Đại học Kinh Tế TP Hồ Chí Minh Khoa Thương mại – Du lịch – Marketing  - HỒ TIÊU – MẶT HÀNG XUẤT KHẨU CHỦ LỰC CỦA VIỆT NAM GVHD: Thạc sĩ Ngơ Thị Hải Xn Nhóm 6: Trần Kiều Hạnh Lê Thị Hồng Nguyệt Dương Thị Phương Thảo Tp Hồ Chí Minh 6/11/2010 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam MỤC LỤC  Lời mở đầu PHẦN I : TÌNH HÌNH XUẤT NHẬP KHẨU CỦA VIỆT NAM TỪ 2004 – 2009 VÀ THÁNG ĐẦU NĂM 2010 I Tình hình nhập khẩu: Xét kim ngạch nhập Xét cấu mặt hàng nhập 10 II Tình hình Xuất 11 Xét kim ngạch xuất 11 Xét cấu mặt hàng xuất 13 III Cán cân thương mại 15 PHẦN II : TÌNH HÌNH SẢN XUẤT HỒ TIÊU CỦA VIỆT NAM 17 I Diện tích, sản lượng suất trồng tiêu qua năm 17 Diện tích trồng tiêu : 17 Năng suất trồng tiêu qua năm 23 Sản lượng tiêu sản xuất qua năm: 25 Nhân tố tác động đến diện tích, suất sản lượng sản xuất tiêu: 27 II Vụ thu họach tiêu Việt Nam so với nước 31 III Các hình thức tổ chức sản xuất ngành hàng hồ tiêu nước: 33 IV Chất lượng việc sản xuất chế biến tiêu Việt Nam : 34 V Các loại sản phẩm tiêu 37 PHẦN III : TÌNH HÌNH XUẤT KHẨU HỒ TIÊU CỦA VIỆT NAM 39 I Tình hình xuất hồ tiêu tốc độ thay đổi kim ngạch xuất 39 Phân tích tình hình xuất hồ tiêu qua năm: 39 2 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam Nguyên nhân tác động 43 II Tình hình xuất hồ tiêu theo ngành hàng 49 Nhân tố giá tiêu 50 Nhân tố sản lượng xuất khẩu: 56 Nguyên nhân tác động 58 III Tình hình xuất hồ tiêu theo quốc gia 63 Nguyên nhân tác động 71 PHẦN IV : PHÂN TÍCH MA TRẬN SWOT 73 I Những điểm mạnh (Strong) 73 Về chất lượng: 73 Về sản xuất : 74 Về xuất : 75 II Những điểm yếu : 77 Về chất lượng 77 Về sản xuất 77 Về xuất : 78 III Cơ hội 79 Về chất lượng 79 Về sản xuất 80 Về xuất 80 Thách thức 81 PHẦN V : GIẢI PHÁP 84 I Giải pháp chung : 84 II Nhóm giải pháp tăng sản lượng: 86 Nâng cao chất lượng đất trồng, giống hồ tiêu: 86 Cải thiện quy trình canh tác, sản xuất trồng trọt: 87 Các hoạt động nâng cao kiến thức cho nông dân ngành tiêu 87 3 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam Mở rộng liên kết nông dân doanh nghiệp: 89 III Nhóm giải pháp gia tăng giá trị xuất hồ tiêu Việt Nam 90 Duy trì ổn định kinh tế, trị tăng cường hợp tác với nước giới: 90 Phát triển vùng trồng tiêu đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi cấu mặt hàng 91 Nâng cao giá trị cho tiêu Việt Nam 94 Nâng cao vị sức ảnh hưởng Việt Nam thị trường Hồ tiêu 96 Xây dựng thương hiệu cho hồ tiêu 97 Kết luận Tài liệu tham khảo…………………………………………….100 4 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam L Ờ I MỞ Đ ẦU  Trong xu toàn cầu hố ngày mạnh mẽ, phân cơng lao động ngày sâu sắc, hầu hết quốc gia mở cửa kinh tế để tận dụng triệt để hiệu lợi so sánh nước Việt Nam khơng nằm ngồi xu đó, bên cạnh việc đẩy mạnh ngành công nghiệp nhẹ tận dụng lợi nước ta dệt may, chế biến sản phẩm nơng sản ý khả tận dụng lợi so sánh quốc gia Một sản phẩm nông sản xuất tiêu biểu đánh dấu thương hiệu Việt Nam thị trường quốc tế, mặt hàng HỒ TIÊU Bên cạnh vai trị cung cấp hàng hố cho thị trường nước, ngành hồ tiêu vươn thị trường nước ngoài, giữ vị trí dẫn đầu giới sản lượng xuất Sản phẩm ngành ngày đa dạng phong phú, chất lượng ngày nâng cao khả cạnh tranh ngày gia tăng thị trường quốc tế, thu nguồn ngoại tệ lớn cho đất nước Với xu hướng phát triển vượt bậc ngành hồ tiêu Việt Nam giai đoạn Việt Nam bắt đầu gia nhập môi trường kinh tế giới nhiều biến động kiện đáng tự hào cho ngành hồ tiêu nói riêng Việt Nam nói chung Trước thành to lớn đáng tự hào đó, tác giả chọn đề tài: "Thực trạng sản xuất xuất ngành hồ tiêu Việt Nam" với mục đích phân tích thực trạng ngành hồ tiêu Việt Nam, tình hình sản xuất xuất sản phẩm này, nhân tố khách quan chủ quan tác động khoảng thời gian quan xu hướng thị trường hồ tiêu giới thời gian tới từ đưa biện pháp thích hợp để nâng cao tính cạnh tranh mặt hàng 5 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam Với phương pháp vật biện chứng, so sánh, tổng hợp phân tích, kết hợp kết thống kê với vận dụng lý luận làm sáng tỏ nhân tố tình hình thực nhân tố ảnh hưởng Bài viết nhóm tập trung nghiên cứu thực trạng lực sản xuất xuất ngành hồ tiêu Việt Nam năm qua Đồng thời phân tích tác động nhân tố khách quan nhân tố chủ quan đến sản phẩm hồ tiêu Việt Nam làm tiền đề để đưa giải pháp phù hợp phát triển ngành hồ tiêu thời gian tới Trong