Sử Dụng Phương Pháp Phiên Toà Giả Định Để Dạy Học Phần Công Dân Với Pháp Luật Môn Giáo Dục Công Dân 12 Trường Thpt Số 2 Sa Pa.pdf

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc BÁO CÁO TÓM TẮT HIỆU QUẢ SÁNG KIẾN Tên sáng kiến Sử dụng phương pháp phiên toà giả định để dạy học phần công dân với pháp luật môn giáo d[.]

Trang 1

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

BÁO CÁO TÓM TẮT HIỆU QUẢ SÁNG KIẾN

Tên sáng kiến: Sử dụng phương pháp phiên toà giả định để dạy học phần công dân với pháp luật môn giáo dục công dân 12 trường THPT số 2 Sa Pa

Họ và tên tác giả: PHẠM QUỐC PHONG

Mã số:…………

1 Tình trạng giải pháp đã biết

1.1 Thực tiễn vấn đề

Đổi mới phương pháp và cách thức tổ chức dạy học là một trong những yêu cầu

vô cùng quan trọng trong dạy học, không những thế trong chương trình giáo dục phổ thông mới 2018 lại càng đòi hỏi người dạy phải tích cực đổi mới phương pháp dạy học, lấy hoạt động học tập của học sinh làm trung tâm, tăng cường các hoạt động tự học, tự tìm tòi, trải nghiệm, liên hệ thực tế, giải quyết các tình huống trong cuộc sống

Trong rất nhiều các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng giáo dục thì đổi mới phương pháp dạy học được xem là khâu vô cùng quan trọng hiện nay ở tất cả các nhà trường phổ thông Việc đổi mới phương pháp dạy học phụ thuộc rất nhiều vào người dạy, người dạy tâm huyết, tận tâm với nghề thì việc đổi mới phương pháp dạy học không hề khó khăn, tuy nhiên, không phải ai cũng giống ai, không phải môi trường nào cũng giống môi trường nào, để đổi mới phương pháp dạy học cần rất nhiều yếu tố, trong đó nội dung dạy học, đối tượng học sinh vai trò của người thày là những yếu tố quyết định Thực trạng phương pháp dạy học ngày nay vẫn là phương pháp thuyết trình, giảng giải được sử dụng một cách thường xuyên ở hầu hết tất cả các môn học trong nhà trường

Phương pháp thuyết trình lấy công nghệ dạy học gắn với quan điểm: “Lấy người dạy làm trung tâm” không còn phù hợp với phương pháp dạy học mới ngày nay Hệ lụy của

phương pháp này là;

- Dạy học theo kiểu nhồi nhét kiến thức “cái gì cũng biết mà thực chất là cái gì cũng không biết” Người học tiếp thu được nhiều hay ít là phụ thuộc vào ý thức, vào thái

độ học tập, kết quả cuối cùng của cách học này là các bài kiểm tra thường xuyên, giữa

kỳ, cuối kỳ bài kiểm tra đủ điểm là được

Trang 2

- Học nhiều nhưng thực hành, trải nghiệm quá ít Học ở trường, học ở trên lớp vẫn

là phương pháp học chủ đạo của một số nhà trường hiện nay

- Thầy thuyết giảng theo kiểu đọc chép, học trò nghe, ghi theo khuynh hướng chung là thầy giảng bài chậm, nói chậm, học trò nghe, nhìn, chép nhờ vào sự trợ giúp của các công cụ như: Laptop, projector hoặc phần mềm Power Point Công cụ này cũng rất tiện ích, giúp thầy đọc, chép nhiều môn học khác nhau mà không cần phải chuẩn bị bài giảng kỹ càng

- Người học thụ động tiếp thu kiến thức một chiều Người dạy đứng lớp truyền đạt kiến thức cho người học trong khuôn khổ giáo trình, bài giảng đã được chuẩn bị sẵn

Như vậy, phương pháp dạy học truyền thống “lấy người dạy làm trung tâm” dựa

trên quá trình tích lũy kiến thức từ sách giáo khoa và bài giảng của người thầy được áp dụng phổ biến ở nhiều lớp học, đối tượng học sinh, lớp học Học sinh học từng phần kiến thức, học hết phần này rồi chuyển sang học phần khác Trong suốt quá trình học, học sinh càng ghi nhớ được nhiều kiến thức càng tốt, vì bài kiểm tra đánh giá bằng khả năng

