Thực trạng chỉ đạo giáo dục thẩm Mỹ thông qua hoạt động Văn Hóa nghệ thuật ở trường Tiều học số 1 Quảng Châu - Quảng Trạch- Quảng Bình

Báo cáo thực tập: Thực trạng chỉ đạo giáo dục thẩm Mỹ thông qua hoạt động Văn Hóa nghệ thuật ở trường Tiều học số 1 Quảng Châu - Quảng Trạch- Quảng Bình

Lời cảm ơn

Đề tài: "Hiệu trởng chỉ đạo nâng cao hiệu suất giáo dục thẩm mỹthông qua hoạt động văn hoá nghệ thuật ở trờng tiểu học" Đợc thực hiệntrong thời gian thực tập s phạm và quản lý giáo dục ở trờng tiểu học số 1Quảng Châu- Quảng Trạch - Quảng bình

Em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc cô giáo: Thạc sĩ Đỗ Thị ThanhThuỷ, ngời đã giúp đở tận tình và đóng góp nhiều ý kiến quý báu trong quátrình nghiên cứu và hoàn thành đề tài Xin cảm ơn các thầy cô giáo trờngCán bộ quản lý giáo dục và đào tạo đã trang bị những lý luận giúp cho việcnghiên cứu đề tài

Xin chân thành cảm ơn Ban giám hiệu tập thể giáo viên, học sinh ờng TH số 1 Quảng Châu và các bạn đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiệngiúp đở cho đề tài đợc hoàn thành Do điều kiện thời gian có hạn, bớc đầutập nghiên cứu khoa học nên không tránh khỏi những thiếu sót Kính mong

tr-sự góp ý của các thầy giáo, cô giáo và các bạn để đề tài đợc hoàn thiện vàhữu ích hơn

Xin chân thành cảm ơn !

Tác giả

Đặng Văn Duận

Mục lục

Phần mở đầu 4

Lý do chọn đề tài 5

Mục đích nghiên cứu 5

Nhiệm vụ nghiên cứu 5

Phơng pháp nghiên cứu 5

Phạm vi nghiên cứu 5

Thời gian nghiên cứu 6

Phần nội dung 7

Chơng I: Cơ sở lý luận và thực tiễn của việc chỉ đạo nâng cao hiệu suất giáo dục thẩm mỹ thông qua hoạt động văn hoá nghệ thuật ở trờng TH 7

I Một số vấn đề về giáo dục thẩm mỹ 7

Khái niệm về thẩm mỹ 7

Cơ sở lý luận giáo dục thẩm mỹ 9

Vai trò của hoạt động văn hoá nghệ thuật 10

Những nguyên tắc giáo dục thẩm mỹ cho học sinh tiểu học 11

Chơng II: Thực trạng chỉ đạo giáo dụcthẩm mỹ thông qua hoạt động văn hoá nghệ thuật ở trờng Tiều học số 1 Quảng Châu -Quảng Trạch- -Quảng Bình 13

2.1 Vài nét về tình hình địa phơng nhà trờng 13

2.2 Thực trạng chỉ đạo hoạt động văn hoá nghệ thuật của nhà trờng 16

2.3 Thực trạng chỉ đạo giáo dục thẩm mỹ 17

Chơng III: Một số biện pháp chỉ đạo nâng cao hiệu suất giáo dục thẩm mỹ thông qua hoạt động văn hoá nghệ thuật ở trờng tiểu học 18

3.1 Nhóm các biện pháp nâng cao nhận thức 18

3.2 Biện pháp chỉ đạo tốt việc xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch về các hoạt động văn hoá nghệ thuật hàng năm học 20

3.3 Chỉ đạo thực hiện các hoạt động văn hoá nghệ thuật ở trờng tiểu học 3.4.Coi trọng công tác tổng kết, kiểm tra đánh giá trong việc tổ chức giáo dục thẩm mỹ cho học sinh thông qua hoạt động văn hoá nghệ thuật .21

Kết luận và khuyến nghị 28

Tài liệu tham khảo 30

Các ký hiệu viết tắt

ở nớc ta vấn đề GD & ĐT đã đợc đề cập một cách toàn diện trong cácchủ trơng lớn của Đảng và Nhà nớc Phát triển GD - ĐT là một trong những

