bài giảng thị trường quyền mua cổ phiếu và phát hành bổ sung

CHƯƠNG 4 : THỊ TRƯỜNG QUYỀN MUA CỔ PHIẾU SUBSCRIPTION RIGHTS VÀ PHÁT HÀNH BỔ SUNG SEASONED EQUITY OFFERINGS - SEO... Các phương pháp tăng vốn của công ty cổ phần secondary offering hay

CHƯƠNG 4 : THỊ TRƯỜNG QUYỀN MUA CỔ PHIẾU

(SUBSCRIPTION RIGHTS)

VÀ PHÁT HÀNH BỔ SUNG (SEASONED EQUITY OFFERINGS - SEO

1 Các trường hợp tăng vốn – phát hành bổ

sung

2 Định nghĩa quyền mua cổ phần

3 Giá trị quyền mua cổ phần

4 Vị thế và chiến lược của cổ đông trước và

sau khi phát hành

5 Phát hành cho các đối tượng khác ngoài cổ

đông

1 Các phương pháp tăng vốn của công ty cổ phần (secondary offering hay Seasoned Equity Offerings -

SEO)

 Thưởng

 Dưới danh nghĩa trả cổ tức bằng cổ phiếu

 Dưới danh nghĩa thưởng cổ phiếu

 Thực chất - chuyển đổi các quỹ, khoản dự trữ

 Thặng dư phát hành (sau 2, 3 năm)

 Quỹ phát triển sản xuất kinh doanh

 Lợi nhuận của những năm trước để lại

 Lợi nhuận năm vừa qua

 Chuyển đổi trái phiếu chuyển đổi

• Báo cáo tài chính kiểm toán hàng năm (31/03)

• Đại hội đồng cổ đông thông qua phương án phát hành

• Hội đồng quản trị thực hiện phương án

– Bản cáo bạch

– Giấy phép của cơ quan thẩm quyền

 Thời gian: “mùa phát hành” tại Việt Nam

 Công bằng với các nhóm cổ đông, nhất là cổ đông nhỏ

 “thời tươi đẹp” – phát hành quyền mua

 và “thời khó khăn” – phát hành thưởng và trả cổ tức

Định nghĩa

Quyền mua cổ phần là quyền của cổ đông được

đăng ký mua cổ phiếu mới phát hành với giá ấn định thấp hơn giá thị trường Quyền này giúp cổ đông có thể giữ nguyên tỷ lệ cổ phiếu đang nắm giữ sau đợt phát hành Trong trường hợp cổ đông không sử

dụng quyền này, tỷ lệ sở hữu của họ sẽ bị giảm sau đợt phát hành

Vốn điều

lệ

Dự trữ

chuyển đổi quỹ dự trữ thành vốn cổ

phần

Quyền mua cổ phiếu Subscription right

Chứng quyền

Warrant

Tổ chức phát hành Công ty Công ty

Khi nào Khi phát hành cổ phiếu thường Khi phát hành cổ phiếu ưu đãi

hoặc trái phiếu

Chứng khoán cơ

sở

Cổ phiếu thường Cổ phiếu ưu đãi hoặc trái phiếu

Thời gian tồn tại Vài tuần đến vài tháng Vài năm đến vô hạn

Quyền Thường mua một phần cổ

phiếu (nhiều quyền mua được

1 cổ phiếu)

Thường mua được một vài cổ

phiếu (một quyền mua được nhiều cổ phiếu)

Giá phát hành Thấp hơn giá thị trường Cao hơn giá thị trường

Khả năng niêm yết Rất hiếm (không) Thường niêm yết

Ngày công

bố

Ngày giao dịch không hưởng

quyền

Ngày đăng

ký cuối cùng

Ngày thực hiện quyền

1-2 tuần

2 ngày giao dịch 2-6 tuần

1-2 tuần

Ví dụ : Một công ty ABC có vốn điều lệ gồm 1.000.000 cổ phần

với giá 50.000 VND Năm qua công ty thu được 3.000.000.000 VND lợi nhuận ròng Công ty dự kiến phát hành bổ sung

200.000 cổ phần với giá 40.000 VND

1) Giá trị cổ phiếu sau khi phát hành ?

2) Giá cổ phiếu sau khi phát hành sẽ nằm trong khoảng nào ?

3) Giá trị của quyền mua cổ phiếu là bao nhiêu ?

4) Tài sản của một cổ đông vốn trước khi phát hành sở hữu 10%

cổ phần sẽ như thế nào ?