“ghi nhớ” chứ không chú trọng đến khả năng “vận dụng kiến thức vào thực tế” Cách

học này được dùng trong suốt một thời gian dài Thực tiễn cho thấy đây không phải là phương pháp dạy học thích hợp và hiệu quả ngày nay, đặc biệt không thể phù hợp với chương trình giáo dục phổ thông 2018

1.2 Ưu khuyết điểm của giải pháp đã, đang được áp dụng tại trường

*Ưu điểm

- Học sinh được thể hiện bản thân nhiều hơn, tự tin, tự học, sáng tạo

- Dạy học thống nhất, đại trà và phổ biên

- Các môn học và kỹ năng được dạy theo một trật tự cụ thể, chặt chẽ

- Đánh giá, nhận xét của giáo viên đơn giản hơn

- Đánh giá trường học của hội đồng trường học và các sở giáo dục được thực hiện

dễ dàng hơn

*Nhược điểm

- Hạn chế về việc vận dụng, phân tích, sáng tạo từ kiến thức lí thuyết khi vận dụng vào cuộc sống hàng ngày

- Hạn chế về việc phát triển các kỹ năng vốn có của học sinh, làm cho học sinh mất tự tin

- Hạn chế về mức độ nhớ, hiểu và vận dụng kiến thức trên lớp vào thực tế

Trang 3

- Dựa trên một giả định sai lầm rằng trường học là một sân chơi bình đẳng cho

học sinh và nhiều học sinh trong số đó “mặc định” thất bại

- Chương trình giảng dạy chưa linh hoạt vì thường giáo viên nắm quyền chủ động

- Các hệ thống chậm thay đổi và ít có khả năng bắt kịp nhu cầu của học sinh

- Việc dạy tập trung vào ghi nhớ thay vì hình thành kỹ năng tư duy ở cấp độ cao hơn, gây trở ngại cho những học sinh gặp khó khăn trong việc ghi nhớ

2 Nội dung của giải pháp:

2.1 Mục đích của giải pháp

Sử dụng phương pháp “Phiên toà giả định” để dạy học phần “công dân với pháp luật” môn giáo dục công dân 12 nhằm phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học

sinh, góp phần nâng cao chất lượng các chỉ tiêu mũi nhọn, chất lượng hoạt động giáo dục

và hiệu quả học tập của học sinh trường trung học phổ thông số 2 Sa Pa, đặc biệt giúp học sinh 12 của nhà trường có thêm nhiều kiến thức, kỹ năng, trải nghiệm bổ ích cho kỳ thi tốt nghiệm THPT năm 2022

Tuyên truyền pháp luật, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, phòng chống các loại tội phạm, phòng chống ma túy, giáo dục an toàn giao thông, an toàn trường học trong thanh thiếu niên

Giáo dục nhân cách, giáo dục ý thức trách nhiệm công dân, giáo dục kỹ năng sống, giáo dục pháp luật khi học sinh tham gia các mối quan hệ xã hội

Nâng cao chất lượng và hiệu quả trong ôn thi tốt nghiệp THPT của bộ môn năm học 2021 – 2022

Đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra, đánh giá hoạt động học tập của học sinh Góp phần quan trọng và có những định hướng phù hợp để thích nghi dần với chương trình giáo dục phổ thông 2018, trong đó yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học của chương trình giáo dục phổ thông mới là hết sức cần thiết

2.2 Những điểm khác biệt, tính mới của giải pháp so với giải pháp đã, đang được

áp dụng

Sử dụng phương pháp “Phiên toà giả định” để dạy học phần “công dân với pháp luật” môn giáo dục công dân 12 là điểm mới trong dạy học GDCD 12 mà bản thân tôi đã

áp dụng, đồng thời đáp ứng tốt yêu cầu đổi mới giáo dục “Lấy hoạt động học tập của học sinh là trung tâm”, hoạt động của học sinh là trung tâm, giáo viên đóng vai trò là người

Trang 4

hướng dẫn, dẫn dắt các em đi tìm kiến thức khi chúng ta thực hiện phương pháp dạy học này.Phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và vận dụng kiến thức; tập trung dạy cách học, cách nghĩ, khuyến khích tự học, tạo cơ sở để người học cập nhật và đổi mới tri thức,

kĩ năng qua đó hình thành và phát triển năng lực, phẩm chất đáp ứng yêu cầu của chương trình giáo dục phổt thông mới 2018

