Hoàn thiện quy trình sản xuất, bảo quản và cung cấp panel hồng cầu cho các cơ sở cung cấp máu trong toàn quốc để nâng cao chất lượng dịch vụ truyền máu

Viện Huyết học Truyền máu trung ương Viện HHTMTU là Viện đầu ngành về Huyết học Truyền máu trong cả nước, tại đây có đầy đủ cơ sở vật chất, trang thiết bị hiện đại và các hóa chất sinh p

Trang 1

BỘ Y TẾ

VIỆN HUYẾT HỌC TRUYỀN MÁU TRUNG ƯƠNG

BÁO CÁO TỔNG KẾT DỰ ÁN

HOÀN THIỆN QUY TRÌNH SẢN XUẤT, BẢO QUẢN VÀ

CUNG CẤP PANEL HỒNG CẦU CHO CÁC

CƠ SỞ CUNG CẤP MÁU TRONG TOÀN QUỐC

ĐỂ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DỊCH VỤ TRUYỀN MÁU

Mã số đề tài/Dự án: KC 10 DA 10/ 06-10

Chủ nhiệm dự án: PGS TS Nguyễn Anh Trí

Cơ quan/đơn vị chủ trì: Viện Huyết học Truyền máu Trung ương

9141

Trang 2

1 1 MỞ ĐẦU

1.1 Tầm quan trọng của công tác bảo đảm an toàn truyền máu

Máu rất quan trọng và cần thiết cho cuộc sống, nhờ có máu mà nhiều người bệnh đã được cứu sống Máu cần cho điều trị nội khoa, cho các cấp cứu sản khoa và ngoại khoa, khi triển khai các kỹ thuật cao như ghép tạng, mổ tim cũng cần đến máu Máu quan trọng như vậy nhưng truyền máu cũng có thể gây ra các tai biến nghiêm trọng nếu không tôn trọng các quy định về an toàn truyền máu [1], [2], [3], [4], [5]

Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới thì an toàn truyền máu bao gồm hai nội dung chính là an toàn truyền máu phòng lây nhiễm các bệnh lây truyền qua đường truyền máu (HIV, HBV, HCV, giang mai, sốt rét ) và an toàn truyền máu về mặt miễn dịch, cả hai nội dung này đều rất quan trọng và đang được triển khai một cách đồng bộ tại các trung tâm truyền máu của các nước tiên tiến trên thế giới và trong khu vực để nâng cao chất lượng dịch vụ truyền máu [2]

Tại các nước tiến tiến trên thế giới và trong khu vực, việc đảm bảo an toàn truyền máu về mặt miễn dịch đã được thực hiện một cách triệt để, việc xác định nhóm máu hệ ABO, Rh, các hệ nhóm máu khác, xét nghiệm hòa hợp, sàng lọc KTBT (KTBT) ở cả người hiến máu (NHM) và bệnh nhân (BN) nhận máu đã được thực hiện một cách thường quy từ những năm thuộc thập kỷ 60[2], [24], [25], [26], [27], [28, [29]

Trong khi đó tại Việt Nam, trước khi truyền máu chúng ta mới chỉ xác định được nhóm máu hệ ABO, Rh (D), làm phản ứng hòa hợp ở 22°C, phản ứng hòa hợp ở 37°C và có sử dụng kháng globulin người mới chỉ được thực hiện tại một

số cơ sở truyền máu lớn Việc xác định các hệ nhóm máu hồng cầu khác, sàng lọc KTBT ở cả NHM và BN chưa được thực hiện một cách thường quy, chính

vì vậy những tai biến không mong muốn do truyền máu ở BN được truyền máu, đặc biệt là ở BN được truyền máu nhiều lần là khó tránh khỏi và hậu quả này

đã gây ảnh hưởng nhiều đến kết quả điều trị Theo kết quả nghiên cứu của tác

Trang 3

giả Bùi Thị Mai An (1995), Trần Thị Thu Hà (1999), Trịnh Xuân Kiếm (1990)và Nguyễn Thị Thanh Mai (2004)thì tỷ lệ KTBT gặp ở BN bị bệnh máu

kỹ thuật sàng lọc KTBT cho cả NHM và BN thì giải pháp tốt nhất là có được sinh phẩm panel HC sàng lọc và định danh KTBTsản xuất trong nước mang tính đặc thù cho người Việt Nam (Giàn panel HC sàng lọc và định danh KTBT phải có kháng nguyên Mía)

Viện Huyết học Truyền máu trung ương (Viện HHTMTU) là Viện đầu ngành về Huyết học Truyền máu trong cả nước, tại đây có đầy đủ cơ sở vật chất, trang thiết bị hiện đại và các hóa chất sinh phẩm nên việc nghiên cứu xây dựng và sản xuất panel HCtại Viện để cung cấp cho các cơ sở truyền máu triển khai kỹ thuật sàng lọc và định danh KTBT để nâng cao hiệu quả điều trị, góp phần nâng cao chất lượng khám chữa bệnh nhằm nâng cao sức khỏe của cộng

động là rất thực tiễn và khả thi Chính vì vậy nhu cầu về bộ panel HC để triển khai kỹ thuật sàng lọc KTBTtại các trung tâm truyền máu và bệnh viện ở nước

ta là rất lớn(Do nhu cầu sử dụng máu cho điều trị ngày càng tăng, năm 2010

toàn quốc đã tiếp nhận được trên 670.000 đơn vị máu, riêng tại Viện Huyết học Truyền máu trung ương đã tiếp nhận được 115.289 đơn vị máu Với việc tiếp nhận và sử dụng máu ở trên thì mỗi năm nhu cầu sản xuất panel HC sàng lọc KTBT/nămcó thể lên tới 3.000 -4.000 bộ vàkhoảng trên 100 bộ panel HC định danh KTBT/năm Bên cạnh đó, việc thực hiện xét nghiệm sàng lọc KTBT cho

cả NHM và BN là một chỉ tiêu phải đạt được của chương trình “An toàn truyền máu”và Dự án “Trung tâm truyền máu khu vực” vào năm 2010 [18], [19]

Trang 4

Panel HC nếu mua của nước ngoài thường có giá thành cao hơn và các KNcủa các hệ nhóm máu HC không mang tính đặc thù của người Việt Nam, bên cạnh đó, việc vận chuyển các bộ panel HC này từ nước ngoài về Việt Nam cũng rất khó khăn

Với những lý do trên thì việc sản xuất panel HC sàng lọc, định danh KTBT tại Viện HHTMTU với một quy trình đã được hoàn thiện để cung cấp cho các bệnh viện, các cơ sở truyền máu là rất cần thiết Đây cũng là đòi hỏi cấp thiết

để nâng cao chất lượng an toàn truyền máu về mặt miễn dịch tại nước ta

1.3 Những yếu tố cần thiết để sản xuất panel HC

Theo kinh nghiệm của Thái Lan, đểsản xuất được bộ panel HC sàng lọc và định danh KTBTđạt tiêu chuẩn chất lượng thì cần phải có các điều kiện cơ bản như sau:

Cần có NHM tình nguyện khỏe mạnh đạt tiêu chuẩn về sức khỏe; sẵn sàng hiến máu nhắc lại; có địa chỉ rõ ràng, có số điện thoại và địa chỉ email, dễ liên

hệ và khi cần là có thể đến hiến máu ngay để làm panel;Những NHM này phải

là người có nhóm máu O và phải được xác định KN của 8 hệ nhóm máu sau:

Rh, Kell, Duffy, Kidd, MNSsMia, P, Lewis, Lutheran

1.3.1 Xây dựngđược một quy trình chuẩn sản xuất panel HC sàng lọc KTBT 1.3.2 Xây dựngđược một quy trình chuẩn sản xuất panel HC định danh KTBT 1.3.3 Xây dựngđược quy trình bảo quản, cung cấp sản phẩm cho các cơ sở sử

dụng

1.3.4 Có đủ điều kiện về cơ sở vật chất, trang thiết bị hiện đại và có một đội

ngũ cán bộ có đủ trình độ đểsản xuất các sản phẩm trên

1.4 Tình hình sản xuất, cung cấp panel HC trên thế giới

Trên thế giới có hai trường phái sản xuất, cung cấp và sử dụng panel HC sàng lọc và định danh KTBT để triển khai xét nghiệm sàng lọc và định danh

