Bài tập lớn phân tích luận điểm của hồ chí minh

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO Trường Đại học kinh tế quốc dân Bài tập lớn Môn Tư tưởng Hồ Chí Minh Đề tài Phân tích luận điểm của Hồ Chí Minh “ Nước độc lập mà người dân không được hưởng tự do, hạnh phúc thì[.]

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO Trường Đại học kinh tế quốc dân

Bài tập lớn

Môn : Tư tưởng Hồ Chí Minh

Đề tài: Phân tích luận điểm của Hồ Chí Minh:

“ Nước độc lập mà người dân không được hưởng tự do,

hạnh phúc thì độc lập không có ý nghĩa”.

Làm rõ ý nghĩa luận điểm đối với

sự nghiệp đổi mới của Việt Nam hiện nay?

Họ và tên : Nguyễn Văn Trí

Msv:11154686 Lớp: Tư tưởng Hồ Chí Minh(116)-26

Mục lục

I Quan niệm của Mác Lênin và cha ông về độc lập dân tộc

1 Theo quan điểm của Mác và Lênin

2 Quan điểm của cha ông về độc lập dân tộc

3 Con đường cứu nước và nét sáng tạo độc đáo trong tư tưởng độc lập dân tộc gắn với CHXH của Hồ Chí Minh

II Tư tưởng của Hồ Chí Minh về độc lập, tự do

1 Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc

2 Tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập tự do dân tộc

III Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vào thực tiễn đối với sự nghiệp đổi

mới ở nước ta giai đoạn hiện nay

1 Lí luận

2 Thực tiễn đối với sự nghiệp đổi mới ở Việt Nam hiện nay

IV Kết luận

Lời mở đầu

Chủ tịch Hồ Chí Minh vừa là một lãnh tụ thiên tài, vừa là một danh nhân văn hóa thế giới và một nhà lý luận, tư tưởng lớn của cách mạng Việt Nam Hồ Chí Minh là tấm gương tuyệt vời về tư tưởng độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã

hộ Người luôn mang trong mình một tinh thần độc lập tự chủ, tự lực tự cường, không ngừng đổi mới và sáng tạo.Sự nghiệp và tư tưởng của Người được cả thế giới vinh danh,là ngọn lửa soi đường cho cách mạng Việt Nam đi đến thành công

và cũng là kim chỉ nam cho cách mạng của các dân tộc thuộc địa trên toàn thế giới Tên tuổi và sự nghiệp của Hồ Chí Minh đã thực sự là ngọn cờ trong khối óc và trái tim của người Việt Nam của dân tộc Việt Nam Tư tưởng của người đã thấm nhuần tới từng người dân Việt Nam,là cốt lõi của sự thành công trong con đường kháng chiến,bảo vệ và xây dựng của đảng ta.Giương cao ngọn cờ tư tưởng Hồ Chí Minh

để vẫy gọi và quy tụ mọi tấm lòng Việt Nam vốn nặng lòng vì quê hương, đất nước Những người đã trải qua sự thử thách trong gần nửa thế kỷ chiến đấu và chiến thắng Những người với những hoàn cảnh và điếu kiện khác nhau đã gửi gắm tình yêu nước thương nòi của mình trong nhiều hành động và nghĩa cử không ai giống ai Làm cho mọi giọt máu của mỗi người Việt Nam cùng chảy về trái tim của dân tộc để rồi toả đi khắp bốn phương nuôi dưỡng hành động vì nghĩa lớn đất nước Làm được điều đó cũng là cách tao nên được sự đồng thuận xã hội sâu sắc

và rộng lớn, có sức vẫy gọi và hội được khối đại đoàn kết toàn dân tộc hường về mục tiêu dân giàu nước mạnh, xã hội dân chủ công bằng văn minh "Tư tưởng Hồ Chí Minh" không khép kín, tự đủ, không nhất thành bất biến mà luôn luôn phát triển với dân tộc và thế giới Phải biết làm cho tư tường Hồ Chí Minh sống trong cuộc sống của mọi người Việt Nam, tiếp tục cho nghị lực và tâm hồn của mỗi con người đang xây dựng cuộc sống của mình, gia đình mình và góp phần vào sự nghiệp chung của đất nước Ngày nay, tư tưởng Hồ Chí Minh luôn là kim chỉ nam định hướng cho sự phát triển của Đảng cộng sản và nhà nước Việt Nam Trong toàn

