Mục đích chân chính của việc học * Mục đích của việc học: Học để biết đạo, để làm người.. Mục đích chân chính của việc học * Mục đích của việc học: Học để biết đạo, để làm người.. Mục đí
Trang 2Hình ảnh thi cử thời xưa
Trang 3Văn miếu Quốc Tử Giám
( Trường Đại Học đầu tiên của Việt Nam)
Trang 4Nêu những hiểu biết của em
về tác giả La Sơn Phu Tử
Nguyễn Thiếp
I Đọc – hiểu văn bản
1 Tác giả:
(1723- 1804)
- Tự Khải Xuyên, hiệu Lạp Phong
Cư Sĩ (Thường gọi La Sơn Phu Tử)
- Quê: Mật Thôn - Nguyệt Ao - La Sơn - Hà Tĩnh
- Là người học rộng, hiểu sâu, từng đỗ đạt - làm quan dưới triều
Lê, sau về ở ẩn, làm nghề dạy học
- Thời Tây Sơn: Giúp vua Quang Trung
- Về sau ở ẩn đến cuối đời
Trang 5Đền thờ La Sơn Phu Tử Nguyễn Thiếp
Trang 6được ra đời trong hoàn cảnh nào? Tác phẩm thuộc thể loại gì?.
Bàn luận về phép học là phần trích từ bài tấu
của Nguyễn Thiếp gửi vua Quang Trung vào tháng 8 năm 1791
b Thể loại:
tấu (bản tấu, biểu, sớ, nghị, khải, đối sách)
- Nội dung: trình bày sự việc, ý kiến, đề nghị, cầu phong, dâng sách, cảm ơn.
- Hình thức: có thể viết bằng văn xuôi, văn biền ngẫu
- Tác giả: bề tôi, thần dân gửi cho vua chúa.
Trang 7PTBĐ?
Trang 8truyền xuống thần dân.
Là một loại văn thư của bề tôi , thần dân gửi lên vua, chúa
Giống Đều là văn nghị luận cổ được viết bằng
văn xuôi, văn vần hoặc văn biền ngẫu.
Trang 9Hình ảnh cho thể tấu
Trang 10- Phần 1 Từ đầu => “tệ hại ấy”: Bàn về mục đích của việc học.
- Phần 2 Tiếp đến “bỏ qua”: Bàn về cách học mới
- Phần 3 Còn lại: Tác dụng của phép học mới
Văn bản có thể chia mấy phần? Nêu giới hạn và nội dung từng
phần?
Trang 11II Phân tích văn bản
1 Mục đích chân chính của việc học
* Mục đích của việc học: Học để biết đạo, để làm người
=> Cách nói gián tiếp bằng hình ảnh ẩn dụ so sánh + cách nói phủ định hai lần:
“Ngọc không mài không thành đồ vật
Người không học không biết rõ đạo”
-> ngắn gọn, dễ hiểu, xúc tích làm tăng sức thuyết phục cho luận điểm: học để làm người
Người xưa quan niệm như thế nào về mục đích việc học, theo Nguyễn Thiếp học để làm gì?
Khi nói mục đích việc học, tác giả
có nói ra trực tiếp không? Nói bằng cách nào? Em có nhận xét gì
về cách nói này?
Trang 12II.Phân tích văn bản
1 Mục đích chân chính của việc học
* Mục đích của việc học: Học để biết đạo, để làm người.
Tác giả đã phê phán những lối học lệch lạc, sai trái nào? Lối học đó đem lại hậu quả gì?
* Phê phán lối học lệch lạc, sai trái:
- Lối học hình thức, cầu danh lợi
- Hậu quả
: Không biết đến tam cương, ngũ thường
+ Chúa tầm thường, thần nịnh hót
+ Nước mất nhà tan
Trang 13II Phân tích văn bản
1 Mục đích chân chính của việc học
* Mục đích của việc học: Học để biết đạo, để làm người.
Nhận xét về đặc điểm lời văn trong đoạn mở đầu?