KTBT cho NHM và BN

Trang 5

1.4.1 Các hãng thương mại sản xuất panel HC sàng lọc và định danh KTBTrồi bán cho các ngân hàng máu và các bệnh viện: Các hãng thươngmại như DiaMed, Biotech, CSL sản xuất các bộ panel HC và cung cấp cho các ngân hàng máu tại các nước thuộc Châu Âu như Anh, Hà Lan, Pháp và Úc

1.4.2 Trung tâm truyền máu quốc gia tự sản xuất ra các sinh phẩm (Huyết thanh mẫu,HC mẫu, panel HC sàng lọc và định danh KTBT ) như Thái Lan, Hàn Quốc, Singapore rồi cung cấp cho các trung tâm truyền máu trên toàn quốc, cách này thường gặp ở các nước Châu Á do panel HC của các hãng thương mại đề cập ở trên được sản xuất từ HC mang những đặc thù của người Châu Âu nên thường không phù hợp với người Châu Á Ví dụ bộ panel HC sàng lọc và định danh KTBT tại các nước Châu Âu không cần có KN Mia, nhưng panel HC sản xuất tại các nước Châu Á thì bắt buộc lại phải có KN Mia Điển hình của trường phái này là Thái Lan,mỗi tháng trung tâm truyền máu quốc gia Chữ Thập đỏ Thái lan sản xuất khoảng 2.000 bộ panel sàng lọc, 200

bộ panel định danh, 6.000 bộ HC mẫu (các sản phẩm này mang tính đặc thù cho người Thái Lan) và nhiều loại kháng huyết thanh chuẩn khác để cung cấp cho các cơ sở truyền máu trên toàn đất nước Thái Lan (Khoảng 600 bệnh viện).Tại Hàn Quốc cũng tương tự như vậy, hiện Hàn Quốc chỉ có ba trung tâm xét nghiệm sàng lọc máu cho NHM trên toàn quốc và mỗi trung tâm này cũng

tự sản xuất panel HC sàng lọc và định danh để sàng lọc KTBT choNHM

1.5 Tình hình thực tế tại Việt Nam

- Tại Việt Nam, việc sản xuất panel HC để sàng lọc KTBT cho người bệnh đã được thực hiện từ những năm của thập kỷ 80 -90, tuy nhiên việc sản xuất này mang tính nhỏ lẻ, tự cung tự cấp và chỉ sử dụng để sàng lọc cho BN (chỉ sản xuất vài bộ panel HC sàng lọc và một bộ panel HC định danh)

- Hiện nay tại Việt Nam chưa có một cơ sở sản xuất panel HCsàng lọc và định danh KTBT với quy mô lớn và quy trình sản xuấtđã được hoàn thiệnđể cung cấp panel HC sàng lọc và định danh KTBT mang tính đặc thù của

Trang 6

- Do vậy, việc sản xuất panel HCvới một quy trình đã được chuẩn hóa và hoàn thiện tại Viện HHTMTU, một cơ sở đầu ngành có đầy đủ điều kiện về

cơ sở vật chất, có các trang thiết bị hiện đại và đầy đủ các hóa chất sinh phẩmphục vụ cho việc sản xuất panel HC sàng lọc và định danh KTBT để cung cấp cho các cơ sở truyền máu trong cả nước là mang tính thực tiễn và khả thi

1.6 Căn cứ và quá trình chuẩn bị của dự án

- Hiện nay, nhu cầu của xã hội, của cộng đồng trong việc đảm bảo an toàn truyền máu và nâng cao chất lượng dịch vụ truyền máu tại Việt Nam ngày càng trở lên cấp thiết [21]

- Bên cạnh nhu cầu cấp thiết của người bệnh ở trên thì việc triển khai xét nghiệmsàng lọc KTBT cũng là một chỉ tiêu cụ thể phải đạt được của Chương trình “An toàn truyền máu”và Dự án “Trung tâm truyền máu khu vực” vào năm 2010 và đây cũng là xét nghiệm bắt buộc phải sàng lọc cho NHM và BNkhi “Quy chế truyền máu năm 2007” bổ sung và sửa đổiđược

Bộ Y tế phê duyệt [20]

- Tại Viện HHTMTU, Dự án Khoa học&Công nghệ: “Hoàn thiện công nghệ sản xuất và chuẩn hóa một số sản phẩm máu sử dụng trong điều trị bệnh”do GS.TSKH Đỗ Trung Phấn làm chủ nhiệm dự án giai đoạn 1996- 2000và đề tài độc lập cấp nhà nước“Nghiên cứu quy trình sản xuất và chuẩn hóa các sản phẩm huyết tương đạt tiêu chuẩn quốc tế dùng cho điều trị”, do GS.TSKH Đỗ Trung Phấn làm chủ nhiệm đề tài giai đoạn 2001-

2003và cơ quan chủ trì dự án, đề tài này là Viện HHTM đã được nghiệm thu với kết quả xuất sắc năm 2003 và năm 2007 Thành công của dự án và đề tài này đã góp phần đảm bảo an toàn truyền máu và nâng cao hiệu quả điều trị cho người bệnh Điều này đãkhẳng định Viện HHTMTU là một Viện đầu ngành có đầy đủ cơ sở vật chất, có trang thiết bị hiện đại và có nhiều cán bộ

có đủ năng lực để có thể thực hiện thành công dự án[21], [22]

Trang 7

- Đề tài nghiên cứu khoa học cấp Bộ “Nghiên cứu xây dựng Panel HC tại Viện Huyết học-Truyền máu TW nhằm nâng cao chất lượng an toàn truyền máu về mặt miễn dịch”do PGS TS Nguyễn Anh Trí vàTS Bùi Thị

Mai An là chủ nhiệm đề tài, Viện HHTMTU là cơ quan chủ trì đã được Hội đồng khoa học cấp Bộ nghiệm thu và đánh giá với kết quả xuất sắcnăm

2007 (Quyết định thành lập Hội đồng nghiệm thu cấp Bộ số 3923/ QĐ – BYT ngày 12 tháng 10 năm 2007 và Biên bản đánh giá nghiệm thu ngày

7/11/2007)và kiến nghị: “Nghiên cứu giai đoạn tiếp theo của đề tài trên là rất cần thiết để có được một quy trình chuẩn sản xuất, bảo quản và cung cấp panel HC cho các cơ sở truyền máu trên phạm vi toàn quốc” để triển

khai xét nghiệm sàng lọc KTBT cho NHM và BN góp phần nâng cao chất lượng an toàn truyền máu về mặt miễn dịch [23]

- Từ kinh nghiệm sản xuất panel HC của Trung tâm truyền máu quốc gia Chữ thập đỏ Thái Lan (Lượng máu thu gom hàng năm tại Thái Lan là 1.600.000 đơn vị) hiện Trung tâm truyền máu quốc gia Chữ thập đỏ Thái Lan đang sản xuất 2.000 bộ panel HCsàng lọc KTBT và 120 bộ panel HC định danh KTBT/ tháng để cung cấp cho 600 bệnh viện vàcác cơ sở truyền máu trên toàn đất nước Thái Lan Viện HHTMTUđã cử bốn cán bộ sang Trung tâm truyền máu quốc gia Chữ thập đỏ Thái Lan học tập về kinh nghiệm và quy trình sản xuất panel HC sàng lọc và định danh KTBT (Sơ đồ 1.1 và 1.2)

- Việc hoàn thiện các quy trình để sản xuất, bảo quản, cung cấp panel HC có

các tiêu chuẩn, chất lượng tương tự như panel HC được sản xuất tại Trung tâm truyền máu Chữ Thập đỏ Thái Lan nhưng lại mang tính đặc thù cho người Việt Nam để cung cấp cho tất cả các bệnh viện Trung ương, bệnh viện tỉnh trong toàn quốc để triển khai kỹ sàng lọc KTBT nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ truyền máu và nâng cao hiệu quả điều trị cũng như chăm sóc sức khỏe cho cộng đồng tại Việt Nam là rất cần thiết và cấp thiết

