chuyên đề so sánh hình ảnh lâm sàng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch

Một số hình ảnh lâm sàng so sánh triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới - Đau suy tĩnh mạch sâu: + Đau ở vùng phía dưới chỗ bị tắc.. Một số hình ảnh lâm sàng s

BÀI TRÌNH CHUYÊN ĐỀ

SO SÁNH HÌNH ẢNH LÂM SÀNG CỦA BỆNH LÝ TẮC TĨNH MẠCH VỚI TẮC ĐỘNG MẠCH

CHI DƯỚI

SINH VIÊN HÀ THANH ĐẠT (TỔ 9) –

LỚP Y2009A TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y KHOA PHẠM NGỌC THẠCH

I Sơ lược về bệnh lý tắc tĩnh mạch và

tắc động mạch chi dưới

I.1 Nguyên nhân:

I.1.a Tắc tĩnh mạch chi dưới:

* Tắc tĩnh mạch nông và tắc tĩnh mạch sâu

- Do huyết khối

- Suy van tĩnh mạch chi dưới

 Gây giảm dẫn máu về tim

 Giãn tĩnh mạch, ứ máu ở phía dưới chỗ tắc.

I Sơ lược về bệnh lý tắc tĩnh mạch và

tắc động mạch chi dưới I.1 Nguyên nhân:

I.1.a Tắc tĩnh mạch chi dưới:

I Sơ lược về bệnh lý tắc tĩnh mạch và

tắc động mạch chi dưới I.1 Nguyên nhân:

I.1.a Tắc tĩnh mạch chi dưới:

I Sơ lược về bệnh lý tắc tĩnh mạch và

tắc động mạch chi dưới

I.1 Nguyên nhân:

I.1.a Tắc tĩnh mạch chi dưới:

Xem clip YouTube - Deep Vein Thrombosis.flv

I Sơ lược về bệnh lý tắc tĩnh mạch và

tắc động mạch chi dưới

I.1 Nguyên nhân:

I.1.b Tắc động mạch chi dưới:

- Do huyết khối hình thành tại chỗ

- Xơ vữa động mạch

- Thuyên tắc do huyết khối hình thành từ chỗ khác

trôi đến

- Phình động mạch bóc tách

- Bệnh Burger – Hiện tượng Raynaud

 Gây giảm tưới máu đến mô

 Thiếu máu nuôi mô, cơ, đặc biệt là ở đầu chi phía

dưới chỗ tắc.

I Sơ lược về bệnh lý tắc tĩnh mạch và

tắc động mạch chi dưới I.1 Nguyên nhân:

I.1.b Tắc động mạch chi dưới:

I Sơ lược về bệnh lý tắc tĩnh mạch và

tắc động mạch chi dưới

I.1 Nguyên nhân:

I.1.b Tắc động mạch chi dưới:

Xem clip YouTube - Diabetic Peripheral Aretrial Disease

(P.A.D.).flv

I Sơ lược về bệnh lý tắc tĩnh mạch và

tắc động mạch chi dưới I.1 Nguyên nhân:

I.1.b Tắc động mạch chi dưới:

I Sơ lược về bệnh lý tắc tĩnh mạch và

tắc động mạch chi dưới I.1 Nguyên nhân:

I.1.b Tắc động mạch chi dưới:

- Viêm – Loét ướt.

- Nhiệt độ cao hơn chi bình thường

(Các mô tả kỹ hơn kèm theo hình ảnh so sánh sẽ được

trình bày ở phần II)

I Sơ lược về bệnh lý tắc tĩnh mạch và

tắc động mạch chi dưới

I.2 Triệu chứng:

I.1.b Tắc động mạch chi dưới:

- 5P: Pain – Pale – Pulseless – Paresthesia – Paralysis

- Viêm – Loét khô – Hoại tử

- Nhiệt độ lạnh hơn chi bình thường

(Các mô tả kỹ hơn kèm theo hình ảnh so sánh sẽ được

trình bày ở phần II)

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

- Đau (suy tĩnh mạch sâu):

+ Đau ở vùng phía dưới chỗ bị tắc + Đau âm ỉ, cảm giác châm chích vào cuối ngày hay khi đứng lâu.

+ Khởi phát từ từ.

+ Không lan.

+ Đau tăng khi buông thõng chân,

đi lại không làm đau tăng, giảm đau khi giơ chân cao.

