PHÂN TÍCH NGÀNH SẢN XUẤT ĐƯỜNG TỪ MÍA TẠI VIỆT NAM HAY CÒN GỌI LÀ MÍA ĐƯỜNG

Trang 1

PHÂN TÍCH NGÀNH SẢN XUẤT ĐƯỜNG TỪ MÍA TẠI VIỆT NAM

HAY CÒN GỌI LÀ MÍA ĐƯỜNG

1 THỰC TRẠNG NGÀNH MÍA ĐƯỜNG THẾ GIỚI

Ngành mía đường trên thế giới phát triển khá lâu đời, vào khoảng thế kỷ thứ

16, được sản xuất đầu tiên tại Puerto Rico, rồi đến Ấn Độ, Cuba, nguồn nguyên liệu chủ yếu vào cây mía Bình quân hằng năm trên thế giới, sản xuất đường khoảng 160 triệu tấn/năm bao gồm nguyên liệu từ cây mía, củ cải đường (chủ yếu các nước châu âu) Tổ chức Nông lương Liên Hiệp Quốc (FAO) dự báo sản lượng đường toàn cầu

sẽ tăng khoảng 5% trong niên vụ 2011-2012, có thể đạt 172,8 triệu tấn Nhu cầu tiêu

thụ đường của thế giới cũng được dự báo tăng, lên mức 167,4 triệu tấn

Các nước sản xuất đường mía lớn trên thế giới hiện nay là Brazil, Ấn độ, Thái

Lan, Trung Quốc

Trong niên vụ 2011-2012, trong năm 2011 thế giới đã chứng kiến nguồn cung trên thị trường có sự sụt giảm mạnh do thời tiết xấu làm giảm sản lượng mía và củ cải đường Đặc biệt tại Brazin, quốc gia sản xuất đường lớn nhất thế giới do chịu ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng tín dụng đối với hoạt động tái trồng mía và sử dụng phân bón thêm vào đó thời tiết khô hạn ở miền Nam – Braxin là khu vực sản xuất

Trang 2

đường nhiều nhất dẫn đến sản lượng đường giảm đáng kể Tại báo cáo của Hiệp hội mía đường Braxin-UNICA, sản lượng đường sẽ sụt giảm lần đầu tiên trong 6 năm qua xuống mức 31.3 triệu tấn trong vụ mùa 2011-2012 tại khu vực miền Nam trung tâm sản xuất đường của Braxin Tại Trung Quốc, sản lượng đường năm 2011 chỉ đạt khoảng 11 triệu tấn, trong khi tiêu thụ 14, 62 triệu tấn và phải nhập khẩu một lượng đường lớn trong năm này Tại Ôxtrâylia, năm 2011 đã chứng kiến tình trạng mưa nhiều tiếp tục gây khó khăn cho công tác thu hoạch mía, sản lượng đường giảm khoảng 21%, mức thấp nhất trong vòng 2 thập kỷ qua Tại Thái Lan, nước xuất khẩu đường lớn thứ hai thế giới, tuy nhiên trong năm 2011, lượng đường xuất khẩu đã giảm khoảng 5% xuống 4.4 triệu tấn mức thấp nhất kể từ năm 2006 Nói chung trong năm

2011, hàng tồn kho đường trên thế giới ở mức thấp, giá đường trên thế giới đã có sự tăng mạnh

Tuy nhiên, từ đầu năm 2012 cho đến nay đã có sự thay đổi mạnh về nguồn cung, do nguồn cung dồi dào, giá đường thế giới đã theo chiều hướng hồi phục trở lại trong phiên giao dịch đầu tiên của năm 2012 vì những tín hiệu lạc quan về kinh tế toàn cầu, cụ thể nguồn cung tại một số quốc gia sản xuất đường lớn nhất thế giới:

Trang 3

Tại Braxin- nước xuất khẩu đường lớn nhất thế giới, dự báo sản lượng mía đường niên vụ

2012/13 tại trung tâm phía nam Brazil sẽ được mở rộng trong năm nay sau khi sản lượng mía đường niên vụ 2011/12 giảm mạnh do thời tiết xấu và sự hồi phục chậm chạp của các ruộng mía già cỗi.

Vụ thu hoạch mía đường dự kiến bắt đầu vào tháng 4/2012 Dưới đây là bảng dự báo sản lượng mía và đường từ Brazil và các dự báo của nước ngoài Con số so sánh sản lượng mía và đường kết thúc niên vụ 2011/12 được dựa trên số liệu mới nhất từ Hiệp hội ngành công nghiệp mía đường (Unica) Niên vụ 2011/12 đã kết thúc và hầu hết các nhà máy tinh chế đường đều đóng cửa để bảo dưỡng.