Trang 8

Sơ đồ 1.1 QTSX panel HC sàng lọc KTBT của Thái Lan

Bước 2.Lấy máu của 03 người hiến máu vào 3 túi lấy máu khác nhau (250 hoặc 350 ml/ túi)

Bước 3.Rửa HC bằng máy ly tâm lạnh ( Rửa bằng nước muối 0,9% 3 lân )

Bước 5.Pha HC 3 % bằng dung dịch Alseve

Bước 8.Kiểm tra chất lượng panel HC sàng lọc sau khi

pha (Kiểm tra XN Coombs, tính kháng nguyên )

Bước 4.Rửa HC bằng máy ly tâm lạnh ( Rửa lần cuối

Bước 7.Phân phối HC vào lọ đã được dán nhãn bằng

máy phân phối sinh phẩm tự động (10ml/lọ)

Bước 9 Phê duyệt của trưởng khoa để phân phối sản

phẩm

Bước 1 Lựa chọn 03 NHMthường xuyên, đủ điều kiện

HM và phù hợp làm panel (dựa trên danh sách NHM đã

Bước 10.Phân phối sản phẩm cho các cơ sở truyền

máu

Trang 9

Sơ đồ 1.2 QTSX panel HC định danh KTBT của Thái Lan

Bước 2.Lấy máu của 11 người hiến máu vào 11 túi lấy máu khác nhau (250 hoặc 350 ml/ túi)

Bước 3.Rửa HC bằng máy ly tâm lạnh ( Rửa bằng nước muối 0,9% 3 lân )

Bước 5.Pha HC 3 % bằng dung dịch Alseve

Bước 8.Kiểm tra chất lượng panel HC sàng lọc sau khi

pha (Kiểm tra XN Coombs, tính kháng nguyên )

Bước 4.Rửa HC bằng máy ly tâm lạnh ( Rửa lần cuối

Bước 7.Phân phối HC vào lọ đã được dán nhãn bằng

máy phân phối sinh phẩm tự động (10ml/lọ)

Bước 9 Phê duyệt của trưởng khoa để phân phối sản

phẩm

Bước 10.Phân phối sản phẩm cho các cơ sở truyền

máu

Bước 1 Lựa chọn 11NHMthường xuyên, đủ điều kiện

HM và phù hợp làm panel (dựa trên danh sách NHM đã

Trang 10

- Với những lý do trên, Dự án “Sản xuất, bảo quản và cung cấp panel HC cho các cơ sở cung cấp máu trong toàn quốc để nâng cao chất lượng dịch

vụ truyền máu”đã được Bộ Khoa học và Công nghệ phê duyệt trong quyết

định 693/QĐ – BKHCN ngày 14 tháng 4 năm 2008 và được thực hiện chính thức từ 7/2009 đến tháng 12/2010

Trang 11

2 2 CHƯƠNG I MỤC TIÊU VÀ NỘI DUNG CỦA DỰ ÁN

2.1 Mục tiêu của Dự án

2.1.1 Mục tiêu chung của dự án:

1 Hoàn thiện quy trình sản xuất (QTSX), bảo quản và cung cấp panel HC

để sàng lọc và định danhKTBT

2 Sản xuất được các bộ panel sàng lọc và định danhKTBT

3 Ứng dụngpanel HC đã được sản xuất tại Viện HHTMTU vào sàng lọc

và định danh KTBTcho NHM và BN tại các cơ sở cung cấp máu

2.1.2 Các mục tiêu cụ thể của dự án:

1 Có được quy trình chuẩn sản xuất panel HC sàng lọc KTBT

2 Có được quy trình chuẩn sản xuất panel HC định danh KTBT

3 Có được quy trình chuẩn bảo quản và cung cấp panel HC cho các tuyến

cơ sở

4 Có được 10 bộ (10 tổ hợp) panel HC sàng lọc KTBT

5 Có được 4 bộ (04 tổ hợp) panel HC định danh KTBT

6 Panel HC sàng lọc và định danh KTBT sản xuất tại Viện Huyết học Truyền máu trung ương được cung cấp cho 05 bệnh viện để triển khai

kỹ thuật sàng lọc KTBT

2.2 Nội dung của dự án

Các nội dung cần thực hiện khi triển khai dự án:

2.2.1 Hoàn thiện QTSX panel HC sàng lọc KTBT

2.2.2 Hoàn thiện QTSX panel HC định danh KTBT

2.2.3 Hoàn thiện quy trình chuẩn bảo quản, vận chuyển và cung cấp panel HC

cho các tuyến cơ sở

Trang 12

2.2.4 Xây dựng được 10 bộ panel khác nhau sàng lọc KTBT (10 tổ hợp khác

2.2.7 Sản phẩm panel HC sàng lọc và định danh KTBT được sử dụng tại Viện

HHTMTU và 05 cơ sở khác (Bệnh viện Chợ Rẫy, Bệnh viện Truyền máu Huyết học thành phố Hồ Chí Minh, Bệnh viện ĐK trung ương Thái Nguyên, Bệnh viện tỉnh Thanh Hóa, Bệnh viện ĐK Hà Đông) để nâng

cao chất lượng an toàn truyền máu về mặt miễn dịch

Trang 13

3 3 CHƯƠNG II ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP

3.1 Đối tượng

3.1.1 NHM cho HC để sản xuất panel HC:

475 người hiến máu tình nguyện nhóm O, bao gồm:

• 126 c¸n bộ khỏe mạnh, đang làm việc tại Viện HHTMTW

• 349 người hiến m¸u t×nh nguyện và hiến tiểu cầu

NHMchính là đối tượng cung cấp nguồn nguyên liệu để sản xuất panel

HC sàng lọc và định danh KTBT, vì vậy để có được sản phẩm chất lượng cao

và an toàn thì việc tuyển chọn NHMlà việc rất quan trọng NHM để cho HC sản xuất panel HC phải đạt các tiêu chuẩn sau:

- Phải là những NHM tiềm năng: Là NHM tình nguyện khỏe mạnh đạt các tiêu chuẩn của NHM theo quy định của “Quy chế truyền máu”; sẵn sàng hiến máu nhắc lại; có địa chỉ rõ ràng, có số điện thoại và địa chỉ email, dễ dàng liên hệ và khi cần là có thể đến hiến máu ngay để làm panel; Những NHM này tốt nhất là nhân viên của Viện Huyết học Truyền máu trung ương

- Phải là những NHM có nhóm máu O và phải được xác định KN của 8 hệ nhóm máu sau: Rh, Kell, Duffy, Kidd, MNS, P, Lewis, Lutheran

- Để có được những NHM có các tiêu chuẩn trên: Tuyển chọn những NHM

và nhân viên y tế của Viện HHTMTU; Lựa chọn ba NHM có đủ tiêu chuẩn, thích hợp để xây dựng thành một bộ panel sàng lọc KTBT (1tổ hợp) và lựa chọn mười NHM có đủ tiêu chuẩn, thích hợp để xây dựng thành một bộ panel định danh KTBT (1tổ hợp)

3.1.2 Các bộ panel sàng lọc và định danh KTBT

3.2 Trang thiết bị và vật liệu

3.2.1 Trang thiết bị

Trang 15

Hình 3-3 Hệ thống định nhóm máu và ELISA tự động Hemos SP II

Hình 3-4 Tủ vô trùng

Trang 16

Hình 3-5 Hệ thống định nhóm máu bán tự động

- Máy đếm tế bào tự động XT2000I

- Máy hút chân không

3.2.2 Vật liệu

- Pipet nhựa vô trùng

- Ống falcon thể tích 50 ml vô trùng

- Dung dịch nước muối sinh lý 0,9%

- Dung dịch bảo quản HC Cellstab của hãng Diamed, Thụy Sỹ, dung dịch này được đóng lọ vô trùng, có tác dụng bảo quản và nuôi dưỡng hồng cầu trong vòng từ 4-6 tuần

