Một số giải pháp xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ, công chức hành chính trường Đại học Vinh trong giai đoạn mới

Luận Văn: Một số giải pháp xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ, công chức hành chính trường Đại học Vinh trong giai đoạn mới

LỜI CẢM ƠN

Với tình cảm chân thành tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới thầygiáo hướng dẫn PGS.TS Nguyễn Đình Huân, Ban lãnh đạo trường đại họcVinh, các thầy cô giáo khoa Đào tạo Sau Đại học, các thầy cô giáo trườngCán bộ quản lý, các nhà quản lý giáo dục trong và ngoài trường, các chuyênviên của Vụ Tổ chức Cán bộ - Bộ Giáo dục và đào tạo, các chuyên viên củacác phòng ban trong Trường, các bạn đồng nghiệp đã tận tình hướng dẫn,giảng dạy, giúp đỡ, góp ý kiến, cung cấp số liệu, tài liệu và các điều kiệnthuận lợi khác để tôi hoàn thành luận văn “Một số giải pháp xây dựng và pháttriển đội ngũ cán bộ, công chức hành chính trường Đại học Vinh trong giaiđoạn mới”

Khoa học quản lý giáo dục là một lĩnh vực rộng lớn được Đảng, Nhànước và nhiều nhà khoa học, nhà quản lý giáo dục quan tâm Đề tài “Một sốgiải pháp xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ, công chức hành chính trườngĐại học Vinh trong giai đoạn mới” cũng chính là vấn đề mà Đảng uỷ, Bangiám hiệu, các nhà quản lý các cấp hết sức quan tâm Tuy đã có nhiều cố gắngsong chắc chắn luận văn không thể tránh khỏi thiếu sót Tôi rất mong được sựđóng góp ý kiến của các thầy cô giáo, các bạn đồng nghiệp và tất cả những aiquan tâm đến đề tài này

Vinh, tháng 12 năm 2004

TÁC GIẢ

Hà Văn Ba

NỘI DUNG CHƯƠNG 1:

1.2 Vị trí, nhiệm vụ và vai trò của trường đại học trong sự nghiệp

giáo dục đào tạo và cung cấp nguồn nhân lực cho xã hội: 171.3 Chức trách, nhiệm vụ, tiêu chuẩn chung của ngạch cán bộ,

1.4 Tính tất yếu và yêu cầu của việc xây dựng và phát triển đội

ngũ cán bộ, công chức hành chính nói chung và đội ngũ cán

bộ, công chức hành chính trường đại học Vinh nói riêng: 29

CHƯƠNG 2:

THỰC TRẠNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, CÔNG CHỨC HÀNH CHÍNH TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH.

312.1 Khái quát về quá trình hình thành và phát triển Trường Đại học

2.2 Thực trạng đội ngũ cán bộ, công chức hành chính Trường Đại học

CHƯƠNG 3:

MỘT SỐ GIẢI PHÁP XÂY DỰNG VÀ PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, CÔNG

CHỨC HÀNH CHÍNH TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH TRONG GIAI ĐOẠN MỚI

503.1 Những định hướng của Đảng, Nhà nước và của ngành giáo dục

đào tạo về phát triển giáo dục đại học: 503.2 Định hướng của Đảng và Chính phủ về việc xây dựng và phát

triển đội ngũ cán bộ, công chức hành chính: 543.3 Những định hướng phát triển của trường Đại học Vinh: 563.4 Môt số giải pháp xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ, công

chức hành chính trường đại học Vinh trong giai đoạn mới: 583.4.1 Nhóm giải pháp nâng cao chất lượng: 583.4.2. Nhóm giải pháp cơ chế quản lý, điều hành: 653.4.3. Nhóm giải pháp cơ cấu, sắp xếp đội ngũ cán bộ, công chức 673.4.4 Nhóm giải pháp theo dõi, kiểm tra, đánh giá cán bộ, công chức: 713.4.5 Nhóm giải pháp quan tâm về chế độ, chính sách đối với cán bộ,

công chức:

75

3.6 Khảo sát tính khả thi của 5 giải pháp: 77

trọng của cải cách nền hành chính Nhà nước là xây dựng đội ngũ cán bộ, côngchức Nhà nước có phẩm chất chính trị vững vàng, đủ năng lực trình độchuyên môn nghiệp vụ, ngang tầm để đáp ứng được yêu cầu của sự nghiệpcách mạng trong giai đoạn hiện nay – giai đoạn công nghiệp hoá, hiện đại hoáđất nước Xây dựng và phát triển đội ngũ công chức là một yếu tố tất yếu.Việc xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ, công chức của ngành giáo dục -đào tạo nói chung và đội ngũ cán bộ, công chức hành chính ở các trường Đạihọc nói riêng đã trở thành một nhiệm vụ hết sức quan trọng của ngành giáodục - đào tạo cũng như của các cấp, các ngành có liên quan.

Sinh thời, Bác Hồ rất coi trọng công tác cán bộ, Bác nói: “Vấn đề cán

bộ có ý nghĩa quan trọng quyết định sự thành công của một sự nghiệp” “Cán

bộ là cái gốc của mọi công việc”, Người cũng đã từng nói: “Có cán bộ tốtviệc gì cũng xong Muôn việc thành công hoặc thất bại đều do cán bộ tốt hoặcxấu”

Trong thời gian qua, sự nghiệp giáo dục - đào tạo đã thu được một sốthành tựu to lớn, nhưng hiện nay vẫn đang đứng trước những mâu thuẫn giữayêu cầu phát triển nhanh về quy mô với việc gấp rút nâng cao chất lượngtrong khi đó khả năng và điều kiện còn hạn chế

Nghị quyết Trung ương 2 khoá VIII đã nêu đầy đủ những thành tựu đạtđược trên các mặt mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng, đồng thời cũng chỉ

rõ những “yếu kém bất cập cả về quy mô, cơ cấu và nhất là chất lượng hiệuquả” Có nhiều nguyên nhân của những yếu kém, song một nguyên nhân chủyếu và quan trọng đó là do đội ngũ cán bộ, công chức của ngành giáo dục cònthiếu và yếu, trong đó có đội ngũ cán bộ, công chức hành chính Để khắcphục tình trạng đó, ngành Giáo dục - Đào tạo phải nhanh chóng xây dựng độingũ cán bộ, công chức mà trước hết là đội ngũ cán bộ, công chức các cấp của

ngành với những mục tiêu, nội dung và giải pháp nhằm góp phần nâng caochất lượng giáo dục - đào tạo.

Trong sự nghiệp đổi mới của đất nước, của ngành, vai trò của TrườngĐại học giữ vị trí hết sức quan trọng đó là nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực,bồi dưỡng nhân tài phục vụ cho sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đấtnước

Trong hệ thống giáo dục quốc dân thì giáo dục đại học và sau đại học làmột bộ phận con mà mục tiêu của nó là đào tạo người học có phẩm chất chínhtrị, đạo đức, có ý thức phục vụ nhân dân, có kiến thức và năng lực thực hànhnghề nghiệp tương xứng với trình độ đào tạo, có sức khoẻ, đáp ứng yêu cầu

sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Nhân loại đã bước vào thế kỷ XXI, thế kỷ của nền kinh tế tri thức, do

đó việc xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ, công chức của ngành giáo dụcnói chung và đội ngũ cán bộ, công chức hành chính ở trường đại học Vinh nóiriêng thực chất là một yếu tố phát triển nguồn nhân lực cho ngành giáo dục -đào tạo, đây là một trong những vấn đề quan trọng cả về lý luận và thực tiễn

1.2 Về mặt thực tiễn:

Vấn đề xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức nói chung và đội ngũ cán

bộ, công chức hành chính nói riêng ở trường Đại học Vinh đã được nghiêncứu, và đã có quy hoạch Đặc biệt, ngày 24 tháng 03 năm 2004 Nhà trường đã

tổ chức Hội thảo bàn về công tác cán bộ, đồng thời trong các Nghị quyết củaĐại hội Đảng bộ nhà trường từ khoá 24 đến khoá 27 và một số văn bản chỉđạo của Trường cũng đã nói nhiều về công tác tổ chức cán bộ Nhằm đánh giámột cách chi tiết thực trạng đội ngũ cán bộ, công chức hành chính để xâydựng một hệ thống các giải pháp có tính khả thi trên cơ sở bám sát vào cácđịnh hướng của Nghị quyết Trung ương 2 khoá VIII, của “Luật giáo dục”, của

“Pháp lệnh cán bộ, công chức” và Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ

IX, Quyết định của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình xây dựng,nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức nhà nước giai đoạn I (2003-2005), Quyết định của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình tổng thểcải cách hành chính nhà nước giai đoạn (2001-2010) cùng các chủ trương củangành và sự nghiệp đổi mới của Trường trong giai đoạn mới là mục tiêu của

việc nghiên cứu Vì vậy, tác giả chọn đề tài: “Một số giải pháp xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ, công chức hành chính trường Đại học Vinh trong giai đoạn mới”.