Nguồn dự báo Sản lượng mía

12/13 *

Sản lượng mía 11/12

Sản lượng đường 12/13*

Sản lượng đường 11/12

MACQUARIE

BANK

Sản lượng mía và đường của Brazil qua các niên vụ, Đvt: tr tấn

Tại Ấn Độ - nước sản xuất đường lớn thứ hai thế giới – có “lượng đáng kể”

xuất khẩu đường trong niên vụ này, theo Rabobank International Quốc gia này đã xuất khẩu khoảng 1,6 triệu tấn đường kể từ đầu tháng 5/2012, Andy Duff, một nhà phân tích tại ngân hàng cho biết Ấn Độ có thể xuất khẩu nhiều nhất 4 triệu tấn đường trong niên vụ này Sản lượng đường tại quốc gia Châu Á này sẽ đạt khoảng 26 triệu tấn niên vụ 2011/12, trong khi đó tiêu thụ sẽ đạt 22-23 triệu tấn, Rabobank ước tính

Dự trữ của quốc gia này có thể tăng 8 triệu tấn đến tháng 9/2012, mức cao nhất kể từ năm 2008 “Giai đoạn này, Ấn Độ thiết lập sản xuất đường dư thừa niên vụ 2012-201313”, Duff cho biết “Diện tích mía đường dự kiến sẽ tăng 5% so với cùng kỳ”

Trang 4

Tại Thái Lan, sản lượng đường Thái – nước xuất khẩu đường lớn thứ hai thế

giới – có thể đạt mức cao kỷ lục đối với năm thứ ba trong niên vụ bắt đầu từ tháng 11/2012 do các nhà máy nghiền đã mở rộng công suất để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng trong khu vực, nhóm công nghiệp cho biết Vụ thu hoạch mía đường có thể đạt tổng cộng 103 triệu đến 105 triệu tấn, với sản lượng đường khoảng 10,5 triệu đến 10,7 triệu tấn, ông Vibul Panitvong, giám đốc điều hành thuộc Thai Sugar Millers Corp, đại diện cho 47 nhà máy đường của quốc gia này cho biết Xuất khẩu đường của nước này trong năm tài khóa tới có thể vượt 8 triệu tấn, ông cho biết Sản lượng gia tăng sẽ khuyến khích quốc gia này tăng nguồn cung sang châu Á, nơi mà nhu cầu vẫn duy trì mạnh mẽ, Vibul cho biết tại Bangkok Khu vực đối mặt với thâm hụt đường dài hạn

do tăng trưởng kinh tế làm tăng nhu cầu, với nguồn cung được thiết lập khoảng 3 triệu tấn trong năm nay, chuyên gia dự báo Green Pool cho biết “Chúng tôi sẽ thấy sản lượng đường và xuất khẩu phá vỡ kỷ lục mới do giá mía đường hấp dẫn và khởi động

5 nhà máy đường mới trong năm tới”, Vibul cho biết Sản lượng mía đường có thể đạt cao hơn nữa, đạt 130 triệu tấn trong 3 đến 5 năm, ông cho biết

Tại Austraylia, theo thông tin của Bộ Nông nghiệp tài nguyên kinh tế và khoa

học Australia, lượng xuất khẩu đường của nước này có thể đạt 3,35 triệu tấn trong tháng 7, cao hơn 13% so với dự đoán 2,96 triệu tấn trong tháng 3 Đây cũng là mức cao nhất kể từ tháng 6/2010 Ước tính sản lượng đường thô cũng đạt 4,4 triệu tấn, cao hơn mức dự đoán tháng 3 là 4,25 triệu tấn Dự kiến Australia, nước xuất khẩu thứ ba thế giới, sẽ thu hoạch 31,5 triệu tấn mía đường vào năm 2012, cao hơn so với mức 27,9 triệu tấn trong năm ngoái

Tại Trung Quốc, theo Hiệp hội mía đường tỉnh Vân Nam (Trung Quốc), lượng

đường nhập lậu vào nước này, sau khi đã tăng lên 500.000 tấn, mức cao nhất trong vòng 17 năm qua, trong quý I, có thể sẽ giảm được tới 2/3 trong quý II nhờ sự vào cuộc gắt gao của Hải quan Trung Quốc và giá đường tăng cao tại Thái Lan Quảng Tây và Vân Nam là hai tỉnh sản xuất mía đường lớn nhất của Trung Quốc Còn theo

dự báo của Bộ Nông nghiệp Mỹ, trong tài khóa 2011-2012, Trung Quốc có thể nhập tới 2,2 triệu tấn đường, mức cao nhất kể từ tài khóa 1994-1995 Thị trường đường Trung Quốc được dự báo sẽ bình ổn trong thời gian tới do hoạt động buôn lậu giảm xuống và nhu cầu tiêu thụ tăng cao trong dịp Hè