Sử dụng phương pháp “Phiên toà giả đinh” đã tiếp cận được với những định

hướng cơ bản của việc đổi mới giáo dục là chuyển từ nền giáo dục mang tính hàn lâm, xa rời thực tiễn sang một nền giáo dục chú trọng việc phát huy tính chủ động, sáng tạo của người học Định hướng quan trọng trong đổi mới PPDH nói chung và đổi mới PPDH trong CTGDPT 2018 ở THPT là phát huy tính tích cực, tự lực và sáng tạo, phát triển năng lực hành động, năng lực cộng tác làm việc của người học

Đặc thù của môn GDCD hiện nay lượng kiến thức trong một tiết học tương đôi ngắn vì một số nội dung bài học quá khô khan, quá khó hoặc đã lỗi thời nên đã được giảm tải bớt, trong tiết học việc tích hợp và giáo dục các kỹ năng cho học sinh là vô cùng

quan trọng, do vậy áp dụng phương pháp “Phiên toà giả định” rất quan trọng để hoàn thành tốt một bài dạy trên lớp và các hoạt động trải nghiệm sáng tạo trong phần “công dân với pháp luật” GDCD 12

Qua đây chúng ta có thể hiểu phương pháp phương pháp “Phiên toà giả đinh”

như sau;

Phiên tòa giả định là quá trình thực hiện với diễn biến, quá trình xét xử như một cuộc xét xử tại Tòa án, bao gồm đủ các thành phần Hội đồng xét xử do các học sinh, sinh viên, thanh niên, quần chúng nhân dân hoặc sinh viên chuyên ngành tái hiện như

một phiên tòa thật

Phiên toà giả định là phương pháp thông qua hình thức mô phỏng lại như phiên toà -

sự nhập tâm, hoá thân của học sinh vào những nhân vật cụ thể trong phiên toà, học sinh trực tiếp được thể hiện thái độ, tư tưởng, hành vi ứng xử của những nhân vật của phiên toà giả định, trên cơ sở đó giúp học sinh thực hành, trải nghiệm và rút ra những bài học nhận thức

và kỹ năng sống phù hợp, tích cực

Là phương pháp mà học sinh được hướng dẫn xây dựng phiên tòa xét xử giả định, xét hỏi, nghị án, tuyên án một vụ án, một loại phạm tội liên quan đến nội dung chương trình học GDCD 12 phần công dân với pháp luật như: Hành vi vi phạm hình sự, vi phạm hành chính,

vi phạm dân sự, vi phạm kỷ luật, vi phạm thân thể, tính mạng, sức khoẻ, danh dự, nhân

Trang 5

phẩm, vi phạm chỗ ở, thư tín, điện thoại, điện tín, tự do ngôn luận… nào đó trong đời sống thực tế hàng ngày ở địa bàn học sinh sinh sống, người học trực tiệp được hóa thân thành chủ tọa phiên toà, thẩm phán, luật sư, bị cáo, bị can, người làm chứng và quần chúng tham gia xét xử, trên cơ sở đó học sinh trực tiếp được trải nghiệm và lĩnh hội kiến thức bài học thông qua phần chuẩn bị của các nhóm được phân công, thông qua phiên toà giả định

Trường THPT số 2 Sa Pa đã quan tâm đến việc sử dụng phương pháp “Phiên toà giả định” trong dạy học phần “công dân với pháp luật” môn giáo dục công dân 12 Căn

cứ vào hiệu quả đã đạt được của phương pháp trước đó giáo viên bộ môn GDCD đã áp

dụng năm học trước là “Sử dụng phương pháp đóng vai theo hình thức toà án trong dạy học GDCD 12” đây là tiền đề thuận lợi để GV bộ môn GDCD tiếp tục phát triển và áp dụng phương pháp “Phiên toà giả định” để dạy học phần công dân với pháp luật GDCD

12

Về mặt lý luận, giải pháp góp phần bổ sung, phát triển lý luận về sử dụng phương pháp