động lực thúc đẩy sự nghiệp CNH - HĐH, là điều kiện để phát huy nguồn lựccon ngời Yếu tố cơ bản để phát triển xã hội, tăng trởng kinh tế nhanh và bềnvững

Nh vậy, cùng với truyền thụ tri thức Nhà trờng tiểu học phải chú ý giáodục: Đức - Trí - Thể - Mỹ và lao động cho học sinh Trong đó giáo dục thẩm

mỹ có tầm quan trọng và giũ vị trí đặc biệt trong việc hớng học trò tới giá trị

"Chân - Thiện - Mỹ"( Sống đúng - sống tốt - sống đẹp)

Để đạt đợc mục tiêu giáo dục thẩm mỹ, các nhà trờng thực hiện qua haicon đờng cơ bản:

-Dạy học trên lớp

-Dạy học thông qua hoạt động giáo dục NGLL

Trong thực tế, giáo dục thẩm mỹ thông qua các hoạt động văn hoá nghệthuật ở nhà trờng tiểu học đã có nhiều nỗ lực đáng kể Tuy vậy, khách quan

mà xét thì kết quả của việc giáo dục cha cao trong giáo dục thẩm mỹ nóichung, giáo dục văn hoá nghệ thuật nói riêng đã có nhiều chuyển biến nh ngvẫn còn nhiều nét bất cập trong việc dạy và học

Một điều dễ nhận thấy: Cùng với việc giáo dục qua môn học và hoạt độnggiáo dục thẩm mỹ thông qua văn hoá nghệ thuật khác cũng là một giải pháphữu hiệu góp phần nâng cao hiệu suất giáo dục thẩm mỹ cho học trò

Qua hoạt động văn hoá nghệ thuật học sinh đợc bồi dỡng những tình cảmtrong sáng, lành mạnh, phát triển các năng lực cảm thụ trong cuộc sống

Với mong muốn nâng cao chất lợng giáo dục thẩm mỹ thông qua hoạt độngvăn hoá nghệ thuật nhằm hình thành phát triển hoàn thiện năng khiếu thẩm mỹtiềm tàng trong học sinh Đồng thời giúp các em nâng cao năng lực cảm thụcái đẹp cái đúng và cái tốt trong cuộc sống

Để góp phần nhỏ bé của mình vào thành tích chung của nhà trờng đãthôi thúc tôi chọn đề tài:" Hiệu trởng chỉ đạo nâng cao hiệu suất giáo dục thẩm

mỹ thông qua hoạt động văn hoá nghệ thuật"

2- Mục đích nghiên cứu:

“Nâng cao chất lợng giáo dục thẩm mỹ và giáo dục toàn diện cho học sinhtiểu học”

3- Nhiệm vụ nghiên cứu:

3.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận của việc giáo dục thẩm mỹ và các hoạt động văn hoá nghệ thuật ở trờng tiểu học.

3.2 Tìm hiều đánh giá thực trạng giáo dục thẩm mỹ ở trờng tiểu học.

3.3 Đề xuất một số biện pháp chỉ đạo giáo dục thẩm mỹ thông qua các hoạt

động văn hoá nghệ thuật cho học sinh tiểu học.

4 Phơng pháp nghiên cứu:

4.1 Phơng pháp nghiên cứu lý luận

4.2 Phơng pháp nghiên cứu thực tiễn:

- Phơng pháp quan sát

- Phơng pháp điều tra

- Phơng pháp phỏng vấn

4.3 Phơng pháp nghiên cứu hỗ trợ:

-6 Thời gian nghiên cứu:

Đề tài nghiên cứu từ 1/ 2/2006 đến 1/4/2006

nội dung

Chơng I Cơ sở lý luận các việc chỉ đạo nâng cao hiệu suất

giáo dục thẩm mỹ thông qua hoạt động

Để hiểu rỏ hơn, chúng ta nghiên cứu xem " Chỉ thẩm mỹ là cái gì?

