6 PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HUYỆN HẢI HẬU ĐỀ CHÍNH THỨC HƯỚNG DẪN CHẤM KHẢO SÁT CHẤT LƯỢNG GIỮA HỌC KÌ 2 Năm học 2022 2023 MÔN NGỮ VĂN 9 Thời gian làm bài 120 phút Phần I Tiếng Việt ( 2,0 điểm) Câu 1[.]
Trang 1Phần I Tiếng Việt: ( 2,0 điểm)
Lưu ý:
- Mỗi câu trả lời đúng cho 0,25 điểm
- Trả lời sai hoặc có nhiều hơn 1 đáp án hoặc không trả lời: 0,0 điểm
Phần II: Đọc – hiểu văn bản (2,0 điểm)
1 Theo tác gi , lí doả đ ng e ng i hay run s khi đ i đ u v i khóừ ạ ợ ố ầ ớ
khăn vì:
- Đó là c h i đ ta rèn luy n mình trên con đ ng d n t iơ ộ ể ệ ườ ẫ ớ thành công
* Cách cho đi m: ể
- HS tr l i h p lí nh yêu c u cho 0,25 đi m ả ờ ợ ư ầ ể
- Tr l i sai ho c không tr l i thì không cho đi m ả ờ ặ ả ờ ể
0,25
2 - T o cách di n đ t sinh đ ng, thuy t ph c, giàu c m xúc và cóạ ễ ạ ộ ế ụ ả
s liên k t câu ch t chẽ trong văn b n.ự ế ặ ả
- Nh n m nh vào nh ng đi u con ng i c n tránh đ đ cấ ạ ữ ề ườ ầ ể ượ
s ng là chính mình, đ hoàn thi n b n thân t t h n.ố ể ệ ả ố ơ
- Giúp m i ng i nh n ra bài h c v cách s ng: Không ng ng cọ ườ ậ ọ ề ố ừ ố
g ng rèn luy n ắ ệ
- Khuyên nh con ng i luôn l ng nghe, th u hi u và có hànhủ ườ ắ ấ ể
đ ng đúng đ n.ộ ắ
* Cách cho đi m: ể
- HS tr l i h p lí nh yêu c u m i ý cho 0,25 đi m ả ờ ợ ư ầ ỗ ể
- Tr l i sai ho c không tr l i thì không cho đi m ả ờ ặ ả ờ ể
1,0
3 - HS nêu đ c quan đi m đ ng tình/ không đ ng tình/ khôngượ ể ồ ồ
hoàn toàn đ ng tìnhồ
- Có s lí gi i h p lí cho quan đi m c a mìnhự ả ợ ể ủ
Ch p nh n nh ng cách lí gi i khác nhau, mi n là h p lí và ấ ậ ữ ả ễ ợ thuy t ph c D i đây là m t g i ý: ế ụ ướ ộ ợ
0,25 0,5
ĐỀ CHÍNH THỨC
MÔN: NGỮ VĂN 9
Thời gian làm bài:120 phút
Trang 2- N u đ ng tình, h c sinh có th lí gi i:ế ồ ọ ể ả
+ Trong cu c s ng có nhi u đi u không th v i vàng mà đ tộ ố ề ề ể ộ ạ
đ c N u bi n cu c s ng thành m t cu c đua ta sẽ b lượ ế ế ộ ố ộ ộ ỏ ỡ
nhi u c h i vì ch a k p nh n ra nó, d đánh m t nhi u đi uề ơ ộ ư ị ậ ễ ấ ề ề
t t đ p.ố ẹ
+ Cu c s ng là m t hành trình, ta ch m rãi b c đi v i ni mộ ố ộ ậ ướ ớ ề
tin, hi v ng và n l c, ta sẽ c m nh n đ c t t c đi u t t đ pọ ỗ ự ả ậ ượ ấ ả ề ố ẹ
c a nó Lòng kiên trì trên con đ ng dài sẽ giúp ta thành công ủ ườ
- N u không đ ng tình có th lí gi i:ế ồ ể ả
+ N u không đua v i th i gian, không s ng nhanh ta sẽ b lế ớ ờ ố ỏ ỡ
nhi u c h i vì c h i ch đ n m t l n.ề ơ ộ ơ ộ ỉ ế ộ ầ
+ Có nh ng đi u t t đ p nh ng ch thoáng qua nên ta ph iữ ề ố ẹ ư ỉ ả
