LOGO Chương 6 Chương 6 1 Khái niệm chung Là những chất hóa học tiết ra từ tuyến nội tiết, được đưa thẳng vào máu và tuần hoàn đến các mô Lượng HORMONE được sản xuất với lượng nhỏ, có tác động mạnh đ[.]
Trang 1Chương 6:
Trang 21 Khái niệm chung
Là những chất hóa học tiết ra từ tuyến nội tiết, được đưa thẳng vào máu và tuần hoàn đến các
mô Lượng HORMONE được sản xuất với lượng nhỏ, có tác động mạnh đến sinh lý cơ thể, hoạt động mô, điều hòa nhiều quá trình chuyển hóa trong cơ thể.
Vai trò đảm bảo khả năng tự điều chỉnh của
sinh vật Được kiểm soát bởi hệ thần kinh trung ương vỏ não
Hoạt động của hệ thống nội tiết có sự cân bằng, liên quan mật thiết, tác động tương hỗ lẫn
nhau.
Trang 31 Khái niệm chung
Về cơ chế tác dụng
Cơ chế điều hòa chuyển hóa của nhiều HORMONE được thực hiện bằng quá trình cảm ứng tổng hợp
enzym
Hoạt hóa trực tiếp lên enzym
HORMONE ảnh hưởng đến tính thấm của màng tế bào
Hàm lượng AMP – vòng
Về mặt cấu tạo: dựa vào thành phần hóa học
Nhóm 1: HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
Nhóm 2: HORMONE có cấu tạo là steroit
Trang 42 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
(tủy thượng thận)
Trang 52 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
2.1.1 HORMONE tiền yên
Thùy trước của tuyến yên tiết ra 6 HORMONE
Trang 62 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn
xuất protein
2.1.1 HORMONE tiền yên
Somatotropin (STH)
Kích thích sự phát triển của cơ thể, xương và
cơ Có tác dụng lên nhiều quá trình chuyển hóa khác nhau trong cơ thể
Với chuyển hóa glucid: tăng đường huyết
Với chuyển hóa lipid: làm tăng thoái hóa
Trang 72 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
2.1.1 HORMONE tiền yên
Corticotropin (ACTH): có bản chất là protid gồm
39 acid amin, là HORMONE kích thích tuyến vỏ thượng thận, tổng hợp và bài tiết
Corticosteroit
Tăng đào thải Nitơ, K, photphat
Giữ Na, Clo, nước
Tăng đường huyết
Tăng lượng acid béo trong máu
Kích thích tổng hợp Corticosteroit từ
cholesterol
2.1 HORMONE tuyến yên - Hypohyse
Trang 82 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
2.1.1 HORMONE tiền yên
Gonadotropin A (FSH): hay Prolan A là
một glucoprotein dạng monomer hay
dạng dimer, tetramer
Kích thích lên tuyến sinh dục:
Kích thích nang bào phát triển sản xuất
Trang 92 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn
xuất protein
2.1.1 HORMONE tiền yên
Gonadotropin B (LH, ICSH, Prolan B): là một glucoprotein.
Kích thích rụng trứng và sản xuất
progesteron.
Kích thích tinh hoàn sản xuất testosteron Ở người HORMONE này có tên viết tắt là HCG (Human chorionic gonadotropin)
Prolactin (LTH) (hay PRL) là một protein tác dụng kích thích tạo sữa và sản xuất
progesteron
2.1 HORMONE tuyến yên - Hypohyse
Trang 102 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
2.1.1 HORMONE tiền yên
Tireostimulin (TSH – tirotropin):
của tuyến giáp, tăng khả năng gắn Iot
Về cấu tạo là một gluco – protein điều hòa bài tiết TSH trực tiếp là HORMONE tuyến giáp - Tyroxin
2.1 HORMONE tuyến yên - Hypohyse
Trang 112 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
2.1.2 HORMONE của thùy giữa tuyến yên
Thùy giữa sản xuất MELANOTROPIN hoặc
INTECMEDIN làm tăng tích tụ sắc tố Melanin ở da
Bản chất là polypeptit, có 2 dạng α MSH và β MDH
2.1.3 HORMONE của thùy sau tuyến yên
Thùy sau tuyến yên sản xuất ra hai HORMONE là
Trang 122 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
2.1.3 HORMONE của thùy sau tuyến yên
Trang 132 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
Cấu tạo:
Trong tuyến giáp có một chất keo màu vàng nhạt chứa 0,5 – 1% Iot, một loại glubulin
Năm 1915 Kendall đã thủy phân thu được
THYROXIN tác dụng nội tiết rất mạnh.