viết bao gồm ba phần chính: Phần I - "Tình hình xuất nhập k hẩu Việt Nam từ năm 20042009 tháng đầu năm 2010 Trước bắt đầu phân tích sâu, người đọc cần có nhìn tổng quan, sơ lược tình hình xuất nhập Việt Nam thông qua vài số liệu phân tích khái quát phần Mở đẩu phần phân tích vài s ố liệu kim ngạch xuất nhập Việt Nam Sau đó, hai nội dung sâu vào thống kê phân tích mặt hàng thị trường chủ yếu mà Việt Nam xuất nhập qua năm Phần II - "Tình hình sản xuất hồ tiêu Việt Nam" Đây hai phần quan trọng có ý nghĩ thực tiễn cao viết Trong phần , đầu tiên, nhóm nghiên cứu tiến hành phân tích thay đổi diện tích sản lượng trồng tiêu nước ta qua năm, đưa nhân tố tác động đến thay đổi Tiếp theo, nhóm đưa thực trạng sản xuất hồ tiêu số quốc gia khác để so sánh Sau đó, hình thức sản xuất tiêu Việt Nam, báo cáo chất lượng việc sản xuất chế biến tiêu Việt Nam Cuối cùng, nhóm giới thiệu sơ qua số sản phẩm tiêu sản xuất Việt Nam Phần III - "Tình hình xuất hồ tiêu Việt Nam" 6 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam Đầu tiên nhóm nghiên cứu đưa số liệu thống kê sản lượng kim ngạch xuất chung, phân tích xu hướng biến động Bên cạnh đó, nhóm phân tích nguyên nhân chủ quan khách quan tác động đến thay đổi sản lượng giá trị hồ tiêu xuất qua năm Phần tiếp theo, nhóm tập trung phân tích vào tình hình sản lượng giá hai mặt hàng hạt tiêu tiêu trắng tiêu đen, cấu hai mặt hàng nguyên nhân dẫn đến thực trạng Cuối số liệu thống kê thị trường xuất chủ lực mặt hàng hồ tiêu Việt Nam, phân tích biến động trao đổi với thị trường Có thể nói phần thứ hai thứ ba tảng để từ đề giải pháp thích hợp để khắc phục khó khăn hạn chế nhăm đưa hoạt động sản xuất xuất hồ tiêu Việt Nam phát triển Chương IV - "Các giải pháp nhằm nâng cao lực cạnh tranh hàng dệt may xuất Việt Nam" Thông qua việc đánh giá tiềm hạn chế việc sản xuất hồ tiêu Việt Nam, nhân tố ảnh hưởng đến thực trạng xuất hồ tiêu nhóm nghiên cứu đưa định hướng, mục tiêu phát triển ngành tương lai bên cạnh giải pháp cần thiết cho ngành hồ tiêu Việt Nam để tháo gỡ khó khăn trước mắt, tạo môi trường thuận lợi cho sản xuất xuất khẩu, khuyến khích mở rộng thị trường xuất khẩu, nâng cao lực cạnh tranh cho ngành hồ tiêu thương trường quốc tế 7 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam PHẦN I : TÌNH HÌNH XUẤT NHẬP KHẨU CỦA VIỆT NAM TỪ 2004 – 2009 VÀ THÁNG ĐẦU NĂM 2010  I Tình hình nhập khẩu: Xét kim ngạch nhập Biểu đồ: Tổng kim ngạch nhập Việt nam ta giai đọan năm tháng đầu năm 2010 79,90 Đơn vị: tỷ 80,00 68,80 USD 70,00 0,83 60,00 4,41 50,00 38,76 6,88 Tổng kim ngạch nhập k hẩu 40,00 30,00 20,00 10,00 0,00 2005 2006 2007 2008 2009 6tháng/2010 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam (Nguồn: Tổng cục thống kê ) Năm 2006 so 2005 Tuyệt Tương đối đối Tốc độ tăng /giảm kim ngạch 7,53 120,4 % Năm 2007 so 2006 Năm 2008 so 2007 Năm 2009 so 2008 Tuyệt đối Tương đối Tuyệt đối Tương đối Tuyệt đối Tương đối 16,42 137.00% 19,07 131,3% -11,1 86,1% Qua biểu đồ bảng số liệu, thấy nhìn chung kim ngạch nhập nước ta liên tục tăng qua năm, với tốc độ tăng cao Cụ thể sau: Năm 2005, kim ngạch nhập đạt 36,88 tỷ USD đến năm 2006 tăng 7,53 tỷ USD tức 20,4%, đạt 44,41% Qua năm 2007, giá trị nhập lại có xu hướng tăng giá trị tuyệt đối lẫn tương đối đạt mức 60,83 tỷ USD, tăng với tốc độ cao 37% ứng với mức tăng mặt giá trị 16,42tỷ USD Năm 2008 năm đánh dấu kim ngạch nhập đạt mức đỉnh điểm giai đọan năm tháng đầu năm 2008 79,9tỷ USD tăng đến 19,07tỷ USD s o với 2007 với tốc độ tăng tăng nhẹ 31,3% Xu hướng tăng không tiếp tục năm 2009 bối cảnh khủng hỏang kinh tế tòan cầu với kim ngạch giảm 11,1% đạt mức 68,8tỷ USD, cao giá trị nhập năm 2007 chứng tỏ mức giảm đánh giá mức giảm nhẹ mở đầu cho chiều hướng giảm năm Năm 2010, kinh tế bước vào giai đoạn phục hồi kim ngạch nhập lại lất lại đà tăng với giá trị đạt mức cao 38,76 tỷ USD tháng đầu năm có khả năm 2010 kim ngạch nhập trở lại mức xấp xỉ nă m 2008 tiếp tục tốc độ tăng tháng cuối năm 10 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam Xét cấu mặt hàng nhập Bảng: Kim ngạch nhập số mặt hàng chủ yếu Việt Nam năm 2009 tháng đầu năm 2010 Mặt hàng Năm 2009 Kim ngạch Xăng dầu Nguyên phụ liệu may, da giày Sắt thép Vải may mặc Thức ăn gia súc nguyên liệu Chất dẻo Phân bón Máy móc thiết bị, dụng cụ, phụ tùng Tân dược Máy vi tính, sản phẩm