nhanh đ t n h ng ể ậ ưở
- N u đ ng tình m t ph n có th k t h p hai cách lí gi i trên.ế ồ ộ ầ ể ế ợ ả
Cách cho đi m lí gi i: ể ả
+ HS lí gi i t 2 lí lẽ tr lên phù h p v i quan đi m, sâu s c, ả ừ ở ợ ớ ể ắ
thuy t ph c cho 0,5 đi m ế ụ ể
+ HS lí gi i đ c 1 lí lẽ phù h p v i quan đi m, thuy t ph c cho ả ượ ợ ớ ể ế ụ
0,25 đi m ể
+ HS lí gi i chung chung ho c không lí gi i ho c lí gi i sai không ả ặ ả ặ ả
t ng ng v i quan đi m cho 0,0 đi m ươ ứ ớ ể ể
Phần III: Làm văn. (6,0 điểm)
Câu 1: T n i dung c a văn b n ph n Đ c - hi u, hãy vi t m t đo n văn (kho ng 10-ừ ộ ủ ả ầ ọ ể ế ộ ạ ả
12 câu) trình bày suy nghĩ c a em vủ ề s c n thi t c a ự ầ ế ủ s ng có b n lĩnh ố ả
1
(1,5
đi m) ể
T n i dung c a văn b n ph n Đ c - hi u, hãy vi t m t đo nừ ộ ủ ả ầ ọ ể ế ộ ạ
văn (kho ng 10-12 câu) trình bày suy nghĩ c a em vả ủ ề s c n ự ầ
thi t c a ế ủ s ng có b n lĩnh ố ả
a Đ m b o yêu c u v hình th c và dung l ng đo n vănả ả ầ ề ứ ượ ạ
NLXH (t 10-12 câu)ừ
L u ý: Không đ m b o 1 trong 2 yêu c u (hình th c ho c dung ư ả ả ầ ứ ặ
l ng) thì không cho đi m ượ ể
0,25
b Xác định đúng vấn đ ngh lề ị u n: ậ s c n thi t c a ự ầ ế ủ s ng có ố
b n lĩnh ả
0,25
c Tri n khai v n đ ngh lu n: ể ấ ề ị ậ v n d ng t t thao tác l p lu n,ậ ụ ố ậ ậ
k t h p ch t chẽ gi a lí lẽ và ế ợ ặ ữ dẫn chứng
D i đây là g i ý m t h ng tri n khai:ướ ợ ộ ướ ể
* S c n thi t c a s ng có b n lĩnh.ự ầ ế ủ ố ả
- S ng có b n lĩnhố ả giúp ta có đ c ni m tin vào kh năng c aượ ề ả ủ
1,0
Trang 3chính mình, nghĩ đ c, làm đ c; t tin, kh ng đ nh đ c b nượ ượ ự ẳ ị ượ ả
thân trong các lĩnh v c và m i quan h xã h i.ự ố ệ ộ
- Giúp ta tránh đ c nh ng thói h t t x u, kiên đ nh tr c ượ ữ ư ậ ấ ị ướ
nh ng cám d t m th ng, gi đ c nhân cách cao đ p trong ữ ỗ ầ ườ ữ ượ ẹ
m i hoàn c nh đ tr thành ng i có ích, c ng hi n s c l c trí ọ ả ể ở ườ ố ế ứ ự
tu c a mình cho c ng đ ng, mang l i cho ng i thân, m i ệ ủ ộ ồ ạ ườ ọ
ng i xung quanh ni m tin t ng.ườ ề ưở
- T o đ ng l c đ ta bi t đ i m t v i m i khó khăn, th thách, ạ ộ ự ể ế ố ặ ớ ọ ử
bi t gi i quy t v n đ m t cách bình tĩnh, thông minh đ v nế ả ế ấ ề ộ ể ươ
t i thành công ch không ph i d n thân m t cách li u lĩnh.ớ ứ ả ấ ộ ề
-
* HS l y d n ch ng: ấ ẫ ứ
Cách cho đi m: ể
- M c 1,0 đi m: Hi u v n đ , l p lu n ch t chẽ, k t h p lí lẽ vàứ ể ể ấ ề ậ ậ ặ ế ợ
d n ch ng thuy t ph c.ẫ ứ ế ụ
- M c 0,75 đi m: Hi u v n đ , bi t cách l p lu n, k t h p lí lẽứ ể ể ấ ề ế ậ ậ ế ợ
