*Ngày soạn 20/09/2009 Tuần Ngày soạn Tiết Ngày dạy Bài 7 KẾ THỪA VÀ PHÁT HUY TRUYỀN THỐNG TỐT ĐẸP CỦA DÂN TỘC ( Tiết 1) I MỤC TIÊU BÀI HỌC 1 Kiến thức Giúp HS nêu được Thế nào là tr thống tốt đẹp của[.]
Trang 1Tuần : Ngày soạn:
Bài 7
KẾ THỪA VÀ PHÁT HUY TRUYỀN THỐNG TỐT
ĐẸP CỦA DÂN TỘC
( Tiết 1) I.MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1 Kiến thức: Giúp HS nêu được:
- Thế nào là tr.thống tốt đẹp của d.tộc & một số tr.thống tiêu biểu của d.tộc VN
- Thế nào là kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc và vì sao cần phải kế thừa ,phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tột
- Xác định được những thái độ hành vi cần thiết để kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc
2 Kỹ năng:
- Biết rèn luyện bản thân theo các nguyên tắc tốt đẹp của dân tột
- Có kỹ năng phân tích, đánh giá những quan niệm, thái độ, cách ứng xử khác liên quan đến các giá trị tr.thống
3 Thái độ:
- Có thái độ tôn trọng,tự hào về những truyền thống tốt đẹp của dân tột
II CHUẨN BỊ
- Sgk – Sgv – GDCD 9.
- Các tư liệu, t/h có l.quan chủ đề trong thực tế
- Ca dao, tục ngữ, câu chuyện nói về chủ đế trên
- Đọc đặt v/đ & trả lời gợi ý sgk
- Sưu tầm tranh nd trên
III PHƯƠNG PHÁP VÀ HÌNH THỨC TỔ CHỨC DẠY HỌC
- Phương pháp dạy học chính: tổ chức hoạt động (thảo luận nhóm, trò chơi)
- Hình thức dạy học chính: làm việc theo nhóm, vấn đáp
IV TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
1 KTBC: (4’) (HS TB )
? Hãy khoanh tròn vào chữ cái đầu câu những việc làm nào sau đây thể hiện tinh thần h.tác q.tế
A Hưởng ứng ngày MTTG
B Kêu gọi đầu tư của nước ngoài vào l.vực nước sạch cho người nghèo
C Không muốn chuyển giao công nghệ sx thuốc trị bệnh HIV/AIDS cho nước nghèo (do sợ mất lợi nhuận)
D VN giúp các nước Châu Phi sx lúa nước, cây lương thực
E Hình thành công ty đa q.gia nhằm giữ thế độc quyền, tăng lợi nhuận cho các nhà tư bản
* Đáp án : (Khoanh 1,2,4)
? Thế nào là hợp tác ? Nêu các ng.tắc h.tác
Hoạt động 1: Khởi động (1phút)
- Cho HS xem tranh ảnh về trang phục một số nước: NB TQ VN
Trang 2
- Xu thế hiện nay là phải tăng cường q.hệ h.nghị & h.tác giữa các nước trên TG Nhưng để có thể h.tác & hội nhập thành công, mỗi d.tộc phải giữ vững bản sắc riêng của mình Tr.thống dân tộc là yếu tố làm nên cái bản sắc riêng, đó là nguồn gốc sức mạnh của d.tộc ta Kế thừa & phát huy tr.thống tốt đẹp của d.tộc là điều vô cùng q.trọng đ/v s.nghiệp CNH-HĐH đn cũng như sự phát triển hoàn thiện nhân cách của mỗi c.người.Vậy tr.thống là gì ? DTVN có tr.thống tốt đẹp nào…
HOẠT ĐỘNG GV HOẠT ĐỘNG HS NỘI DUNG
Hoạt động 2: Khám phá vấn đề ( 15 phút)
- Mục đích: Khai thác đặt v/đ sgk giúp hs hiểu thế nào là tr.thống tốt đẹp của dân tộc & biết một
số tr.thống tốt đẹp của d.tộc ta
- Nội dung: Giúp hs hiểu khái niệm, một số tr.thống tốt đẹp của dân tộc.