2 Mục đích nghiên cứu:

Nghiên cứu đề xuất những giải pháp xây dựng và phát triển đội ngũ cán

bộ, công chức hành chính ở trường Đại học Vinh trong giai đoạn mới phù hợpvới xu thế đổi mới, phát triển giáo dục đại học Việt Nam và giáo dục đại họctrên thế giới

3 Nhiệm vụ nghiên cứu:

3.1 Xác định cơ sở lý luận của đề tài

3.2 Phân tích được thực trạng của đội ngũ cán bộ, công chức hành chính ởtrường Đại học Vinh

3.3 Đề xuất một số giải pháp xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ, côngchức hành chính ở trường Đại học Vinh

3.4 Thăm dò tính khả thi của 1 số giải pháp

4 Khách thể và đối tượng nghiên cứu.

4.1 Khách thể là đội ngũ cán bộ, công chức trường Đại học Vinh

4.2 Đối tượng nghiên cứu: “Một số giải pháp xây dựng và phát triển

đội ngũ cán bộ, công chức hành chính trường Đại học Vinh trong giai đoạn mới”.

5 Phạm vi nghiên cứu của đề tài:

Do điều kiện thời gian có hạn, chúng tôi xin chỉ nghiên cứu đội ngũ cán

bộ, công chức hành chính ở trường Đại học Vinh trong thời kỳ từ năm 1993đến nay

6 Phương pháp nghiên cứu.

6.1 Nhóm các phương pháp nghiên cứu lý luận: nghiên cứu tác phẩmkinh điển, các bài giảng về hành chính học, về lý luận quản lý và các vấn đề

có liên quan

6.2 Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn bao gồm: khái quátthực tiễn, lấy ý kiến chuyên gia, lấy ý kiến các nhà quản lý thực tiễn, tổng kếtkinh nghiệm, điều tra thông qua phát phiếu thăm dò, thống kê bằng toán học

Phần 2: Nội dung gồm 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận của vấn đề nghiên cứu.

Chương 2: Thực trạng đội ngũ cán bộ, công chức hành chính ở trường

Đại học Vinh

Chương 3: Một số giải pháp xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ,

công chức hành chính trường đại học Vinh trong giai đoạn mới

Phần 3: Kết luận và khuyến nghị

- Tài liệu tham khảo

NỘI DUNG ĐỀ TÀI Chương 1:

CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

1.1 Một số khái niệm cơ bản:

I.1.1 Khái niệm quản lý:

Hiện nay, có nhiều cách giải thích thuật ngữ quản lý Có quan niệm chorằng quản lý là hành chính, là cai trị, quan niệm khác lại cho rằng quản lý làđiều hành, điều khiển, chỉ huy Các cách nói này đều không khác gì nhau vềnội dung mà chỉ khác nhau ở chỗ dùng thuật ngữ

Song, nếu xem xét quản lý dưới góc độ chính trị - xã hội, và góc độhành động thiết thực, thì quản lý được hiểu như sau: “Quản lý là sự tác động

có ý thức để chỉ huy, điều khiển các quá trình xã hội và hành vi hoạt động củacon người nhằm đạt đến mục tiêu đúng ý chí của người quản lý và phù hợpvới quy luật khách quan” {38, tr.84}

I.1.2 Khái niệm quản lý Nhà nước:

Quản lý Nhà nước ra đời cùng với sự xuất hiện Nhà nước, là sự quản lýcủa Nhà nước đối với xã hội và công dân Đây là dạng quản lý xã hội mangtính quyền lực Nhà nước, được sử dụng quyền lực Nhà nước để điều chỉnhcác quan hệ xã hội và hành vi hoạt động của con người Khác với dạng quản

lý của chủ thể khác (Công đoàn, phụ nữ, thanh niên, ) chỉ dùng phương thứcgiáo dục vận động quần chúng

Từ sự phân biệt đó có thể định nghĩa quản lý Nhà nước như sau: “Quản

lý Nhà nước là sự chỉ huy, điều hành để thực thi quyền lực Nhà nước, do tất

cả các cơ quan Nhà nước (Luật pháp, hành pháp, tư pháp) tiến hành, để tổchức và điều chỉnh các quá trình xã hội và hành vi hoạt động của công dân”{38, tr.87}

I.1.3 Quản lý hành chính Nhà nước:

Quản lý hành chính Nhà nước là hoạt động hành chính của các cơ quanthực thi quyền lực Nhà nước (quyền hành pháp) để quản lý, điều hành cáclĩnh vực của đời sống xã hội theo pháp luật Đó là Chính phủ và cơ quanchính quyền địa phương các cấp không kể các tổ chức thuộc Nhà nước nhưngkhông nắm trong cơ cấu quyền lực như các doanh nghiệp và các đơn vị sựnghiệp Các cơ quan quyền lực Nhà nước trong lĩnh vực lập pháp, tư phápkhông thuộc hệ thống quản lý hành chính, nhưng trong cơ chế vận hành bộmáy của mình cũng có công tác hành chính như chế dộ công vụ, quy chế công

vụ, quy chế công chức, công tác tổ chức cán bộ Phần công tác hành chínhcủa các cơ quan này cũng tuân thủ những quy định thống nhất của nền hànhchính Nhà nước

Quyền hành pháp là quyền thi hành pháp luật và tổ chức xã hội theopháp luật Quyền hành pháp được thực hiện bởi các thẩm quyền:

- Một là: Lập quy được thực hiện bằng việc ra văn bản quy phạmpháp luật để chấp hành luật

- Hai là: Quản lý hành chính tức là tổ chức, điều hành, phối hợp cáchoạt động kinh tế – xã hội để đưa luật pháp vào đời sống xã hội.Vậy có thể định nghĩa quản lý hành chính Nhà nước như sau: “Quản lýhành chính Nhà nước là hoạt động thực thi quyền hành pháp, là sự tác động

có tổ chức và điều chỉnh bằng quyền lực Nhà nước đối với các quá trình xãhội và hành vi hoạt động của công dân, do các cơ quan trong hệ thống Chínhphủ từ Trung ương đến cơ sở tiến hành, để thực hiện những nhiệm vụ củaNhà nước, phát triển các mối quan hệ xã hội, duy trì trật tự pháp luật, thoảmãn những nhu cầu chính đáng của nhân dân” {11, tr.72}

I.1.4 Khái niệm quản lý Nhà nước về giáo dục - đào tạo:

Quản lý Nhà nước về giáo dục - đào tạo là sự tác động có tổ chức vàđiều chỉnh bằng quyền lực Nhà nước đối với các hoạt động giáo dục - đào tạo

do các cơ quan giáo dục - đào tạo của Nhà nước từ Trung ương đến cơ sở tiếnhành để thực hiện chức năng, nhiệm vụ do Nhà nước uỷ quyền nhằm pháttriển sự nghiệp giáo dục - đào tạo, duy trì kỉ cương, thoả mãn nhu cầu giáodục - đào tạo của nhân dân, thực hiện mục tiêu giáo dục và đào tạo của Nhànước

Có thể nói một cách ngắn gọn: “Quản lý Nhà nước về giáo dục và đàotạo là sự quản lý của các cơ quan quyền lực Nhà nước, của bộ máy quản lýgiáo dục từ Trung ương đến cơ sở lên hệ thống giáo dục quốc dân và các hoạtđộng giáo dục của xã hội nhằm nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡngnhân tài cho đất nước và hoàn thiện nhân cách cho công dân” {38, tr.79}

I.1.5 Khái niệm về quản lý trường học

Trường học là một hệ thống xã hội, nó nằm trong môi trường xã hội và

có tác động qua lại với môi trường đó Qua việc nghiên cứu một số nội dung

về lý luận quản lý giáo dục, theo chúng tôi: quản lý trường học chính là thựchiện đường lối giáo dục của Đảng trong phạm vi trách nhiệm của mình, tức

là đưa nhà trường vận hành theo nguyên lý giáo dục, để tiến tới mục tiêugiáo dục, mục tiêu đào tạo đối với ngành giáo dục, với thế hệ trẻ và với từnghọc sinh