“Phiên toà giả định” để xây dựng một phiên tòa xét xử ngắn một phần vụ án, tiến trình một

vụ án tuỳ thuộc vào thời lượng của bài học, phần học, tiết trải nghiệm đó trong dạy học cho học sinh Đồng thời cũng góp phần chứng minh hiệu quả của việc sử dụng phương pháp phiên

toà giả định trong dạy học môn GDCD 12 phần công dân với pháp luật

Về mặt thực tiễn, giải pháp góp phần phản ánh thực trạng sử dụng phương pháp phiên

toà giả định trong dạy học GDCD 12 phần công dân với pháp luật cho học sinh trường THPT số 2 Sa Pa Trên cơ sở đó, đưa ra biện pháp sử dụng phương pháp phiên toà giả định gắn với việc giải quyết những vấn đề thường gặp trong cuộc sống của học sinh, giúp các em

có những ứng xử phù hợp, góp phần nâng cao nhận thức, hoàn thiện nhân cách, đạo đức tôn

trong pháp luật

Giải pháp hoàn thành giúp chúng ta hiểu rõ hơn nữa về phương pháp tổ chức phiên toà giả định, ứng dụng của nó đối với nhiều đối tượng học sinh, đặc biệt là học sinh dân tộc thiểu số, cung cấp cơ sở lý luận cho việc sử dụng phương pháp phiên toà giả định vào quá trình dạy học môn GDCD 12 nói chung, GDCD 12 phần công dân với pháp luật nói riêng và để nâng cao chất lượng, hiệu quả của dạy và học bộ môn Qua đó biện pháp

sẽ góp một phần nhỏ vào quá trình đổi mới phương pháp dạy học nói chung, phương pháp dạy học môn GDCD nói riêng, đặc biệt là việc sử dụng phương pháp phiên toà giả

định linh hoạt với những đối tượng học sinh người dân tộc thiểu số

2.2 Nội dung của giải pháp

Trang 6

* Các hình thức tổ chức phiên toà giả định

Thứ nhất, dựa theo tiêu chí thời gian chuẩn bị có tổ chức phiên toà giả định ngắn trực tiếp trong cùng một tiết học và tổ chức phiên toà giả định có sự chuẩn bị trước ở nhà

Một là, Tổ chức phiên toà luận tội ngắn trực tiếp là hình thức tổ chức phiên toà

mà yêu cầu về việc xây dựng kịch bản theo nhiệm vụ học tập được đặt ra và thể hiện trực tiếp trong cùng một tiết học, đỏi hỏi việc thảo luận giữa các nhóm phải hiệu quả, kết hợp với việc sử dụng công cụ hỗ trợ bằng điện thoại để tìm kiếm các thông tin đáng tin cậy trên mạng một cách nhanh chóng và hiệu quả nhất

Hai là, Tổ chức phiên toà giả định có sự chuẩn bị trước ở nhà là hình thức tổ chức

diễn ra theo một quy trình bắt đầu nhận nhiệm vụ từ khi kết thúc tiết học trước cho đến khi thực hiện ở tiết sau Hình thức này có ưu điểm là giáo viên và học sinh có sự lựa chọn nội dung, có thời gian để xây dựng kịch bản, lời thoại, tập luyện nên khi thể hiện trên lớp thường chặt chẽ, trôi chảy và đúng định hướng hơn, phiên toà diễn ra lôi cuốn và hấp dẫn hơn Đây là hình thức được ứng dụng phổ biến nhất khi tôi sử dụng phương pháp tổ chức phiên toà giả định dạy học trên lớp và tiết trải nghiệm sáng tạo phần công dân với pháp luật GDCD 12

Thứ hai, dựa vào yêu cầu nắm kiến thức - mục đích học tập Một là, tổ chức phiên toà giả định tái hiện - ghi nhớ là hình thức tổ chức dựa trên

nền kiến thức đã biết, xây dựng nội dung kịch bản phiên toà với những tình huống, vai diễn đơn giản chỉ là kịch bản hoá những kiến thức, kỹ năng đã được phân tích từ trước

Hai là, tổ chức suy luận - phát triển là hình thức tổ chức mà kịch bản, lời thoại,

những vấn đề đặt ra trong kịch bản phiên toà và vai diễn được xây dựng, phát triển từ những kiến thức đã biết suy luận mở rộng ra nội dung kiến thức và những cách giải quyết, ứng xử mới

Ba là, tổ chức phiên toà mang tính liên hệ - ứng dụng là hình thức tổ chức trong

đó nội dung kịch bản phiên toà giả định được xây dựng chủ yếu dựa trên những tình huống, những hành vi ứng xử diễn ra phổ biến trong cuộc sống nhưng được hình tượng hoá, kịch bản hoá và thể hiện thông qua các vai diễn của các nhân vật trong phiên toà

