TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ MIỀN ĐÔNG KHOA DƯỢC BÁO CÁO THỰC TẾ CƠ SỞ BỆNH VIỆN NGUYỄN TRI PHƯƠNG Giảng viên hướng dẫn ThS DS Nguyễn Thị Mẫu Thực hiện Nguyễn Thị Phượng MSSV 0116131398 Lớp DH161310 Thành[.]
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ MIỀN ĐÔNG
KHOA DƯỢC
BÁO CÁO THỰC TẾ CƠ SỞ
Trang 2Thành phố hồ chí minh, tháng 10 năm 2020
Nhận xét của Giảng viên:
Trang 3
Lời cảm ơn !
Em xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến Cô Nguyễn Thị Mẫu, đã tận tình dẫn dắtchúng em đến đơn vị thực tập Em cũng xin cảm ơn các anh, chị, cô, chú đanglàm việc tại bệnh viện Nguyễn Tri phương đã chia sẻ kinh nghiệm thực tế vàgiúp đỡ em trong quá trình thực tập Để hoàn thành bài báo cáo này, em xin tỏlòng biết ơn sâu sắc đến thầy cô đã tận tình hướng dẫn trong suốt quá trình viếtBáo cáo thực tập Em chân thành cảm ơn quý thầy, cô trong khoa dược TrườngĐại Học Công Nghiệ Miền Đông đã tận tình truyền đạt kiến thức trong nhữngnăm em học tập Với vốn kiến thức được tiếp thu trong quá trình học không chỉ
là nền tảng cho quá trình làm bài báo cáo này mà còn là hành trang cho côngviệc sau này của em Em chân thành cảm ơn Ban giám đốc bệnh viện Nguyễn triphương đã cho phép và tạo điều kiện thuận lợi để em thực tập tại bệnh viện Cuốicùng em kính chúc quý thầy, cô dồi dào sức khỏe và thành công trong sựnghiệp Đồng kính chúc các cô, chú, anh, chị trong bệnh viện luôn mạnh khỏe,đạt được nhiều thành công tốt đẹp trong công việc
Em xin chân thành cảm ơn! Sinh viên thực tập
Nguyễn Thị Phượng
Trang 4MỤC LỤC
PHẦN I ĐẶT VẤN ĐỀ 1
PHẦN II TỔNG QUAN 1
2.1 SƠ LƯỢC TỔNG QUAN VỀ BỆNH VIỆN NGUYỄN TRI PHƯƠNG 1
2.2 SƠ ĐỒ TỔ CHỨC CỦA KHOA DƯỢC 2
2.3 CHỨC NĂNG CỦA KHOA DƯỢC 2
2.4 NHIỆM VỤ CỦA KHOA DƯỢC 3
2.5 NHIỆM VỤ TỪNG BỘ PHẬN CỦA KHOA DƯỢC 4
2.5.1 Bộ phận kho
2.5.2 Bộ Phận Dược lâm sàng - Thông Tin Thuốc:
2.5.3 Nhà thuốc bệnh viện
2.5.4 Bộ phận thống kê
2.5.5 Bộ phận kiểm tra chất lượng
2.5.6 Bộ phận hành chính
2.6 SẮP XẾP PHÂN LOẠI VÀ BẢO QUẢN THUỐC TẠI KHO CỦA KHOA DƯỢC 6
2.6.1 Sắp xếp, phân loại và bảo quản thuốc
2.6.2 Các yếu tố gây nhầm lẫn thuốc LASA
2.6.3 Sắp xếp, trình bày hàng hóa trên các giá của quầy, kệ, tủ
2.7 THEO DÕI BẢO QUẢN THUỐC 7
2.8 KHO THUỐC TRONG BỆNH VIỆN THEO HƯỚNG DẪN GSP8 2.8.1 Yêu cầu nội dungcủa một kho gsp
2.8.2 Ý nghĩa
2.9 THÔNG TIN GIỚI THIỆU THUỐC VÀ HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG THUỐC HỘI ĐỒNG THUỐC VÀ ĐIỀU TRỊ 13
2.9.1 Tổ chức và hoạt động thông tin giới thiệu thuốc trong bệnh viện
2.9.2 Tổ chức nhiệm vụ và hoạt động của hội đồng thuốc
2.9.3 Vai trò của dược sĩ trưởng khoa trong hội đồng thuốc
2.10 CUNG ỨNG VÀ CẤP PHÁT THUỐC TRONG BỆNH VIỆN 15 2.10.1 Lập kế hoặch