Việc quản lý trường học là quản lý hoạt động dạy và học, tức là làm saođưa hoạt động đó từ trạng thái này sang trạng thái khác để dần tiến tới mụctiêu giáo dục

Như vậy, phải hiểu công tác quản lý trường học bao gồm quản lý cácquan hệ giữa trường học với xã hội và quản lý nội bộ (bên trong) nhà trường.Quản lý nội bộ nhà trường bao gồm:

+ Quản lý các quá trình dạy học, giáo dục

+ Quản lý các điều kiện cơ sở vật chất, nhân lực, tài chính

Một hệ thống xã hội gồm 3 yếu tố chính, đó là: con người, tinh thần, vậtchất Sự kết hợp và tác động qua lại của 3 yếu tố này trong không gian và thờigian tạo thành các quá trình xã hội Trường học là một hệ thống xã hội, trong

đó đặc trưng nhất của hệ thống xã hội đó là quá trình giáo dục - đào tạo vàngười ta có thể coi đó là hệ thống giáo dục gồm 6 thành tố:

- Cơ sở vật chất, thiết bị, phương tiện dạy học (6)

Các thành tố 1, 2, 3 về yếu tố tinh thần, các thành tố 4, 5 về yếu tố conngười, thành tố 6 là yếu tố vật chất

Nhà trường thực hiện quá trình giáo dục - đào tạo có hiệu quả là nhờ vàotừng thành tố và đặc biệt quan trọng là nhờ vào mối liên hệ tác động qua lạigiữa các thành tố với nhau

I.1.6 Khái niệm về quản lý trường đại học

Từ khái niệm quản lý trường học thì quản lý trường đại học là:

- Xây dựng và chỉ đạo thực hiện chiến lược, quy hoạch, kế hoạch, chínhsách phát triển giáo dục đại học

- Xây dựng cơ chế chính sách và quy chế quản lý nội dung và chấtlượng đào tạo, cụ thể:

+ Ban hành và tổ chức thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật vềđào tạo đại học; Ban hành Điều lệ nhà trường; Ban hành quy định về tổ chức

và hoạt động của cơ sở đào tạo đại học;

+ Quy định mục tiêu, chương trình, nội dung đào tạo; Tiêu chuẩn giáoviên; Tiêu chuẩn cơ sở vật chất và thiết bị của Trường đại học, cao đẳng; Biênsoạn, xuất bản, in và phát hành sách giáo khoa, giáo trình; quy chế thi cử vàcấp văn bằng;

+ Tổ chức bộ máy trường Đại học;

+ Tổ chức, chỉ đạo việc đào tạo, bồi dưỡng, quản lý nhà giáo, cán bộquản lý Trường đại học

+ Huy động, quản lý, sử dụng các nguồn lực để phát triển sự nghiệpđào tạo;

+ Tổ chức, quản lý công tác nghiên cứu khoa học - công nghệ trong nhàtrường đại học, cao đẳng;

+ Tổ chức quản lý công tác quan hệ hợp tác quốc tế về đào tạo;

+ Tổ chức khen thưởng và tặng thưởng các danh hiệu vinh dự cho cáctập thể và cá nhân có nhiều công lao đối với sự nghiệp đào tạo;

- Thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật của nhà nước; Giải quyếtcác khiếu nại, tố cáo và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật của Nhà nước

Hoạt động giảng dạy và nghiên cứu khoa học của cơ sở đào tạo đại họcphải hướng tới:

- Thích ứng với nhu cầu của toàn xã hội, với môi trường việc làm, vớimục tiêu phát triển của Nhà nước

- Không ngừng đào tạo, bồi dưỡng và nâng cao chất lượng đội ngũ giáoviên; nâng cao chất lượng nội dung chương trình giảng dạy; cải tiến, đổi mớiphương pháp giảng dạy;

Quá trình hội nhập khu vực và từng bước thích ứng với xu thế quốc tếhoá giáo dục đại học;

I.1.7 Khái niệm cán bộ, công chức:

Trong các văn bản pháp luật ở nước ta các thuật ngữ công chức, viênchức được sử dụng như sau:

a Công chức: Theo điểm b, điểm c, khoản 1, Điều 1, Pháp lệnh cán bộ,công chức được Uỷ ban Thường vụ Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủnghĩa Việt Nam thông qua ngày 26 tháng 02 năm 1998 và pháp lệnh sửa đổi,

bổ sung một số điều của pháp lệnh cán bộ, công chức ngày 29 tháng 4 năm

2003 thì: Cán bộ, công chức là công dân Việt Nam, trong biên chế và hưởnglương từ ngân sách Nhà nước gồm:

- Những người do bầu cử để đảm nhiệm chức vụ theo nhiệm kì trongcác cơ quan Nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội;

- Những người được tuyển dụng, bổ nhiệm hoặc được giao nhiệm vụthường xuyên làm việc trong tổ chức chính trị, tổ chức chính trị – xãhội;

- Những người được tuyển dụng, bổ nhiệm hoặc được giao giữ mộtcông vụ thường xuyên, được phân theo trình độ đào tạo, ngànhchuyên môn, được xếp vào một ngạch hành chính, sự nghiệp trongcác cơ quan nhà nước; mỗi ngạch thể hiện chức và cấp về chuyênmôn nghiệp vụ, có chức danh tiêu chuẩn riêng;

- Thẩm phán toà án nhân dân, kiểm soát viên Viện kiểm sát nhân dân;

- Những người được tuyển dụng, bổ nhiệm hoặc được giao nhiệm vụthường xuyên làm việc trong các cơ quan đơn vị thuộc quân độinhân dân mà không phải là sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, côngnhân quốc phòng làm việc trong các cơ quan, đơn vị thuộc công annhân dân mà không phải là sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên nghiệp

b Viên chức: Theo Nghị định số: 116/2003/NĐ-CP ngày 10 tháng 10năm 2003 của Chính phủ về việc tuyển dụng, sử dụng và quản lý cán bộ, côngchức trong đơn vị sự nghiệp Nhà nước ở điều 2 ghi rõ: “Viên chức là công

dân Việt Nam, trong biên chế được tuyển dụng, bổ nhiệm vào một ngạch viênchức hoặc giao giữ một nhiệm vụ thương xuyên trong đơn vị sự nghiệp củaNhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội được quy định tại điểm

d, khoản 1, Điều 1 pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của pháp lệnh cán

bộ, công chức ngày 29 tháng 4 năm 2003, hưởng lương từ ngân sách Nhànước và các nguồn thu sự nghiệp theo quy định của pháp luật”

I.1.8 Khái niệm cán bộ, công chức hành chính:

Cán bộ, công chức hành chính bao gồm những cán bộ, công chức thựcthi công vụ trong bộ máy hành chính Nhà nước; trong đó có một số cán bộdân cử, kể cả cán bộ chính quyền xã

I.1.9 Khái niệm cán bộ, công chức hành chính trường Đại học:

Các cán bộ, công chức hộ trợ cho việc thực hiện các chương trình đào tạo

và hoạt động chung của trường, cụ thể:

+) Các cán bộ quản lý nghiệp vụ: Những người giúp việc Ban giám hiệu,các cán bộ, công chức làm công tác nghiệp vụ trong các phòng ban hoặc lĩnhvực như: lập kế hoạch, giáo vụ, thống kê, tài vụ,

+) Nhân viên hành chính, như nhân viên vệ sinh, điện nước, văn thư, điệnthoại, lái xe, bảo vệ,

+) Nhân viên phục vụ giảng dạy: những người làm việc trong các phòngthí nghiệm, thư viện, xưởng, trạm trại phục vụ giảng dạy và học tập

+) Cán bộ quản lý nghiệp vụ khác ví dụ như: cán bộ Đảng, Đoàn, Côngđoàn chuyên trách và các công việc khác của trường

Tóm lại: Cán bộ, công chức hành chính trường Đại học bao gồm cán bộlãnh đạo các cấp, các cơ quan chức năng, cơ quan chuyên môn, cán bộ làmcông tác chuyên trách Đảng, Công đoàn, Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ ChínhMinh, nhân viên hành chính sự nghiệp, nhân viên, công nhân kỉ thuật, côngtác trong các đơn vị thuộc cơ cấu tổ chức của trường

I.1.10 Khái niệm về đội ngũ:

Theo từ điển tiếng Việt thì: “Đội ngũ là khối đông người cùng chứcnăng nghề nghiệp được tập hợp và tổ chức thành một lực lượng” {21, tr 442}

Trong các tổ chức xã hội khái niệm về đội ngũ được dùng như đội ngũtrí thức, đội ngũ cán bộ, công chức đều có gốc xuất phát từ đội ngũ theo thuậtngữ quân sự, đó là một khối đông người, được tổ chức thành một lực lượng đểchiến đấu hoặc để bảo vệ v.v

Các khái niệm tuy có khác nhau nhưng đều phản ánh một điều, đó làmột nhóm người được tổ chức và tập hợp thành một lực lượng để thực hiệnmột hay nhiều chức năng, có thể có cùng nghề nghiệp hoặc không cùng mộtnghề nghiệp nhưng cùng có chung một mục đích nhất định

I.1.11 Khái niệm về phát triển:

Theo chúng tôi phát triển được hiểu là cả một quá trình quan trọng màqua đó sự lớn mạnh của cá nhân hay tổ chức có thể đạt được những tiềm năngđầy đủ nhất của họ theo thời gian

Các học giả Việt Nam cũng định nghĩa phát triển theo nhiều góc độkhác nhau Nguyễn Văn Đạm cho rằng: Phát triển là sự “lớn lên về mặt kíchthước, độ rộng (số lượng) hay về mặt giá trị, tầm quan trọng (chất lượng)” Ví

dụ ta thường nói “bước phát triển nhảy vọt” … {23, tr.636}

Từ điển Anh – Việt thì giải thích rằng phát triển ai, cái gì chính là việc

“làm cho ai/cái gì tăng trưởng dần dần; trở nên hoặc làm cho trưởng thànhhơn, tiến triển hơn hoặc có tổ chức hơn” {20, tr.442}

Trong quản lí nguồn nhân lực, các nhà quản lí không chỉ quan tâm đếnviệc cung cấp và nâng cao các kiến thức và kỉ năng cho nhân viên của mình

để cải thiện năng lực thực thi công việc, trong hiên tại cũng như trong tươnglai “Phát triển có thể xem như một sự thúc đẩy nhân viên có những khả năngvượt ra khỏi những đòi hỏi của công việc hiện hành Nó thể hiện những nổ

lực nâng cao năng lực nhân viên để giải quyết những nhiệm vụ được giaokhác nhau, mang lại lợi ích cho tổ chức cũng như cho cá nhân Thông qua quátrình phát triển, cả nhân viên cũng như người lãnh đạo với những kinh nghiệm

và khả năng thích ứng sẽ tăng cường năng lực của tổ chức mình để thích nghivới sự thay đổi của môi trường {39, tr.350}

Theo Leap, trong thực tế, mỗi một cán bộ, công chức sẽ cần có nhữngkiến thức kỉ năng và khả năng không ngừng đổi mới để thực thi tốt khôngnhững công việc hiện hành mà cả những công việc trên các cương vị chứcnghiệp về sau cao hơn có thể có của mình Sự chuẩn bị lâu dài trong nghềnghiệp của một nhân viên cho những cương vị này chính là sự phát triển đốivới nhân viên

Chính vì vậy có thể nói rằng: Phát triển bao gồm các hoạt động nhằmchuẩn bị cho công nhân viên theo kịp với cơ cấu tổ chức khi nó thay đổi vàphát triển

Một điều có thể khẳng định là mỗi cá nhân chúng ta đều trưởng thànhcùng với thời gian và phát triển là quá trình cho phép mỗi cá nhân đạt đượcđầy đủ, trọn vẹn tiềm năng cá nhân của mình Cũng chính vị vậy, xét về mặttổng thể, phát triển thường nhấn mạnh vào tương lai xa Nó thể hiện sự đầu tưlâu dài cho phát triển nghề nghiệp của mỗi cán bộ, công chức nhằm đáp ứngnhững nhu cầu thay đổi của tổ chức Khác với đào tạo (được coi là sự bổ trợngắn hạn hơn cho quá trình phát triển và thường nhấn mạnh vào công việchiện hành); hoặc giáo dục (mà trọng tâm có thể vượt ra khỏi khuôn khổ côngviệc hiện hành, trong tương lai) thì phát triển có một phạm vi rộng hơn Nó cóthể không nhấn mạnh vào công việc cả trong hiện tại cũng như tương lainhưng lại nhấn mạnh nhiều hơn vào công việc đáp ứng những nhu cầu, đòihỏi trong tương lai tương đối dài của tổ chức Kết quả mà phát triển mang lại

khó có thể trực tiếp thấy được ngay mà thường được đánh giá trong tương lai.

Có thể nêu lên định nghĩa phát triển như sau:

“Phát triển là biến đổi hoặc làm biến đổi từ ít đến nhiều, hẹp đến rộng,thấp đến cao, đơn giản đến phức tạp” {21 tr.527}

1.2 Vị trí, nhiệm vụ và vai trò của trường đại học trong sự nghiệp

giáo dục đào tạo và cung cấp nguồn nhân lực cho xã hội.

1.2.1 Vị trí của trường đại học.

Trường Đại học là cơ sở giáo dục của hệ thống giáo dục quốc dân, đàotạo trình độ cao đẳng, đại học, thạc sĩ, tiến sĩ khi được Thủ tướng Chính phủgiao;

- Trường Đại học là cơ sở nghiên cứu khoa học, công nghệ phục vụphát triển kinh tế – xã hội của đất nước và nâng cao chất lượng đào tạo củatrường;

- Trường Đại học do Thủ tướng Chính phủ quyết định thành lập trên cơ

sở đề nghị của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo;

- Trường Đại học có tư cách pháp nhân, con dấu và tài khoản riêng;

1.2.2 Nhiệm vụ của trường Đại học:

Theo quyết định số: 153/2003/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày

30 tháng 7 năm 2003 về việc ban hành “Điều lề trường Đại học”, trường Đạihọc có các nhiệm vụ sau:

- Đào tạo nhân lực có phẩm chất chính trị, đạo đức tốt, có sức khoẻ, cónăng lực thích ứng với việc làm trong xã hội, tự tạo việc làm cho mình chonhững người khác, có khả năng hợp tác bình đẳng trong quan hệ quốc tế, đápứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ tổ quốc

- Tiến hành nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ; kết hợp đàotạo với nghiên cứu khoa học và sản xuất, dịch vụ khoa học và công nghệ theo

quy định của Luật Khoa học và công nghệ, Luật giáo dục và các qui địnhkhác của pháp luật.

- Giữ gìn và phát triển những di sản và bản sắc văn hoá dân tộc

- Phát hiện và bồi dưỡng nhân tài trong những người học và trong độingũ giảng viên của trường

- Quản lí giảng viên, cán bộ, công nhân viên; xây dựng đội ngũ giảngviên của trường đủ về số lượng, cân đối về cơ cấu trình độ, cơ cấu ngànhnghề, cơ cấu tuổi và giới

- Tuyển sinh và quản lý người học

- Phối hợp với gia đình người học, các tổ chức, cá nhân trong hoạt độngnhà trường

- Tổ chức cho giảng viên, cán bộ, nhân viên và người học tham gia cáchoạt động xã hội phù hợp với ngành nghề đào tạo và nhu cầu của xã hội

- Quản lí, sử dụng đất đai, trường sở, trang thiết bị và tài chính theo quiđịnh của pháp luật

- Thực hiện các nhiệm vụ khác theo qui định của pháp luật

1.2.3 Vai trò của trường đại học:

- Theo Điều 35 Luật Giáo dục: "Mục tiêu của giáo dục đại học và sauđại học là đào tạo người học có phẩm chất chính trị, đạo đức, có ý thức phục

vụ nhân dân, có kiến thức và năng lực thực hành nghề nghiệp tương xứng vớitrình độ đào tạo, có sức khoẻ, đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

- Đào tạo trình độ cao đẳng giúp sinh viên có kiến thức chuyên môn và

kỹ năng thực hành cơ bản về một ngành nghề, có khả năng giải quyết nhữngvấn đề thông thường thuộc chuyên ngành được đào tạo

Đào tạo trình độ đại học giúp sinh viên nắm vững kiến thức chuyênmôn và kỹ năng thực hành về một ngành nghề, có khả năng phát hiện, giảiquyết những vấn đề thông thường thuộc chuyên ngành được đào tạo

- Đào tạo trình độ thạc sỹ giúp học viên nắm vững lý thuyết, có trình độcao về thực hành, có khả năng phát hiện, giải quyết những vấn đề thuộcchuyên ngành được đào tạo.