- Các tấm gelcard đã có sẵn các kháng huyết thanh chuẩn hoặc các lọ kháng huyết thanh chuẩn để xác định các kháng nguyên của tám hệ

nhóm máu: Rh (anti D, anti C, anti c, anti E, anti e), Kell (anti K, anti k, anti Kpa, anti Kpb), Duffy (anti Fya, anti Fyb), Kidd (anti Jka, anti Jkb), MNS (anti M, anti N, anti S, anti s, anti Mia), P (anti P1), Lewis (anti Lea, anti Leb), Lutheran (anti Lua, Lub)của hãng Diamed, Thụy Sỹ 3.3 Phương pháp

Nghiên cứu để hoàn thiện các kỹ thuật của quy trình sản xuất, vận chuyển, bảo quản và sử dụng thử sản phẩm tại 05 cơ sở truyền máu, bệnh viện

Máy ly tâm gelcard

Máy ủ gelcard

Chuẩn bị dung dịch

HC 1%

Máy ly tâm

Trang 17

3.3.1 Nội dung 1: Hoàn thiện quy trình sản xuất panel hồng cầu sàng lọc KTBT

Để hoàn thiện được quy trình sản xuất panel hồng cầu sàng lọc KTBT thì các kỹ thuật sau cần được hoàn thiện:

Hoàn thiện kỹ thuật loại bỏ bạch cầu bằng phin lọc bạch cầu với bộ phin lọc bạch cầu Imugard III - RC của hãng Turumo, Nhật Bản Kiểm tra số lượng bạch cầu trước và sau khi lọc để đánh giá việc loại bỏ bạch cầu ra khỏi đơn vị máu trước khi sản xuất panel hồng cầu sàng lọc KTBT của màng lọc bạch cầu

Hoàn thiện kỹ thuật rửa HC bằng máy ly tâm lạnh trong ống falcon 50

ml (hoặc 100 ml): Lựa chọn chương trình rửa phù hợp cho việc sản xuất

và kiểm tra số lượng bạch cầu trước và sau khi rửa hồng cầu để đánh giá việc loại bỏ bạch cầu ra khỏi đơn vị máu trước khi sản xuất panel hồng cầu sàng lọc KTBT bằng kỹ thuật rửa HC bằng máy ly tâm lạnh

Hoàn thiện kỹ thuật pha dung dịch HC5% và kỹ thuật phân phối HCtrên máy phân phối sinh phẩm tự độngPerimatic Robotic Modun: Tính toán

để pha hồng cầu để đạt tiêu chuẩn cho phép là từ 3 -5% trong dung dịch bảo quản hồng cầu;Lập trình các bước trên máy phân phối sinh phẩm tự độngPerimatic Robotic Modun để phân phối sản phẩm tự động;Kiểm tra nồng độ hồng cầu bằng đo Hematocrit trên máy đếm tế bào tự động XT2000I ngay sau khi pha

Kiểm tra chất lượng của sản phẩm được sản xuất: Kiểm tra chất lượng của sản phẩm trước và sau khi pha theo hướng dẫn và kinh nghiệm của Trung tâm truyền máu Chữ Thập đỏ Thái Lan:

- Trước khi pha: Kiểm tra nhóm máu hệ ABO và nghiệm pháp Coombs trực tiếp

- Kiểm tra sau khi pha: Kiểm tra thể tích, nồng độ hồng cầu, nghiệm pháp

Trang 18

Đánh giá chất lượng và tính ổn định của sản phẩm thông qua:

- Kiểm tra chất lượng panel HC sàng lọc KTBT trước, ngay sau khi pha và trong quá trình bảo quản bằng nghiệm pháp Coombs trực tiếp, quan sát hiện tượng tan máu và kiểm tra tính KN của một số hệ nhóm máu HC

- Tham gia Chương trình EQAS do WHO và Trung tâm truyền máu Chữ thập đỏ Thái Lan tổ chức

- So sánh kết quả phát hiện KTBT giữa panel HC của Thái Lan và Viện HHTMTUsản xuất

- Đánh giá chất lượng của Viện Kiểm định quốc gia vắc xin và sinh phẩm

y tế, Bộ Y tế, Việt Nam

- Đánh giá chất lượng của các cơ sở sử dụng sản phẩm

3.3.2 Nội dung 2: Hoàn thiện QTSX panel HC định danh KTBT

Để có được quy trình chuẩn sản xuất panel HC sàng lọc và định danh KTBT, các kỹ thuật sau cần được hoàn thiện:

Hoàn thiện kỹ thuật đông lạnh HC trong ống falcon bằng kỹ thuật đông lạnh HC với bộ kít Diamed CellFreeze và Diamed CellThraw của hãng Diamed để bảo quản hồng cầu dài ngày với mục đích bổ sung vào những panel hồng cầu định danh KTBT đặc biệt

Hoàn thiện kỹ thuật giã đông HC trong ống falcon bằng kỹ thuật giã đông HC với bộ kít Diamed CellFreeze và Diamed CellThraw của hãng Diamed để bảo quản hồng cầu dài ngày với mục đích bổ sung vào những panel hồng cầu định danh KTBT đặc biệt

Hoàn thiện kỹ thuật kiểm tra chất lượng panel HC định danh KTBT trước, ngay sau khi pha và trong quá trình bảo quản bằng định nhóm máu

hệ ABO, làm nghiệm pháp Coombs trực tiếp, quan sát hiện tượng tan máu và kiểm tra tính KN của một số hệ nhóm máu HC

Đánh giá chất lượng của sản phẩm:

Trang 19

- Kiểm tra chất lượng panel HC sàng lọc KTBT trước, ngay sau khi pha và trong quá trình bảo quản bằng nghiệm pháp Coombs trực tiếp, quan sát hiện tượng tan máu và kiểm tra tính KN của một số hệ nhóm máu HC

- Tham gia Chương trình EQAS do WHO và Trung tâm truyền máu Chữ thập đỏ Thái Lan tổ chức

- So sánh kết quả phát hiện KTBT giữa panel của Thái Lan và Viện sản xuất

- Đánh giá chất lượng của Viện Kiểm định quốc gia vắc xin và sinh phẩm

y tế, Bộ Y tế, Việt Nam

- Đánh giá chất lượng của các cơ sở sử dụng sản phẩm

3.3.3 Nội dung 3: Hoàn thiện quy trình chuẩn bảo quản, vận chuyển và cung cấp panel HC cho các tuyến cơ sở

• Hoàn thiện các bước để bảo quản trong quá trình vận chuyển để cung cấp sản phẩm của dự án cho các cơ sở: Xây dựng các bước bảo quản sinh phẩm để trong quá trình vận chuyển chất lượng của sản phẩm vẫn được bảo đảm tốt

• Xây dựng các bước để dự trù và tiếp nhận panel hồng cầu sàng lọc và định danh KTBT của các cơ sở: Xây dựng các bước dự trù sản phẩm của các cở sở và tiếp nhận sản phẩm bằng cách lập biểu mẫu, soạn thảo công văn và thiết lập việc dự trù qua đường công văn hoặc gửi email

• Xây dựng quy trình vận chuyển sản phẩm thích hợp để cung cấp cho các

cơ sở: Xây dựng các cách vận chuyển qua đường hàng không, ô tô hoặc gửi chuyển phát nhanh sản phẩm cho các cơ sở

Trang 20

3.3.4 Nội dung 4: Sử dụng sản phẩm của dự án và báo cáo kết quả sàng lọc, định danh KTBT của 5 cơ sở

• Gửi sản phẩm cho Bệnh viện Chợ Rẫy sử dụng và báo cáo kết quả sàng lọc và định danh KTBT cho bệnh nhân và NHM, xác nhận chất lượng của sản phẩm khi nhận và trong quá trình sử dụng

• Gửi sản phẩm cho Bệnh viện Truyền máu Huyết học thành phố Hồ Chí Minh sử dụng và báo cáo kết quả sàng lọc và định danh KTBT cho bệnh nhân và NHM, xác nhận chất lượng của sản phẩm khi nhận và trong quá trình sử dụng

• Gửi sản phẩm cho Bệnh viện đa khoa tỉnh Thanh Hóa sử dụng và báo cáo kết quả sàng lọc và định danh KTBT cho bệnh nhân và NHM, xác nhận chất lượng của sản phẩm khi nhận và trong quá trình sử dụng