điện tử & linh kiện Tổng kim ngạch 6.255.488 1.931.907 5.360.907 4.226.364 1.765.455 2.813.161 1.414.920 12.673.170 1.096.714 3.953.966 69.948.810 Năm 2010 Tỷ trọng 8.94% 2.76% 7.66% 6.04% 2.52% 4.02% 2.02% 18.12% 1.57% 5.65% Kim ngạch Tỷ trọng 3.272.368 1.236.932 2.769.961 2.499.940 1.163.089 1.732.051 437.042 6.206.452 591.769 2.165.154 38.759.316 8.4% 3.2% 7.1% 6.4% 3.0% 4.5% 1.1% 16.0% Đơn vị: ngàn USD Nguồn:Tổng cục thống kê Qua bảng số liệu, thấy số 10 mặt hàng nhập Việt nam ta giai đọan gần đây, máy móc, thiết bị, sắt thép xăng dầu ba mặt hàng chiếm tỷ trọng cao  Mặt hàng máy móc thiết bị, dụng cụ, phụ tùng mặt hàng phục vụ cho trình sản xuất doanh nghiệp nên có kim ngạchnhập cao năm với tỷ trọng 18,12% năm 2009 Đến năm 2010, tháng đầu năm kim ngạch đạt gần nửa kim ngạch năm 2009, báo hiệu mức giá trị xuất năm xấp xỉ mức năm 2009, tỷ trọng lại giảm 16%  Mặt hàng xăng dầu, mặt hàng vô quan trọng cần thiết khơng sản xuất mà cịn đời sống nhân dân , nên hàng năm nước ta phải nhập lượng lớn xăng dầu từ nước với tỷ trọng 10 1.5% 5.6% Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam  Muốn tăng giá trị hồ tiêu xuất khẩu, nông dân lên, nông nghiệp Việt Nam phát triển bền vững ổn định sở thương hiệu nên người sản xuất Các địa phương cần tuyên truyền ý thức cho bà hướng bỏ kiểu làm ăn cá thể, đồng lịng liên kết có trách nhiệm với sản phẩm làm ra, kết hợp với giúp đỡ Chính Quyền địa phương, nhà khoa học cho sản phẩm chất lượng tốt, suất cao Đây cách làm quyền bà Chư Sê đem đến thành cơng ngồi mong đợi  Nơng học: nghiên cứu giải vấn nạn dịch hại cho vùng trồng tiêu Việt Nam, bệnh chết nhanh, chết chậm có nguồn gốc virus vi khuẩn, nấm Có lẽ vấn đề giải dịch hại khẩn thiết nghiên cứu giống tiêu Trong lĩnh vực này, việc nghiên cứu áp dụng quy trình canh tác tốt (GAP) quản lý dịch hại tổng hợp (IPM) cần thiết, giúp cho việc tiêu chuẩn hóa sản xuất, nâng cao chất lượng uy tín thương hiệu hồ tiêu Việt Nam hội nhập tốt với thị trường, khoa học công nghệ giới  Tổ chức nghiên cứu sâu ngành hàng, cụ thể chi phí sản xuất giá thành tất công đoạn sản xuất chế biến, xuất Nên thành lập mạng lưới quan trắc ổn định hộ trồng tiêu để có liệu chuỗi thời gian ổn định, bảo đảm cho việc ghi nhận liên tục,có hệ thống xác diễn biến chi phí, giá cả, cách thức sử dụng đầu vào, tình hình sâu bệnh hại, diễn biến suất, sản lượng v.v Ở trạm thu mua, đại lý, cần ghi nhận thông tin liên quan đến chủng loại hàng hóa, giá bán buôn, bán lẻ tương ứng, khối lượng tiến độ giao dịch theo mùa vụ Các doanh nghiệp cung cấp thông tin quy mô sản xuất, cơng nghệ chế biến, chi phí chế biến xuất Nếu có tham gia Hiệp hội doanh nghiệp thành viên, lợi ích đạt cho ngành hàng lớn  Về công nghệ chế biến: cần trọng nghiên cứu áp dụng công nghệ chế biến quy mô nhỏ (công đoạn sơ chế) cho nông hộ trồng tiêu đại lý thu mua địa phương Ngoài ra, trọng nghiên cứu áp dụng công nghệ chế biến tiêu trắng để nâng cao giá trị gia tăng ngành hàng 88 88 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam  Để đảm bảo giá ổn định, tránh tình trạng mùa giá, không bị ép giá nước ta có sản lượng lớn, địa phương cần thực tốt đạo Chính phủ Bộ Nơng nghiệp & Phát triển nơng thơn Đó hạn chế trồng hồ tiêu vùng có suất thấp, tập trung đầu tư vào vùng có suất cao, trì diện tích mức 50.000 ha, s ản lượng năm khoảng 100.000T Đưa suất bình quân nước lên 3T/ha, gấp 310 lần nước khác (Ấn Độ Băngladet đạt 300kg/ha, Indonesia 1T/ha) Mở rộng liên kết nông dân doanh nghiệp:  Các địa phương liên kết với doanh nghiệp giúp nông dân giữ vững ổn định diện tích canh tác hồ tiêu, giúp nơng dân giải dịch hại để giữ ổn định suất sản lượng thông qua việc hỗ trợ vốn , kĩ thuật , bao tiêu đầu ra, chia sẻ khó khăn, lời lỗ với nơng dân  Nhà nước quan chức phải tạo điều kiện để nơng dân, doanh nghiệp xuất tiếp cận nguồn vốn vay từ ngân hàng cách dễ dàng để có đủ vốn thu mua dự trữ nguyên liệu từ đầu vụ để nâng cao hiệu sản xuất, kinh doanh toàn ngành  Xây dựng mối quan hệ phối hợp Viện Khoa học Kỹ thuật Nơng nghiệp miền Nam, Viện Chính sách Chiến lược phát triển nông nghiệp nông thôn (Cơ sở phía Nam) Hiệp hội Hồ tiêu Việt Nam, đầu tư bảo trợ Bộ liên quan doanh nghiệp việc xây dựng kế hoạch nghiên cứu dài hạn để kịp thời đề xuất xây dựng sách phù hợp cho phát triển bền vững ngành hồ tiêu Việt Nam  Để