Trang 5

Thông tin Ấn Độ có thể sẽ xuất khẩu thêm đường và Pakistan cũng có thể xuất khẩu đường lần đầu tiên trong vòng gần 3 năm trở lại đây đã tác động đến giá đường Thị trường đường thế giới giảm mạnh trong tháng 4 Giá đường đồng loạt giảm tại hai thị trường New York và London trong hai phiên giao dịch đầu tháng 4 do triển vọng thặng dư đường toàn cầu lớn đồng thời cũng do các nhà đầu tư đẩy mạnh hoạt động bán ra trên thị trường Các nhà phân tích cho biết hầu hết người đầu tư đang đợi vụ thu hoạch mía tại Brazil, nhà sản xuất, xuất khẩu hàng đầu thế giới Đầu tháng 5/2012, giá đường thô kỳ hạn mất giá xuống mức thấp nhất trong gần một năm do quỹ đầu cơ bán hàng và tin tức Ấn Độ bãi bỏ hạn chế số lượng đường xuất khẩu

Diễn biến giá và dự báo

Giá đường thế giới 1 năm qua Nguồn: Indexmoudi

Giá đường thế giới liên tục giảm khi nguồn cung đường từ Braxin và Ấn Độ dự báo sẽ tăng mạnh do thời tiết thuận lợi Ngày 20/9, giá đường thô kỳ hạn giao tháng

10 trên sàn ICE đóng cửa ở mức 18,96 cent/lb thấp nhất trong vòng 2 năm Trong bối cảnh các nhà giao dịch tập trung chú ý vào thông tin về lượng đường thặng dư trên tòan cầu và tiến triển mùa vụ tại Braxin Giá đường trắng kỳ hạn tháng 12 trên sàn Liffe giảm xuống mức 552,00 USD/tấn Như vậy, kể từ đầu năm 2012, giá đường thô đã giảm khoảng 20% và đường trắng giảm 12%

Trang 6

Theo giới phân tích, lượng đường thặng dư lớn trên toàn cầu đang là yếu tố gây sức ép giảm giá đối với mặt hàng này Bên cạnh đó, các nhà đầu tư đang chú ý tới tình hình thời tiết tại Braxin Thomas Kujawa, thuộc Sucden Financial, cho biết sẽ có báo cáo về tiến triển mùa vụ tại Braxin Theo chuyên gia Kujawa, có những dấu hiệu cho thấy đây sẽ một báo cáo tích cực

Diễn biến giá đường thô tại NewYork, ĐVT: UScent/lb

Vụ mùa bội thu và nhập khẩu bởi những nước tiêu thụ chính như Nga và Trung Quốc suy giảm sẽ giúp giá đường giảm hơn nữa trong niên vụ 2012-2013, nhà tư vấn Jonathan Kingsman cho biết

Giá đường sẽ dao động ở mức thấp trong 2 năm do thời tiết thuận lợi ở những nước sản xuất hàng đầu như Braxin và Ấn Độ làm tăng kỳ vọng sản lượng gia tăng, và thặng dư đường toàn cầu Trung Quốc – nước tiêu thụ đường lớn thứ hai thế giới –

sẽ không nhập khẩu đường trong năm 2012-2013 bắt đầu từ 1/10 do sản lượng nội địa tăng, sau khi giá trong nước ở mức cao và thời tiết thuận lợi cho trồng mía đường, nhà

tư vấn Kingsman SA có trụ sở tại Thụy Sĩ cho biết

Nga cũng có thể bỏ qua nhập khẩu do thặng dư đường từ vụ thu hoạch trước, ông cho biết “Hai quốc gia nhập khẩu chủ yếu là Trung Quốc và Nga dự kiến sẽ không tham gia trên thị trường thế giới niên vụ 2012/13 và tự nhiên điều đó sẽ có tác

Trang 7

động đến giá đường trên thị trường toàn cầu”, Kingsman cho biết tại hội nghị đường Kingsman Ấn Độ tại New Delhi Sự thiếu vắng nhu cầu nhập khẩu Trung Quốc là đánh giá mới nhất, trong khi đó nhu cầu của Nga nhân tố