* Phê phán lối học lệch lạc, sai trái:
- Lối học hình thức, cầu danh lợi
Trang 14II Phân tích văn bản
1 Mục đích chân chính của việc học
* Mục đích của việc học: Học để biết đạo, để làm người.
Em có suy nghĩ, đánh giá như thế nào về quan điểm của Nguyễn Thiếp?
* Phê phán lối học lệch lạc, sai trái:
- Lối học hình thức, cầu danh lợi
- Hậu quả
: Không biết đến tam cương, ngũ thường
+ Chúa tầm thường, thần nịnh hót
+ Nước mất nhà tan
-> Câu văn ngắn gọn, liên kết chặt chẽ, ý rõ ràng, dễ hiểu
=>Quan điểm đúng đắn, tiến bộ Xem thường lối học chuộng hình thức , lấy mục đích danh vọng cá nhân là chính.Coi trọng lối học lấy mục đích hình thành nhân cách tốt đẹp, làm cho đất nước ngày càng vững bền
Trang 15
II Phân tích văn bản
1 Mục đích chân chính của việc học
Bàn về phép học mới tác giả đưa ra mấy luận cứ?
Nêu nội dung các luận
+ Dạy theo Chu Tử
+ Dạy tứ thư, ngũ kinh, chư sử
=> Lấy tiểu học làm gốc, học những cái căn bản nhất, học từ thấp đến cao
- Cách học:
+ Học rộng- tóm cho gọn
+ Học đi đôi với hành
Trang 16II Phân tích văn bản
1 Mục đích chân chính của việc học
Theo tác giả, thực hiện phép học này sẽ đạt kết
+ Dạy theo Chu Tử
+ Dạy tứ thư, ngũ kinh, chư sử
=> Lấy tiểu học làm gốc, học những cái căn bản nhất, học từ thấp đến
cao
- Cách học:
+ Học rộng- tóm cho gọn
+ Học đi đôi với hành
=> Kết quả: Họa may kẻ nhân tài mới lập được công Nhà nước hưng
thịnh
Trang 17II Phân tích văn bản
1 Mục đích chân chính của việc học
Em có nhận xét gì về cách lập luận của tác
+ Dạy theo Chu Tử.
+ Dạy tứ thư, ngũ kinh, chư sử.
=> Lấy tiểu học làm gốc, học những cái căn bản nhất, học từ thấp đến cao
- Cách học:
+ Học rộng- tóm cho gọn.
+ Học đi đôi với hành.
=> Kết quả: Họa may kẻ nhân tài mới lập được công Nhà nước hưng thịnh.
=> Lập luận chặt chẽ, ngắn gọn -> Tăng sức thuyết phục về việc đổi mới
ND và phương pháp học tập của tác giả.
Trang 18II Phân tích văn bản
1 Mục đích chân chính của việc học
thịnh trị?
Trang 19II Phân tích văn bản
1 Mục đích chân chính của việc học
=> Tạo sự bền vững cho cá nhân, cho triều đại, cho xã hội
Trong khi đề xuất ý kiến với vua, tác giả đã dùng những câu có mục đích cầu khiến, cảm thán.Tác dụng
của cách nói đó?
Theo em, vua Quang Trung có chấp nhận lời bàn của Nguyễn Thiếp
không? Vì sao?
- NT: Dùng câu có mục đích cầu khiến, bộc lộ cảm xúc, thể hiện thái độ chân thành của tác giả với việc học, tin mình, tin vua, giữ vững đạo vua tôi
=> Nguyễn Thiếp đã đề cao tác dụng của việc học chân chính, tin tưởng
ở đạo học chân chính và kì vọng về tương lai đất nước
Trang 20III Tổng kết
Nguyễn Thiếp đã cho ta hiểu gì về mục đích và phương pháp học qua văn
bản Bàn luận về phép học?