Thứ ba, dựa trên tiêu chí sự tương tác giữa học sinh với học sinh, học sinh với giáo viên, học sinh, giáo viên với cán bộ tư vấn pháp luật thuộc toà án nhân dân thị xã

Sa Pa

Trang 7

Một là, phân vai các thành viên trong phiên toà độc lập là hình thức phân vai

trong đó việc xây dựng kịch bản và thể hiện vai diễn trong phiên toà chủ yếu được thể hiện bởi một cá nhân Hình thức này thường được áp dụng đối với những vai diễn có diễn biến tư tưởng, tâm lý phức tạp trong phiên toà, nhân vật này phải tìm hiểu tương đối nhiều các thông tin để thực hiện tốt nhiệm vụ của mình

Hai là, phân vai tổ chức phiên toà theo nhóm là hình thức bao gồm các hoạt động

chuẩn bị, xây dựng kịch bản phiên toà, thể hiện kịch bản dựa trên sự tương tác của nhóm học sinh

Ba là, tương tác nhờ sự giúp đỡ của cán bộ toà án nhân dân dưới sự hướng dẫn,

liên hệ trước của giáo viên bộ môn để các nhóm thực hiện tốt nhiệm vụ của mình

Thứ tư, dựa vào nội dung bài học Một là, tổ chức phiên toà giả định cùng chủ điểm, chủ đề là hình thức tổ chức mà

các nhóm cùng chuẩn bị, thể hiện kịch bản, diễn xuất theo một chủ đề xác định, sau đó việc nhận xét, thảo luận, đánh giá được thực hiện chung của cả lớp trong phiên toà đó

Hai là, tổ chức phiên toà khác chủ điểm, chủ đề là hình thức tổ chức mà mỗi

nhóm xây dựng, thực hiện kịch bản phiên toà, vai diễn theo những chủ điểm, chủ đề khác nhau

* Các bước thực hiện phương pháp tổ chức phiên toà giả định

- Quy trình dạy học tổ chức phiên toà trực tiếp diễn ra trong cùng một tiết học + Bước 1: Giáo viên căn cứ vào nội dung kiến thức của bài, giới thiệu tình huống

vi phạm liên quan đến nội dung bài học Chia nhóm và giao tình huống đó cho từng

nhóm, quy định rõ thời gian chuẩn bị “kịch bản phiên toà ngắn chiếm một phần của phiên toà cụ thể nh; phần luận tội hoặc phần nghị án” và thời gian tổ chức thực theo

kịch bản của giáo viên đã đề ra và giao nhiệm vụ cho từng nhóm

+ Bước 2: Các nhóm thảo luận, xây dựng kịch bản phiên toà được giáo viên giao

và phân công đảm nhiệm các vai, thành viên nhóm chuẩn bị nhanh việc thể hiện các vai được phân công và phối hợp với các vai diễn khác trong nhóm khác để hình thành kịch bản - diễn xuất tổ chức thành công phiên toà ngắn trực tiếp trong một tiết học

+ Bước 3: Các nhóm được phân công lên - thể hiện tổ chức phiên toà giả định

theo bối cảnh và nội dung kịch bản một phần của phiên tòa (có thể có những sáng tạo linh hoạt cả về lời thoai và cách thức, hành vi thể hiện)

Trang 8

+ Bước 4: Nhận xét, đánh giá - cả lớp cùng quan sát, thảo luận, đánh giá về các

nhiệm vụ được phân công và sự thể hiện của các thành viên được giao và đưa ra các câu hỏi phản biện, tranh luận hướng vào nội dung trọng tâm bài học mà việc các thành viên trong phiên toà thể hiện hoặc truyền tải, không quá chú trọng vào năng lực thể hiện của các thành viên Trong bước này, giáo viên và học sinh khác có thể phỏng vấn, đặt các câu hỏi cho các thành viên thưch hiện trong phiên tòa xét xử

+ Bước 5: Kết luận và rút ra bài học nhận thức, kỹ năng Trên cơ sở đánh giá nội

dung, ý nghĩa và năng lực thể hiện kịch bản phiên tòa, học sinh tự rút ra các bài học nhận

thức và ứng dụng kỹ năng dưới sự điều hành và vai trò “trọng tài” của giáo viên

- Quy trình dạy chuẩn bị phiên toà giả định từ trước - có sự chuẩn bị ở nhà (đây là quy trình sử dụng phổ biến, mang lại hiệu quả cao)

