UBND TỈNH ĐỒNG THÁP CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập Tự do Hạnh phúc BÁO CÁO TÓM TẮT SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM NĂM HỌC 2022 2023 Mã số I Sơ lược bản thân Họ và tên HỒ THỊ TRÂM ANH Năm sinh 03[.]
Trang 1BÁO CÁO TÓM TẮT SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
NĂM HỌC 2022 - 2023
Mã số
I Sơ lược bản thân
Họ và tên: HỒ THỊ TRÂM ANH Năm sinh: 03/09/1994 Trình độ chuyên môn nghiệp vụ: ĐHSP ngành Giáo dục Tiểu học
Nhiệm vụ được phân công: Giáo viên dạy lớp 5B
Đơn vị: Trường Tiểu học Thường Thới Tiền 1
Tên sáng kiến: “Một số biện pháp giúp học sinh lớp 5B trường Tiểu học Thường Thới Tiền 1 sử dụng mạng xã hội theo hướng tích cực”.
Đối tượng: 1 x ; 2 ; 3 ; 4
II Nội dung
1 Thực trạng trước khi có sáng kiến
1.1 Thực trạng
- Trong chương trình Giáo dục Tiểu học môn Tự nhiên và Xã hội là môn học tích hợp kiến thức của khoa học tự nhiên và khoa học xã hội Trong đó, kiến thức khoa học tự nhiên nhiều hơn so với kiến thức khoa học xã hội
- Xuất phát từ định hướng chung chương trình giáo dục phổ thông tổng thể, chú trọng phát triển phẩm chất, năng lực của người học khi dạy môn Tự nhiên và Xã hội
- Qua thực tế giảng dạy ở lớp 2/2, tôi nhận thấy:
+ Khả năng tập trung chú ý của các em chưa cao
+ Bên cạnh những học sinh tham gia phát biểu, chia sẻ tích cực vẫn còn một số học sinh lơ là, thờ ơ với tiết học môn Tự nhiên và Xã hội
+ Tính tích cực chủ động còn hạn chế
+ Việc nhận thức sự vật, sự việc dưới dạng tổng thể, khả năng phân tích, tư duy cụ thể chưa cao
+ Gia đình chưa quan tâm đúng mức:
o Chưa theo dõi, kiểm tra việc học ở lớp và ở nhà, thường để các em sử dụng điện thoại hoặc xem ti vi nhiều… Vì vậy dẫn đến tình trạng các
em thiếu tự tin khi tham gia các hoạt động học tập
Trang 2o Một số phụ huynh còn quan điểm là môn học phụ không đánh giá bằng điểm số nên xem nhẹ môn học này
Trang 31.2 Nguyên nhân
- Bước đầu trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy trong môn học này theo chương trình giáo dục phổ thông 2018, dạy học theo định hướng phát triển năng lực
+ Các hoạt động học tập chưa lôi cuốn nhiều học sinh
+ Hệ thống câu hỏi chưa phù hợp, chưa gợi mở cho học sinh
+ Chưa chú ý đến việc tạo điều kiện giúp học sinh tự tìm tòi, phát hiện, tiếp thu kiến thức trong các hoạt động trải nghiệm
+ Việc động viên học sinh mạnh dạn, tích cực học tập chưa kịp thời + Việc tổ chức trò chơi học tập còn ít, chưa phong phú, đa dạng
+ Là môn học đánh giá bằng nhận xét nên các hoạt động học tập chưa thu hút được học sinh tham gia tích cực
+ Sự tập trung chú ý quan sát chưa cao, việc tìm hiểu về Tự nhiên và