2.10.2 Tổ chức cung ứng thuốc
Trang 52.10.3 Tổ chức, cấp phát thuốc đến tay bệnh nhân
2.11 NGHIỆP VỤ DƯỢC BỆNH VIỆN 17
2.11.1 Các văn bản pháp lý hiện hành thực hiện trong khoa dược và các khoa phòng chuyên môn
2.11.2 Quy trình thao tác chuẩn trong khoa dược
2.11.3 Phần mềm quản lý khoa dược
2.12 CẤP PHÁT THUỐC ĐÔNG Y TRONG BỆNH VIỆN 19
2.12.1 Mục tiêu
2.12.2 Phạm vi áp dụng
2.12.3 Trách nhiệm
2.12.4 Tài liệu tham khảo
PHẦN III TỔNG KẾT 20
1.1 NHẬN XÉT 20
1.2 KẾT LUẬN 20
ii
Trang 6
Phần I ĐẶT VẤN ĐỀ
Ngày nay việc chăm sóc sức khỏe là một trong những mục tiêu quan tâm của toàn xã hội, đáp ứng được nhu cầu thiết yếu đó cần đến một bộ máy chăm sóc sức khỏe cùng theo đó là đội ngũ chăm sóc bệnh nhân được đào tạo bài bản có
kỹ năng và chuyên môn thật tốt, bệnh viên Nguyễn Tri Phương là một trong số những nhân tố đó sứ mệnh của Bệnh viện Nguyễn Tri Phương là chăm sóc sức khỏe của nhân dân thành phố Hồ Chí Minh và khu vực lân cận, xứng đáng với vai trò của bệnh viện hạng nhất của thành phố
Phần II TỔNG QUAN
2.1 SƠ LƯỢC TỔNG QUAN VỀ BỆNH VIỆN NGUYỄN TRI PHƯƠNG
Bệnh viện nguyễn tri phương ngụ tại địa chỉ 468 Đường Nguyễn Trãi,Phường
8, Quận 5, Thành phố Hồ Chí Minh
Bệnh viện Nguyễn Tri Phương trước kia chỉ là trạm y tế nhỏ, do đông sĩngười Hoa mở ra vào năm 1903 để thăm khám cho những người Hoa Năm 1919trạm ý tế được phát triển và xây quy mô hơn, đổi tên thành Y viện Quảng Đông vàhoạt động như mô hình của một bệnh viện tư nhân Sau năm 1978 Y viện chuyểnsang giai đoạn công lập hoá, đổi tên gọi thành bệnh viện Nguyễn Tri Phương
Trải qua bao thăng trầm lịch sử, đơn vị vừa làm chứng nhân của thời cuộc vừa tham gia vào đời sống xã hội một cách tích cực, đóng góp phần khiêm tốn của mình vào việc chăm sóc sức khỏe cho mọi người dân thuộc mọi thành phần trong xã hội Đây chính là niềm tự hào của lớp kế tục để từ đó vươn lên làm tròn thiên chức của người cán bộ y tế
Trong suốt thời gian hoạt động, bệnh viện đa khoa Nguyễn Tri Phương đã có rất nhiều đóng góp lớn đối trong việc chăm sóc sức khỏe người dân Không chỉ đơn
vị còn nhận được nhiều giải thưởng chứng nhận danh giá Năm 2004 được nhà nướctrao tặng giải thưởng Huân chương lao động hạng 2 Đến năm 2005 bệnh viện được công nhận đạt chuẩn chất lượng ISO 9001:2000 Đến thời điểm hiện đại, bệnh viện
là đơn vị đầu tiên về khoa nội tiết, phụ trách chương trình phòng chống căn bệnh đáitháo đường của khu vực
Trang 72.2SƠ ĐỒ TỔ CHỨC CỦA KHOA DƯỢC
TRƯỞNG KHOA DƯỢC
- THÔNGTINTHUỐC
BỘPHẬNKHO
NHÀTHUỐC
BỘPHẬNTHỐNGKÊ
BỘ PHẬNKIỂM SOÁTCHẤTLƯỢNG
KHO CHẴNTHUỐC
KHO
LẺ NỘITRÚ
KHO LẺNGOẠITRÚ
KHOĐÔNGDƯỢC
Theo thông tư 22/2012/TT-BYT