cho ngành nơng nghiệp Việt Nam nói chung, hồ tiêu Việt Nam nói riêng phát triển bền vững doanh nghiệp nước phải thiết lập, gắn bó vùng nguyên liệu bà nông dân Trong đó, vai trị hiệp hội hồ tiêu việc nối kết mối liên hệ phải thực cách chặt chẽ thường xuyên Cụ thể là: Hiệp Hội cần trang bị kiến thức, nâng cao lực hội nhập cho cán nông dân vùng chuyên canh hồ tiêu để họ hiểu rõ vận hội, nắm bắt thời cơ, hạn chế rủi ro…;có hoạt động nhằm 89 điều phối, thống việc xuất 89 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam tiêu doanh nghiệp để đạt lợi ích chung cao dựa dự báo, thông tin thị trường xác Mặc khác, Hiệp Hội cần tăng cường vai trị để bảo vệ quyền lợi cho doanh nghiệp làm ăn chân chính, hộ nông dân sản xuất kinh doanh hồ tiêu nhẳm xây dựng thương hiệu hồ tiêu Việt Nam, hình ảnh Việt Nam uy tín thị trường giới III Nhóm giải pháp gia tăng giá trị xuất hồ tiêu Việt Nam Duy trì ổn định kinh tế, trị tăng cường hợp tác với nước giới: Ổn định trị điều kiện tiên tảng để phát triển đẩy mạnh xuất cho ngành hồ tiêu Việt Nam Ổn định trị bao gồm yếu tố đối nội đối ngoại - Vì đa số vùng trồng hồ tiêu tập trung khu vực miền núi, Tây Nguyên, nơi sinh sống đồng bào dân tộc thiểu số, vấn đề đối nội quan trọng cần thiết Chính phủ cần chăm lo, hỗ trợ đời sống, giáo dục tư tưởng cho người dân miền núi để họ tin tưởng yên tâm sản xuất Bên cạnh phủ cần động tác hỗ trợ tích cực giúp cho bà nơng dân quyền địa phương xây dựng vùng chuyên canh trồng tiêu theo tiêu chuẩn GAP cho suất cao thơng qua việc cử đồn nghiên cứu khoa học doanh nghiệp kinh doanh đến địa phương xem xét hỗ trợ Ngoài phát triển vùng hồ tiêu khu vực tạo cho bà nơng dân có thu nhập chủ động để ổn định sống - Vấn đề đối ngoại đóng vai trị quan trọng cho hoạt động xuất hồ tiêu thị trường giới Các hoạt động vận chuyển mua bán thương mại thuận lợi, rào cản thuế quan phi thuế quan ngày gỡ bỏ 90 90 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam nước Việt Nam trì quan hệ hợp tác hịa bình với quốc gia Ngồi ra, việc tăng cường quan hệ hợp tác Việt Nam với quốc gia tổ chức giới giúp Việt Nam tiếp cận sâu vào thị trường giới rộng lớn Hiện nay, Việt Nam xuất tiêu sang 70 quốc gia vùng lãnh thổ, 1/3 thị trường giới bỏ ngõ Trong thời gian tới, phủ cần hỗ trợ doanh nghiệp xuất thông qua hoạt động mở rộng quan hệ thông qua giao lưu học hỏi, xúc tiến thương mại với quốc gia tiềm - Ngồi ra, tình hình tài ổn định yếu tố tiền đề để người dân an tâm sản xuất Lạm phát làm cho giá phân bón yếu tố sản xuất tăng cao, hay suy thối kéo dài làm giá bán nơng sản giảm gây tác động làm giảm diện tích, suất sản lượng tiêu sản xuất Điều cần thiết bên cạnh việc đảm bảo ổn định trị phủ phải điều tiết tốt kinh tế tài quốc gia - Hiện 98% sản lượng hồ tiêu Việt Nam dành cho xuất việc hồn thuế VAT gặp nhiều khó khăn, nhiều thời gian doanh nghiệp Để tạo điều kiện thuận lợi cho xuất khẩu, Chính phủ cần xem xét, tiến đến miễn thuế VAT cho doanh nghiệp Phát triển vùng trồng tiêu đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi cấu mặt hàng Như phân tích phần thực trạng cấu mặt hàng xuất hồ tiêu Việt Nam, phần lớn mặt hàng hồ tiêu xuất tiêu đen, chiếm 80% tổng cấu xuất tiêu tồn ngành, cịn lại hạt tiêu trắng chiếm 17% tổng cấu Tuy nhiên, giá trị thị trường hạt tiêu trắng lại gấp lần hạt tiêu đen Tình hình thực tế sản lượng trồng trọt cho thấy hạt tiêu trắng cung chưa đủ cầu, thị trường tiềm bị chiếm giữ quốc gia khác Braxin, Ấn Độ Do đó, thời gian tới việc đẩy nhanh trình chuyển đổi cấu sản xuất sang hạt tiêu trắng điều cần thiết Ngồi ra, cịn loại tiêu có giá trị cao thị trường cần quan tâm phát triển Việt Nam hạt tiêu đỏ sản lượng xuất loại 91 91 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam tiêu thấp, chưa có đóng góp tích cực rõ nét tổng kim ngạch xuất ngành hồ tiêu Việc chuyển dịch cấu cần có điều kiện sau: - Đa dạng hóa giống tiêu trồng không đơn tiêu đen, mà cịn có tiêu trắng, tiêu đỏ, tiêu hạt trịn, tiêu hạt dài…để phục vụ cho hoạt động chế biến đáp ứng tốt nhu cầu khách hàng nước ngồi Theo thơng tin nhà khoa học trường Đại học Tokyo vừa phát triển thành công giống hạt tiêu xanh có khả giúp phịng bệnh trí nhớ.Các nhà khoa học nước đưa thêm gen chuyên sản sinh protein đặc biệt - beta amyloid - vào giống hạt tiêu xanh thông thường Việt Nam nên cử chuyên gia sang