- Đào tạo trình độ tiến sỹ giúp nghiên cứu sinh có trình độ cao về lýthuyết và thực hành, có năng lực nghiên cứu độc lập, sáng tạo, giải quyếtnhững vấn đề khoa học - công nghệ và hướng dẫn hoạt động chuyên môn"

Trong xu thế hội nhập, dù muốn hay không thì nước ta cũng phải chịu

sự tác động mạnh mẽ của xu thế toàn cầu hoá Trong Nghị quyết Đại hội IXcủa Đảng Cộng sản Việt Nam tiếp tục xác định 4 nguy cơ tụt hậu mà trong đónguy cơ tụt hậu về kinh tế được nhấn mạnh, để phát triển được kinh tế thìkhông có con đường nào khác là phải đào tạo nguồn nhân lực cho đất nước.Giáo dục đại học có nhiệm vụ lớn lao là đào tạo nguồn nhân lực bậc cao vàbồi dưỡng nhân tài cho đất nước

Để đáp ứng được yêu cầu sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đấtnước thì cần có nguồn nhân lực trình độ cao là hết sức cần thiết Chính vì vậy,các Trường đại học có vai trò hết sức quan trọng trong việc đào tạo nguồnnhân lực này cho đất nước

1.3 Chức trách, nhiệm vụ, tiêu chuẩn chung của ngạch cán bộ, công

với lĩnh vực nghiệp vụ có trình độ phức tạp cao) hoặc giúp lãnh đạo Uỷ bannhân dân tỉnh (trong các lĩnh vực tổng hợp) về chỉ đạo quản lí lĩnh vực côngtác đó.

Nhiệm vụ cụ thể:

- Chủ trì việc xây dựng các chủ trương, chính sách, kinh tế - xã hội lớn

có tầm cỡ chiến lược của ngành trong phạm vi toàn quốc hoặc đề án tổng hợpkinh tế – xã hội của tỉnh gồm các việc:

+) Các phương án kinh tế – xã hội về một lĩnh vực nghiệp vụ lớn cótầm cở chiến lược của ngành, trong phạm vi toàn quốc, hoặc đề án tổng hợpkinh tế – xã hội của tỉnh

+) Các văn bản pháp luật, chính sách và cơ chế quản lý của toàn ngành

về lĩnh vực lớn (hoặc tổng hợp nhiều ngành của tỉnh) theo các chủ trươngnghị quyết của Đảng và Nhà nước

+) Chủ trì tổ chức được việc phối hợp nghiệp vụ của các lĩnh vực liênquan và giữa các cấp quản lí cùng lĩnh vực của ngành để thống nhất đồng bộtrong cả nước

- Tổ chức, chỉ đạo xây dựng nề nếp quản lí thống nhất của ngành

- Tổ chức tổng hợp, chỉ đạo và phân tích tổng kết đánh giá hiệu lực vàhiệu quả, đề xuất các phương án sửa đổi, bổ sung tăng cường các hiệu lựcquản lí

- Chủ trì hoặc tham gia nghiên cứu các đề tài nghiên cứu khoa họcquan trọng về quản lí nhằm cải tiến đổi mới hệ thống cơ chế quản lí phù hợpvới đường lối, chính sách và nhu cầu của phương thức quản lí

- Chủ trì việc tổ chức, biên soạn các tài liệu hướng dẫn nghiệp vụ cấpngành, phát hiện những điểm không phù hợp để bổ sung sửa đổi các tài liệuđó

- Tổ chức các chuyên đề bồi dưỡng nghiệp vụ phổ biến kinh nghiệm

và chấn chỉnh công tác quản lí toàn ngành bằng mọi hình thức

- Có kiến thức rộng về thể thức quản lí chung và có kiến thức sâu vềlĩnh vực nghiệp vụ mình phụ trách Có nhiều kinh nghiệm về tổ chức quản lí

và xử lí nghiệp vụ, nắm vững các mục tiêu và đối tượng quản lí

c Yêu cầu trình độ:

- Là chuyên viên chính, có thời gian tối thiểu ở ngạch là 6 năm

- Tốt nghiệp Học viện hành chính quốc gia ở ngạch chuyên viên caocấp

- Ít nhất có một ngoại ngữ trình độ C (đọc, nói thông thạo)

- Có công trình nghiên cứu lí luận về khoa học quản lí sáng tạo đượcHội đồng khoa học ngành thừa nhận, đưa vào áp dựng có hiệu quả

1.3.2 Ngạch chuyên viên chính:

a Chức trách:

Là công chức chuyên môn nghiệp vụ trong hệ thống quản lí nhà nước,quản lí sự nghiệp giúp lãnh đạo đơn vị cấu thành (Vụ, Cục) lãnh đạo cấp tỉnh(Sở, UBND) chỉ đạo quản lí một lĩnh vực nghiệp vụ

Nhiện vụ cụ thể:

- Chủ trì nghiên cứu, đề xuất, chỉ đạo thực hiện các chủ trương, chínhsách, chế độ quản lí một lĩnh vực nghiệp vụ của toàn ngành, hoặc nhiều lĩnhvực ở cấp tỉnh (Sở) gồm các việc:

+) Xây dựng các phương án kinh tế – xã hội, các đề án quyết địnhphương hướng quản lí một lĩnh vực hoặc những vấn đề nghiệp vụ cho toànngành, toàn tỉnh, theo đường lối chủ trương của Đảng và Nhà nước.

+) Nghiên cứu, xây dựng các qui chế, luật lệ, thể lệ nghiệp vụ quản lícủa lĩnh vực nhằm đảm bảo sự thống nhất chỉ đạo quản lí có hiệu lực và hiệuquả theo hướng dẫn của tổ chức quản lí nghiệp vụ cao hơn

- Tổ chức được việc chỉ đạo, hướng dẫn theo dõi, kiểm tra nghiệp vụ và

đề xuất các biện pháp chỉ đạo, uốn nắn những lệch lạc nhằm tăng cường hiệulực quản lí của ngành, tỉnh

- Tổ chức được sự phối hợp và xây dựng nguyên tắc phối hợp công tácquản lí nghiệp vụ của lĩnh vực quản lí trong ngành (cho từng cấp) và với cácngành liên quan nhằm thực hiện sự đồng bộ trong quản lí

- Tổ chức được việc chỉ đạo xây dựng nề nếp quản lí nghiệp vụ thốngnhất (thông tin quản lí – thống kê số liệu, hồ sơ lưu trử, nề nếp báo cáothường kì, báo cáo nhanh, những thủ tục hành chính nghiệp vụ theo yêu cầucủa lãnh đạo)

- Tổ chức tập hợp tình hình, tiến hành phân tích, tổng kết, đánh giá hiệuquả, rút kinh nghiệm đề xuất phương án sửa đổi cơ cấu quản lí, tổng hợp báocáo lên cầp trên

- Chủ trì hoặc tham gia nghiên cứu những đề tài về quản lí nghiệp vụ cóliên quan đến chức năng quản lí nhằm cải tiến nội dung và phương pháp quảnlí

- Tham gia biên soạn (từng phần hoặc chuyên đề) các tài liệu giảngdạy, hướng dẫn nghiệp vụ, đồng thời tổ chức, bồi dưỡng, phổ biến kinhnghiệm cho viên chức nghiệp vụ cấp dưới trong ngành bằng mọi hình thức

b Hiểu biết:

- Nắm được đường lối, chính sách chung Nắm vững các phươnghướng, chủ trương chính sách của hệ thống quản lí nghiệp vụ đó và các lĩnhvực liên quan.