5) EPS thay đổi như thế nào ?

6) Một ngày sau ngày không hưởng quyền giá cổ phiếu tăng lên

44.000 VND thì quyền mua cổ phần sẽ có giá là bao nhiêu ?

Trong đó :

Ptc: Giá trị cổ phiếu ngày giao dịch không hưởng quyền ;

Qc: Số lượng cổ phiếu trước khi phát hành ;

T: Cổ tức bằng tiền mặt ;

Pc : Giá đóng cửa cổ phiếu phiên trước ngày giao dịch không

hưởng quyền Pm: Giá phát hành ;

Qm: Số lượng cổ phiếu phát hành

a) Sử dụng quyền mua cổ phiếu

• Giá trị tài sản

• Cơ cấu tài sản trong danh mục

• Tỷ lệ sở hữu (trọng lượng tiếng nói trong đại

hội cổ đông) trước và sau khi phát hành

• Giá trị tài sản

• Cơ cấu tài sản trong danh mục

• Tỷ lệ sở hữu (trọng lượng tiếng nói trong đại

hội cổ đông) trước và sau khi phát hành

c) Từ bỏ quyền mua cổ phiếu

• Có thể xảy ra do không theo dõi thị trường,

hoặc do sở hữu quá nhiều loại cổ phiếu, không bao quát hết để quá hạn ngày đăng ký

• Giá trị tài sản giảm (mất khoản tiền bằng số

quyền x giá trị quyền)

• Tỷ lệ sở hữu giảm

d) Độ nhạy cảm của quyền mua cổ phiếu

Các trường hợp

• HAG – 13/04/2012 – trả cổ tức 2010 bằng cổ phiếu (sao lâu vậy?)

– Giá trước khi phát hành (23/04) : 31.500

– Giá ngày giao dịch không hưởng quyền : 80.000

– Giá trị của quyền mua?

• DCT – 25/02/2008 – giá phát hành cao hơn giá thị trường (file html)

– Số cổ phần hiện hành : 18.146.019

– giá trước ngày giao dịch không hưởng quyền : 18.600

– Giá ngày giao dịch không hưởng quyền : 17.700

– Tại sao?

– Giá trước khi phát hành: 20.700

– Giá sau khi phát hành: 16.000

– Số lượng xin phép phát hành :

Thông báo phát hành trên HOSE 29/06/2010

• 1 Trả cổ tức bằng cổ phiếu năm 2009

- Tỷ lệ thực hiện: 15% (cổ đông sở hữu 20 cổ phiếu sẽ nhận được 03 cổ phiếu mới)

- Số lượng cổ phiếu phát hành: 100.505.295 cổ phiếu

• 2 Phát hành thêm cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu

- Tỷ lệ thực hiện quyền: 10:2 (cổ đông sở hữu 10 cổ phiếu được quyền mua 02 cổ phiếu mới)

- Số lượng cổ phiếu phát hành thêm: 134.007.060 cổ phiếu

- Giá phát hành thêm: 12.000 đồng/cổ phiếu

• 3 Không đề cập đến phát hành cho cán bộ chủ chốt

5 Phát hành cho các đối tượng ngoài cổ đông

(case STB)

• Giá trị cổ phiếu trong trường hợp không có “cán bộ chủ

chốt”

• Chênh lệch: 17111 – 17036 = 75 đồng/cổ phiếu

• Tương đương: 75/17036 = 0.44% giá 1 cổ phiếu

• Số tiền mà “cán bộ chủ chốt” kiếm lời qua đợt phát

(case STB)

• Thứ nhất, cổ phiếu của mỗi cổ đông nhỏ bị pha loãng

2% về mắt số lượng (quyền bầu cử cũng bị pha loãng)

• Thứ hai, tổng cộng các cổ đông hiện hữu mất 0,44% giá

trị trên 1 cổ phiếu

• Thứ ba, tính trên toàn bộ cổ đông, các cổ đông lớn “cho

phép” cán bộ chủ chốt có 1 khoản lời hơn 67 tỷ

• Ai là cán bộ chủ chốt ? Họ có phải là cổ đông lớn đang

tham gia quyết nghị các nghị quyết ĐHCĐ – nghĩa là tay phải biểu quyết cho tay trái nhận tiền

• Ai nhận số tiền khổng lồ này?

• Đã bao nhiêu lần công ty STB thực hiện các đợt phát

hành tương tự ?