tìm hiểu học hỏi mua giống loại tiêu trồng thử Đây loại tiêu đưa thị trường có giá cao tiềm lớn - Quy hoạch tiến hành xây dựng vùng trồng tiêu đạt tiêu chuẩn cao mơ hình trồng tiêu huyện Chư-sê, tỉnh Gia Lai hay vùng hồ tiêu Sơn Thành, tỉnh Phú Yên, chuyển đổi từ sản xuất tự phát có nhiều sai sót sang sản xuất canh tác hữu áp dụng mơ hình GAP, áp dụng tiến khoa học kỹ thuật tạo sản phẩm sạch, an toàn vệ sinh thực phẩm để có suất cao chất lượng đảm bảo Từng bước chuyển đổi cấu sang trồng hạt tiêu trắng tiêu đỏ, đáp ứng điều kiện chăm sóc khắt khe hai loại để có lợi nhuận cao từ bán xuất hồ tiêu - Tổ chức buổi hội thảo chia học tập kinh nghiệm cho quyền địa phương có vùng trồng tiêu có khu vực tiềm cho sản xuất tiêu Ở vùng miền có đặc điểm tự nhiên khác tạo thành ưu phát triển loại hồ tiêu khác cho vùng Nhóm khơng khuyến khích địa phương áp dụng cách máy móc yếu tố kỹ thuật canh tác hoạt động sản xuất tiêu Vấn đề mà địa phương học hỏi việc áp dụng tiêu chuẩn Gap vào việc trồng trọt chăm sóc nào, công tác tư tưởng bà nông dân sao, tổ chức khóa học hướng dẫn trồng trọt chăm sóc tiêu dự trữ sau thu hoạch bán để thu lợi nhuận cao Tấm gương điển hình mà địa phương trồng tiêu nên học 92 92 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam tập quyền huyện Chư-sê Khi thành lập (17-8-1981), huyện có 12 xã với 53 ngàn người, 70% đồng bào dân tộc thiểu số, 80% số hộ đói nghèo mù chữ, kết cấu hạ tầng chưa có; đồng bào sống chủ yếu dựa vào trồng lúa rẫy theo kiểu “phát, đốt, chọc, tỉa”, du canh du cư, tự cung tự cấp; giao thơng cách trở, lại khó khăn; hệ thống điện lưới chưa có, đời sống văn hố tinh thần nghèo nàn; an ninh trị phức tạp mà vịng năm quyền địa phương thay đổi hoàn toàn mặt nơi này, biến thương hiệu hồ tiêu Chư-sê trở thành thương hiệu tiếng giới - Hợp tác nhà khoa học- nhà nông nhà xuất khẩu: Việc phát triển vùng trồng tiêu đáp ứng yêu cầu kỹ thuật, đạt suất cao với lực người nông dân thơi hồn tồn khơng hiệu Việc địi hỏi phải có chung tay góp sức nhiều đối tượng khác Nhà khoa học khảo sát điều kiện tự nhiên địa phương, nghiên cứu đưa giống trồng thích hợp, điều kiện kỹ thuật canh tác phù hợp với vùng địa phương Sau đó, quyền địa phương hỗ trợ nhà nghiên cứu khoa học công tác tuyên truyền, giáo dục người nông dân kiến thức cần thiết để trồng loại tiêu chất lượng cao cung cấp cho nhà xuất Đó chuỗi mắc xích liên tục để tạo giá trị cho vùng trồng hồ tiêu Nếu mắc xích khơng liên kết chuỗi khơng thể hoạt động nhịp nhàng đạt kết Do đó, việc kêu gọi, khuyến khích gắn kết đối tượng để đạt mục tiêu chung trách nhiệm quyền địa phương - Hỗ trợ vay vốn cho nông dân: để áp dụng mơ hình phương pháp việc cho đời s ản phẩm có chất lượng, đặc biệt mặt hàng tiêu trắng tiêu đỏ với tiêu chuẩn khắt khe địi hỏi số vốn định Do đó, cần có sách hỗ trợ lãi suất vay vốn cho người nơng dân để họ n tâm trồng trọt Ngồi ra, doanh nghiệp xuất nên có khoảng cho vay hỗ trợ nhà cung cấp vào đầu mùa vụ thu lại tiền vào cuối mùa thu hoạch - Quá trình chuyển đổi phải bước một, không chuyển đổi đột ngột ạt: Hiện nay, tiêu đen chiếm sản lượng xuất cao nhu cầu tiềm loại tiêu nhiều, việc chuyển đổi đột ngơt cấu sang tiêu 93 93 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam trắng làm giảm lợi nhuận từ loại sản phẩm phổ biến Ngồi ra, tiêu trắng địi hỏi nhiều yếu tố kỹ thuật trồng trọt mà điều kiện tự nhiên vùng khơng giống địi hỏi phải có khoảng thời gian phải tiến hành áp dụng thử rút kinh nghiệm trước nhân rộng Vì yếu tố đó, q trình chuyển đổi cấu mặt hàng phải diễn bước một, không nên hấp tấp chuyển đổi đột ngột ạt để tránh thiệt hại Và quan trọng chuyển sang trồng tiêu trắng tức giảm sản lượng tiêu đen mà giảm diện tích trồng tiêu đen, tăng suất trồng để đạt sản lượng tiêu đen nhiều từ diện tích đất hơn, đảm bảo nguồn cung cho thị trường - Để đảm bảo giá ổn định, tránh tình trạng mùa giá, không bị ép giá nước ta có sản lượng lớn, địa phương cần thực tốt đạo Chính phủ Bộ Nơng nghiệp & Phát triển nơng thơn Đó hạn chế trồng hồ tiêu vùng có suất thấp, tập trung đầu tư vào vùng có suất cao, trì diện tích mức 50.000 ha, sản lượng năm khoảng 100.000T Nâng cao giá trị cho tiêu Việt Nam - Tăng cường học hỏi, trao đổi kinh nghiệm với nước chế biến tiêu Ấn Độ chế biến bảo quản hồ tiêu: Chính phủ Hiệp hội hồ tiêu Việt Nam cần tạo điều kiện