- Nắm được các kiến thức cơ bản về chuyên môn, nghiệp vụ, kỉ thuậtthuộc lĩnh vực quản lí và liên quan

- Nắm chắc mục tiêu, đối tượng quản lí, nắm sâu các hệ thống nguyêntắc, cơ chế quản lí nghiệp vụ lĩnh vực đó và biết những hệ thống quản lí liênquan

- Thành thạo việc xây dựng phương án, đề án quản lí nghiệp vụ và thủtục hành chính nhà nước

- Nắm được tâm sinh lí của khoa học quản lí trong tổ chức lãnh đạokhoa học và tổ chức thông tin quản lí

- Am hiểu tình hình và xu thế phát triển lĩnh vực nghiệp vụ đó trongnước và thế giới

- Có năng lực nghiên cứu khoa học

- Có trình độ tổng hợp nhanh nhạy, thông thạo việc tổ chức, chỉ đạo,triển khai nghiệp vụ, tổ chức công tác kiểm tra, tổ chức phối hợp và thu hútcác cộng tác viên liên quan trong triển khai nghiệp vụ

- Có 1 ngoại ngữ trình độ B (đọc, nói thông thường)

- Có những đề án, công trình có sáng tạo trong quản lí (được Hội đồngkhoa học tỉnh hoặc Bộ thừa nhận đưa vào áp dụng có hiệu quả)

1.3.3 Ngạch chuyên viên:

a Chức trách:

Là công chức chuyên môn nghiệp vụ trong hệ thống quản lí nhà nước

và quản lí sự nghiệp giúp lãnh đạo các đơn vị cấu thành (phòng, ban, sở, vụ,cục) tổ chức quản lí một lĩnh vực hoặc một vấn đề nghiệp vụ

Nhiệm vụ cụ thể:

- Xây dựng và đề xuất những phương án cơ chế quản lí một phần vàmột lĩnh vực nghiệp vụ trên cơ sở những cơ chế đã có của cấp trên nhằm thểhiện sát với cơ sở gồm các việc:

+) Xây dựng các phương án kinh tế – xã hội, các kế hoạch, các qui định

cụ thể để triển khai công việc quản lí

+) Xây dựng các cơ chế, các quyết định cụ thể của từng nội dung quản

lí theo qui định hướng dẫn nghiệp vụ của cấp trên phù hợp với tình hình thựctế

- Tổ chức chỉ đạo, hướng dẫn, theo dõi, đôn đốc, kiểm tra và đề xuấtcác biện pháp điều chỉnh để các quyết định trên được thực hiện nghiêm túc vàđạt kết quả cao

- Tổ chức xây dựng nề nếp quản lí (phương pháp thu nhập thông tinthống kê, chế độ và phương pháp kiểm tra hồ sơ quản lí, lưu trử tư liệu, sốliệu) nhằm đảm bảo việc quản lí chặt chẽ chính xác, đúng nguyên tắc quản líthống nhất nghiệp vụ của ngành

- Chủ động tổ chức phối hợp với viên chức đơn vị liên quan và hướngdẫn giúp đỡ cho các viên chức nghiệp vụ cấp dưới trong việc triển khai côngviệc, tham gia đúng trách nhiệm với các công việc liên đới

- Tổ chức việc tập hợp tình hình quản lí, tiến hành phân tích tổng kết,đánh giá hiệu quả và báo cáo nghiệp vụ lên cấp trên Chịu sự chỉ đạo nghiệp

vụ của viên chức quản lí nghiệp vụ cấp cao hơn trong cùng hệ thống quản línghiệp vụ

- Nắm được các mục tiêu và đối tượng quản lí, hệ thống các nguyên tắc

và cơ chế quản lí của nghiệp vụ thuộc pham vi mình phụ trách

- Biết xây dựng các phương án, kế hoạch, các thể loại quyết định cụ thể

và thông hiểu thủ tục hành chính nghiệp vụ của ngành quản lí, viết văn bảntốt

- Nắm được những vấn đề cơ bản về tâm sinh lí lao động khoa họcquản lí, tổ chức lao động khoa học quản lí, tổ chức lao động khoa học, thôngtin quản lí

- Am hiểu thực tiễn sản xuất, xã hội và đời sống xung quanh các hoạtđộng quản lí đối với lĩnh vực đó

- Biết phương pháp nghiên cứu, tổng kết và đề xuất cải tiến nghiệp vụquản lí Nắm được xu thế phát triển nghiệp vụ trong nước và thế giới

- Biết tổ chức chỉ đạo, hướng dẫn, phương pháp kiểm tra và khả năngtập hợp tổ chức phối hợp tốt với các yếu tố liên quan đến triển khai công việc

có hiệu quả cao Có trình độ độc lập tổ chức làm việc

c Yêu cầu trình độ:

- Tốt nghiệp Học viện hành chính quốc gia ngạch chuyên viên

- Nếu là đại học chuyên môn nghiệp vụ hoặc tương đương (đã qua thờigian tập sự) thì phải qua một lớp bồi dưỡng nghiệp vụ quản lí hành chính theonội dung chương trình của Học viện hành chính quốc gia

- Biết 1 ngoại ngữ, trình độ A (đọc hiểu được sách chuyên môn)

1.3.4 Ngạch cán sự:

có hiệu quả.

- Xây dựng được nề nếp quản lí hồ sơ, tài liệu, tổ chức được việc thống

kê lưu trử các tài liệu, số liệu đầy đủ, chính xác những yêu cầu của nghiệp vụ

- Chịu sự chỉ đạo về nghiệp vụ của công chức nghiệp vụ cấp trên

- Viết được các văn bản hướng dẫn nghiệp vụ và biết cách tổ chức triểnkhai đúng nguyên tắc.

- Hiểu rõ các mối quan hệ và hợp đồng phải có với các viên chức vàđơn vị liên quan trong công việc quản lí của mình

- Biết sử dụng các phương tiện thông tin và thống kê tính toán

- Chuyển giao văn bản, tài liệu và điện tín

- Kiểm tra thể thức văn bản và báo cáo lại lãnh đạo trực tiếp về các vănbản sai thể thức

- Quản lí và đóng dấu các văn bản đúng qui định

- Sắp xếp công văn, tài liệu, hồ sơ hợp lí để tra cứu nhanh phục vụ nhucầu khai thác.

- Nộp hồ sơ đã đến hạn nộp lưu vào lưu trử cơ quan

- Đánh máy sao in các văn bản tài liệu (ở các cơ quan không có nhânviên, kỉ thuật viên đánh máy chữ chuyên trách)

- Thực hiện nghiêm chỉnh quy chế bảo mật của công tác văn thư trong

cơ quan

b Hiểu biết:

- Nắm được cơ cấu tổ chức, chức năng, nhiệm vụ của cơ quan và cácđơn vị trực thuộc

- Hiểu các qui chế của cơ quan về công tác văn thư

- Nắm vững các qui chế bảo mật trong cơ quan có liên quan đến côngtác văn thư

- Nắm vững thể lệ gửi, nhận công văn, điện tín theo địa chỉ

- Biết đánh máy chữ và sử dụng các phương tiện sao in tài liệu

- Giáo tiếp lịch sự văn minh

c Yêu cầu trình độ:

- Tốt nghiệp phổ thông trung học, chữ viết đẹp, rõ ràng

- Tốt nghiệp lớp bồi dưỡng nghiệp vụ văn thư 3 tháng trở lên

- Có chứng chỉ tốt nghiệp lớp tin học từ 3 đến 6 tháng

1.4 Tính tất yếu và yêu cầu của việc xây dựng và phát triển đội ngũ

cán bộ, công chức hành chính nói chung và đội ngũ cán bộ, công chức hành chính trường đại học Vinh nói riêng.

Xây dựng và phát triển nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, côngchức Nhà nước là một trong những nội dung quan trọng của công tác cải cáchhành chính Vì vậy, trong chương trình tổng thể cải cách hành chính Nhànước giai đoạn 2001-2010 đã nêu rõ: “Xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ

cán bộ, công chức là một trong bảy chương trình hành động có ý nghĩa quantrọng góp phần xây dựng một nền hành chính dân chủ, trong sạch, vữngmạnh, chuyên nghiệp từng bước hiện đại, hoạt động có hiệu lực, hiệu quả” {5,

tr 2584}

Trong những năm qua, việc xây dựng và phát triển nhằm nâng cao chấtlượng đội ngũ cán bộ, công chức Nhà nước đã có những tiến bộ rõ rệt, songvẫn còn có những bộc lộ nhiều hạn chế, yếu kém đó là:

- Chưa có đội ngũ cán bộ, công chức hành chính ổn định và chuyênnghiệp Trình độ và năng lực của đội ngũ cán bộ, công chức chưa ngang tầmvới yêu cầu nhiệm vụ, còn bất cập, hẫng hụt về nhiều mặt: Tri thức và nănglực quản lý Nhà nước về xã hội, kinh tế thị trường, pháp luật, hành chính, kỷnăng thực thi công vụ cùng khả năng vận dụng khoa học công nghệ hiện đạitrong công tác quản lý còn rất nhiều hạn chế