- Cách tiến hành:
- Gọi 2 hs đọc đặt v/đ sgk
? Tr.thống y/n của d.tộc ta thể hiện
ntn qua lời nói của B .(HS TB )
- GVKL ở bảng
? Em có nh/x gì về cách cư xử của
học trò cụ Chu Văn An đ/v thầy
giáo cũ.(HS G )
- GV l.hệ GDHS: h.nay vẫn còn
nhiều hs không chào thầy, không lễ
phép…
? Vì sao nhà nước ta gọi lực lượng
GD là nhà giáo (từ 2007-2008) Thể
hiện sự tôn vinh….(HS G )
- Tinh thần y/n: Sôi nổi, kết thành làn sóng mạnh mẽ, to lớn…nhấn chìm lũ cướp nước, bán nước
- Thực tiễn đã chm: Cuộc kh/ch của Bà Trưng, Bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang Trung…, chống Pháp-Mỹ cứu nước
- Các chiến sĩ ngoài mặt trận, lực lượng hậu phương…thi đua chiến đấu, lđsx…
- Cư xử đúng cách của người học trò kính cẩn, lễ phép, khiêm tốn, tôn trọng thầy cũ, mặc dù hiện tại họ là những nhân vật nổi tiếng Điều đó thể hiện tr.thống TSTĐ của
DT ta
I.Đặt v/đ.
Khai thác đặt v/đ sgk tr
23 -24
1/ Lòng y/n của DT ta là một truyền thống quý báu.Đó là truyền thống y/n còn giữ mãi đến ngày nay
2/ Biết ơn, kính trọng thầy
Trang 3
? Tr.thống là gì .(HS TB )
? Tr.thống tốt đẹp của d.tộc
là gì? (HS TB )
- Những tư tưởng, đức tính, lối
sống, cách cư xử tốt đẹp
- G.thích g.trị tinh thần…
- Chia lớp 2 nhóm t/ch trò chơi
“Tiếp sức”, hs trao đổi 2’.Tiếp sức
1.30g
? Hãy kể những tr.thống tốt đẹp
của d.tộc mà em biết
- GVBS:
+ Các tập quán tốt đẹp & cách ứng
xử mang bản sắc văn hóa VN
+ Nghệ thuật tuồng chèo, các làn
điệu dân ca
+ Kho tàng văn hóa
+ Chiếc áo dài VN
cô là tr.thống quý báu của d.tộc ta
II.Nội dung bài học.
1.Thế nào tr.thống tốt đẹp của d.tộc
Tr.thống tốt đẹp của d.tộc là những giá trị tinh thần, được hình thành trong quá trình l.sử lâu dài của dân tộc, được truyền từ thế
hệ này sang thế hệ khác
2.Những tr.thống tốt đẹp của DTVN.