Khoa Dược là khoa chuyên môn chịu sự lãnh đạo trực tiếp của Giám đốc bệnh
viện Khoa Dược có chức năng quản lý và tham mưu cho Giám đốc bệnh viện về
toàn bộ công tác dược trong bệnh viện nhằm đảm bảo cung cấp đầy đủ, kịp thời
thuốc có chất lượng và tư vấn, giám sát việc thực hiện sử dụng thuốc an toàn, hợp
lý
PHÓ KHOA DƯỢC
Trang 82.4NHIỆM VỤ CỦA KHOA DƯỢC
Theo thông tư 22/2012/TT-BYT
1 Lập kế hoạch, cung ứng thuốc bảo đảm đủ số lượng, chất lượng cho nhu cầuđiều trị và thử nghiệm lâm sàng nhằm đáp ứng yêu cầu chẩn đoán, điều trị vàcác yêu cầu chữa bệnh khác (phòng chống dịch bệnh, thiên tai, thảm họa)
2 Quản lý, theo dõi việc nhập thuốc, cấp phát thuốc cho nhu cầu điều trị và cácnhu cầu đột xuất khác khi có yêu cầu
3 Đầu mối tổ chức, triển khai hoạt động của Hội đồng thuốc và điều trị
4 Bảo quản thuốc theo đúng nguyên tắc “Thực hành tốt bảo quản thuốc”
5 Tổ chức pha chế thuốc, hóa chất sát khuẩn, bào chế thuốc đông y, sản xuấtthuốc từ dược liệu sử dụng trong bệnh viện
6 Thực hiện công tác dược lâm sàng, thông tin, tư vấn về sử dụng thuốc, tham giacông tác cảnh giác dược, theo dõi, báo cáo thông tin liên quan đến tác dụngkhông mong muốn của thuốc
7 Quản lý, theo dõi việc thực hiện các quy định chuyên môn về dược tại các khoatrong bệnh viện
8 Nghiên cứu khoa học và đào tạo; là cơ sở thực hành của các trường Đại học,Cao đẳng và Trung học về dược
9 Phối hợp với khoa cận lâm sàng và lâm sàng theo dõi, kiểm tra, đánh giá, giámsát việc sử dụng thuốc an toàn, hợp lý đặc biệt là sử dụng kháng sinh và theodõi tình hình kháng kháng sinh trong bệnh viện
10 Tham gia chỉ đạo tuyến
11 Tham gia hội chẩn khi được yêu cầu
12 Tham gia theo dõi, quản lý kinh phí sử dụng thuốc
13 Quản lý hoạt động của Nhà thuốc bệnh viện theo đúng quy định
14 Thực hiện nhiệm vụ cung ứng, theo dõi, quản lý, giám sát, kiểm tra, báo cáo vềvật tư y tế tiêu hao (bông, băng, cồn, gạc) khí y tế đối với các cơ sở y tế chưa cóphòng Vật tư – Trang thiết bị y tế và được người đứng đầu các cơ sở đó giaonhiệm vụ
Trang 92.5 NHIỆM VỤ TỪNG BỘ PHẬN CỦA KHOA DƯỢC
2.5.1 Bộ phận kho
Tổ chức thành nhiều loại kho riêng biệt: kho chính, kho lẻ phát thuốc chobệnh nhân nội trú, kho phát thuốc cho bệnh nhân ngoại trú có thẻ BHYT, kho cấpphát vật tư y tế tiêu hao, kho đông y Xây dựng phần mềm quản lý thuốc trên hệthống máy tính nối mạng đảm bảo công tác quản lý cấp phát chặt chẽ, chính xác vàthuận tiện Thực hiện cấp phát thuốc theo các quy trình Phối hợp với tổ dược lâmsàng, tổ dược chính thông báo thuốc mới, thuốc chậm phát, thuốc có hạn sử dụngngắn để luân chuyển, cấp phát kịp thời không để thuốc hết hạn trong kho
2.5.2 Bộ Phận Dược lâm sàng - Thông Tin Thuốc:
Chịu trách nhiệm về thông tin thuốc trong bệnh viện, triển khai mạng lưới theodõi, giám sát, báo cáo tác dụng không mong muốc của thuốc và công tác cảnh giácdược
Tư vấn về sử dụng thuốc an toàn, hợp lý cho Hội đồng thuốc và điều trị, cán bộ y
Tham gia nghiên cứu khoa học và bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên môn cho cácthành viên trong khoa và học viên khác theo sự phân công
Thực hiện một số nhiệm vụ khác khi được Trưởng khoa Dược yêu cầu
Chịu trách nhiệm trước Trưởng khoa Dược về nhiệm vụ được phân công Dược sĩ thực hiện vai trò tư vấn về thuốc cho thầy thuốc, giúp tối ưu hóa phác đồ điều trị; đồng thời thực hiện vai trò cung cấp thông tin, tư vấn, hướng dẫn sử dụng thuốc an toàn, hợp lý, hiệu quả cho cán bộ y tế và cho người bệnh
2.5.3 Nhà thuốc bệnh viện
Nhà thuốc Bệnh viện là cơ sở bán lẻ trong khuôn viên bệnh viện, trực thuộc
Trang 10Giám đốc và được Khoa dược bệnh viện tham mưu cho Giám đốc bệnh việnthực hiện các quy định chuyên môn về dược.
2.5.4 Bộ phận thống kê
Thống kê dược: cập nhật số lượng xuất, nhập thuốc, hoá chất (pha chế, sátkhuẩn) và đối chiếu định kỳ hoặc đột xuất với thủ kho;
2.5.5 Bộ phận kiểm tra chất lượng
a) Kiểm soát 100% chất lượng cảm quan thuốc nhập vào khoa Dược
b) Kiểm soát chất lượng cảm quan thuốc định kỳ và đột xuất tại kho, nơi pha chế và nơi cấp phát của khoa Dược
c) Kiểm soát chất lượng cảm quan thuốc định kỳ và đột xuất thuốc tại các khoalâm sàng
2.5.6 Bộ phận hành chính
Kiểm tra bảo dưỡng hệ thống điện, bảng điện, máy phát dự phòng và hệ thống cấp nước của bệnh viện, thông tin liên lạc,an ninh trật tự, phòng cháychữa cháy
Đảm bảo cung cấp đủ điện, nước cho hoạt động của Bệnh viện
Xử lý và sửa chữa kịp thời các sự cố hư hỏng về điện, nước
Làm tốt công tác chăm sóc cây cảnh, đảm bảo khuôn viên bệnh viện luôn xanh, sạch, đẹp
Trang 112.6 SẮP XẾP PHÂN LOẠI VÀ BẢO QUẢN THUỐC TẠI KHO CỦA KHOA DƯỢC
2.6.1 Sắp xếp, phân loại và bảo quản thuốc
Các loại thuốc có đặc tính khác nhau nên được bảo quản trong các khokhác nhau
Các thuốc có mùi phải được bảo quản trong bao bì kín, tại khu vực riêng
Các chất dễ cháy, nổ phải được bảo quản tại khu vực riêng
Thuốc được sắp xếp trên giá kệ theo từng nhóm thuốc:
- Thuốc tiêm, thuốc kháng sinh, thuốc uống, thuốc dùng ngoài, dịch truyền
- Thuốc độc, thuốc phải kiểm soát đặc biệt phải được bảo quản theo đúng quy
định
- Thuốc thuộc chương trình y tế quốc gia
- Thuốc do bệnh nhân trả lại, thuốc trả lại từ tủ trực, thuốc bị thu hồi, thuốckhông đạt tiêu chuẩn chất lượng, hết hạn dùng phải được bảo quản ở khu biệttrữ, phải dán nhãn thuốc chờ xử lý
Ngoài ra còn sắp xếp thuốc theo LASA
LASA là:Thuốc nhìn giống nhau (Look alike):