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

- Tuần hoàn bàng hệ – Búi giãn tĩnh mạch

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

- Tuần hoàn bàng hệ – Búi giãn tĩnh mạch

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

- Tuần hoàn bàng hệ – Búi giãn tĩnh mạch

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

- Tuần hoàn bàng hệ – Búi giãn tĩnh mạch

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

- Tấy đỏ – Phù – Nhiệt độ cao hơn chi bình thường

Phù:

* Quan sát thấy các hõm tự nhiên bị mất ở phần bàn

chân, cổ chân

* Suy tĩnh mạch nông  Phù mô dưới da: ấn vùng da

giữa trong 5 giây, sau đó thả ra, vùng da đó không căng trở lại mà bị lõm  phù ấn lõm

* Suy tĩnh mạch sâu  Phù nội cơ: làm dấu hiệu Homan

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

- Tấy đỏ – Phù – Nhiệt độ cao hơn chi bình thường

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

- Tấy đỏ – Phù – Nhiệt độ cao hơn chi bình thường

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

- Tấy đỏ – Phù – Nhiệt độ cao hơn chi bình thường

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

- Tấy đỏ – Phù – Nhiệt độ cao hơn chi bình thường

Khi có suy tĩnh mạch sâu  Phù nội cơ

 Dấu hiệu Homan (+)

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

- Viêm – Loét ướt

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

- Viêm – Loét ướt

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

- Viêm – Loét ướt

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.1 Tắc tĩnh mạch chi dưới:

- Viêm – Loét ướt

 Lắng đọng sắc tố

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Đau (Pain)– Cơn đau cách hồi:

+ Đau ở vùng bị tắc, thường ở

bắp chân, đùi, mông

+ Đau dữ dội, giống như chuột rút

+ Không lan

+ Khởi phát cấp tính

+ Xuất hiện khi đi lại, giảm đau

khi nghỉ, sau đó BN có thể đi tiếp

trước khi xuất hiện một cơn đau

tiếp theo

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Đau – Phân loại của René Fontaine về tình trạng

thiếu máu chi dưới ở BN tắc động mạch ngoại biên:

I Không có triệu chứng.

II

Đi cách hồi

IIa – Quãng đường đi > 200m.

IIb – Quãng đường đi < 200m.

III Đau lúc nghỉ, đau về đêm.

IV Hoại tử chi.

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Tím tái (Pale) xuất hiện sớm ở đầu chi

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Tím tái (Pale) xuất hiện sớm ở đầu chi

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

 Xẹp các tĩnh mạch nông

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Tím tái (Pale) xuất hiện sớm ở đầu chi

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Giảm hoặc mất mạch (Pulseless)

- Động mạch đùi bắt được

ở trung điểm nếp lằn bẹn

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Giảm hoặc mất mạch (Pulseless)

Động mạch khoeo khó

bắt nhất, ngón tay thúc sâu vào

hố khoeo cảm nhận nhịp của động mạch khoeo hơi lệch phía ngoài so với đường giữa

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Giảm hoặc mất mạch (Pulseless)

Động mạch mu chân

(động mạch chày trước) bắt được ở đường kẻ từ khe ngón

1 và ngón 2 đến cổ chân, khoảng 1/3 gần cổ chân, bờ ngoài cân duỗi ngón

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Giảm hoặc mất mạch (Pulseless)

Động mạch chày sau

bắt được ở phía dưới mắt cá trong

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Dị cảm (tê  mất cảm

giác) (Paresthesia).

- Yếu cơ  Liệt (Paralyis).

- Nhiệt độ lạnh hơn

chi bình thường.

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Viêm – Loét khô – Hoại tử

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Viêm – Loét khô – Hoại tử

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Viêm – Loét khô – Hoại tử

II Một số hình ảnh lâm sàng so sánh

triệu chứng của bệnh lý tắc tĩnh mạch với tắc động mạch chi dưới

II.2 Tắc động mạch chi dưới:

- Viêm – Loét khô – Hoại tử

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Kiến thức lâm sàng Triệu chứng học Ngoại khoa – Bác sĩ Lê Hùng – Bộ môn

Ngoại tổng quát – Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch.

2 Bài giảng Triệu chứng học Ngoại khoa – Bộ môn Ngoại tổng quát –

Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch.

3 Ngoại khoa cơ sở và Triệu chứng học Ngoại khoa – Bộ môn Ngoại –

Trường Đại học Y Dược Tp.HCM.

4 Ngoại khoa lâm sàng – Giảng viên Bộ môn Ngoại tổng quát – Trường Đại học

Y khoa Phạm Ngọc Thạch tại Bệnh viên Nhân Dân Gia Định.

5 U.S National Library of Medicine – National Institutes of Health

8 Các bài viết, hình ảnh và video khác trên Internet.

XIN CẢM ƠN THẦY VÀ CÁC BẠN

ĐÃ CHÚ Ý THEO DÕI!