- Y/n chống giặc ng/x
- Đkết, nhân nghĩa
- Cần cù lđ, hiếu học
- TSTĐ
- Các tr.thống về văn hóa, nghệ thuật…
c/ Kết luận:
DTVN có tr.thống lâu đời với mấy nghìn năm văn hiến Chta có thể tự hào về bề dày l.sử tr.thống DT.Tr.thống y/n, tr.thống TSTĐ được đề cập trong 2 câu chuyện đã giúp ta hiểu rõ hơn
về tr.thống DT & đó là tr.thống mang ý nghĩa t/cực Bên cạnh đó, ta cũng còn những tr.thống mang ý nghĩa tiêu cực
Hoạt động 3: Luyện tập (10
phút) Mục tiêu: Tìm hiểu tr.thống mang yếu tố t/cực, tiêu cực – Kế thừa & phát huy tr.thống
- Nội dung: Giúp hs hiểu một số tr.thống mang ý nghĩa t/cực & loại bỏ một số tr.thống mang ý
nghĩa tiêu cực
b/ Cách tiến hành:
- Chia lớp 2 nhóm lớn, TL đôi bạn,
gọi bất cứ hs nào.TG:2’
*N1: Hãy kể những tr.thống mang
+ Tr.thống y/n
+ Nhân nghĩa, đoàn kết
+ Cần cù lđ, hiếu thảo
- Tr.thống về lđsx:
+ Các nghề tr.thống…
Trang 4
*N2: Hãy kể những tr.thống mang
ý nghĩa tiêu cực
- GV mở rộng:
? Em hiểu thế nào là phong tục, hủ
tục .(HS KH )
- GV: Hủ tục là những điều xấu
nên tránh…
? Thế hệ trẻ chta kế thừa & phát
huy tr.thống tốt đẹp của dt là phải
làm gì .(HS TB )
- L.hệ thực tế: Kế thừa & phát huy
tr.thống là g/gìn bản sắc DT đthời
h.hỏi tinh hoa VH nh.loại để b/sung
h.thiện cho DT mình.Tuy nhiên
h.hỏi phải chọn lọc, tránh chạy theo
cái mới lạ, mốt kệch cỡm, phủ
nhận quá khứ…
? Hãy tìm những TD ch.m tr.thống
của DTVN được kế thừa & phát
huy.(HSTB)
+ Nghề trồng lúa nước + Dệt vải, lụa
+ Làm đồ gốm sứ, đúc đồng…
+ Các nghề tr.thống về văn hóa, nghệ thuật…
- Tập quán, hủ tục lạc hậu
- Nếp nghĩ, lối sống tùy tiện
- Coi thường pháp luật
- Tư tưởng đ.phương hẹp hòi
- Tục lệ ma chay, cưới xin, lễ hội lãng phí, mê tín dị đoan…
-Phong tục: Những y/tố tr.thống tốt đẹp thể hiện
sự lành mạnh
+ Thờ cúng tổ tiên + Áo dài VN
+ Trồng lúa nước
+ Giỗ tổ Hùng Vương
- Hủ tục: là những cái không tốt, không phải… + Tảo hôn
+ Thách cưới
+ MTDĐ…
- Trân trọng bảo vệ, tìm hiểu, ht, thực hành những giá trị tr.thống, để cái hay cái đẹp của tr.thống phát triển & tỏa sáng…
- Thờ cúng tổ tiên
- Ẩm thực VN
- Hát những làn điệu dân ca
- Giao lưu VH các nước
Trang 5
- Btập 1 sgk tr 25 -26.
- Y/c hs l.hệ ở đ/phương có còn
những b.hiện không đúng ko ? Nêu
b.pháp khắc phục…(HSTB)
- Btập 2 sgk tr 26
- Giao lưu thể thao, du lịch
- T/ch Festival âm nhạc:
NaUy, Ấn Độ, VN…
- Chọn: a, c, e, h, i, l
- G.thích: Đó là những thái độ, việc làm thể hiện
sự t/cực tìm hiểu, tuyên truyền & th.hiện theo các chuẩn mực g.trị truyền thống
- Như: cưới hỏi, canh tác lúa nước, áo dài tr.thống
III.Luyện tập.
- Btập 1 sgk tr 25 -26
- Btập 2 sgk tr 26
c/ Kết luận:
Tr.thống dt được g.thiệu trong bài là g.trị tinh thần được h.thành trong q.trình l.sử lâu dài của
dt Kế thừa & phát huy truyền thống là bảo tồn, giữ gìn những giá trị tốt đẹp, đthời g.lưu h.hỏi tinh hoa của nh.loại để làm giàu cho tr.thống của dtộc
H.nay đn đang trong thời kỳ mở cửa hội nhập, nếu ta ko chú ý g.gìn tr.thống, bản sắc dt, chạy theo những cái mới lạ, coi thường & xa rời những g.trị tốt đẹp bao đời, ta sẽ có nguy cơ đánh mất bản sắc dt.Vì vậy, kế thừa & phát huy tr.thống dt là yếu tố vô cùng quan trọng trên con đường phát triển CNH-HĐH đn
Hoạt động 4: Thực hành (10 phút)
- Mục tiêu: Hs trình bày những làn điệu dân ca của q.hương
- Nội dung: Giúp hs biết được tình yêu q.hương đn.