Nó đợc cấu hình bởi 3 bộ phận theo sơ đồ sau:

- Khách thể thẩm mỹ nói đến cái xấu, cái đẹp, cái trác tuyệt, cái bi kịch,cái hài kịch Chúng có quan hệ với nhau

- Nghệ thuật đợc xem là phơng tiện quan trọng để thực hiện giáo dụcthẩm mỹ

Cùng với sự ra đời và phát triển của thế giới tự nhiên Loài ngời cũngdần dần từng bớc tiến hoá và tự hoàn thiện mình

Từ đó đối tợng thẩm mỹ dần đợc phát triển Trớc đây con ngời chỉ biết

ăn no, mặc ấm, nhng giờ đây nhu cầu đó không còn đáp ứng nữa Thay vào

đó là ăn ngon mặc đẹp

Nh vậy chúng ta thừa nhận" Sống đúng, sống tốt, sống đẹp" không chỉ làkhát vọng của một dân tộc nào mà là khát vọng của toàn nhân loại từ cổ chíkim, từ bắc tới nam, từ đông sang tây.

Nhng việc sống thế nào cho đúng, cho tốt, cho đẹp vẫn luôn là câu hỏicha có lời giải đáp có tính thuyết phục Tuy vậy, theo quan điểm của nhogiáo, phật giáo đến nay vẫn xoay quanh trục giá trị: Chân - Thiện - Mỹ vớimột hệ thống giá trị tơng ứng

Thẩm mỹ cũng là một trong những mục tiêu giáo dục mà các nhà trờngchúng ta đang thực hiện Nhà trờng không chỉ dạy chữ mà còn dạy các emlàm ngời Giáo dục thẩm mỹ là một bộ phận tất yếu hợp thành của hệ thộnggiáo dục, nhằm tạo ra những con ngời phát triển toàn diện Điều này đặt racho giáo dục một trọng trách lớn nhng vinh quang giáo dục thẩm mỹ về bảnchất là bồi dỡng lòng khát khao đa cái đẹp vào cuộc sống tạo nên sự hài hoàgiữa xã hội và con ngời trong tự nhiên Nâng cao năng lực cảm thụ và sángtạo ở con ngời, làm cho con ngời phát triển một cách hài hoà trong mọi lĩnhvực của xã hội

Mục tiêu của giáo dục thẩm mỹ là phát huy khả năng của con ngời cóthể sống và làm việc theo đúng quy luật của cái đẹp Do đó nhiệm vụ trọngtâm của giáo dục thẩm mỹ là tạo cho học sinh một kho tàng kiến thức vềthẩm mỹ giúp con ngời tránh đợc hoạt động tự phát, tiến tới sáng tạo trênmọi lĩnh vực của cuộc sống Không thể sống, lao động, học tập, chiến đấu

mà không cần trang bị tri thức về thẩm mỹ phong phú đúng đắn của loàingời

Đúng nh Mác nói:" Con ngời nhào nặn vật chất theo quy luật cái đẹp"bản chất của con ngời một mặt là hình thành những tri thức cho cái đẹp,mặt khác tri thức về cái đẹp luôn cổ vũ con ngời sáng tạo Để vơn tới cái

đẹp trong sáng trong lao động cũng nh trong học tập.v.v Bớc đi đầu tiêncủa mỗi ngời là cần trau dồi những tri thức thẩm mỹ cần thiết

Cơ sở lý luận giáo dục thẩm mỹ thông qua hoạt động văn hoá nghệ thuật

Nghệ thuật đợc xem là phơng tiện quan trọng nhất để thực hiện giáodục thẩm mỹ Nguyên tăc cơ bản của nghệ thuật là phải sử dụng hình tợng

cụ thể - cảm tính để tạo ra con ngời cảm xúc cá nhân mạnh mẽ Hoạt độngvăn hoá nghệ thuật nhằm mục tiêu giáo dục nhân cách học sinh Trong đó

sử dụng các loại hình đặc trng của nghệ thuật vào văn hoá Hoạt động nàynhằm cung cấp những tri thức về mỹ học và nghệ thuật, giáo dục cho họcsinh trực tiếp cảm thụ các hiện tợng thẩm mỹ nghệ thuật tạo điều kiện kích

tích hoạt động sáng tạo đồng thời cũng cố nâng cao trình độ phát triển thẩm

mỹ của học sinh

Trong thực tế hiện nay điểm yếu nhất của hoạt động này là cách tổchức cha thể hiện đợc đặc trng của hoạt động văn hoá Nghệ thuật(Cảm thụsáng tạo các giá trị văn hoá nghệ thuật) Do đó tất cả các khâu giúp cho họcsinh cảm thụ đánh giá thẩm mỹ còn rất yếu hoặc không đầy đủ Giáo dụcthẩm mỹ bằng các văn hoá nghệ thuật, với việc tạo ra một sân chơi bổ ích là