bộ di sản về tư tưởng mà Người đã để lại cho toàn Đảng, toàn dân, vấn đề độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội luôn là một trong những vấn đề trung tâm và được thể hiện rõ ràng, xuyên suốt qua quá trình hoạt động thực tiễn của cách mạng trong nước và trên thế giới Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định “Nếu nước độc lập

mà dân được hưởng hạnh phúc, tự do thì độc lập chẳng có ý nghĩa gì”

I Quan niệm của Mác Lênin và cha ông về độc lập dân tộc

1 Theo quan điểm của Mác và Lênin

C.Mác đã xây dựng nên học thuyết cách mạng, khoa học và nhân đạo để giải phóng giai cấp, xã hội, con người.Trong học thuyết của mình, hai ông

đã chỉ ra sự sụp đổ tất yếu của Chủ nghĩa tư bản (CNTB) và sự quá độ sang một chế độ mới không còn sự bóc lột người Đó là chủ nghĩa xã hội, giai đoạn đầu của chủ nghĩa cộng sản

Cách mạng tháng Mười Nga thắng lợi đã mở ra một con đường xây dựng chủ nghĩa xã hội mới, đầu tiên ở Liên Xô.Sau chiến tranh thế giới thứ hai, hệ thống xã

hội chủ nghĩa ra đời bao gồm nhiều nước trên thế giới Liên Xô và các nước Đông

Âu đã có 1 thời kỳ phát triển rực rỡ và đạt được những thành tựu to lớn

2 Quan điểm của cha ông về độc lập dân tộc

Để giải phóng dân tộc khỏi ách thống trị của thực dân Pháp, ông cha ta đã sử dụng nhiều con đường gắn với những khuynh hướng chính trị khác nhau, sử dụng những

vũ khí tư tưởng khác nhau

Phong trào yêu nước giải phóng dân tộc đầu thế kỷ XX trong thời kỳ đấu tranh chống thực dân Pháp xâm lược, nhân dân Việt Nam đã đứng lên ngay từ buổi đầu khi chúng đến nước ta Rồi sau đó là phong trào Cần Vương Triều đình nhà Nguyễn đã có ba ông vua (Hàm Nghi, Thành Thái, Duy Tân) đứng ra lãnh đạo cuộc kháng chiến chống Pháp Ngọn lửa chống xâm lược của Phong trào Cần Vương bị thực dân Pháp dập tắt vào năm 1896 sau hơn 10 năm nhen nhóm (riêng cuộc khởi nghĩa Yên Thế do Hoàng Hoa Thám lãnh đạo thì đến năm 1913 mới bị dập tắt), nhưng tinh thần yêu nước của toàn dân tộc Việt Nam không bao giờ bị tàn lụi

3 Con đường cứu nước và nét sáng tạo trong tư tưởng độc lập dân tộc gắn với CHXH của Hồ Chí Minh

 Vượt qua tư tưởng yêu nước, độc lập dân tộc theo lập trường phong kiến, tư sản

 Ra đi tìm đường cứu nước, Hồ Chí Minh đã sớm nhận thức được nguyên nhân thất bại của chủ trương cứu nước dựa vào sự giúp đỡ của Trung Quốc, Nhật Bản, những nước “cùng máu đỏ, da vàng”, do Phan Bội Châu

và các chí sĩ yêu nước khác trong “Phong trào Đông Du” tiến hành

 Đầu Thế kỉ XX, Người tiếp cận với tư tưởng dân chủ tư sản của Trung Quốc trong cách mạng Tân Hợi (1911) tập trung ở Chủ nghĩa Tam dân( dân tộc độc lập, dân quyền tự do, dân sinh hạnh phúc) của Tôn Trung Sơn Người đã chắt lọc ra những quan điểm tiến bộ của Tôn Trung Sơn nhưng cũng chưa tin tưởng vào con đường đó