- Tinh thần trách nhiệm, ý thức tổ chức kỷ luật của một số cán bộ, côngchức còn yếu, phong cách làm việc chậm đổi mới, tinh thần phục vụ nhân dânchưa cao; tệ quan liêu, tham nhũng sách nhiễu nhân dân chưa được ngăn chặngây nên sự trì trệ, trở ngại lớn cho công cuộc cải cách, làm mất lòng tin đốivới nhân dân và giảm hiệu lực của bộ máy Nhà nước

- Số lượng, cơ cấu đội ngũ cán bộ, công chức chưa đáp ứng được yêucầu trước mắt và lâu dài; tình trạng hẫng hụt giữa các thế hệ cán bộ, côngchức trong mỗi cơ quan, đơn vị còn phổ biến; thiếu đội ngũ cán bộ, công chứcnòng cốt kế cận có trình độ chuyên môn cao và các chuyên gia hoạch địnhchính sách ở các cấp Một số cán bộ, công chức được hình thành từ nhữngnăm chiến tranh, trong quá trình làm việc không chịu bồi dưỡng và tự học nênkhi khoa học công nghệ phát triển thì họ không có đủ trình độ và năng lực đểtiếp cận những khoa học công nghệ mới, dó đó không đáp ứng yêu cầu nhiệm

vụ được giao

Để khắc phục những tình trạng trên chúng ta cần xây dựng một nềnhành chính thống nhất, năng động, có hiệu lực và hiệu quả, do đó cần có mộtđội ngũ cán bộ, công chức có trình độ, có phẩm chất trong sáng, không quanliêu, không tham nhũng và tận tuy với công việc

Trường Đại học Vinh đã trải qua 45 năm xây dựng và trưởng thànhcùng với sự phát triển của đất nước cho nên những mặt tồn tại trên cũngkhông thể tránh khỏi, song với tiền năng vốn có và trước yêu cầu của sựnghiệp đổi mới của Nhà trường, trước yêu cầu học tập của xã hội, do đóchúng ta cần phải phát triển lớn mạnh hơn nữa, để đáp ứng yêu cầu đó trướchết chúng ta cần xây dựng được đội ngũ cán bộ, công chức có trình độ, cóphẩm chất trong sáng, có năng lực làm việc thực sự, làm việc đạt hiệu quả

Chương 2:

THỰC TRẠNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, CÔNG CHỨC HÀNH CHÍNH

TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH.

2.1 Khái quát về quá trình hình thành và phát triển Trường Đại học Vinh.

Ngày 16 tháng 7 năm 1959 phân hiệu trường Đại học Sư phạm Vinh(nay là Đại học Vinh) được thành lập, theo Nghị định 375/NĐ của Bộ Giáodục, là Trường đại học Sư phạm thứ hai của nước Việt Nam Dân chủ Cộnghoà Phân hiệu Đại học Sư phạm Vinh được đặt tại thành phố Vinh, tỉnh Nghệ

An, lúc này Phân hiệu đã có con dấu và có thẩm quyền cấp bằng tốt nghiệpĐại học Sư phạm Ngay năm đầu tiên được thành lập Trường đã có 17 cán bộ,công chức và 158 sinh viên thuộc hai ban Toán - Lý và Văn - Sử Sau 3 nămxây dựng và trưởng thành ngày 28 tháng 8 năm 1962 Bộ trưởng Bộ giáo dục

kí quyết định số 637/QĐ đổi tên Phân hiệu Đại học Sư phạm Vinh thànhTrường Đại học Sư phạm Vinh Qua quá trình xây dựng và phát triển sau gần

42 năm ngày 25 tháng 4 năm 2001, Thủ tướng Chính phủ kí quyết định số:62/2001/QĐ-TTg đổi tên trường Đại học Sư phạm Vinh thành trường Đại họcVinh và giao nhiệm vụ cho Trường:

- Đào tạo giáo viên có trình độ đại học và từng bước mở thêm cácngành đào tạo khác phù hợp với khả năng của Trường và nhu cầunhân lực của xã hội;

- Nghiên cứu khoa học phục vụ phát triển kinh tế- xã hội

Trong những năm đế quốc Mỹ thực hiện âm mưu mở rộng chiến tranhphá hoại miền Bắc, cơ sở đầu tiên của Trường ở thành phố Vinh bị máy bayđịch ném bom hư hỏng nặng, Trường phải sơ tán ở nhiều địa bàn thuộc haitỉnh Nghệ An và Thanh Hoá, do đó không có điều kiện để xây dựng Trường

Tháng 4 năm 1973, Đại hội Đại biểu Đảng bộ trường lần thứ XII họp tại xãDiễn Lâm, huyện Diễn Châu đã quyết định động viên toàn Đảng bộ cùng tất

cả cán bộ, công nhân viên và học sinh - sinh viên phấn đấu trở về thành phốVinh trong năm 1973 Với truyền thống đoàn kết và lòng mong ước trở vềthành phố, từ tháng 6 năm 1973, toàn trường đã quyết tâm vượt qua mọi khókhăn, vừa phấn đấu đảm bảo kế hoạch đào tạo, vừa chuyển trường về thànhphố Vinh đúng kế hoạch Qua hơn 45 năm xây dựng và phát triển, đặc biệttrong vòng mười năm trở lại nay cơ sở vật chất của Trường đã có những khởisắc đáng kể, song so với các Trường trong cả nước thì vẫn có nhiều hạn chế.Hiện tại, Trường Đại học Vinh có 18 khoa đào tạo với 34 ngành, 64 tổ bộmôn, gần 23.000 học sinh - sinh viên, 1 khối phổ thông chuyên Toán – Tin,

15 đơn vị Phòng, Ban, Trung tâm và các đơn vị phục vụ trực thuộc Trường,

31 chuyên ngành đào tạo Cao học Thạc sỹ, 09 chuyên ngành đào tạo Tiến sỹ,với gần 750 cán bộ, công chức, trong đó cán bộ, công chức hành chính phục

vụ 262 chiếm 35,00%, cán bộ giảng dạy 484 gồm: 30 Phó giáo sư, 5 giảngviên cao cấp, 4 giáo viên phổ thông trung học cao cấp, 95 tiến sỹ, 115 giảngviên chính, 217 thạc sỹ, 342 đại học và cao đẳng, số cán bộ, công chức dướitrình độ đại học là 90

Từ ngày thành lập đến nay Trường đã đào tạo được 41 khoá sinh viên,cung cấp hàng ngàn giáo viên cho các Trường đại học, cao đẳng, các trườngphổ thông trung học và nhiều cán bộ khoa học, cán bộ quản lý cho các ngành,các cấp và các cơ sở đào tạo khắp cả nước

Trong những năm thực hiện sự nghiệp đổi mới Nhà trường đã đóntrước được yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước,cùng với sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế, đặc biệt là đối với địa phương và khuvực Bắc Trung bộ Trong những năm qua, trên cơ sở ổn định củng cố và pháttriển đào tạo ngành sư phạm, Trường đã mở rộng, đa dạng hoá các loại hình

đào tạo nhằm không ngừng đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ cho giáoviên các cấp có trình độ đại học, đẩy mạnh đào tạo sau đại học Nhiều nămliền Nhà trường đã liên kết với các Trường đại học trên cả nước mở các ngànhđào tạo như: kỹ sư điện, điện tử - tin học, cử nhân quản trị kinh doanh, hoácông nghệ thực phẩm, kỹ sư xây dựng dân dụng và công nghiệp, luật kinh tế,

kỹ sư nuôi trồng, kỹ sư chế biến thuỷ sản, Tính đến nay ngoài ngành sư

phạm Trường đã cung cấp cho các ngành kinh tế - xã hội hàng ngàn kỹ sưnuôi trồng, chế biến thuỷ sản, điện điện tử - tin học, hoá công nghệ thực phẩm

và hàng trăm cử nhân luật kinh tế, bồi dưỡng nâng cao trình độ ngoại ngữ, tinhọc cho hàng vạn người thuộc các thành phần xã hội, thực hiện chuẩn hoá vàđào tạo hàng trăm học viên cao học cấp bằng thạc sỹ và đào tạo hàng chụcnghiên cứu sinh cấp bằng tiến sỹ