và d n ch ng, di n đ t đ c ý.ẫ ứ ễ ạ ượ
- M c 0,5 đi m: Nh n di n đ c v n đ ; l p lu n ch a rõ; vi tứ ể ậ ệ ượ ấ ề ậ ậ ư ế
chung chung
- M c 0,25 đi m: Ch a hi u rõ v n đ ; vi t s sài, ch a bi tứ ể ư ể ấ ề ế ơ ư ế
tri n khai l p lu n.ể ậ ậ
- Đi m 0: Không làm bài ho c l c đ ể ặ ạ ề
* L u ý: ư
- N u h c sinh không có d n ch ng tr 0,25 đi m ế ọ ẫ ứ ừ ể
- Nếu h c sinh làm đ y đ các b c theo ki u bài văn NLXH thu ọ ầ ủ ướ ể
nh cho t i đa 0,5 đi m ỏ ố ể
- N u h c sinh có thêm gi i thích, bài h c v n cho đi m t i đa ế ọ ả ọ ẫ ể ố
Câu 2: Nhận xét về “Chuyện người con gái Nam Xương” của Nguyễn Dữ, có ý kiến cho
rằng: “Truyện không chỉ ca ngợi vẻ đẹp tâm hồn đáng quý của người phụ nữ mà còn thể hiện niềm thương cảm trước số phận đầy bi kịch của họ dưới chế độ phong kiến nhiều bất công, ngang trái”.
Hãy phân tích nhân vật Vũ Nương trong “Chuyện người con gái Nam Xương”
(Nguyễn Dữ) để làm sáng tỏ ý kiến trên.
2
(4,5
điểm)
* Yêu cầu chung: HS biết cách tạo lập một bài
văn nghị luận về ý kiến văn học Diễn đạt trôi
chảy, bảo đảm tính liên kết; không mắc lỗi chính
tả, từ ngữ, ngữ pháp
Trang 4* Yêu cầu cụ thể:
a Đảm bảo cấu trúc bài văn nghị luận: mở bài
(đưa dẫn ý kiến cần nghị luận), thân bài (giải thích
ý kiến và phân tích nhân vật làm sáng tỏ ý kiến),
kết bài (khái quát được vấn đề nghị luận và nêu ấn
tượng sâu đậm về tác phẩm)
- Mức 0,25 điểm: Đảm bảo
như yêu cầu
- Mức 0,0 điểm: Không có
mở bài hoặc kết bài hoặc phần thân bài chỉ có một đoạn
b Triển khai vấn đề nghị luận: HS vận dụng hợp lí
kiến thức văn học và các thao tác lập luận để triển
khai và đánh giá vấn đề nghị luận Sau đây là một
gợi ý:
1 Mở bài: (0,25 điểm)
- Giới thiệu tác giả Nguyễn Dữ;
- Giới thiệu tác phẩm “Chuyện người con gái Nam
Xương”;
- Trích dẫn ý kiến, giới thiệu nhân vật Vũ Nương
2 Thân bài: (3,5 điểm)
a Giải thích: (0,5 điểm)
- Vẻ đẹp tâm hồn đáng quý của người phụ nữ (ở
đây là Vũ Nương), đó là: Nết na đức hạnh, hiếu
thảo với cha mẹ, thủy chung với chồng, giàu lòng
vị tha
- Niềm cảm thương: Sự thấu hiểu, đồng cảm và
thương xót của tác giả dành cho Vũ Nương
- Số phận đầy bi kịch (của Vũ Nương): Số phận
đau khổ, bị hiểu lầm, bị hành hạ, phải chịu cái chết
oan khuất
-> Ý kiến đã khái quát giá trị nội dung cơ bản của
Chuyện người con gái Nam Xương (Nguyễn Dữ):
Qua vẻ đẹp tâm hồn và cuộc đời đau khổ, oan trái
của Vũ Nương, tác giả thể hiện tinh thần nhân đạo