- Nội dung: Bài Bàn luận về phép học giúp ta hiểu mục đích của việc
học là để làm người có đạo đức, có tri thức, góp phần làm hưng thịnh đất nước chứ không phải để cầu danh lợi Muốn học tốt phải có phương pháp học cho rộng nhưng phải nắm cho gọn, đặc biệt phải học đi đôi với hành
- Nghệ thuật: Lập luận chặt chẽ, mạch lạc Ngôn ngữ giản dị, rõ ràng, ý
tứ bộc lộ trực tiếp giàu sức thuyết phục
Nhận xét cách lập luận của tác giả trong toàn bộ bài
tấu?
Trang 21“Học với hành phải đi đôi!
Học mà không hành thì vô ích.
Hành mà không học thì hành không trôi chảy”
Hồ Chí Minh
Trang 23-Những nhân tài nước Việt Nam
Trang 24Chế độ vững mạnh, quốc gia hưng thịnh
Trang 25bổ sung lẫn nhau làm cho những điều chúng ta học trở nên có ý nghĩa
và kết quả Nếu chỉ học mà không thực hành sẽ sa vào lý thuyết suông, không thể nắm bắt được ý nghĩa sâu sắc với thực tiễn Học đi đôi với hành thực sự cần thiết và hữu dụng với tất cả mọi người Song trên thực tế nước ta, phương pháp này chưa được xem trọng, đó là nguyên nhân làm cho chất lượng giáo dục không được cải thiện Vì thế cần xác định đúng đắn mục tiêu học tập, và thường xuyên áp dụng phương pháp “học đi đôi với hành” để việc học trở nên ý nghĩa
Trang 26PHIẾU BÀI TẬP SỐ 1
Cho đoạn trích sau:
… (1)Nước Việt ta, từ khi lập quốc đến giờ, nền chính học đã bị thất truyền (2)Người ta đua nhau lối học hình thức hòng cầu danh lợi, không còn biết đến tam cương, ngũ thường (3)Chúa tầm thường, thần nịnh hót (4)Nước mất, nhà tan đều do những điều tệ hại ấy.
(5)Cúi xin từ nay ban chiếu thư cho thầy trò trường học của phủ, huyện, các trường tư, con cháu các nhà văn võ, thuộc lại ở các trấn cựu triều, đều tùy đâu tiện đấy mà đi học…
(SGK Ngữ văn 8, Tập 2, Trang 76 – 77, NXBGD)
Câu 1 Cho biết tên tác giả, tác phẩm có đoạn trích trên.
Câu 2 Nêu nội dung đoạn trích.
Câu 3 Xác định kiểu hành động nói được thực hiện trong câu văn số (1) và
câu số (5) của đoạn trên.
Câu 4 Từ nội dung đoạn trích, em hãy liên hệ đến việc học của học sinh
hiện nay
IV Luyện tập
1.Bài tập (sgk – 79)
2 Bài tập bổ sung
Trang 27PHIẾU BÀI TẬP SỐ 1 Câu 1 Cho biết tên tác giả, tác phẩm có đoạn trích trên.
- Tác giả: La Sơn Phu Tử Nguyễn Thiếp
- Tác phẩm : Bàn luận về phép học (Luận học pháp)
Câu 2 Nêu nội dung đoạn trích.
- Nguyễn Thiếp chỉ ra lối học sai trái và hậu quả của lối học ấy…
Câu 3 Xác định kiểu hành động nói được thực hiện trong câu văn số (1) và
câu số (5) của đoạn trên.
- Kiểu hành động nói:
+ Câu số 1: Hành động trình bày
+ Câu số 5: Hành động điều khiển
Câu 4 Từ nội dung đoạn trích, em hãy liên hệ đến việc học của học sinh
Trang 28Sơ đồ khái quát thể hiện trình tự lập luận của văn bản
Bàn luận về phép học
Mục đích chân chính của việc học
Phê phán những quan
điểm sai trái
Khẳng định quan điểm phương pháp học tập đúng đắn
Tác dụng của việc học chân chính
Trang 29HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Học thuộc phần ghi nhớ (sgk – trang 79).
- Viết một đoạn văn phân tích sự cần thiết học
phải đi đôi với hành.
-Chuẩn bị bài mới: Luyện tập xây dựng và
trình bày luận điểm.