Hoạt động hợp tác quốc tế của Trường Đại học Vinh trong những nămqua không ngừng được đẩy mạnh, đặc biệt tháng 12 năm 2003 trường đãthành lập phòng Quan hệ Quốc tế Hiện tại Trường Đại học Vinh đã thiết lậpđược quan hệ rộng khắp các trường Đại học và viện nghiên cứu trong nước vàtrên thế giới, đặc biệt là các nước Lào, Thái Lan, Pháp, Đức, Canada, Na uy,các nước trong khối Liên Xô và Đông âu (cũ) Nhiều dự án như: Dự án Giáodục đại học, Dự án xoá đói giảm nghèo, Dự án công nghệ sinh học, Dự áncông nghệ thông tin v.v đã và đang triển khai có hiệu quả, góp phần đào tạođội ngũ cán bộ, công chức, đồng thời tăng cường cơ sở vật chất, trang thiết bịdạy và học cho các phòng thí nghiệm cũng như Trung tâm Thông tin Tư liệuđiện tử cho Trường

Công tác nghiên cứu khoa học của Trường cũng đã triển khai có hiệuquả, nhiều đề tài cấp Nhà nước, cấp Bộ được đánh giá cao, hàng năm 100%giảng viên có đề tài nghiên cứu khoa học Từ năm 1995 đến nay cán bộ khoahọc Trường đã thực hiện thành công 16 đề tài cấp Nhà nước, 148 đề tài cấp

Bộ và cấp Tỉnh, trên 850 đề tài cấp trường, cấp khoa, xuất bản hàng trăm giáotrình, tài liệu tham khảo và đã công bố hàng ngàn bài báo trên các Tạp chíkhoa học có uy tín trong và ngoài nước Là một Trường Đại học lớn của khuvực Bắc miền Trung, các đề tài nghiên cứu khoa học của Trường đã gắn vớiđịa phương và cơ sở sản xuất như đề tài nghiên cứu con người Nghệ An, khubảo tồn thiên nhiên Phù Mát, ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý Nhànước v.v

Là một trong những Trường đại học lớn của cả nước, Trường Đại họcVinh không ngừng được sự quan tâm đầu tư của Nhà nước và sự giúp đỡ củacác ban ngành ở Trung ương và địa phương cũng như các bạn bè trong nước

và quốc tế Với đội ngũ cán bộ, công chức giàu kinh nghiệm, tâm huyết vớinghề nghiệp, Trường Đại học Vinh đã và đang trở thành trung tâm đào tạonhân lực và nhân tài cho khu vực Bắc miền Trung, một trung tâm nghiên cứukhoa học và chuyển giao công nghệ mạnh của đất nước

2.2 Thực trạng đội ngũ cán bộ, công chức hành chính Trường Đại học Vinh:

2.2.1 Đánh giá chung về thực trạng đội ngũ cán bộ, công chức hành

chính Nhà nước:

Những kết quả đạt được:

Về chất lượng, phần lớn đội ngũ cán bộ, công chức hiện nay đang côngtác đã được rèn luyện, thử thách qua quá trình đấu tranh giải phòng dân tộc,xây dựng và bảo vệ đất nước, có bản lĩnh chính trị vững vàng, trung thành với

sự nghiệp cách mạng Kiến thức, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và năng lựcthực tiễn của đội ngũ cán bộ, công chức từng bước được nâng cao về mọi mặt,góp phần tích cực vào thành công của sự nghiệp đổi mới đất nước trong giaiđoạn vừa qua Công tác quản lý, xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức qua gần

20 năm đổi mới đã có những chuyển biến quan trọng về nhận thức, quan điểm

tư tưởng, được thể hiện trong cơ chế, chính sách, luật pháp từ khâu tuyểndụng, bố trí, sử dụng, đào tạo và quản lí, từng bước đã đáp ứng được yêu cầuphát triển kinh tế – xã hội của đất nước

Những hạn chế yếu kém:

Đội ngũ cán bộ, công chức hành chính cần phải ổn định và chuyênnghiệp hoá Trình độ và năng lực của đội ngũ cán bộ, công chức chưa ngangtầm với yêu cầu nhiệm vụ, còn bất cập, hẫng hụt về nhiều mặt: tri thức vànăng lực quản lí Nhà nước về xã hội, kinh tế thị trường, pháp luật, hànhchính, kỉ năng thực thi công vụ cũng như khả năng vận dụng khoa học côngnghệ hiện đại trong công tác quản lý còn hạn chế

Tinh thần trách nhiệm, ý thức tổ kỉ luật của một số bộ phận cán bộ,công chức còn yếu, phong cách làm việc chậm đổi mới, tinh thần phục vụchưa cao; vẫn còn biểu hiện tệ quan liêu và gây nên sự trì trệ, trở ngại lớn chocông cuộc cải cách, làm giảm hiệu lực của bộ máy Nhà nước

Số lượng, cơ cấu đội ngũ cán bộ, công chức chưa đáp ứng được yêucầu trước mắt và lâu dài; tình trạng hẫng hụt giữa các thế hệ cán bộ, côngchức trong mỗi cơ quan đơn vị còn phổ biến; thiếu đội ngũ cán bộ, công chứcnòng cốt, kế cận có trình độ chuyên môn cao và các chuyên gia hoạch địnhchính sách ở các cấp Đặc biệt ở những vùng sâu, vùng xa và miền núi, hảiđảo, đại bộ phận cán bộ, công chức yếu về năng lực chuyên môn, thiếu nguồnnhân lực bổ sung vào bộ máy hành chính Nhà nước Số lượng cán bộ, chuyêntrách ở cấp cơ sở đông nhưng chất lượng thấp

Về công tác quản lý cán bộ, công chức:

Việc bố trí cán bộ, công chức ở nhiều cơ quan, đơn vị chưa có tỷ lệ phùhợp với đặc điểm, tính chất và yêu cầu chuyên môn, nghiệp vụ của mỗi loại

cơ quan, tổ chức Nhà nước Tiêu chuẩn chức danh chuyên môn, nghiệp vụ các

ngạch công chức chưa được bổ sung, sửa đổi, hoàn chỉnh phù hợp với đặcđiểm, yêu cầu của từng loại công chức.

Cơ chế quản lí, sử dụng và chế độ chính sách đối với cán bộ, công chứccòn nhiều bất cập, chưa tạo được động lực khuyến khích đội ngũ cán bộ, côngchức đề cao trách nhiệm, phấn đấu rèn luyện nâng cao phẩm chất đạo đức,năng lực công tác

Công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức chậm được đổi mới, cảitiến, chưa gắn với yêu cầu xây dựng một đội ngũ cán bộ, công chức chuyênnghiệp, hiện đại, phục vụ nhu cầu của sự nghiệp đổi mới Nội dung đào tạo,bồi dưỡng vẫn nặng về hình thức tiêu chuẩn cấp bằng, chưa chú trọng bồidưỡng nâng cao năng lực thực hành và không gắn với chức trách, nhiệm vụcủa từng loại công chức Phương thức đào tạo chưa khuyến khích tính tíchcực của người học Năng lực, trình độ đội ngũ giảng viên không đồng đều,còn thiếu kinh nghiệm thực tiễn, kỉ năng sư phạm còn hạn chế Hệ thống các

cơ sở đào tạo chưa được tổ chức phân cấp hợp lí, chồng chèo về nội dungchương trình, cơ sở vật chất chưa đáp ứng nhu cầu giảng dạy

2.2.2 Thực trạng đội ngũ cán bô, công chức trường Đại học vinh:

Từ nhận xét đánh giá thực trạng chung về đội ngũ cán bộ, công chứchành chính Nhà nước ở trên, để đánh giá thực trạng đội ngũ cán bộ, côngchức hành chính trường đại học Vinh ta đánh giá mấy nội dung cơ bản sau:

Số lượng sinh viên và số lượng cán bộ, công chức hành chính các năm

Tỷ lệ (CBCCHC/SV)

công chức hành chính của một trường đại học chưa có văn bản hướng dẫnmới nào, nhưng qua số liệu thống kế của một số trường đại học trọng điểmtrong nước ta có bảng số liệu sau:

Ghi chú

Tổngsố

4 Đại học Bách khoa Hà Nội 1494 418 27,98

5 Đại học Kinh tế Quốc dân 697 280 40,17

6 Đại học Ngoại Thương 175 41 23,43

8 Đại học Giao thông Vận tải 598 221 36,96

9 Đại học Mỏ Địa chất 583 244 41,85

10 Đại học Nông nghiệp I 831 264 31,77

11 Đại học Sư phạm Hà Nội 780 304 38,97

13 Đại học Sư phạm Quy Nhơn 284 73 25,70

14 Đại học Tây Nguyên 300 105 35,00