cho doanh nghiệp gặp gỡ, hợp tác, trao đổi với tổ chức quốc tế hiệp hội Hồ tiêu nước để học hỏi kinh nghiệm chế biến hồ tiêu để gia tăng giá trị cho hồ tiêu nước nhà Từng bước đưa tiêu Việt Nam chiếm lĩnh thị trường giới - Xây dựng nhà máy chế biến tiêu để nâng cao giá trị cho tiêu xuất khẩu: Việt Nam giữ vững vị trí nhà xuất tiêu số giới sản lượng Thế theo chuyên gia, giá trị xuất ngành tiêu cịn tăng cao biết đầu tư vào công nghệ chế biến thương hiệu loại “vàng đen” Hiện phần lớn tiêu VN xuất dạng thô, giá trị thường thấp so với nước khu vực khoảng 500-800 USD/tấn (tùy loại).Theo ông Trần Đức Tụng, chánh văn phịng VPA, có tới 70% sản lượng tiêu VN đạt chất lượng tốt (trọng lượng 500 gam/lít trở 94 94 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam lên), nguyên liệu tốt cho chế biến tiêu chất lượng cao, có tới 70% lượng tiêu xuất dạng thô Khâu chế biến, tạo giá trị gia tăng hạn chế so với tiềm sản xuất công suất nhà máy nhu cầu thị trường Chính thế, giá tiêu VN ln thấp xa so với thị trường chung giới Các nước Indonesia, Malaysia, Ấn Độ, Trung Quốc quốc gia sản xuất, xuất hồ tiêu lớn nhập tiêu đen, tiêu trắng VN để chế biến, xuất trở lại với giá cao VN Để khắc phục điều thời gian tới cần xây dựng thêm nhiều nhà máy chế biến hạt tiêu thành phẩm để đáp ứng tốt nhu cầu khách hàng gia tăng kim ngạch xuất Đối với nhà máy có s ẵn cần nâng cao hiệu hoạt động nhà máy chế biến, sử dụng tối đa công suất nhà máy theo khảo sát nhà máy chạy chưa hết 50% công suất, 50% công suất nhà máy chưa dụng đến - Các doanh nghiệp cần phát triển hoạt động xuất nhập trực tiếp đầu tư nước để bán sản phẩm trực tiếp đến tay người tiêu dùng, cắt giảm bớt trung gian để giảm giá thành sản phẩm Đây hình thức để nâng cao giá trị cho hồ tiêu Việt Nam - Để nâng cao giá trị cho sản phẩm tiêu Việt Nam cần ý đến khâu vận chuyển bảo quản Hạt tiêu sau thu hoạch người dân bán dự trữ chờ giá cao bán thị trường Sau bán phải thêm thời gian chế biến vận chuyển Khoảng thời gian dài không bảo quản cách hạt tiêu dần hương vị Do đó, việc bảo quản phải đảm bảo theo quy chuẩn từ khâu thu hái đến vận chuyển để đến tay người tiêu dùng cuối tiêu giữ hương vị - Việc xây dựng nhà máy chế biến nhà kho bảo quản đảm bảo tiêu chuẩn đòi hỏi số vốn lớn mà doanh nghiệp nhỏ lẻ khó đáp ứng Do nhà nước cần có sách hỗ trợ tín dụng lãi suất cho doanh nghiệp để ngành hồ tiêu có điều kiện phát triển đồng 95 95 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam - Chính phủ cần hỗ trợ Hiệp hội hồ tiêu Việt Nam trình đàm phán để tham gia vào kho ngoại quan khu vực có tiêu dùng lớn Trung Đơng, Bắc Âu, Mỹ để tận dụng thời giá có lợi, hạn chế bán giá xuống - Một biện pháp để gia tăng giá trị cho hồ tiêu Việt Nam Bộ Nông nghiệp Phát triển Nơng thơn cần có khuyến cáo cụ thể để người dân khơng tăng thêm diện tích mà tập trung nâng cao chất lượng, bền vững diện tích hồ tiêu có Các địa phương phải hướng dẫn người trồng thực quy trình tiêu chuẩn GAP để tạo sản phẩm sạch, an toàn, làm cho giá trị hàng hóa ngày gia tăng, xây dựng vùng nguyên liệu tập trung Nâng cao vị sức ảnh hưởng Việt Nam thị trường Hồ tiêu - Nâng cao ý thức người dân việc dự trữ bán hàng hóa thời điểm Sản xuất xuất hồ tiêu Việt Nam có vị cao trường quốc tế, điều quan trọng phải hiểu thị trường, phải biết diễn biễn thị trường để biết cung cầu giới, để dự báo, khuyến cáo nơng dân, doanh nghiệp theo sách, giải pháp thị trường phù hợp Chính quyền địa phương Hiệp hội hồ tiêu cần đẩy mạnh việc phổ biến thông tin thị trường để nông dân doanh nghiệp chủ động sản xuất, kinh doanh, tăng cường xúc tiến thương mại, giao thương hợp tác quốc tế, nắm bắt diễn biễn thị trường để đưa dự báo, khuyến cáo nông dân, doanh nghiệp - Các doanh nghiệp Việt Nam cần liên kết chặt chẽ với việc xuất tiêu sang thị trường giới Tập trung nguồn lực phát triển, doanh nghiệp cần đưa họp lại đưa tiêu chuẩn chung để đảm bảo chất lượng tiêu xuất thị trường tuân thủ theo quy định Tránh tình trạng doanh nghiệp cạnh tranh gây khó khăn cho thị trường quốc tế, điều kìm hãm phát triển ngành xuất hồ tiêu Việt Nam Việc hợp tác với 96 96 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam giúp cho doanh nghiệp cập nhật thơng tin xác nhất, tránh tình trạng doanh nghiệp bị doanh nghiệp nước ngồi “chơi bẩn” hoạt động đơn lẻ thị trường nước - Để