đối với hình ảnh người phụ nữ trong XH phong
kiến
b Phân tích nhân vật Vũ Nương để làm sáng tỏ
ý kiến: (2,5 điểm)
* Trước hết, qua nhân vật Vũ Nương, truyện ca
ngợi vẻ đẹp tâm hồn đáng quý của người phụ
nữ: (1,25 điểm)
- Vũ Nương là người phụ nữ có tư dung tốt đẹp:
Nàng vốn xinh đẹp, nết na được Trương Sinh con
nhà hào phú lấy về làm vợ; về làm vợ nàng luôn
giữ gìn khuôn phép để vợ chồng không xảy ra bất
hoà;
- Mức 3,25 – 4,0 điểm:
Đáp ứng tốt các yêu cầu trên, có kỹ năng giải thích tốt, phân tích có định hướng, có chiều sâu Cách triển khai ý rõ ràng, có sức thuyết phục
- Mức 2,25 - 3,0 điểm: Đáp ứng cơ bản các yêu cầu
trên, đã có kỹ năng giải thích, phân tích có định hướng Cách triển khai ý tương đối rõ ràng, có sức thuyết
- Mức 1,5 - 2,0 điểm: Chưa
đáp ứng các yêu cầu trên, giải thích chung chung, phân tích theo định hướng nhưng cách triển khai ý chưa rõ ràng, 1 số ý sơ sài
- Mức 0,75 - 1,25 điểm:
Chưa đáp ứng yêu cầu, phân tích không theo định hướng, thiếu ý, phân tích nhiều ý sơ sài, mắc nhiều lỗi diễn đạt
- Mức 0,25 – 0,5 điểm:
Chưa hiểu yêu cầu, thiếu nhiều ý, triển khai không rõ ràng, chung chung, chủ yếu
kể lại chuyện, mắc nhiều
Trang 5- Vũ Nương là người vợ thuỷ chung: Phân tích
hình ảnh Vũ Nương khi xa chồng (luôn giữ gìn tiết
hạnh, nhớ mong chồng khắc khoải ); nàng chỉ
bóng mình trên tường mà nói là “ Cha Đản” để vơi
đi nỗi nhớ chồng
- Nàng là người con hiếu thảo: Phân tích hình ảnh
Vũ Nương khi chăm sóc mẹ chồng tận tình khi
đau ốm, thái độ lúc nào cũng ân cần, dịu dàng, khi
mẹ chồng mất hết lời thương xót, việc ma chay tế
lễ, lo liệu như đối với cha mẹ đẻ mình;
- Nàng giàu lòng vị tha: Phân tích hình ảnh Vũ
Nương khi bị Trương Sinh nghi oan đến bước
đường cùng phải tìm đến cái chết, nhưng nàng
không hề oán trách hận thù Khi gặp Phan Lang
nàng vẫn nhớ về chồng con, vẫn muốn gặp mặt
Trương Sinh lập đàn giải oan nàng vẫn hiện về nói
lời đa tạ tình chàng
=> Truyện đã thể hiện sâu sắc sự trân trọng, ngợi
ca vẻ đẹp tâm hồn, tâm đức vẹn toàn của người
phụ nữ
* Truyện thể hiện niềm thương cảm trước số
phận đầy bi kịch của người phụ nữ dưới chế độ
phong kiến nhiều bất công, ngang trái qua nhân
vật Vũ Nương (1,0 điểm)
- Nàng chịu một cuộc hôn nhân không có tình yêu:
Nàng đẹp người đẹp nết, nhưng con nhà nghèo
khó được Trương Sinh con nhà giàu, không có học
lấy làm vợ Trương tính đa nghi, đối với vợ phòng
ngừa quá sức.