Thuốc được đóng gói trong bao bì trực tiếp (vỉ, viên, ống, lọ, chai, túi) hoặc bao bì gián tiếp (thùng, hộp) tương tự nhau về hình dạng, màu sắc, kích
thước và thiết kế trên bao bì
Thuốc đọc giống nhau (Sound alike):
Là thuốc có tên phát âm tương tự nhau hay có cách viết tương tự nhau Dễ bị
nhầm lẫn trong quá trình lưu trữ, kê đơn, cấp phát, giao nhận và sử dụng thuốc cho bệnh nhân
2.6.2 Các yếu tố gây nhầm lẫn thuốc LASA
- Chữ viết khó đọc
- Thuốc được đóng gói với nhãn mác, màu sắc và hình dáng tương tự nhau
Trang 12- Liều, cách dùng, tác dụng lâm sàng tương tự nhau (thuốc tiểu đường/ cácthuốc có dạng bào chế khác nhau).
- Nhầm lẫn do sai sót của cán bộ y tế hoặc bệnh nhân, người bệnh không đọc
kỹ hướng dẫn sử dụng trước khi sử dụng thuốc
Hậu quả:
- Không mang lại hiệu quả điều trị
- Có thể gây hại cho bệnh nhân
- Tử vong
Một số biện pháp hạn chế nhầm lẫn thuốc LASA như:
Dùng nhãn cảnh báo cho cho những thuốc có nguy cơ nhầm lẫn cao
2.6.3 Sắp xếp, trình bày hàng hóa trên các giá của quầy, kệ, tủ
2.7 THEO DÕI BẢO QUẢN THUỐC
Có sổ theo dõi công tác bảo quản, kiểm soát, sổ theo dõi nhiệt độ, độ ẩm tốithiểu 2 lần (sáng, chiều) trong ngày và theo dõi xuất, nhập sản phẩm
Tránh ánh sáng trực tiếp và các tác động khác từ bên ngoài
Thuốc, hoá chất, vắc xin, sinh phẩm được bảo quản đúng yêu cầu điều kiệnbảo quản do nhà sản xuất ghi trên nhãn hoặc theo yêu cầu của hoạt chất (vớicác nhà sản xuất không ghi trên nhãn) để đảm bảo chất lượng của sản phẩm
Thuốc cần kiểm soát đặc biệt (thuốc gây nghiện, thuốc hướng tâm thần vàtiền chất dùng làm thuốc, thuốc phóng xạ) và thuốc bảo quản ở điều kiệnnhiệt độ đặc biệt thì bảo quản theo quy định hiện hành và yêu cầu của nhàsản xuất
Theo dõi hạn dùng của thuốc thường xuyên Khi phát hiện thuốc gần hết hạn
sử dụng hoặc thuốc còn hạn sử dụng nhưng có dấu hiệu nứt, vỡ, biến màu,vẩn đục phải để khu vực riêng chờ xử lý
Thuốc, hoá chất dễ cháy nổ, vắc xin, sinh phẩm bảo quản tại kho riêng
Kiểm tra sức khỏe đối với thủ kho thuốc, hóa chất: 6 tháng/lần
Trang 132.8 KHO THUỐC TRONG BỆNH VIỆN THEO HƯỚNG DẪN GSP2.8.1 Yêu cầu nội dungcủa một kho gsp
Nhân sự:
- Theo quy mô của đơn vị, kho thuốc phải có đủ nhân viên, trình độ phù hợp với công việc được giao làm việc tại khu vực kho Mọi nhân viên phải thường xuyên được đào tạo về “Thực hành tốt bảo quản thuốc”, về kỹ năng chuyên môn và phải quy định rõ trách nhiệm, công việc của từng người bằng vănbản
- Các cán bộ chủ chốt của kho có chức năng giám sát, kiểm tra, cần phải trung thực, có những hiểu biết, kinh nghiệm cần thiết và phải có trình độ nghề nghiệp và kỹ thuật phù hợp với nhiệm vụ được giao, đáp ứng các quy định của Nhà nước