nâng cao hiệu xuất khẩu, Hiệp hội hồ tiêu Việt Nam cần liên kết Hiệp hội tiêu quốc tế hiệp hội hồ tiêu nước Thứ nhất, đề nghị nước cung cấp thông tin xác sản lượng, thị trường xuất Thứ hai, nước cần thống hành động việc cung cấp tin tức thị trường, hạn chế bán giá thấp để không gây thiệt hại cho nhà sản xuất xuất Thứ ba, nhà xuất cần thường xuyên gặp gỡ để tạo thống chung từ trữ hàng, bán đến bảo vệ nhà xuất bị ép giá - Một biện pháp để nâng cao vị khả cạnh tranh Việt Nam tăng giá hồ tiêu thô xuất Việc tăng giá hồ tiêu thô xuất thứ đem lượng kim ngạch gia tăng cho đất nước, thứ hai tạo điều kiện nâng cao giá trị cạnh tranh cho sản phẩm chế biến Việt Nam, cuối điều thúc đẩy ngành chế biến nước phát triển thu hút vốn đầu tư nước và thành phần nước lúc giá sản xuất Việt Nam thấp giá tiêu sản xuất nước nhập tiêu thô Việt Nam Xây dựng thương hiệu cho hồ tiêu - Nâng cao chất lượng cho tiêu Việt Nam: Điều quan trọng phải thực để làm thương hiệu cho hồ tiêu Việt Nam nâng cao chất lượng sản phẩm tiêu Việt thông qua việc trồng trọt canh tác theo tiêu chuẩn GAP, khơng sử dụng hóa chất độc hại, thu hoạch thời điểm, dự trữ bảo quản theo chu trình chặt chẽ, chế biến đóng gói an toàn vệ sinh đảm bảo hạt tiêu đến tay người tiêu dùng giữ nguyên hương thơm mùi vị lúc đầu - Đa dạng hóa sản phẩm cung ứng cho thị trường.: Các doanh nghiệp chế biến cần nghiên cứu thị hiếu tiêu dùng quốc gia sáng tạo nhiều sản phẩm mới, đa dạng hóa chủng loại mặt hàng tiêu nghiền bột, tiêu đóng gói hút chân khơng, tiêu 97 97 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam đỏ, tiêu xanh ngâm dấm… để đáp ứng tối đa nhu cầu người dân quốc gia Ngồi việc đa dạng hóa mặt hàng cịn giúp sản phẩm tiêu Việt Nam chiếm nhiều chỗ trưng bày siêu thị, nhà phân phối, hình thức quảng bá cho thương hiệu tiêu Việt Nam, giúp người tiêu dùng giới quen dần với thương hiệu tiêu Việt Nam sống ngày họ Điều thúc đẩy tăng trưởng xuất cho tiêu Việt Nam thời gian tới - Việc quảng bá cho hồ tiêu Việt Nam cần đồng mang thông điệp chung để khách hàng giới dễ nhận biết Việc đảm bảo cho doanh nghiệp tập trung nguồn lực vào quảng bá, quảng bá manh mún theo doanh nghiệp khơng có hiệu tác động cao lâu dài, ngồi cịn địi hỏi doanh nghiệp cịn nguồn lực tài lớn doanh nghiệp chế biến Việt Nam nhỏ lẻ với số vốn ỏi khơng thể đáp ứng Ngồi q trình quảng bá thương hiệu tiêu Việt Nam quốc tế cịn địi hỏi hỗ trợ từ phía nhà nước tổ chức phủ 98 98 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam LỜI KẾT LUẬN  Việc đẩy mạnh xuất hàng mặt hàng hồ tiêu bước tiên phong nhằm khai thác triệt để lợi đất nước, đồng thời hướng thị trường nước ngoài, gia tăng nguồn thu cho quốc gia Theo xu hướng phát triển chung nhu cầu hồ tiêu toàn cầu, tập trung đầu tư phát triển ngành hồ tiêu tiếp tục chứng minh hướng đắn phủ nhà nước Nguyên nhân ngành hồ tiêu Việt Nam tận dụng tối đa lợi nguồn lực tự nhiên, đất đai, khí hậu, lực lượng lao động đơng đảo lại cần cù chịu khó, giá nhân công thấp mức thấp Từ năm 2001 đến Việt Nam vươn lên vị trí số số quốc gia xuất mặt hàng có Braxin, Ấn Độ… Dù sản lượng khơng gia tăng nhiều qua năm kim ngạch xuất gia tăng cao thể tiêu ngày trở nên giá trị thị trường giới Bên cạnh đó, ta nhận thấy cấu sản xuất xuất mặt hàng tiêu chuyển theo hướng tăng cấu sản lượng mặt hàng có giá trị chất lượng cao tiêu trắng, tiêu đỏ… Các thị trường nhập tiêu Việt Nam ngày mở rộng đa dạng qua năm Tuy vậy, để thu giá trị cao từ mặt hàng tiềm này, ngành hồ tiêu phải đối mặt với nhiều thách thức Bài viết với đề tài: "Thực trạng, định hướng giải pháp phát triển ngành dệt may xuất Việt Nam" qua số sách giải pháp đưa sở phân tích thực trạng hoạt động sản xuất xuất ngành hồ tiêu, nguyên nhân khách quan nguyên nhân chủ quan tác động việc thâm nhập mở rộng thị trường giới, Nhóm nghiên cứu hy vọng đưa cho người đọc nhìn khái quát ngành hồ tiêu xuất nước ta, đồng thời giải phần vướng mắc tồn tổ chức quản lý sản xuất xuất Khả thời gian có hạn nên chắn viết cịn đơi chỗ thiếu sót, nhóm mong góp ý để hồn thiện cho phân tích sau Xin chân thành cám ơn cô 99 99 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam TÀ I L IỆ U T HA M KHẢO  Để thực viết này, nhóm chúng em có tha m khảo thông tin từ số địa website: 1) Năm khả quan cho xuất hồ tiêu http://news.socbay.com/nam_kha_quan_cho_xuat_khau_ho_tieu-63004502750397184.html 