Xã hội còn hạn chế
+ Các em sử dụng từ ngữ để diễn đạt, chia sẻ hình ảnh, phân tích, quan sát chưa phù hợp
Từ những thực trạng trên, tôi đã tiến hành đánh giá năng lực học sinh Cho học sinh tự đánh giá việc học của bạn và thu được kết quả như sau:
- Đánh giá năng lực chung của học sinh lớp 2/2 năm học 2022
Sĩ
Tốt Hoàn thành Chưa hoàn thành
Số lượng
Tỉ lệ
%
Số lượng
Tỉ lệ
%
Số lượng
Tỉ lệ
% 27
Giải quyết vấn đề và sáng
- Đánh giá năng lực chuyên môn trong môn học Tự nhiên và Xã hội
lớp 2/2 tháng 04 năm 2022
Sĩ số Năng lực
thành
Số lượng Tỉ lệ % lượngSố Tỉ lệ % lượngSố Tỉ lệ%
27
Nhận thức 09 33,3% 18 66,7%
Tìm tòi Khám phá 07 25,9% 20 74,1%
Vân dụng 07 25,9% 20 74,1%
Trang 4- Dựa vào bảng thống kê trên, tôi nhận thấy tỉ lệ học sinh có năng lực chung, năng lực chuyên môn và kết quả học tập môn Tự nhiên và Xã hội đạt tốt còn chưa cao, do một phần là học sinh lớp 2 còn nhỏ nên khả năng phân tích, tổng hợp, vận dụng kiến thức chưa tốt
- Từ kết quả này, bản thân tôi đã đặt ra cho mình phải tìm tòi những biện pháp giúp học sinh học tốt môn Tự nhiên và Xã hội theo định hướng phát triển năng lực
2 Tính mới của sáng kiến
2.1 Mỗi giáo viên phải tự nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của môn Tự nhiên và Xã hội trong từng trường hợp:
Thường xuyên tổ chức chuyên đề dạy học môn Tự nhiên và Xã hội cho các lớp 1; 2; 3 Qua tiết thao giảng giáo viên cùng bàn bạc, thảo luận rút ra các phương pháp, hình thức tổ chức, cách tổ chức và quản lí lớp học theo đặc thù môn, tầm quan trọng của môn Tự nhiên và Xã hội theo tinh thần đổi mới phương pháp dạy học hướng tới sự phát triển năng lực cá nhân bằng cách sử dụng linh hoạt dạy các phương pháp tự học, tự khám phá để chiếm lĩnh kiến thức
2.2 Tăng cường tính chủ động nhận thức và khai thác vốn sống của học sinh:
- Để đạt được những yêu cầu về đổi mới phương pháp dạy học Phát huy tính chủ động của học sinh Giáo viên cần:
+ Tăng cường tính chủ động nhận thức của học sinh
+ Giúp các em thích nghi với điều kiện phát triển bằng cách dẫn dắt các em dựa vào vốn hiểu biết kiến thức của bản thân qua quan sát sự vật, sự việc, chia sẻ cùng bạn bè trong hoạt động học tập
- Giáo viên lựa chọn những bài có vấn đề nhằm củng cố và phát huy trình
độ vốn có của học sinh
VD: Dạy bài 19: “Cơ quan vận động” tr.76 SHS Tự nhiên và Xã hội lớp 2
- Qua dẫn dắt học sinh từ cái cụ thể, những kinh nghiệm vốn có của học sinh: Tự co tay, duỗi tay, tự co chân, duỗi chân… để nhận biết ta có thể thực hiện được mọi cử động như: Chạy, nhảy, đi, đứng, viết, xoay người, cười, nói,
ăn, uống … để thấy được cơ quan vận động gồm có xương và hệ cơ, giữa các xương là khớp xương