Tình hình cung cầu và dự báo

Sản lượng đường toàn cầu trong niên vụ 2012/13 được dự đoán sẽ ở mức 174 triệu tấn, tăng 2% so với năm ngoái Sản lượngđược dự báo tăng đối với hầu hết các nhà sản xuất lớn nhất Thu hoạch mía của Braxin dự kiến sẽ được chuyển hướng đến sản xuất đường so với ethanol ít lợi nhuận Sản lượng đường cũng được dự kiến sẽ cao hơn năm ngoái Tại Ấn Độ, diện tích trồng mía được dự báo sẽ tăng bởi vì dự kiến

sẽ thu nhiều lợi nhuận hơn so với lúa mì và ngô Sản xuất Mỹ được dự báo tăng chủ yếu là tăng diện tích

Dự báo cung cầu đường thế giới niên vụ 2012-2013(ĐVT: triệu tấn)

Niên vụ

2012/2013

Dự trữ đầu kỳ

Sản lượng Nhập khẩu Xuất khẩu Tiêu thụ nội

địa

Dữ trữ cuối kỳ

Thế giới 31,611 174,453 49,105 58,326 163,761 33,082

Sản lượng đường ở khu vực trung nam Braxin - khu vực chiếm phần lớn sản

lượng mía đường của quốc gia này – dự kiến tăng lên 31,7 triệu tấn so với 31,3 triệu tấn niên vụ hiện tại kết thúc tháng 9

Mặc dù mưa ít và thất thường tại các khu vực trồng mía của Ấn Độ nhưng sản

lượng đường của nước này có thể sẽ vượt nhu cầu tiêu thụ trong nước và đủ để phục

vụ xuất khẩu trong tài khóa 2012-2013 (kết thúc vào tháng 3/2013) Theo Hiệp hội mía đường Ấn Độ (ISMA), nước này có thể sẽ sản xuất 25 triệu tấn đường trong tài khóa 2012-2013, bất chấp tình trạng thời tiết khô hạn diễn ra tại bang

Trang 8

Maharashtra, thuộc miền Tây Ấn Độ và bang Karnataka, miền Nam Ấn Độ Tuy nhiên, Chủ tịch ISMA, Gautam Goel cho biết mức dự báo trên là khá thận trọng

Mức tiêu thụ đường hàng năm của Ấn Độ trung bình đạt khoảng 21,5-22 triệu tấn Mặc dù sản lượng đường của nước này trong tài khóa 2012-2013 có thể sẽ thấp hơn so với con số 26 triệu tấn của năm trước, song lượng dự trữ dồi dào sẽ giúp cho nguồn cung đường của Ấn Độ ổn định trong tài khóa này

Sản lượng đường Trung Quốc có thể tăng 10,4% lên 13,065 triệu tấn niên vụ 2012/13, trong khi đó sản lượng đường ở Nga có thể đạt 5,050 triệu tấn.

Australia – nước xuất khẩu đường thô lớn thứ ba thế giới – có thể gia tăng sản

lượng lên 4,8 triệu tấn niên vụ 2012/13 so với 3,86 triệu tấn

2 TỔNG QUAN NGÀNH SẢN XUẤT MÍA ĐƯỜNG VIỆT NAM

Ngành sản xuất đường tại Việt Nam đã có từ lâu đời, từ khi nhân dân ta biết làm nên mật từ cây mía, nhưng ngành công nghiệp sản xuất đường từ cây mía chỉ mới bắt đầu phát triển vào những năm 1990, có thể nói là còn non trẻ và lạc hậu nên ngành sản xuất đường từ cây mía tại Việt Nam vẫn chưa phát triển mạnh mẽ để trở thành ngành công nghiệp chủ lực của nền kinh tế Nước ta sản xuất 03 loại đường chính:

1 Đường tinh luyện RE hay còn gọi đường cát trắng

2 Đường vàng RS

3 Đường xay (hay đường thô)

Trên cả nước hiện nay có khoảng 40 nhà máy sản xuất đường, tuy nhiên mới chỉ đáp ứng được khoảng 70% nhu cầu, còn lại phải nhập khẩu từ nước ngoài (chủ yếu từ Trung Quốc và Thái Lan), như vậy tiềm năng từ thị trường nội địa còn rất lớn

Tính đến thời điểm hiện nay, trên hai sàn chứng khoán Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh có tổng cộng 06 công ty sản xuất đường đang niêm yết và giao dịch cổ phiếu, đó là: 1 Công ty Cổ phần Đường Biên Hòa, mã CK: BHS; 2 Công ty phần Đường Kom Tum, mã CK: KTS; 3 Công ty phần Đường Lam Sơn, mã CK: LSS; 4 Công ty phần Đường Ninh Hòa, mã CK: NHS; 5 Công ty phần Đường Bourbon, Tây Ninh, mã CK: SBT; 6 Công ty Cổ phần Mía đường Nhiệt điện Gia Lai, mã CK: SEC