 Bước ngoặt lớn khi Hồ Chí Minh đọc Sơ thảo lần thứ nhất những Luận Cương về vấn đề dân tộc và thuộc đia của V.I Lênin

Từ đây Người nhận thức sâu sắc vấn đề cách mạng giải phóng dân tộc trong thời đại mới được mở ra sau thắng lợi Cách mạng tháng Mười : thời đại quá độ từ CNTB lên CNXH Người đã chỉ ra con đường cứu nước cứu dân và giải phóng lao động và quả quyết: “muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khác là con đường cách mạng vô sản, giành độc lập dân tộc”

 Từ “ Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khác, con đường cách mạng vô sản” đến độc lập dân tộc gắn liền với CNXH

Sau khi cách mạng giải phóng dân tộc thắng lợi, phải tiến hành cách mạng xã hội chủ nghĩa, độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội

 Độc lập dân tộc trước hết đòi hỏi phải đảm bảo cho dân tộc đó quyền tự quyết dân tộc, quyền lựa chọn chế độ chính trị, lựa chọn con đường và

mô hình phát triển, độc lập cả về chính trị, kinh tế, văn hóa

 Độc lập dân tộc phải thực sự bảo đảm quyền làm chủ của nhân dân; nhân dân có cuộc sống ấm no, tự do, hạnh phúc; con người được phát triển toàn diện, có năng lực làm chủ

 Độc lập dân tộc đòi hỏi phải xóa bỏ tình trạng áp bưc, bóc lột, nô dịch của dân tộc này với dân tộc khác về kinh tế, chính trị và tinh thần

 Sự trao đổi, hợp tác kinh tế, văn hóa giữa các nước dựa trên nguyên tắc tôn trọng chủ quyền của nhau, bình đẳng và cùng có lợi ích, vì một thế

giới không có chiến tranh, không có sự hoành hành của cái ác, của những

sự tàn bạo và bất công, bảo đảm cho con người sống trong an ninh và hạnh phúc

 Như vậy, theo Hồ Chí Minh, để đảm bảo độc lập dân tộc thực sự phải tiến lên chủ nghĩa xã hội, đó là quy luật của thời đại, đáp ứng khát vọng ngàn đời của nhân dân ta là độc lập, tự do, hạnh phúc

II Tư tưởng của Hồ Chí Minh về độc lập, tự do

1 Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc

Nội dung cốt lõi của tư tường Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc là độc lập, tự

do là quyền thiêng liêng, bất khả xâm phạm của tất cả các dân tộc

Kết hợp nhuần nhuyễn dân tộc với giai cấp, độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa yêu nước và chủ nghĩa quốc tế

 Trong tư tưởng của Người, vấn đề dân tộc và giải phóng dân tộc cần được tiến hành dưới ánh sáng của chủ nghĩa Mác Lênin, giành độc lập dân tộc để tiến lên xây dựng CNXH Theo Người, chỉ đứng trên lập trường của giai cấp vô sản và cách mạng vô sản mới giải quyết được đúng đắn vấn đề dân tộc

 Mối quan hệ giữa dân tộc và giai cấp được thể hiện thông qua các điểm sau:

 Chủ nghĩa yêu nước và tinh thần dân tộc là một động lực lớn của đất nước

 Độc lập dân tộc gắn liền với CNXH

 Độc lập cho dân tộc mình đồng thời là độc lập cho tất cả các dân tộc khác

 Giành độc lập dân tộc, xây dựng CNXH vì hạnh phúc của con người

=> Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc mang tính khoa học và cách mạng sâu sắc Có sự thống nhất về giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp và con người, luôn gắn chặt và hòa quyện với nhau trong tư tưởng của Người

Trong công cuộc đổi mới hiện nay, vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn

đề dân tộc và giải phóng dân tộc, chúng ta phải biết khơi dậy sức mạnh của chủ nghĩa yêu nước và tinh thần dân tộc, nguồn động lực mạnh mẽ để xây dựng và bảo

vệ đất nước, nhận thức và giải quyết vấn đề dân tộc trên lập trường giai cấp công nhân, chăm lo xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, giải quyết tốt mối quan hệ giữa các dân tộc anh em và trong cộng đồng dân tộc Việt Nam