- Thủ kho phải là người có trình độ hiểu biết cần thiết về dược, về nghiệp
vụ bảo quản: phương pháp bảo quản, phương pháp quản lý sổ sách theo dõi xuất nhập, chất lượng thuốc
- Thủ kho phải có trình độ tối thiểu là dược sĩ trung học đối với các cơ sở sản xuất, bán buôn thuốc tân dược Đối với các cơ sở sản xuất, bán buôn thuốc y học cổ truyền, dược liệu, thủ kho phải có trình độ tối thiểu là lương dược hoặc dược sĩ trung học
- Thủ kho thuốc độc, thuốc gây nghiện và thuốc hướng tâm thần phải đáp ứng được đúng các quy định của pháp luật có liên quan
- Thủ kho phải thường xuyên được đào tạo cập nhật những quy định mới của nhà nước về bảo quản, quản lý thuốc, các phương pháp, tiến bộ khoa học kỹ thuật được áp dụng trong bảo quản thuốc
kho và trang thiết bị:
- Kho phải được xây dựng ở nơi cao ráo, an toàn, phải có hệ thống rãnh thoát nước để đảm bảo thuốc, nguyên liệu tránh ảnh hưởng của nước ngầm, mưa lớn và lũ lụt,
- Kho phải có một địa chỉ xác định, nằm ở nơi thuận tiện cho việc xuất nhập, vận chuyển, bảo vệ
Trang 14Thiết kế, xây dựng:
Kho phải đủ rộng, và khi cần thiết, cần phải có sự phân cách giữa các khu vực sao cho có thể đảm bảo việc bảo quản cách ly từng loại thuốc, từng lô hàng theo yêu cầu
Tùy theo mục đích, quy mô của kho phải có những khu vực xác định, được xây dựng, bố trí hợp lý, trang trí phù hợp:
Khu vực tiếp nhận, biệt trữ và bảo quản thuốc, nguyên liệu chờ nhập kho
Khu vực lấy mẫu thuốc, nguyên liệu: khu vực này phải được xây dựng, trang bịthích hợp và phải có hệ thống cung cấp không khí sạch đảm bảo yêu cầu của việc lấy mẫu
Khu vực bảo quản thuốc
Khu vực bảo quản thuốc, nguyên liệu có yêu cầu bảo quản đặc biệt
Khu vực bảo quản thuốc, nguyen liệu không đạt tiêu chuẩn chất lượng, chờ xử lý
Khu vực bảo quản bao bì đóng gói
Khu vực bảo quản biệt trữ trước khi xuất nguyên vật liệu
- Nhà kho phải được thiết kế, xây dựng, bố trí đáp ứng các yêu cầu về đường đi, đường thoát hiểm, hệ thống trang bị phòng cháy chữa cháy
- Trần, tường, mái nhà kho phải được thiết kế, xây dựng đảm bảo sự thôngthoáng, luân chuyển của không khí, vững bền chống lại các ảnh hưởng của thời tiết như: nắng, mưa, bão, lụt,
- Nền kho phải đủ cao, phẳng, nhẵn, đủ chắc, cứng và được xử lý thích hợp để chống ẩm, chống thấm đảm bảo hoạt động của nhân viên làm việc trong kho, và hoạt động của các phương tiện cơ giới Nền kho không được có các khe, vết nứt gãy là tích lũy bụi bẩn, trú ẩn của sâu bọ, côn trùng
Đối với kho thuốc, hóa chất dễ cháy nổ:
- Nền kho phải thấp hơn mặt đất 1.5 - 2m
- Giữa tường và mái kho có các khe thông hơi
- Công tắc, cầu dao phải được gắn bên ngoài, dây nối đèn phải được bọc kín
- Mọi nguyên nhân phát sinh tia lửa phải được loại trừ