Trang 9

2 ĐẶC ĐIỂM NGÀNH SẢN XUẤT MÍA ĐƯỜNG VIỆT NAM HIỆN NAY

Diện tích trồng mía nhỏ lẻ, phân tán và chưa được đầu tư tương xứng yêu cầu sản xuất công nghiệp, năng suất mía thấp: diện tích trồng, sản lượng mia bình

Trang 10

quân/niên vụ/hộ quá thấp (30-40 tấn mía/niên vụ/hộ), thời gian sinh trưởng dài, lại bị cạnh tranh quyết liệt bởi các cây trồng khác (cao su, café ), còn nông dân thì không mặn mà với cây mía, nguyên nhân do một là Nhà nước chưa có cơ chế hỗ trợ cho nông dân ổn định sản xuất mía, tuy các nhà máy có ký kết hợp đồng nhưng thường chỉ là 1 năm (trong khi chu kỳ trồng mía thường 3 năm), trong đó giá mía thu mua không được đảm bảo và xác định là bao nhiêu nên nông dân không mạnh dạn đầu tư vì chưa chắc chắn về lợi nhuận; thứ hai do cơ cấu phân chia tỷ lệ lợi nhuận chưa hợp

lý trong đó nông dân bị thiệt nhiều nhất Nhà nước chỉ khuyến cáo mua một tấn mía với giá bằng 60 kg đường, không áp đặt và không kiểm soát được, giá đường lại lên xuống thất thường do đó nông dân chưa yên tâm sản xuất

Cạnh tranh nguyên liệu đầu vào gây gắt: hiện nay trên cả nước có khoảng 40 nhà máy sản xuất đường nằm ở ba khu vực lớn là miền Bắc, miền Trung - Tây Nguyên và đồng bằng sông Cửu Long Tuy nhiên, không phải nhà máy nào cũng tự xây dựng được cho mình vùng nguyên liệu ổn định, sản lượng mía chỉ đáp ứng 61.2% tổng công suất, 40 nhà máy đang hoạt động thì có 02 nhả máy không đủ nguyên liệu (Nhà máy Tuyên Quang 21%; Sugar Việt Nam 15.5%) và 13 nhà máy hoạt động dưới 50% công suất Vì vậy, sự canh tranh giữa các nhà máy trong cùng một vùng là

vô cùng gay gắt dẫn đến phải mua lại từ các thương lái đã tạo nên sự cạnh tranh không lành mạnh, phá giá thị trường

Hiệu suất thu hồi đường của các nhà máy thấp: điều này có thể minh chứng rằng 1 ha mía ở Đồng bằng sông Cửu Long chỉ thu hồi được từ 4-6 tấn đường, trong khi các nước trong khu vực có hiệu suất thu hồi đường từ 10-13 tấn/ha điều này do giống mía cũ có năng suất thấp, trữ lượng thấp tỷ lệ thoái hóa sâu bệnh nhiều, thu mía non, mía dơ dẫn đến tỷ lệ mía/đường của Việt Nan là tương đối cao Bênh cạnh đó, điều này cũng phụ thuộc quy mô nhà máy, nếu nhà máy nhỏ thì tỷ lệ mía/đường cao

Các nhà máy đường có quy mô nhỏ, công suất thấp: Bình quân chỉ đạt khoảng 2.500 tấn/ngày/nhà máy, nguyên nhân chính là do công nghệ lạc hậu, phần lớn các nhà máy đều sử dụng dây chuyền công nghệ cũ của Trung Quốc

Giá thành cao: Máy móc công nghệ lạc hậu, công suất thấp, chi phí sản suất và chế biến đường cao nên giá thành trung bình Việt Nam , luôn cao hơn từ vài chục đến cả 100 USD so với Ấn Độ, Thái Lan, Trung Quốc, Braxin dẫn đến khó khăn khi cạnh tranh với đường nhập lậu

Tiêu đề	Phân Tích Ngành Sản Xuất Đường Từ Mía Tại Việt Nam Hay Còn Gọi Là Mía Đường
Trường học	Trường Đại Học Nông Lâm Thái Nguyên
Chuyên ngành	Nông Nghiệp
Thể loại	báo cáo
Năm xuất bản	2012
Thành phố	Thái Nguyên

Định dạng
Số trang	18
Dung lượng	366,5 KB