2) Giải pháp giúp hồ tiêu phát triển bền vững http://www.agro.gov.vn/news/newsdetail.aspx?targetid=13337 3) Phát triển ngành hồ tiêu theo hướng bền vững http://www.baomoi.com/Info/Phat-trien-nganh-ho-tieu-theo-huong-benvung/45/3781748.epi 4) Xây Dựng Thương Hiệu Cho Hồ Tiêu Việt Nam Nên Bắt Đầu Từ Người Sản Xuất http://www.voh.com.vn/News/NewsDetail.aspx?id=2240 5) XK hồ tiêu: Việt Nam thiết lập trật tự giá mới? http://www.nongnghiep.vn/nongnghiepvn/vi-VN/61/158/1/15/15/53047/Default.aspx 6) “Bé hạt tiêu” trưởng thành http://www.sggp.org.vn/nongnghiepkt/2010/5/225608/ 7) Ngành hồ tiêu Việt Nam trước yêu cầu phát triển bền vững hội nhập kinh tế quốc tế http://chongbanphagia.vn/beta/diemtin/20090108/nganh-ho-tieu-viet-nam-truoc-yeu-cauphat-trien-ben-vung-va-hoi-nhap-kinh-te-quoc-t 8) 10 Ngành hồ tiêu đề phòng doanh nghiệp Tây chơi bẩn 100 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam http://dailyinfo.vn/2-0-177370-Nganh-ho-tieu-de-phong-doanh-nghiep-Tay-choiban.html 9) Thời điểm thuận lợi hồ tiêu Việt Nam http://www.daibieunhandan.vn/Trangchu/VN/tabid/66/CatID/3/ContentID/105364/Defau lt.aspx 10) Giải pháp giúp ngành hồ tiêu phát triển bền vững http://www.tinkinhte.com/nd5/detail/giai%20phap%20giup%20nganh%20ho%20tieu%2 0phat%20trien%20ben%20vung/giai-phap-giup-nganh-ho-tieu-phat-trien-benvung/31808.136237.html 11) Thương hiệu hồ tiêu Việt Nam: Tầm có, khó xây? http://www.baocongthuong.com.vn/Details/kinh-te/thuong-hieu-ho-tieu-viet-nam-tam-cokho-xay/32/0/24725.star 12) XK hồ tiêu: Việt Nam thiết lập trật tự giá mới? http://www.hoinongdan.org.vn/channel.aspx?Code=NEWS&NewsID=29618&c=42 13) SWOT cho phân tích ngành hàng – Trường hợp ngành hồ tiêu (Kỳ II) http://cap.gov.vn/news/newsdetail.asp?targetID=876 14) Chiến lược phân tích SWOT http://www.chungta.com/Desktop.aspx/KinhDoanh-QTDN/ChienLuoc/Phan_tich_SWOT/ 15) Lập k ế hoạch kinh doanh http://www.chungta.com/Desktop.aspx/KinhDoanh-QTDN/ChienLuoc/Tan_man_chuyen_lap_ke_hoach_kinh_doanh/ 16) Bàn giải pháp phát triển hồ tiêu tỉnh phía Nam http://www.vietnamplus.vn/Home/Ban-giai-phap-phat-trien-cay-ho-tieu-cac-tinh-phiaNam/20096/9419.vnplus 17) SWOT cho phân tích ngành hàng – Trường hợp ngành hồ tiêu (Kỳ I) http://www.ipsard.gov.vn/news/newsdetail.aspx?targetid=873 10 101 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam 18) Xây dựng thương hiệu toàn cầu cho hồ tiêu Việt http://abviet.com/kien-thuc/4457/xay-dung-thuong-hieu-toan-cau-cho-ho-tieu-vie.htm 19) Phát triển bền vững ngành hồ tiêu Việt Nam http://www.cpv.org.vn/cpv/Modules/News/NewsDetail.aspx?co_id=30066&cn_id=37924 5#O6cfb10mUADX Ngoài nhóm chúng em tham khảo số website khác việc tìm hiểu thêm thơng tin không đưa vào viết: 20) http://vietmanagement.com/index.php?management=tinbai&demucco n=252&tinbai=1437 21) http://www.ffa.com.vn 22) http://www.hoinongdan.org.vn 23) http://www.vir.com.vn 24) Thông tin ngành hàng Hồ tiêu http://www.peppervietnam.com/vn/sanpham.phpid_groupN=41&pagenum=1 25) Sản xuất - xuất nông sản chủ chốt Việt Nam http://www.hoinongdan.org.vn/channel.aspx?Code=NEWS&NewsID=30536&c=55 26) Cultivation data http://fsiu.mard.gov.vn/data/trongtrot.htm 27) Làm để tiêu Chư Sê có thương hiệu http://vietbao.vn/Kinh-te/Lam-the-nao-de-tieu-Chu-Se-co-thuong-hieu/20375104/87/ 28) Báo cáo tổng kết năm 2008 ngành hồ tiêu Việt Nam – tài liệu hội nghị thường niên Hiệp hội Hồ tiêu năm 2008 29) Hồ sơ ngành hàng hồ tiêu Việt Nam, Nhóm chuyên gia ngành hàngViện sách chiến lược phát triển nơng nghiệp nông thôn 30) Số liệu chuyên đề giá trị xuất nhập khẩu-Tổng cục thống kê http://www.gso.gov.vn/default.aspx?tabid=629&idmid=4 10 102 ... hat tiêu Việt Nam thường bao gồm dạng sau: 37 37 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam 38 38 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam PHẦN III : TÌNH HÌNH XUẤT KHẨU HỒ TIÊU CỦA VIỆT NAM. .. liệu cho xuất 17 17 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam Diện tích vùng trồng tiêu Việt Nam 18 18 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam Có thể nói, tỉnh trồng tiêu trọng điểm chiếm... sản xuất chế biến tiêu Việt Nam Cuối cùng, nhóm giới thiệu sơ qua số sản phẩm tiêu sản xuất Việt Nam Phần III - "Tình hình xuất hồ tiêu Việt Nam" 6 Hồ Tiêu – Một mặt hàng xuất chủ lực Việt Nam