- Từ đó khắc sâu hiểu biết về kiến thức học được lâu hơn
2.3 Sử dụng các phương pháp dạy học có tác dụng phát huy tính chủ động nhận thức của học sinh.
Trang 5- Trong giảng dạy đối với mỗi bài học, giáo viên cần lựa chọn phương pháp dạy học thích hợp cho từng bài học, sao cho tương tác giữa thầy và trò trong quá trình lĩnh hội tri thức của trò đạt hiệu quả cao nhất
* Giáo viên cần:
+ Lựa chọn phương pháp thích hợp để bổ sung, hỗ trợ lẫn nhau + Chuẩn bị nội dung, hình thức dạy học tương ứng
VD: Khi dạy bài “Thực vật sống ở đâu”
- Về nội dung:
+ Thực vật có thể sống ở khắp nơi trên trái đât
+ Thực vật có ích cho con người vì thế cần bảo vệ chúng
- Về phát triển tư duy:
+ Nơi sống và lợi ích thực vật Từ đó các em thấy được sự cần thiết bảo
vệ thực vật và các biện pháp để bảo vệ chúng
- Sử dụng các phương tiện trực quan hỗ trợ như: Hình ảnh trong SGK, một số hình ảnh sưu tầm thêm về một số loại thực vật cùng nơi sống của chúng
- Để phát triển tư duy phân tích, tổng hợp, so sánh và nâng cao khả năng khái quát, tư duy phê phán cho học sinh Cần giúp học sinh biết:
+ Thực vật sống ở mọi môi trường
+ Cung cấp cho con người thức ăn, bóng mát, vẻ đẹp,… cho nên cần chăm sóc, bảo vệ chúng
Như vậy, học sinh có được những kiến thức về môi trường về tự nhiên, xã hội Từ đó, mỗi học sinh sẽ có những hành động đúng đắn vì một môi trường xanh và sạch
- Dần hình thành nền tảng đạo đức môi trường ở học sinh
2.4 Đa dạng hóa các hình thức tổ chức dạy học như: Dạy học cá nhân, học theo nhóm, dạy trải nghiệm,…
- Đây là việc làm hết sức cần thiết trong mỗi tiết dạy nhằm làm cho học sinh bớt nhàm chán khi xem tranh trong mỗi bài học Nên bản thân đã sử dụng phối hợp nhiều hình thức dạy học khác nhau trong mỗi giờ dạy nhằm tăng hiệu quả giờ dạy trên lớp như:
+ Lựa chọn hình thức dạy cho từng bài phù hợp với điều kiện cụ thể của lớp mình, của địa phương xã Tân Phú Đông hiện nay
+ Chuẩn bị tốt cho các hoạt động trải nghiệm ngoài trời, những phương án khi có tình huống xảy ra: Thời tiết khách quan mang lại,
+ Dạy học theo hình thức dạy học ngoài thiên nhiên và thảo luận nhóm để học sinh có hứng thú học tập, hiệu quả giờ dạy cao
Trang 63 Khả năng áp dụng của sáng kiến
- Đề tài này rất dễ thực hiện đối với tất cả giáo viên, đặc biệt là giáo viên khối 2 Qua thực hiện bản thân tôi nhận thấy rằng học sinh lớp 2/2:
+ Các em hứng thú trong quan sát, tập trung, có sáng tạo hơn
+ Biết ứng xử và đưa ra những quyết định hợp lí trong đời sống thường ngày
+ Mạnh dạn, tự tin khi nhận xét, nêu thắc mắc, đặt câu hỏi, diễn đạt những hiểu biết của mình về các sự vật, hiện tượng đơn giản trong tự nhiên và xã hội
- Các em có ý thức giữ vệ sinh, an toàn cho bản thân, gia đình và cộng đồng
- Biết yêu thiên nhiên, yêu gia đình, yêu nhà trường, yêu quê hương đất nước
* Có thể áp dụng sáng kiến này cho học sinh khối 2; 3 hay khối 4; 5 của trường cũng như các trường Tiểu học toàn thành phố Sa Đéc
4 Hiệu quả
- Qua quá trình vận dụng và kết hợp các biện pháp trên, kết quả đạt được thật sự rất khả quan Cụ thể:
+ Học sinh tích cực, chủ động, sáng tạo và hứng thú trong tiết học
+ Các em tự khám phá chiếm lĩnh tri thức phong phú hơn
+ Linh hoạt trong quan sát, tiếp nhận thông tin vấn
đề nhạy bén hơn, lớp học sinh động, hào hứng học môn Tự nhiên và Xã hội hơn
Kết quả học tập môn Tự nhiên và Xã hội lớp 2/2 năm
2021 – 2022 như sau:
Sĩ số Năng lực
thành
Số lượng
Tỉ lệ
%
Số lượng
Tỉ lệ
%
Số lượng
Tỉ lệ
%
27
Nhận thức 25 92,5% 02 7,5%
Tìm tòi
Khám phá 23 85,1% 04 14,9%
Vân dụng 24 88,8% 03 11,2%
Trang 7- Từ kết quả đạt được trên môn Tự nhiên và Xã hội không còn là môn phụ nữa mà thực sự trở thành môn học có tác dụng giáo dục quan trọng, góp phần vào việc nâng cao chất lượng dạy và học trong nhà trường./
Sa Đéc, ngày 06 tháng 5
năm 2022
Xác nhận của Thủ trưởng
đơn vị
Người viết
Lê Văn Hoàng Thắng