- Cách tiến hành:
- Chia lớp 2 nhóm, đdiện lên trình
bày trước lớp bất cứ h.thức nào
- Cả lớp trao đổi về những s.nghĩ,
cảm nhận của mình qua những làn
điệu dân ca
( Nh/x – Tdương nhóm)
? Qua phần tr/bày 2 nhóm, các em
có s nghĩ gì
- Vẻ đẹp của q.hương
- T/y q.hương đn
- Lòng tự hào dtộc…
c/ Kết luận:
DTVN có nhiều tr.thống đáng tự hào…
Hoạt động 5: Tổng kết (3 phút)
? Em hiểu thế nào là tr.thống thờ cúng tổ tiên, nhớ ơn tổ tiên của người VN Hãy cho biết, thờ cúng tổ tiên, các đền miếu thờ người có công với đ.phương hoặc với đn hiện có ở đ.phương em đang sống
*KL:
Đất nước ta đang trên đà hội nhập đi lên, trong q.trình ấy ta phải ht, hợp tác với nhiều nền văn hóa của nhiều q.gia.Ta cần tỉnh táo chọn lựa cái tốt, cái tiến bộ để du nhập, đthời cần biết
Trang 6
giữ gìn phát huy những giá trị quý báu của tr.thống dtộc.Cần g.thiệu cho bạn bè thấy- hiểu biết
về nền văn hóa phong phú của đn.
Là một công dân tương lai của đn, các em phải phấn khởi, tự hào, tin tưởng vào tương lai của dtộc & nâng cao ý thức giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc.
IV Hoạt động nối tiếp (2’)
- Học kỹ NDBH
- Xem phần còn lại của bài
- Nhóm 1 tìm hiểu th.tế về ndung, ý nghĩa của phong tục tập quán & những b.hiện trái thuần phong mỹ tục VN cũng như tác hại của nó
- Nhóm 2 nêu những giải pháp nhằm b.vệ, giữ gìn những tr.thống, phong tục tập quán tốt đẹp của dân tộc
- Sưu tầm những tr.thống quý báu ở đ.phương còn lưu giữ
- L.hệ b.thân những việc làm tốt, chưa tốt về g/phần giữ gìn & phát huy tr.thống
V Nhận xét - Rút kinh nghiệm tiết dạy.
………
………
………
………
Trang 7
Tuần: Ngày soạn:
Bài 7 ( tt )
KẾ THỪA VÀ PHÁT HUY TRUYỀN THỐNG TỐT ĐẸP
CỦA DÂN TỘC (tt)
I.MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1 Kiến thức:
- Thế nào là kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc và vì sao cần phải kế thừa ,phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tột
- Xác định được những thái độ hành vi cần thiết để kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc
2 Kỹ năng:
- T/cực ht & tham gia các h.động tuyên truyền, bảo vệ tr.thống d.tộc
3 Thái độ:
- Biết phê phán đ/v những thái độ & việc làm thiếu tôn trọng phủ định hoặc xa rời tr.thống tốt đẹp của d.tộc
II CHUẨN BỊ
- Sgk – Sgv – GDCD 9.
- Các tư liệu, t/h có l.quan chủ đề trong thực tế
- Ca dao, tục ngữ, câu chuyện nói về chủ đế trên
- Đọc đặt v/đ & trả lời gợi ý sgk
- Sưu tầm tranh nd trên
III PHƯƠNG PHÁP VÀ HÌNH THỨC TỔ CHỨC DẠY HỌC
- Phương pháp dạy học chính: tổ chức hoạt động (thảo luận nhóm, trò chơi)
- Hình thức dạy học chính: làm việc theo nhóm
IV TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
1 KTBC: (4’) (HS TB) )
- Câu tục ngữ: Bầu ơi thương lấy bí cùng, tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn nói về truyền thống nào của dân tộc ta?