2 Tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc

2.1 Không có gì quý hơn độc lập tự do

Độc lập dân tộc là khát vọng lớn nhất của các dân tộc thuộc địa Hồ Chí Minh nói : “Tự do cho đồng bào tôi, độc lập cho Tổ quốc tôi Đấy là tất cả những

gì tôi muốn, đấy là tất cả những gì tôi hiểu”

Năm 1919, Hồ Chí Minh gửi tới Hội nghị Vécxây bản Yêu sách tám điểm, đòi các quyền tự do, dân chủ cho nhân dân Việt Nam

Năm 1930 Nguyễn Ái Quốc soạn thảo Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng, một cương lĩnh giải phóng dân tộc đúng đắn và sáng tạo, có tư tưởng cốt lõi

là độc lập, tự do cho dân tộc

Tại Hội nghị TW 8, Hồ Chí Minh chỉ rõ : “ trong lúc này quyền lợi dân tộc giải phóng cao hơn hết thảy” Người chỉ đạo thành lập Việt Nam độc lập đồng minh, ra báo Việt Nam độc lập, và đúc kết ý chí đấu tranh của dân tộc Việt Nam qua câu nói : “ Dù hi sinh tới đâu, dù phải đốt cả dãy Trường Sơn cũng phải kiên quyết giàng cho được độc lập”

Cách mạng tháng 8 thành công, Người thay mặt chính phủ lâm thời đọc tuyên ngôn độc lập: “ Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật

đã trở thành một nước tự do, độc lập Toàn thể dân tộc Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mạng và của cải để giữ vững quyền độc lập, tự do ấy”

Tháng 12/1946 kháng chiến toàn quốc bùng nổ, Người ra lời kêu gọi núi sông: “ Không! Chúng ta thà hi sinh tất cả, chứ nhất định không chịu mất nước, nhất định không chịu làm nô lệ”

Trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Người đưa ra chân lý: “ Không có

gì quý hơn độc lập, tự do”

Độc lập, tự do là mục tiêu chiến đấu, là nguồn sức mạnh làm nên chiến thắng của dân tộcViệt Nam trong thế kỷ XX, một tư tưởng lớn trong thời đại giải phóng dân tộc: “ Không có gì quý hơn độc lập tự do” là khẩu hiệu, hành động của dân tộc Việt Nam, đồng thời cũng là nguồn cổ vũ cho các dân tộc bị áp bưc trên thế giới

2.2 Độc lập dân tộc là điều kiện bảo đảm cho sự phát triển của đất nước.

Một là, độc lập, tự do là quyền thiêng liêng, bất khả xâm phạm của các dân tộc

+ Đối với một người dân mất nước, cái quý nhất trên đời là độc lập của Tổ quốc, tự do của nhân dân Như Hồ Chí Minh đã từng nói: Cái mà tôi cần nhất trên đời là: Đồng bào tôi được tự do, Tổ quốc tôi được độc lập…Hồ Chí Minh là người

đã đưa ra chân lý bất hủ, có giá trị cho mọi thời đại: “không có gì quý hơn độc lập

tự do” Đó không chỉ là lý tưởng mà còn là lẽ sống, là học thuyết cách mạng của

Hồ Chí Minh, là lý do chiến đấu, là nguồn sức mạnh làm nên chiến thắng, nguồn động viên đối với các dân tộc bị áp bức trên thế giới