- Vũ Nương phải lo toan gánh nặng gia đình, chịu
nhiều đau khổ khi chồng đi lính: Nàng phải sống
những ngày tháng vất vả, chờ chồng đằng đẵng,
một mình chăm mẹ già, con dại
- Vũ Nương bị nghi oan và đối xử tệ bạc: Khi
Trương Sinh đi lính trở về nghe lời con trẻ mà sinh
ra nghi ngờ đối xử tàn nhẫn, chửi mắng, đánh đập,
đuổi ra khỏi nhà mặc cho hàng xóm khuyên can
- Vũ Nương còn phải chịu cái chết oan uổng: Khi
bị nghi oan thanh minh không được để chứng
minh cho danh tiết của mình nàng đành phải tự
vẫn ở sông Hoàng Giang
=> Truyện đã thể hiện sâu sắc niềm thương cảm số
lỗi diễn đạt
- Mức 0,0 điểm: lạc đề
hoặc sai hoàn toàn, không làm
Trang 6phận khổ đau của người phụ nữ.
L u ý: C n l ư ầ ự a ch n chi ti t truy n phù h p đ ọ ế ệ ợ ể
phân tích làm sáng rõ v đ p tâm h n và s ẻ ẹ ồ ố
ph n c a Vũ N ng ậ ủ ươ Có s k t h p d n ch ng ự ế ợ ẫ ứ
tr c ti p và gián ti p ự ế ế
c Đánh giá:(0,75 điểm)
- Đánh giá về ý kiến: Khẳng định lại ý kiến là
đúng
- Đánh giá về tác phẩm:
+ Xây dựng tình huống truyện kịch tính, chi tiết
độc đáo, bất ngờ, miêu tả nhân vật, kết hợp giữa
yếu tố hiện thực và kì ảo, giữa tự sự với trữ tình
+ Xây dựng thành công nhân vật Vũ Nương - một
người phụ nữ xinh đẹp, đức hạnh nhưng bạc
mệnh Qua nhân vật Vũ Nương ta thấy được niềm
trân trọng của tác giả trước vẻ đẹp tâm hồn đáng
quý của người phụ nữ mà còn thể hiện niềm
thương cảm trước số phận bất hạnh của người phụ
nữ trong xã hội xưa
- Liên hệ, so sánh với các tác phẩm cùng đề tài
3 Kết bài (0,25 điểm)
- Khẳng định lại vấn đề nghị luận
- Bộc lộ cảm xúc của cá nhân
c Sáng tạo, chính tả, đặt câu:(0,25 điểm) - Mức 0,25 điểm: Có cách
diễn đạt độc đáo, sáng tạo, không mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu
- Mức 0,0 điểm: Không
sáng tạo trong cách diễn đạt Mắc lỗi chính tả, dùng
từ, đặt câu
Lưu ý:
- Căn cứ vào khung điểm và thực tế bài làm của học sinh, giám khảo linh hoạt cho điểm,
đảmbảo đánh giá đúng trình độ của học sinh Khuyến khích những bài viết có sáng tạo, có khả năng phân tích tốt.
- Điểm toàn bài là điểm cộng đến 0,25 điểm, không làm tròn.