A Truyền thống thương người
B Truyền thống nhân đạo
C Truyền thống tôn sư trọng đạo
D Truyền thống nhân ái
? Tr.thống là gì ? Hãy kể tên những tr.thống tốt đẹp của DTVN mà em biết
Hoạt động 1: Khởi động (1 phút)
Tiết học trước các em đã có dịp tìm hiểu về tr.thống của DT ta.Tr.thống là yếu tố làm nên cái bản sắc riêng, là nguồn gốc sức mạnh của dân tộc Kế thừa & phát huy tr.thống tốt đẹp của d.tộc là điều vô cùng q.trọng đ/v s.nghiệp CNH-HĐH đn cũng
Trang 8
như sự phát triển hoàn thiện nhân cách của mỗi c.người Đó chính là ndung phần còn lại b.học hôm nay…
Hoạt động 2: Khám phá vấn đề (15 phút)
- Mục đích: Tìm hiểu ý nghĩa của truyền thống dân tộc
- Nội dung: Giúp hs hiểu ý nghĩa của tr.thống dtộc.
- Cách tiến hành:
- Chia lớp 4 nhóm,TL:3’
*N1:? Vì sao chta phải kế thừa &
phát huy tr.thống tốt đẹp của d.tộc
*N2:? Chta cần làm gì để có thể kế
thừa & phát huy tr.thống tốt đẹp của
d.tộc
*N3:? Những thái độ & hành vi thể
hiện sự kế thừa & phát huy tr.thống
tốt đẹp của d.tộc
*N4:? Những thái độ & hành huỷ
hoại tr.thống tốt đẹp của d.tộc
- Tìm hiểu phong tục tập quán của d.tộc
- Góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa d.tộc…
- Đọc tài liệu, tìm hiểu sách báo nói về tr.thống
- Giữ gìn bản sắc văn hóa d.tộc
- Th.gia các h.động đền ơn đáp nghĩa
c/ Kết luận:
DTVN có nhiều tr.thống tốt đẹp rất đáng tự hào, nhờ có tr.thống DTVN cũng như các dân tộc khác mới giữ được bản sắc riêng của d.tộc mình
Hoạt động 3: Luyện tập (10 phút)
- Mục tiêu: Hs trao đổi về những tr.thống mà các em đã tìm hiểu được trong th.tế
- Nội dung: Giúp hs hiểu tr.thống của d.tộc.
- Cách tiến hành:
- Chia lớp 2 nhóm, mời đ.diện 2
nhóm trình bày kết quả nhóm mình
sưu tầm được.TG:6’
*N1:? Tìm hiểu th.tế về nd, ý nghĩa
của phong tục tập quán & những
b.hiện trái thuần phong, mỹ tục VN
cũng như tác hại của nó
* Tr.thống được g.thiệu trong bài là những g.trị tinh thần được hình thành trong quá trình l.sử lâu dài của dân tộc
nó có ý nghĩa vô cùng quý giá, đó là những phong tục tập quán lành mạnh, được
Trang 9
*N2:? Vì sao phải kế thừa và phát
huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc
Những giải pháp nhằm bảo vệ, g.gìn
những tr.thống, phong tục tập quán
tốt đẹp của DT
( Nh/x –Tdương)
- GV: Kế thừa & phát huy tr.thống là
trân trọng, b.vệ, g.gìn, t/cực tìm hiểu,
truyền từ thế hệ này sang thế
hệ khác: thờ cúng tổ tiên, ẩm thực VN, chiếc áo dài VN, ca ngợi vẻ đẹp của quê hương, hát những làn điệu dân ca, t/y q.hương đn, lòng tự hào d.tộc, y/n chống giặc ng/x, hiếu thảo với ông bà, cha mẹ, kính thầy, mến bạn…Bên cạnh những tr.thống tốt đẹp của dân tộc, dtộc ta còn có những phong tục tập quán lạc hậu, những hủ tục cần xóa bỏ.TD: nạn tảo hôn, thách cưới cao,mê tín dị đoan những hủ tục đó đã lạc hậu, bị pháp luật nghiêm cấm