+ Bước 1: Giao nhiệm cho các thanh viên Sau khi kết thúc tiết học trước, giáo

viên giao nhiệm vụ học tập - phân công đảm trách việc lựa chọn, xây dựng kịch bản phiên toà, luyện tập thể hiện các vai diễn để học sinh về nhà tự chuẩn bị phiên tòa giả

định (có sự liên lạc, chia sẻ thông tin với cán bộ tư pháp toà án, giáo viên) Việc phân

công này phải căn cứ vào nội dung của tiết học, tiết trải nghiệm tiếp theo, các nhóm cùng chuẩn bị thực hiện phiên toà cùng theo một chủ đề, chủ điểm và phải rất chú trọng đến

sự phân bố thời lượng, thời gian đối với kịch bản sẽ thể hiện một phiên tòa ngắn Việc phân công giao nhiệm vụ các vai trong phiên toà cho các nhóm có tạo ra hứng thú học tập cho học sinh hay không phụ thuộc rất nhiều vào năng lực nắm bắt, phát hiện và định hướng vấn đề của giáo viên

+ Bước 2: Chuẩn bị trước vai diễn - tìm tòi, phát hiện vấn đề và xây dựng kịch

bản Căn cứ vào nội dung hay chủ điểm được phân công, học sinh tìm tòi, phát hiện vấn đề, thảo luận đưa ra và lựa chọn tình huống, tiến hành xây dựng kịch bản phiên tòa giả định

+ Bước 3: Tập luyện thể hiện kịch bản phiên tòa giả định + Bước 4: Thể hiện kịch bản phiên toà giả định trước lớp Tiết học mới của buổi

học mới bắt đầu, theo thứ tự được phân công, các nhóm sẽ lên thể hiện kịch bản theo hình thức phiên toà giả định

+ Bước 5: Thảo luận, nhận xét, kết luận và rút ra bài học nhận thức

Đây là bước quan trọng nhất của quy trình thực hiện phương pháp dạy học tổ chức phiên toà giả định, nó thể hiện sự chú tâm quan sát, lắng nghe và tham gia vào hoạt

Trang 9

động dạy học, đánh giá và tiếp nhận, vận dụng kiến thức, kỹ năng của cả giáo viên và học sinh

* Yêu cầu sư phạm trong việc sử dụng phương pháp tổ chức phiên toà giả định

- Tất cả học sinh đều được tham gia vào quá trình thảo luận, xây dựng kịch bản phiên toà, được đóng vai các thành viên của phiên tòa hoặc phục vụ cho công việc của phiên toà Giáo viên nên khích lệ cả các bạn nhút nhát tham gia vào các vai diễn trong việc

tổ chức phiên toà

- Tình huống vi phạm để tổ chức phiên toà phải thật rõ ràng, tình huống nên để

mở, không nên cho trước “kịch bản”, lời thoại phiên tòa mà yêu cầu tất cả các nhóm tự

xây dựng tổ chức phiên toà dưới sự hướng dẫn của giáo viên bộ môn

- Phải dành thời gian phù hợp cho các nhóm chuẩn bị kịch bản phiên tòa giả định (nếu là tổ chức trực tiếp trong tiết học một phàn của phiên toà giả định) Trong khi các nhóm chuẩn bị, giáo viên nên đến từng nhóm, quan sát, lắng nghe, kịp thời phát hiện những khó khăn, lúng túng của học sinh để có sự hỗ trợ, giúp đỡ kịp thời

- Định hướng cho học sinh xây dựng kịch bản phiên tòa phải có kịch tính (các xung đột, các mâu thuẫn giữa các nhân vật trong quá trình chất vấn, xét hỏi) để gây hứng thú, gây sự chú ý và mang tính thuyết phục cao về tư tưởng, hành vi

- Người được giao vào vai các nhân vật phiên toà phải hiểu rõ vai của mình trong

để không lạc đề và kết hợp - tương tác với các thành viên khác của phiên toà

- Khi thấy cần thiết giáo viên có thể thông báo dừng diễn biến phiên toà để chuyển sang nhiệm vụ khác

- Sau khi tổ chức, cần thực hiện đàm thoại để rút ra những kiến thức, những kết luận cần nhớ Việc bình luận sau phiên toà phải tạo bầu không khí thân thiện, cởi mở, cầu thị và xây dựng Ở đây, giáo viên phải chú ý sao cho lời bình luận của những người quan sát không quá gắt gao