điều thiết thực và sự cần thiết Để nâng cao giáo dục thẩm mỹ bằng văn hoánghệ thuật cần thực hiện theo quy trình sau:

B

ớc 1: Định hớng hoạt động bao gồm các hình thức hoạt động nhằm tạotâm thế cung cấp tri thức, cung cấp các sự kiện thực tế cho quá trình cảmthụ và sáng tạo thẩm mỹ

B

ớc 2: Tổ chức trãi nghiệm và sáng tạo thẩm mỹ bao gồm các hình thứchoạt động cụ thể nhằm giúp cho học sinh tiếp xúc trực tiếp với đối tợngthẩm mỹ tạo điều kiện cho học sinh phát huy cao khả năng sáng tạo thẩmmỹ

B

ớc 3: Tổ chức đánh giá và thu hoạch các giá trị thẩm mỹ bao gồm các hìnhthức hoạt động nhằm nâng cao và giúp học sinh tự khẳng định mình với tcách là một chủ thể thẩm mỹ( ở mức độ khác nhau) phát huy tác dụng củacác kết quả hoạt động

Vai trò của hoạt động văn hoá nghệ thuật đối với việc giáo dục thẩm mỹ cho học sinh.

Cùng với việc hoạt động dạy và học ở trên lớp thì hoạt động văn hoánghệ thuật ngoài giờ lên lớp cũng đóng góp một vai trò hết sức quan trọngtrong việc hình thành và phát triển nhân cách

Giáo dục thẩm mỹ là một bộ phận hữu cơ của mục tiêu giáo dục và

đào tạo Nó nhằm mở rộng, khơi sâu kiến thức đã học ở trên lớp Bởi vì ởtrên lớp thời gian quá ít nên muốn trở thành thực tế thì phải thông qua hoạt

động ngoài giờ lên lớp bao gồm: Vui chơi, giải trí, văn hoá, văn nghệ, thểdục, thể thao

Việc giáo dục văn hoá nh tạo ra cấu trúc tiết tổng thể, còn thông quahoạt động giáo dục thẩm mỹ nh một cái chìa khoá giúp các em hoà nhậpvào cuộc sống cộng đồng, làm phong phú thêm vốn tri thức và hiểu biết củacác em

Vì thế hơn ai hết ngời cán bộ quản lý cần nằm vững chơng trình nộidung hoạt động để lên kế hoạch cho phù hợp với tình hình của địa phơngnơi mình công tác Chúng ta cần khẳng định lại một cách chắc chắn rằng sử

dụng văn hoá nghệ thuật làm phơng tiện nền tảng để giáo dục thẩm mỹ Vớihọc sinh bậc tiểu học là lứa tuổi đang tập làm ngời lớn, các em rất dể thíchnghi với môi trờng Những điều mà các em đợc học ở trên lớp trong giờ họcchính khoá nếu không đợc thực hành, tổ chức một cách khoa học thì mãimãi là những bài học lý thuyết riêng, học sinh sẽ không có điều kiện đểbiến những điều đã học thành thói quen và những nhu cầu thẩm mỹ cầnthiết.

Vì lẽ đó, mà công tác chỉ đạo nâng cao hiệu suất giáo dục thảm mỹthông qua hoạt động văn hoá nghệ thuật cần tổ chức một cách thờng xuyên,liên tục và khoa học, phù hợp với đặc điểm tâm lý lứa tuổi của học sinh tiểuhọc Đặc điểm của học sinh tiểu học là một trong những điều kiện cần thiết

để từ đây chúng ta có những biện pháp tổ chức hoạt động giáo dục ngoàigiờ lên lớp cho phù hợp và đạt hiệu quả cao nhất

Những nguyên tắc giáo dục thẩm mỹ cho học sinh tiểu học:

+ Căn cứ vào lứa tuổi để có những tác động khác nhau, có mục tiêu

và tri thức khác nhau

+ Nguyên tắc thẩm mỹ có hệ thống giáo dục luôn đòi hỏi tính liêntục kiểu xoáy ốc, ở mỗi vòng xoáy riêng đều có hệ thống đón nhận vàchuẩn bị mở rộng khả năng sáng tạo tốt hơn, cao hơn

+ Tính liên tục trong quá trình thẩm mỹ gắn liền với tính lôgíc, đảmbảo cho sự phát triển từ đơn giản đến phức tạp, từ chỗ cha hoàn thiện đếnchỗ hoàn thiện hơn

+ Đảm bảo tính toàn diện nhằm phát huy mọi khả năng sáng tạo củacon ngời nhng trung tâm vẫn là xây dựng những năng lực thẩm mỹ khởi đầu

từ việc hoàn thành các giác quan Nguyên tắc đảm bảo phù hợp với sự pháttriển của xã hội

Đờng lối quan điểm phát triển kinh tế của Đảng ta đã đem lại nhữngbiến đổi hết sức cơ bản trong đời sống xã hội về mọi mặt nh: Chính trị, Vănhoá và cả trong vấn đề quan hệ của con ngời với con ngời

Những giá trị t tởng đạo đức văn hoá nghệ thuật cũng đang đợc dầndần điều chỉnh cho phù hợp với sự biến đổi tolớn của đất nớc trong mọihoạt động của xã hội ngời ta hớng vào tính nhân văn cao cả, nhằm đào tạonhững con ngời nhạy bén trong cảm xúc, có ý thức trách nhiệm với cuộcsống, thấy rõ mối quan hệ giữa mình với tự nhiên, với xã hội, với lịch sửvăn hoá dân tộc và nhân loại Làm cho ngời đợc đào tạo ra luôn có nhu cầunhận thức, có khát vọng làm phong phú thêm cuộc sống, làm đẹp thế giớitrên cơ sở tìm hiểu, khám phá, lĩnh hội sâu sắc về thế giới xung quanh

Theo hớng đó giáo dục thẩm mỹ cho học sinh trong nhà trờng phảibằng các hoạt động cụ thể kế thừa những giá trị nhân văn, giá trị đạo đứcvẫn còn có ý nghĩa thời đại Đồng thời phải biết tiếp nhận những giá trị vănhoá mới, giá trị đạo đức mới mà xã hội hiện nay đang tạo ra Phát triển lênmột trình độ cao hơn làn cho nó có sức chống lại những biểu hiện lai căng,

đi ngợc với yêu cầu giáo dục đạo đức thẩm mỹ

Chơng II Thực trạng chỉ đạo giáo dục thẩm mỹ thông qua hoạt động văn hoá nghệ thuật ở trờng tiểu học số

1 Quảng Châu - Quảng Trạch - Quảng bình.

2.1 Vài nét về tình hình địa phơng, nhà trờng

2.1.1 Vài nét về tình hình địa phơng

Xã Quảng Châu nằm ở phía Bắc của Huyện Quảng Trạch, tỉnhQuảng Bình Là một xã miền núi có diện tích đất 955,8 ha; dân số 8,554 hộkhẩu( chủ yếu theo đạo phật, không có đạo thiên chúa giáo)

Xã đợc chia làm 4 thôn: Trung Minh, Tiên Tiến, Hoà Lạc, Tùng Lý:

Có 2 điểm trờng tiểu học:

TH số 1 (ở Trung Minh)

TH số 2 (ở Tùng Lý)

Có 1 điểm trờng THCS (đóng tại thôn Tiên Tiến)

Quảng Châu là một xã anh hùng, xã có nhiều thành tích trong đấutranh và bảo vệ tổ quốc, xây dựng xã hội chủ nghĩa Ngời dân trong xã chủyếu sống bằng nghề nông dân nên đời sống kinh tế gặp nhiều khó khăn.Nhân dân trong xã có truyền thống hiếu học, trình độ dân trí mấy năm gần

đây tăng rỏ rệt so với các năm trớc 2000 Đảng bộ và nhân dân địa phơngrất quan tâm đến sự nghiệp GD & ĐT

Là xã đã hoàn thành giáo dục TH và THCS, đảm bảo vững chắc phổ cậpGDTH đúng độ tuổi