• Gửi sản phẩm cho Bệnh viện đa khoa trung ương Thái Nguyên sử dụng

và báo cáo kết quả sàng lọc và định danh KTBT cho bệnh nhân và NHM, xác nhận chất lượng của sản phẩm khi nhận và trong quá trình sử dụng

• Gửi sản phẩm cho Bệnh viện đa khoa Hà Đông sử dụng và báo cáo kết quả sàng lọc và định danh KTBT cho bệnh nhân và NHM, xác nhận chất lượng của sản phẩm khi nhận và trong quá trình sử dụng

3.3.5 Xây dựng 10 bộ panel sàng lọc KTBT khác nhau (10 tổ hợp khác nhau) và 04 bộ panel định danh KTBT (04 tổ hợp khác nhau)

3.3.5.1 Tiêu chuẩn lựa chọn người hiến máu:

NHM có đủ tiêu chuẩntheo quy định “Quy chế truyền máu”

NHM có kết quả xét nghiệm kháng thể HIV, kháng thể HCV, HBsAg, giang mai, sốt rét âm tính

NHM đã được xác địnhKN của 8 hệ nhóm máu: Rh, Kell, Duffy, Kidd, MNS, P, Lewis, Lutheran bằng phương pháp ống nghiệm và gelcard

Trang 21

Lựa chọn những NHM phù hợp để xây dựng các bộ panel HC sàng lọc

và định danh KTBT để có được 10 bộ panel sàng lọc KTBT (10 tổ hợp khác nhau) và 04 bộ panel định danh KTBT (04 tổ hợp khác nhau)

3.3.5.2 Kỹ thuật gelcard để xác định kháng nguyên của tám hệ nhóm máu Rh, Kell, Duffy, Kidd, MNS, P, Lewis, Lutheran

a Xác định kháng nguyên của hệ Rh:

• Các kháng huyết thanh chuẩn của hệ Rh để xác định các kháng nguyên

D, C, c, E, e:Tấm Gelcard bao gồm các cột gel đã có sẵn các kháng

huyết thanh chuẩn anti D, anti C, anti c, anti E, anti e Tấm gelcard này được Công ty Diamed (Thụy Sỹ) sản xuất và được cung cấp bởi công ty Thạch Phát

• Chuẩn bị:

o Lấy các tấm gelcard ra và ghi tên hoặc mã số các mẫu máu cần xác định các KN: D, C, c, E, e

o Pha hồng cầu panel 5% trong dung dịch Diluent I như sau:

+ Nhỏ 500 µl dung dịch Diluent I vào 1 ống nghiệm sạch

+ Thêm 25 µl khối hồng cầu panel trộn đều

+ Ủ dung dịch đã pha 10 phút ở nhiệt độ phòng (220C)

• Tiến hành kỹ thuật:

- Bước 1: Mở tấm bảo vệ phủ trên các cột gel

- Bước 2: Nhỏ 10 µl hồng cầu 5% đã pha ở trên vào các giếng thích hợp

có sẵn kháng huyết thanh chuẩn anti D, anti C, anti c, anti E, anti e (Chú ý: cần trộn đều hồng cầu trước khi nhỏ)

- Bước 3: Ly tâm 10 phút trên máy ly tâm chuyên dụng của hãng

Diamed

- Bước 4: Đọc và ghi lại kết quả (Theo mức độ ngưng kết ở mục i)

b Xác định kháng nguyên của hệ Kell:

• Các kháng huyết thanh chuẩn của hệ Kell để xác định các kháng nguyên

Trang 22

huyết thanh chuẩn anti K, anti k, anti Kpa, anti Kpb Tấm gelcard này được Công ty Diamed (Thụy Sỹ) sản xuất và được cung cấp bởi công ty Thạch Phát

• Chuẩn bị:

o Lấy các tấm gelcard ra và ghi tên hoặc mã số các mẫu máu cần xác định các KN: K, k, Kpa, Kpb

có sẵn kháng huyết thanh chuẩn anti K, anti k, anti Kpa, anti Kpb(Chú ý: cần trộn đều hồng cầu trước khi nhỏ)

Diamed

c Xác định kháng nguyên của hệ Kidd:

• Các kháng huyết thanh chuẩn của hệ Kidd để xác định các kháng nguyên Jka, Jkb:Tấm Gelcard bao gồm các cột gel đã có sẵn các kháng huyết

thanh chuẩn anti Jka, anti Jkb Tấm gelcard này được Công ty Diamed (Thụy Sỹ) sản xuất và được cung cấp bởi công ty Thạch Phát

• Chuẩn bị:

o Lấy các tấm gelcard ra và ghi tên hoặc mã số các mẫu máu cần xác định các KN: Jka, Jkb

Trang 23

có sẵn kháng huyết thanh chuẩn anti Jka, anti Jkb(Chú ý: cần trộn đều hồng cầu trước khi nhỏ)

Diamed

- Bước 4: Đọc và ghi lại kết quả (Theo mức độ ngưng kết dưới đây)

d Xác định kháng nguyên của hệ Duffy:

• Các kháng huyết thanh chuẩn của hệ Kidd để xác định các kháng nguyên Fya, Fyb:Tấm Gelcard bao gồm các cột gel để xác định kháng nguyên

Fya, Fyb đã có sẵn huyết thanh Coombs, dung dịch liss và các lọ kháng huyết thanh chuẩn anti Fya, anti Fyb Tấm gelcard này được Công ty Diamed (Thụy Sỹ) sản xuất và được cung cấp bởi công ty Thạch Phát

• Chuẩn bị:

o Lấy các tấm gelcard để xác định kháng nguyên Fya, Fyb ra và ghi tên các mẫu cần kiểm tra trên gel card Lấy lọ kháng huyết thanh chuẩn anti Fya, Fyb ra khỏi tủ lạnh

o Pha hồng cầu panel 1% trong dung dịch Diluent II như sau:

+ Nhỏ 1000 µl dung dịch Diluent I vào 1 ống nghiệm sạch + Thêm 10 µl khối hồng cầu panel và trộn đều

+ Dung dịch hồng cầu sau khi pha phải được sử dụng ngay

- Bước 1:Mở tấm bảo vệ phủ trên các cột gel

- Bước 2:Nhỏ 50 µl hồng cầu 1% đã pha ở trên vào cột gel thích hợp đã

được ghi nhãn (Cần trộn đều hồng cầu trước khi nhỏ)

- Bước 3:Nhỏ 50 µl kháng huyết thanh chuẩn anti Fya, anti Fyb vào các

Trang 24

- Bước 4:Ủ tấm gelcard trên ở 370C trong vong 15 phút trong máy ủ

chuyên dụng

- Bước 5:Ly tâm 10 phút trên máy ly tâm chuyên dụng của hãng Diamed

- Bước 6:Đọc và ghi lại kết quả (Theo các mức độ ngưng kếtở mục i)

có sẵn kháng huyết thanh chuẩn anti M, anti N (Chú ý: cần trộn đều hồng cầu trước khi nhỏ)

Trang 25

thanh chuẩn anti S, anti s Tấm gelcard này được Công ty Diamed (Thụy Sỹ) sản xuất và được cung cấp bởi công ty Thạch Phát

• Chuẩn bị:

o Lấy các tấm gelcard để xác định kháng nguyên S,s ra và ghi tên các mẫu cần kiểm tra trên gel card Lấy lọ kháng huyết thanh chuẩn anti S, s ra khỏi tủ lạnh

o Pha hồng cầu panel 1% trong dung dịch Diluent II như sau:

+ Nhỏ 1000 µl dung dịch Diluent I vào 1 ống nghiệm sạch + Thêm 10 µl khối hồng cầu panel và trộn đều

+ Dung dịch hồng cầu sau khi pha phải được sử dụng ngay

- Bước 2: Nhỏ 50 µl hồng cầu 1% đã pha ở trên vào cột gel thích hợp đã

được ghi nhãn (Cần trộn đều hồng cầu trước khi nhỏ)