Là HORMONE chủ yếu của tuyến giáp,
0,21g/100g tuyến giáp Đó là dẫn xuất của
Thironin (C 14 H 10 O 4 NI 4 )
2.2 HORMONE tuyến giáp trạng - Thyroid
Trang 142 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
Tác dụng của HORMONE tuyến giáp
Tăng cường oxy hóa ớ các mô, HORMONE tuyến giáp có tác dụng rõ rệt trong quá trình phát triển của chúng
Thiếu HORMONE tuyến giáp sẽ không phát triển bình
thường, chậm lớn, chậm phát triển
Thyroxin hổ trợ cho tác dụng của STH
Điều hòa HORMONE tuyến giáp (TSH)
Điều hòa sự tổng hợp và giải phóng thyroxin, hàm lượng HORMONE tuyến giáp trong máu lại điều tiết sự bài tiết TSH
Điều hòa Ca (giảm Ca) tên là Caxidonin là một polypeptit
có 32 acid amin
2.2 HORMONE tuyến giáp trạng - Thyroid
Trang 152 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn
Ca trong huyết tương máu
Điều hòa tiết HORMONE bởi lượng Ca huyết thanh
Tác dụng trong các quá trình NADP
NADP.H 2 , giai đoạn oxy hóa từ axetyl-CoA + Oxaloaxetic → a.citric; Glutation dạng khử
dạng oxy hóa
2.3 HORMONE tuyến cận giáp
Trang 162 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
nối nhau bằng liên kết S – S
Chuỗi A có 21 acid amin và có
1 liên kết S – S Trong chuỗi B
có 30 acid amin không có liên
Trang 172 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
Insulin cũng làm tăng tổng hợp protein từ acid amin
Insulin có tác dụng làm giảm hàm lượng c
AMP (AMP vòng) tăng lượng GMP vòng
Tăng vận chuyển gluco từ máu qua màng sinh chất, tế bào mỡ
2.4 HORMONE tuyến tụy - Pancreas
Trang 182 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
Trang 192 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
Khí mới tiết ra nó ở dạng pro-glucagon chưa có hoạt
tính HORMONE – có số acid amin là 37 acid amin
Glucagon có khả năng tăng nồng độ c-AMP (AMP –
vòng) trong tế bào chuyên biệt
Hoạt hóa enzym amilo 1,6 – glucosidase
2.4 HORMONE tuyến tụy - Pancreas
Trang 202 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn
xuất protein
HORMONE tủy thượng thận là Adrenalin và
noradrenalin.
HORMONE vỏ thượng thận có cấu tạo steroit
Noradrenalin cấu tạo chỉ khác adrenalin một nhóm –CH 3
Tác dụng: làm co mạch ở da, tăng nhịp tim
Làm tăng đường huyết do hoạt hóa photphorylase làm tăng sự phân giải glycogen ra gluco ở gan
Adrenalin kìm hãm tổng hợp glycogen ở gan, kích thích phân giải glucogen ở cơ xương, kích thích lipase,
Noradrenalin chủ yếu làm co mạch, tăng huyết áp
2.5 HORMONE tuyến thượng thận
Trang 212 HORMONE có bản chất là protein hay dẫn xuất protein
2.5 HORMONE tuyến thượng thận
C 9 H 13 O 3 N M = 138
C 8 H 11 O 3 N M = 169,18
Trang 223 HORMONE có cấu tạo steroid
Vỏ thượng thận tiết các HORMONE có bản chất là steroit
Nhóm 1: Gluco – corticoit là nhóm HORMONE có 21
Tăng cường quá trình tạo glucid mới từ protid
Tăng thoái hóa protid, lipid
Tăng sự tiết acid Chlohydric và pepsinogen ở dạ dày
Cortizon và cortizol có tác dụng chống viêm, chống dị ứng
3.1 HORMONE vỏ thượng thận (Adrenal cortex)
Trang 233 HORMONE có cấu tạo steroid
Trang 243 HORMONE có cấu tạo steroid
Trang 253 HORMONE có cấu tạo steroid
(DOC)
Trang 263 HORMONE có cấu tạo steroid
HORMONE sinh dục nam
Có trong tinh hoàn và nước tiểu, là dẫn xuất của hệ cấu tạo đa vòng Androstan có 19 C
Phát triển giới tính, Androgen làm phát triển giới tính phụ
Kích thích quá trình đồng hóa
3.2 HORMONE sinh dục
Trang 273 HORMONE có cấu tạo steroid
HORMONE sinh dục nam
3.2 HORMONE sinh dục
Trang 283 HORMONE có cấu tạo steroid
Estrogen thoái hóa ở gan, đào thải qua nước tiểu.
Nhóm này gồm: Estron, estradiol và estriol
3.2 HORMONE sinh dục
Trang 293 HORMONE có cấu tạo steroid
Trang 303 HORMONE có cấu tạo steroid
Trang 31và mô
Tuyến yên