2.1.2 Vài nét về tình hình nhà trờng:

Trờng tiểu học số 1 Quảng Châu nằm trên địa bàn xã Quảng Châu

Có diện tích là 14.450 m2, Đặt ở hai khu vực khu vực Trung tâm có diệntích 8.650 m2, khu vực lẽ có diện tích 5.800 m2

a/Tình hình đội ngũ cán bộ giáo viên:

30-55

45->55 Tốt Kh

áYếu

ĐL

Cấp tỉnh

Cấp huyện

Cấp ờng GV khá GV TB

tr-GV yếu

4 15,4

Đội ngủ cán bộ quản lý có 3 đồng chí, 1 đại học( Hiệu trởng), 2 phóhiệu trởng: Cao đẳng Tuổi đời còn trẻ, có chuyên môn nghiệp vụ, năng lựcquản lý tốt

Qua số liệu thống kê có 3 bảng trên cho thấy: Chất lợng đội ngũ giáoviên của trờng đạt ở mức khá Không có giáo viên yếu kém Phần lớn giáoviên trẻ, sức khoẻ tốt, tâm huyết nghề nghiệp

Bảng 4: Số lợng học sinh Khối lớp Số lớp Năm học 2004 - 2005 Số học sinh Số lớp Năm học 2005 - 2006 Số học sinh

Bảng thống kê số lợng học sinh cho ta thấy năm học 2004 - 2005 sốhọc sinh lớp 1 giảm đáng kể ở năm học 2005 - 2006.

Qua tìm hiểu đợc biết nguyên nhân làm giảm số lợng học sinh lớp 1

là do ngời dân trong xã thực hiện tốt KHHGĐ

Nhìn chung học sinh trên địa bàn hầu hết con em nông dân nghèonhng rất ngoan và hiếu học Ngay từ lúc đầu bớc vào năm học đợc sự quántriệt của nhà trờng, Đội thiếu niên đã đa các em vào nề nếp khuôn khổ

Năm học vừa qua Liên đội đạt danh hiệu liên đội vững mạnh xuấtsắc Trong kỳ thi học sinh giỏi huyện trờng có 15 em tham gia thì có 9 em

đạt giải

Với sự nỗ lực của thầy và trò cố gắng xây dựng trờng đạt chuẩn quốcgia giai đoạn 2 đã đạt nhiều kết quả Tuy nhiên trờng cần phải cố gắngnhiều hơn nữa để đạt đợc nguyện vọng của mình trong quá trình xây dựng

và trởng thành

2.2 Thực trạng chỉ đạo hoạt động văn hoá nghệ thuật của nhà trờng.

Xuất phát từ thực trạng đã nếu trên của nhà trờng việc tổ chức cáchoạt động cũng gặp nhiều khó khăn Nguyên nhân chủ yếu do đời sống củangời dân còn nghèo, việc tạo cho con em ăn mang cha đúng quy định Họcsinh chậm, nhút nhát hơn so với học sinh ở vùng nông thôn, thành thị nhiềunên dẫn đến việc tổ chức các hoạt động văn hoá nghệ thuật còn hạn chế

Tuy nhiên Ban giám hiệu nhà trờng đầu năm học đã xây dựng kếhoạch khá cụ thể Hội đồng đội đã có những chơng trình, chú điểm sinhhoạt Các hoạt động văn hoá nghệ thuật là cầu nối tạo nên mối liên hệ haichiều giữa gia đình nhà trờng và xã hội Vì thế nhà trờng đã xác định: Đểhoạt động giáo dục văn hoá nghệ thuật đi vào nền nếp, có tổ chức, có kỷluật ngay từ đầu năm học nhà trờng đã thành lập Ban chỉ đạo giáo dục ngoàigiờ lên lớp gồm:

- Trởng ban chỉ đạo: Đ/c Phó hiệu trởng: Phan Thị Thịnh

- Phó Ban chỉ đạo: Đ/c Tổng phụ trách: Nguyễn Bình Tài

- Các thành viên: Tổ trởng chuyên môn

Giáo viên chủ nhiệmAnh chị phụ trách đoàn

Trong năm học nhà trờng đã tổ chức nhiều cuộc thi:

Thi " Nói lời hay - Làm việc tốt"

" Nét đẹp đội viên"

" Vẽ thế giới của em"