- Bước 3: Nhỏ 50 µl kháng huyết thanh chuẩn anti Fya, anti Fyb vào các

cột gel tương ứng

- Bước 4: Ủ tấm gelcard trên ở 370C trong vong 15 phút trong máy ủ

chuyên dụng

- Bước 5:Ly tâm 10 phút trên máy ly tâm chuyên dụng của hãng Diamed

- Bước 6:Đọc và ghi lại kết quả (Theo các mức độ ngưng kếtở mục i)

g Xác định kháng nguyên của hệ Lewis:

• Các kháng huyết thanh chuẩn của hệ Lewis để xác định các kháng nguyên:Tấm Gelcard bao gồm các cột gel đã có sẵn các kháng huyết

thanh chuẩn anti Lea, anti Leb Tấm gelcard này được Công ty Diamed (Thụy Sỹ) sản xuất và được cung cấp bởi công ty Thạch Phát

• Chuẩn bị:

o Lấy các tấm gelcard ra và ghi tên hoặc mã số các mẫu máu cần xác định các KN: Lea, Leb

Trang 26

có sẵn kháng huyết thanh chuẩn anti Lea, anti Leb(Chú ý: cần trộn đều hồng cầu trước khi nhỏ)

Diamed

h Xác định kháng nguyên của hệ Lutheran:

• Các kháng huyết thanh chuẩn của hệ Lutheran để xác định các kháng nguyên Lua, Lub:Tấm Gelcard bao gồm các cột gel đã có sẵn các kháng

huyết thanh chuẩn anti Lua, anti Lub Tấm gelcard này được Công ty Diamed (Thụy Sỹ) sản xuất và được cung cấp bởi công ty Thạch Phát

• Chuẩn bị:

o Lấy các tấm gelcard ra và ghi tên hoặc mã số các mẫu máu cần xác định các KN: Lua, Lub

• Tiến hành kỹ thuật:

có sẵn kháng huyết thanh chuẩn anti Lua, anti Lub (Chú ý: cần trộn đều hồng cầu trước khi nhỏ)

Trang 27

Diamed

i.Đánh giá kết quả:

- Ngưng kết 4+: Ngưng kết nằm trên mặt phẳng của cột gel

- Ngưng kết 3+: Ngưng kết nằm ở 1/3 trên của cột gel

- Ngưng kết 2+: Ngưng kết nằm ở 2/3 dưới của cột gel, có ít hồng cầu tự

do ở đáy cột gel

- Ngưng kết 1+: Ngưng kết nằm ở 1/3 dưới của cột gel, có khá nhiều hồng cầu tự do ở đáy cột gel

- Âm tính: Hồng cầu tự do nằm ở phần đáy của cột gel

3.3.5.5 Lựa chọn NHM có các kháng nguyên thích hợp để xây dựng 10 bộ panel hồng cầu sàng lọc KTBT và 04 bộ panel hồng cầu định danh KTBT

Dựa theo tiêu chuẩn của Trung tâm truyền máu Chữ thập đỏ Thái Lan để xây dựng các bộ panel sàng lọc và định danh KTBT

3.3.6 Sản xuất thử nghiệm sản phẩm của dự án

• Sản xuất thử nghiệm 1200 bộ panel HC sàng lọc KTBT từ 10 tổ hợp khác nhau bằng QTSX panel HC sàng lọc KTBT (Sơ đồ 3.1)

• Sản xuất thử nghiệm 100 bộ panel HC sàng lọc KTBT từ 4 tổ hợp khác nhau bằng QTSX panel HC sàng lọc KTBT (Sơ đồ 3.2)

Trang 28

4 CHƯƠNG III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU

4.1 Hoàn thiện quy trình sản xuất panel hồng cầu sàng lọc KTBT

Để hoàn thiện được quy trình sản xuất panel hồng cầu sàng lọc KTBT chúng tôi đã hoàn thiện các kỹ thuật sau:

4.1.1 Kỹ thuật lọc bạch cầu bằng phin lọc bạch cầu

Chúng tôi đã tiến hành hoàn thiện kỹ thuật lọc BC theo các bước sau:

4.1.1.1 Các bước tiến hành kỹ thuật lọc bạch cầu

Sơ đồ 4-1 Các bướctiến hành kỹ thuật lọc bạch cầu

Bước 2 Kiểm tra túi máu xem còn nguyên vẹn hay không?; Kiểm

tra hạn sử dụng, số lô của màng lọc bạch cầu; Kiểm tra số lượng BC

trước khi tiến hành lọc BC; Chuẩn bị tủ vô trùng và các dụng cụ

Bước 1 Nhận những túi máu đã được lựa chọn các KN và có xét

nghiệm sàng lọc âm tính từ Khoa Sản xuất chế phẩm máu

Bước 3 Đưa túi máu, màng lọc bạch cầu và túi máu mới đã được

sao các thông tin về nhóm máu, ngày lấy máu, mã số NHM từ túi

máu được lọc BC vào tủ vô trùng

Bước 5 Lấy mẫu máu để kiểm tra số lượng BC, hàn kín túi máu

Bước 6 Ghi hồ sơ toàn bộ qui trình lọc, diễn biến trong quá trình

lọc và sau khi kết thúc

Bước 4 Bóc túi đựng màng lọc bạch cầu; Nối một đầu dây của

màng lọc BC với túi lấy máu mới Đầu dây có kim của màng lọc BC

được cắm vào túi máu cần lọc, Treo túi máu lên giá (Nghiêng 45ºC), tiến hành lọc BC

Trang 29

4.1.1.2 Kết quả kiểm tra số lượng bạch cầu cho các đơn vị máu trước và sau khi lọc bạch cầu

Bảng 4-1 Kết quả kiểm tra số lượng bạch cầu cho các đơn vị máu trước và

sau khi lọc bạch cầu

STT Mã số đơn vị khối

hồng cầu

Số lượng bạch cầu trước khi lọc (G/l)

Số lượng bạch cầu sau khi lọc (G/l)

Trang 30

Bảng 4-2 Số lượng BC trung bình trước và sau khi lọc BC

Số mẫu nghiên cứu Số lượng BC trung bình

trước khi rửa (G/l)

Số lượng BC trung bình sau khi rửa (G/l)

20

3,78 ± 2,03 0,02 ± 0,02

Kết quả ở bảng 4.1 và 4.2 cho thấy sau khi lọc bạch cầu số lượng bạch cầu giảm rõ rệt, điều này cho thấyphin lọc bạch cầu đã loại bỏ được hầu hết bạch cầu ra khỏi khối HC để sản xuất panel hồng cầu, hồng cầu mẫu cũng như

để truyền cho bệnh nhân, cụ thể:

• Số lượng BC trong các đơn vị máu sau khi lọcbạch cầu đều rất thấp (Bảng 4.1) từ0,01 - 0,02 G/l (18/ 20 mẫu) Số lượng bạch cầu trước và sau lọc có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê với p< 0,01.Số lượng bạch cầu còn trong túi máu sau khi lọc bạch cầu trong nghiên cứu này của chúng tôi thì thấp hơn so với kết quả nghiên cứu của tác giảMuylle năm 1994(0,02 G/l và 0,2 G/l)[18]

Từ những kết quảnghiên cứu lọc bạch cầu bằng phin lọc bạch cầu cho 20 đơn vị khối hồng cầu được chọn để sản xuất panel hồng cầu, hồng cầu mẫu (10 mẫu)và để truyền cho BN ghép tủy (10), chúng tôi rút ra kết luận sau:

• Đã hoàn thiện được kỹ thuật loại bỏ BC bằng phin lọc bạch cầu

• Kỹ thuật lọcBC bằng phin lọc bạch cầu để loại bạch cầu ra khỏi đơn vị máu để sản xuất panel hồng cầu, hồng cầu mẫu là cần thiết để đảm bảo tính kháng nguyên trên bề mặt của hồng cầu ít bị thay đổi, đồng thời chất lượng của sản phẩm cũng sẽ có chất lượng hơn vì màng hồng cầu không

bị tổn thương, do vậy hồng cầu không bị vỡ trong quá trình bảo quản và

sẽ bảo quản được dài ngày Kết quả nghiên cứu tác giả Đỗ Trung Phấn (2003) cho thấy lọc bạch cầu có thể loại được tới trên 95% bạch cầu có trong đơn vị máu, tác giả cũng cho rằngnếu KHC đã được lọc bạch cầu thì lượng histamin và serotonin trong KHC được kiểm tra tại các thời điểm ngay sau lọc, sau bảo quản 21 và 42 không có sự thay đổi với thứ

tự là 0,4; 0,3; 0,5 và 1; 0,8; 0,7, trong khi đó khối hồng cầu không được

Trang 31

lọc bạch cầu thì lại có sự thay đổi rất rõ rệt với thứ tự là 0,3; 16,3; 78,6

và 5,3; 54; 61,5) Qua các nghiên cứu trên tác giả Đỗ Trung Phấn (2003) cũng đã đưa ra nhận xét rằng bạch cầu gây ảnh hưởng xấu đến chất lượng máu trong quá trình bảo quản vì bạch cầu hạt thường có đời sống ngắn, sau 48 -72 giờ bảo quản chúng chết và bị phân hủy giải phóng ra nhiều thành phần nội bào hòa tan vào huyết tương, các thành phần này tác động lên màng hồng cầu làm giảm hiệu lực của hồng cầu nhất là các enzyme của bạch cầu, mặt khác chúng cũng làm thay đổi pH máu, các chất hóa học trung gian như histamin và serotonin có trong bạch cầu cũng được giải phóng ra trong quá trình bảo bảo quản máu, như vậy lọc bạch cầu sẽ giúp cho sản phẩm panel hồng cầu được sản xuất ra với chất lượng tốt hơn đồng thời cũng giúp cho bệnh nhân được truyền máu an toàn và hiệu quả hơn[18]

• Kỹ thuật lọc BC bằng phin lọc bạch cầu cần được bổ sung vào quy trình sản xuất panel hồng cầu đểnâng cao chất lượng của sản phẩm

4.1.2 Kỹ thuật rửa HC bằng máy ly tâm lạnh trong ống falcon

Hoàn thiện kỹ thuật rửa HC bằng máy ly tâm lạnh là một việc làm rất quan trọng của QTSX panel HC sàng lọc KTBT Mục đích của việc rửa HC là loại bỏ các protein có trong huyết thanh và đồng thời loại bỏ bớt bạch cầu có trong túi máu để sản xuất panel HC, mọi thao tác trong các bước rửa như bỏ dịch nổi, cũng như bổ sung thêm nước muối sinh lý 0,9%, dung dịch Cellstab được thực hiện trong tủ vô trùng để tránh cho sản phẩm không bị nhiễm khuẩn

Dựa theo quy trình rửa HC để sản xuất panel HC của TTTMQG Chữ thập đỏ Thái Lan, chúng tôi đã xây dựng quy trình rửa HC phù hợp trên máy ly tâm lạnh Thermo, hiện đang được sử dụng tại Viện HHTMTU để sản xuất panel HC, quy trình rửa HC được tiến hành trong điều kiện 40C và các thao tác hút bỏ dịch nổi, cũng như bổ sung thêm nước muối sinh lý 0,9%, dung dịch Cellstab được tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắcvô trùng nhằm hạn chế tối đa

Trang 32

việc nhiễm trùng sản phẩm mà vẫn loại bỏ được hầu hết các protein có trong huyết thanh và bạch cầu có trong túi máu để sản xuất panel HC

4.1.2.1 Các bước của kỹ thuật rửa hồng cầu bằng máy ly tâm lạnh

Chúng tôi đã tiến hành kỹ thuật rửa hồng cầu cho 72 mẫu máu theo các bước trong sơ đồ 4.2 dưới đây:

Sơ đồ 4-2 Các bước của kỹ thuật rửa HC bằng ly tâm lạnh với ống falcon

Bước 5 Rửa HC 3 lần với nước muối 0,9%, lần

cuối bằng dung dịch cellstab với chương trình ly tâm 3000 vòng/ phút/ 15 phút ở nhiệt độ 40C

Bước 6 Thêm 25 ml dung dịch CellStab vào

ống falcon trên để rửa HC lần cuối với chương trình ly tâm 3000 vòng/ phút/ 15 phút ở nhiệt

độ 4 0 C

Bước 7 Kết thúc chương trình rửa HC được

pha thành HC 5% bằng dung dich Cellstab, kiểm tra số lượng bạch cầu, một số tiêu chuẩn khác để đánh giá chất lượng sản phẩm sau khi

Bước 4 Đặt các ống falcon trên vào các giá của

máy ly tâm để chuẩn bị rửa

Thêm dung dịch Nacl

Bước 3 Ly tâm không tải với chương trình đã cài

đặt sẵn ở trên để nhiệt độ bên trong máy ly tâm

đạt được nhiệt độ 40C

Chuyển 15 ml máu

cần rửa vào các ống

falcon thể tích 50 ml

Trang 33

4.1.2.2 Kết quả kiểm tra số lượng BC cho các đơn vị máu trước và sau khi rửa

Bảng 4-3 Số lượng BC trung bình trước và sau khi rửa KHC

Số mẫu nghiên cứu Số lượng BC trung bình

trước khi rửa (G/l)

Số lượng BC trung bình sau khi rửa (G/l)

72

6,55 ± 1,64 0,04 ± 0,04

• Số lượng BC trong các đơn vị máu sau khi rửa HC đều rất thấp (Bảng 4.3), số lượng bạch cầu trước rửa trung bình là 6,55± 1,64 G/l và sau rửa là0,04 ± 0,04G/l Số lượng bạch cầu trước và sau khi rửa có sự khác biệt

có ý nghĩa thống kê với p< 0,01 So sánh với phương pháp lọc bạch cầu thì số lượng bạch cầu trong các đơn vị máu sau khi rửa có cao hơn (0,02± 0,02G/l và 0,04 ± 0,04G/l), tuy nhiên chưa thấy có sự khác biệt có

ý nghĩa thống kê giữa hai phương pháp này Việc kết hợp ly tâm để tách bạch cầu và huyết tương ra khỏi ống máu sau đó áp dụng kỹ thuật rửa

HC trên để loại bạch cầu là rất hiệu quả Tác giả Trần Thị Liên (2001) và

Lê Thị Na (2003) qua nghiên cứu đã đưa ra nhận xét:Bằng kỹ thuật ly tâm có thể tách được tới 73% bạch cầu ra khỏi khối hồng cầu [16], [17]

Kết luận

• Đã hoàn thiện được kỹ thuật rửa hồng cầu để sản xuất panel HC sàng lọc

và định danh KTBT với các bước được trình bầy trong sơ đồ 4.2

• Với quy trình rửa trên đã loại bỏ được bạch cầu và các thành phần protein có trong huyết tương để sản xuất được các bộ panel HC sàng lọc KTBT có chất lượng tốt[8]

4.1.3 Hoàn thiện kỹ thuật pha hồng cầu 5% và phân phối sản phẩm bằng máy phân phối tự động

4.1.3.1 Các bước tiến hành kỹ thuật pha hồng cầu 5%:

Trang 34

• Chúng tôi đã tiến hành kỹ thuật pha hồng cầu 5% theo các bước trên cho

72 mẫu để hoàn thiện kỹ thuật pha hồng cầu 5%

• Với quy trình pha HC 5% trong sơ đồ 4.3 sản phẩm đã đạt được tỷ lệ HC trong giới hạn quy định là từ 3-5% (Kiểm tra chất lượng sản phẩm sau khi pha)

4.1.3.2 Các bước của quy trình phân phối sản phẩm panel HC sàng lọc bằng máy phân phối sinh phẩm tự động:

Để có thể phân phối panel hồng cầu sàng lọc và hồng cầu mẫu vào lọ một các chính xác, đúng thể tích theo quy định, chúng tôi đã sử dụng máy phân phối sinh phẩm tự động Perimatic Robotic Modun theo các bước như sau:

Bước 1 Chuẩn bị sẵn trong tủ an toàn sinh học:

dung dịch Cellstab, các bình để pha HC 5%, ống falcon chứa HC panel đã được rửa

Bước 2 Tính toán để chuẩn bị dung dịch Cellstab

cho thích hợp với lượng panel HC định pha

1 thể tích KHC,

19 thể tích Cellstab

Bước 3 Chuyển KHC đã rửa vào các bình chứa

DD Cellstab thích hợp đã được chuẩn bị ở bước 2

Bước 4 Trộn đều bằng tay và máy khuấy từ để có

dung dịch HC 5% thuần nhất, chuẩn bị phân phối vào các lọ đã được dán nhãn sẵn

Trang 35

Sơ đồ 4-4 Các bước để phân phối sản phẩm trên máy phân phối sản phẩm

tự động Perimatic Robotic Modun

Bước 2 Bật công tắc điện phía sau máy để bàn hình của máy hiển thị

màn hình:Ghi nhớ – Cài đặt CT - Bơm

Bước 4.Chọn số lần bơm tương ứng với số lọ cần phân phối:

Vào “Cài đặt CT” chọn “Số lọ” rồi chọn “Chấp nhận”

Bước 3 Chọn thể tích cho mỗi lần bơm:

Vào “Cài đặt CT” chọn “Thể tích 10 ml” rồi chọn “Chấp nhận”

Bước 5.Chọn khoảng cách thời gian giữa các lần bơm mẫu:

Vào “Cài đặt CT” chọn “Tiếp theo”, chọn “Trì hoãn”, chọn “Chấp nhận”

Bước 6.Chọn kiểu bơm mẫu:

Vào “Cài đặt CT” chọn “Kiểu bơm”, chọn “Chấp nhận”

Bước 7 Chọn chế độ bơm mẫu:

Vào “Cài đặt CT” chọn “Chế độ bơm”, chọn“Chấp nhận”

Bước 8 Chọn loại dây bơm mẫu:

Vào “Cài đặt CT” chọn “Tiếp” 2 lần, chọn “Loại đây” chọn “Chấp nhận”

Bước 9 Chọn có tiếng báo “Bíp” sau mỗi lần bơm mẫu:

Vào “Cài đặt CT” chọn “Tiếp” 3 lần, rồi chọn “Bíp” chọn “Chấp nhận”

Bước 10.Mồi để bơm:

Vào “Cài đặt CT” chọn “Mồi” máy sẽ tự động đuổi khí

Chọn “Dừng” khi bọt khí trong dây đã hết

Bước 1 Lắp dây nhựa phân phối vô trùng vào máy

Trang 36

Kết luận:

• Đã hoàn thiện kỹ thuật phân phối mẫu tự động bằng máy phân phối sinh phẩm tự độngPerimatic Robotic Modun với các bước được trình bầy trong sơ đồ 4.4

• Tiến hành phân phối bằng máy tự động cho 42 mẫu

• Với quy trình phân phối sản phẩm bằng máy tự động trên đã sản xuất ra được các sản phẩm panel HC sàng lọc và định danh KTBT có chất lượng cao: Hạn chế nhiễm trùng cho sản phẩm, đảm bảo không có biểu hiện tan máu trong quá trình bảo quản và ổn định tính KN Đây cũng là kỹ thuật phân phối sản phẩm panel hồng cầu sàng lọc KTBT mà hiện đang được Trung tâm truyền máu Chữ thập đỏ Thái Lan thực hiện

• Chúng tôi tiến hành kiểm tra thể tích dung dịch hồng cầu đã phân phối trong lọ sinh phẩm bằng cân điện tử và ống đong thể tích, kiểm tra Hematocrit bằng máy đếm tế bào tự động XT2000I tại khoa Tế bào – Tổ chức học, Viện HHTMTU, kết quả là cả 42 mẫu máu sau khi pha đều đạt nồng độ hồng cầu là từ 3- 5% và thể tích mỗi lọ sinh phẩm là 10 ml

4.1.4 Hoàn thiện kỹ thuật kiểm tra sản phẩm trước và sau khi pha panel hồng cầu sàng lọc KTBT:

Dựa theo quy trình kiểm tra chất lượng panel HC trước và sau khi pha của TTTMQG Chữ thập đỏ Thái Lan, chúng tôi đã tiến hành kiểm tra chất lượng

Bước 11.Kiểm tra lượng bơm thực tế so với cài đặt: Vào

Bước 12.Ấn “Bơm” để bắt đầu phân phối mẫu sau khi đã

chuẩn bị đầy đủ khay và số lọ cần phân phối

Trang 37

của panel HC sàng lọc KTBT trước, ngay sau pha của năm lô sản phẩm liên

tiếp đã được sản xuất tại Viện HHTMTU (SL00509, SL00110, SL00210,

SL00310, SL00410) để hoàn thiện kỹ thuật kiểm tra sản phẩm trước và sau khi

pha panel hồng cầu sàng lọc KTBT

4.1.4.1 Kết quả khảo sát về nhóm máu và nghiệm pháp Coombs trực tiếp trước

khi pha panel HC sàng lọc KTBT

Bảng 4-4 Kết quả kiểm tra nhóm máu hệ ABO và XN Coombs trực tiếp

trước khi pha panel HC sàng lọc KTBT

Ba hồng cầu của cả năm lô sản phẩm trước khi pha đều có nhóm máu O

và đều cho kết quả nghiệm pháp Coombs trực tiếp âm tính (Bảng 4.4)

Trang 38

Bảng 4-5 Kết quả khảo sát chất lượng về độ tan máu, thể tích, NĐHCvà

DAT của panel HC sàng lọc KTBT ngay sau pha

Kết quả Độ tan máu Thể tích (ml) NĐHC(%) DAT

Lô số 1

Lô số 2

Lô số 3

Lô số 4

Lô số 5

Sau khi pha cả03 HC của 05 bộ panel HCsàng lọc KTBT thuộc 5 lô sản xuất khác nhau đều không có biểu hiện tan máu, đều có thể tích là 10 ml, nồng

độ HC ổn địnhtừ 3- 5% và nghiệm pháp Coombs trực tiếp đều có kết quả âm tính, kết quả xét nghiệm đo mật độ quang của dịch nổi trước và sau khi pha thì không có sự khác biệt (Bảng 4.5)

4.1.4.2 Khảo sát tính KN hệ Rh, Lewis, Mia, MN, P của panel HC sàng lọc KTBT ngay sau khi pha

Trang 39

Bảng 4-6 Kiểm tra tính kháng nguyên hệ Rh, Lewis, Duffy, Kidd, MNS, P

của hồng cầu panel hồng cầu sàng lọc KTBT lô số 1 ngay sau pha

và đều phù hợp với kết quả với các kháng nguyên nhóm máu của NHMđã được

xác định, lưu giữ và quản lý trên máy tính

Bảng 4-7 Kiểm tra tính kháng nguyên hệ Rh (D, C,c, E, e), Lewis, MNS (M,

N, Mia), P (P1), Duffy (fya), Kidd (Jka) của hồng cầu panel hồng cầu sàng

lọc KTBT lô số 2 ngay sau pha

định, lưu giữ và quản lý trên máy tính

Trang 40

Bảng 4-8 Kiểm tra tính kháng nguyên hệ Rh (D, C,c, E, e), Lewis, MNS (M,

N, Mia), P (P1), Duffy (fya), Kidd (Jka) của hồng cầu panel hồng cầu sàng

lọc KTBT lô số 3 ngay sau pha

panel đã được xác định, lưu giữ và quản lý trên máy tính

Bảng 4-9 Kiểm tra tính kháng nguyên hệ Rh, Lewis, Mia, MN, P của hồng

cầu panel hồng cầu sàng lọc KTBT lô số 4 ngay sau pha

panel đã được xác định, lưu giữ và quản lý trên máy tính

Tiêu đề	Hoàn thiện quy trình sản xuất, bảo quản và cung cấp panel hồng cầu cho các cơ sở cung cấp máu trong toàn quốc để nâng cao chất lượng dịch vụ truyền máu
Tác giả	Nguyễn Anh Trí
Trường học	Viện Huyết học Truyền máu Trung ương
Chuyên ngành	Huyết học
Thể loại	Báo cáo tổng kết dự án
Năm xuất bản	2010
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	142
Dung lượng	1,25 MB