vì nó có t/hại rất lớn:
- Làm a.hưởng đến b.thân,
gđ, cộng đồng
- Làm xh ko ổn định phát triển
- Làm mất đi bản sắc VH DT, tr.thống DT bị mai một, lãng quên
Thế hệ trẻ chta phải biết kế thừa & phát huy tr.thống DT
là bảo tồn, giữ gìn những giá trị tốt đẹp, đthời giao lưu h.hỏi tinh hoa của DT khác
có chọn lọc để làm giàu cho tr.thống của DT ta
* B.pháp đ/v cá nhân mỗi hs:
t/cực ht để hiểu về các thể loại nghệ thuật dtộc, thấy được cái hay, cái đẹp của nó, phải chủ động, ko chạy theo mốt, theo phong trào, t/cực tham gia các h.đ nghệ thuật
do nhà trường t/chức
* B.pháp đ/v nhà trường &
các lực lượng xh khác:
thường xuyên t/ch các hđ, tạo đkiện cho thế hệ trẻ được thưởng thức các thể loại nghệ thuật d.tộc, tuyên truyền, GD rộng rãi trên mọi l.vực
Tr.thống là những kn quý giá được đúc kết từ bao đời,
là điểm tựa, là s.mạnh để mỗi người, mỗi d.tộc tồn tại &
3 Thế nào là kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc Vì
Trang 10
ht thực hành những chuẩn mực g.trị
tr.thống để cái hay cái đẹp của
tr.thống d.tộc ta tiếp tục phát triển &
tỏa sáng Kế thừa & phát huy
tr.thống tốt đẹp của d.tộc có ý nghĩa
ntn trong c.sống
? Muốn d.tộc mình phát triển, chta
phải làm gì .(HS KH )
- GDhs…Tích hợp bảo vệ DSVH
phát triển, thế hệ trẻ chta hôm nay phải biết trân trọng ht, giữ gìn
- H.hỏi có chọn lọc tinh hoa d.tộc khác & của nh.loại
sao phải kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc.
- Kế thừa & phát huy tr.thống tốt đẹp của dân tộc là b.vệ, g.gìn, t/cực tìm hiểu, để k bị phai nhạt theo thời gian, mà ngày càng p/tr phong phú, sâu đậm hơn
- Cần phải kế thừa và phát huy tr.thống tốt đẹp của d.tộc vì đó là tài sản
vô giá, góp phần t/cực vào quá trình phát triển của mỗi cá nhân và cả d.tộc
- Bảo vệ, kế thừa & phát huy tr.thống tốt đẹp của d.tộc để góp phần g.gìn bản sắc DTVN
c/ Kết luận:
H.nay trong thời kỳ mở cửa hội nhập, nếu ta ko chú ý g.gìn bản sắc d.tộc, ta sẽ có nguy cơ đánh mất bản sắc d.tộc, bị đồng hóa bởi d.tộc khác, các nền văn hóa khác Kế thừa và phát huy tr.thống d.tộc là yếu tố vô cùng quan trọng trên c.đường phát triển CNH- HĐH đn
Hoạt động 4: Thực hành (10phút)
- Mục tiêu: Động não.T/chức trò chơi để hiểu g.trị tr.thống
- Nội dung: Giúp hs hiểu rõ g.trị tr.thống.
- Cách tiến hành:
- Chia lớp 2 nhóm, t/ch trò chơi
“Tiếp sức”, trao đổi 2’, tiếp sức
1.30g, nhóm nào ghi đúng, nhiều
b.hiện thì thắng Câu hỏi chung:
? Chta cần làm gì & ko nên làm gì
trong việc kế thừa & phát huy
tr.thống tốt đẹp của dtộc
*N1: ? Nên
- Tìm hiểu trang phục tr.thống
- Th.gia các h.động đền ơn đáp nghĩa
- Tìm đọc các tài liệu nói về tr.thống d.tộc
- Tôn kính các nghệ nhân làm nghề tr.thống