- Chuẩn bị tốt những điều kiện vật chất, phương tiện hỗ trợ cho tiết dạy tổ chức phiên toà giả định

* Ưu điểm và hạn chế của phương pháp tổ chức phiên toà giả định

- Ưu điểm

Học sinh được rèn luyện, thực hành kỹ năng ứng xử và bày tỏ thái độ trong môi trường an toàn trước khi thực hành trong thực tiễn Phương pháp này gây chú ý và hứng thú cho học sinh Với phương pháp tổ chức phiên toà giả định học sinh được trực tiếp

Trang 10

khám phá, tìm tòi tri thức nên các em sẽ cảm thấy hào hứng hơn trong học tập và chất lượng của giờ học cũng đạt hiệu quả cao Ví dụ: bằng việc tổ chức phiên tòa xét xử, học sinh được thực hành với các nhiệm vụ mới lạ, các phiên tòa không giống với mình trong thực tế (như: cảnh sát giao thông, giáo viên, kẻ cắp, thẩm phán, bị can, bị cáo, bị hai, luật sư), khi đó các em sẽ cảm thấy hứng thú, muốn khám phá, thể hiện năng lực của mình Đây là phương pháp tổ chức dạy học khích lệ sự thay đổi thái độ, hành vi của học sinh theo hướng tích cực, rèn luyện cho học sinh kỹ năng giải quyết vấn đề, chủ động xử lý tình huống trong thực tế Bởi, phương pháp tổ chức phiên toà giả định giúp học sinh phân biệt được những hành vi đúng, sai trong thực tế, do đó, các em sẽ tự điều chỉnh hành vi của mình sao cho phù hợp với chuẩn mực của xã hội, điều chỉnh hành vi đúng pháp luật

Thông qua hoá thân vào các vai diễn của phiên toà có thể thấy ngay tác động và hiệu quả của lời nói hoặc việc làm mà các thành viên đã thực hiện Bởi, mỗi vai diễn đều mang một nội dung truyền tải nhất định tới người xem, thông qua những lời nói và việc làm của vai diễn đó người xem sẽ đánh giá ngay được điều đó là phù hợp hay không phù hợp Vì vậy, từng cử chỉ, lời nói của nhân vật trong phiên toà đều có tác động nhất định

tới nhận thức của người xem (tuy rằng, đấy chỉ là phiên toà giả định)

Tổ chức phiên toà giả định tạo điều kiện phát triển tư duy sáng tạo của học sinh,

là nơi để các em có thể thể hiện năng lực, tài năng của mình trước tập thể Bằng hình thức dạy học thông qua phiên toà giả định, học sinh là người chủ động tìm tòi, lĩnh hội tri thức, đồng thời còn khơi dậy ở các em sự sáng tạo và tài năng vốn có của mình

Hoá thân thành các nhân vật trong các phiên tòa giúp học sinh khắc phục được tính nhút nhát, e ngại, rụt rè khi xuất hiện trước đám đông để các em trở nên tự tin hơn, mạnh dạn và trưởng thành hơn Bằng phương pháp tổ chức phiên toà giả định, học sinh

sẽ được hóa thân vào nhân vật, do đó, đối với các em luôn cảm thấy tự ti về bản thân thì khi được xuất hiện bằng một vai diễn khác với mình sẽ giúp học sinh không còn tự ti nữa, ngược lại các em còn có thể thỏa sức thể hiện nhân vật bằng khả năng của mình

- Hạn chế

Nếu không kiểm soát và phân bố tốt thời gian thì dễ dẫn đến thiếu thời gian để hoàn thành tiết dạy theo hình thức tổ chức phiên toà giả định

Nếu học sinh vào vai các nhân vật trong phiên toà không hiểu rõ nhiệm vụ của mình (lạc đề) thì sẽ không thu được kết quả như mong muốn, có khi kết quả ngược lại

Tiêu đề	Sử Dụng Phương Pháp Phiên Toà Giả Định Để Dạy Học Phần Công Dân Với Pháp Luật
Tác giả	Phạm Quốc Phong
Trường học	Trường THPT Số 2 Sa Pa
Chuyên ngành	Giáo Dục Công Dân
Thể loại	Báo cáo
Năm xuất bản	2018
Thành phố	Sa Pa

Định dạng
Số trang	18
Dung lượng	294,85 KB