+ Nước Việt Nam của người Việt Nam, mọi vấn đề thuộc chủ quyền quốc gia

Việt Nam phải do người Việt Nam tự giải quyết Nhân dân Việt Nam không chấp nhận sự can thiệp dưới bất cứ hình thức nào Theo Hồ Chí Minh quyền độc lập dân tộc là quyền thiêng liêng, là trên hết, dù có phải hy sinh đến đâu cũng phải giành

và giữ cho được quyền độc lập ấy

Hai là, kết hợp nhuần nhuyễn dân tộc với giai cấp, độc lập dân tộc với chủ nghĩa

xã hội, chủ nghĩa yêu nước với chủ nghĩa quốc tế Chủ nghĩa xã hội xóa bỏ triệt để chế độ chiếm hữu tư nhân tư bản chủ nghĩa về tư liệu sản xuất, là nguồn gốc sinh

ra tình trạng người bóc lột người, xác lập chế độ công hữu về tư liệu sản xuất chủ yếu, cơ sở kinh tế đảm bảo cho nhân dân lao động thoát khỏi đói nghèo, hướng tới cuộc sống ấm no, hạnh phúc, xây dựng xã hội công bằng, dân chủ, văn minh, tạo điều kiện giải phóng và phát triển con người toàn diện

+ Độc lập dân tộc gắn liền với CNXH.Tư tưởng này vừa phản ánh quy luật khách quan của sự nghiệp giải phóng dân tộc trong thời đại cách mạng vô sản, vừa phản ánh mối quan hệ khăng khít giữa mục tiêu giải phóng dân tộc với mục tiêu giải

phóng giai cấp và giải phóng con người.Đến Hồ Chí Minh, chủ nghĩa yêu nước truyền thống đã phát triển thành chủ nghĩa yêu nước hiện đại, độc lập dân tộc gắn liền với CNXH Độc lập dân tộc là điều kiện tiên quyết để thực hiện chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa xã hội là cơ sở đảm bảo vững chắc cho độc lập dân tộc Hơn hết

Hồ Chí Minh hiểu rằng có độc lập dân tộc thì mới tạo tiền đề đi tới một cuộc sống

ấm no hạnh phúc cho nhân dân

 Độc lập dân tộc theo con đường cách mạng vô sản là tiền đề của hạnh

phúc, tự do.

2.3 Độc lập dân tộc phải gắn liền với hạnh phúc nhân dân.

Ở Chủ tịch Hồ Chí Minh, độc lập dân tộc luôn gắn liền với tự do, hạnh phúc của nhân dân Bác nói " nếu nước độc lập mà dân không hưởng hạnh phúc, tự

do, thì độc lập cũng không có nghĩa lý gì” Độc lập dân tộc phải được đặt trong khối thống nhất bền vững, đoàn kết chặt chẽ của các tộc người, các miền tổ quốc, giữa các tôn giáo và tất cả các giai cấp, tầng lớp nhân dân yêu nước, đồng bào trong nước và kiều bào ở nước ngoài Mục tiêu của CNXH là “độc lập, tự do dân tộc, hạnh phúc nhân dân” Do đó sau khi giành được độc lập, phải tiến lên xây dựng CNXH, làm cho dân giàu nước mạnh, mọi người được sung sướng tự do Chỉ

có CNXH mới đem lại hạnh phúc, ấm no cho nhân dân

Người khẳng định: “ Yêu Tổ quốc, yêu nhân dân phải gắn liền với chủ nghĩa

xã hội, vì có tiến lên chủ nghĩa xã hội thì nhân dân mình mỗi ngày một no ấm thêm, Tổ quốc mỗi ngày một giàu mạnh thêm”

III Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vào thực tiễn đối với sự nghiệp đổi mới ở nước ta giai đoạn hiện nay

1 Lý luận

Cũng như bao nhà Nho yêu nước khác có cùng quan điểm "ái quốc là ái dân" nhưng trong tư tưởng Người không dừng lại ở ý thức mà trở thành ý chí, quyết tâm thực hiện đến cùng sự nghiệp giải phóng giai cấp, dân tộc

2. Thực tiễn ở Việt Nam

Hiện nay với sự phát triển của công nghiệp hóa, hiện đại hóa nhanh chóng,  nước ta đứng trước nhiều thử thách khó khăn, Đảng và nhà nước cần giữ vững hệ t

ư tưởng, lấy dân làm gốc, phát triển về mọi mặt cho nhân dân để đất nước được theo kịp với các nước phát triển trên thế giới

Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội trong tư tưởng Hồ Chí Minh không chỉ phát huy tác dụng trong giai đoạn Đảng ta lãnh đạo nhân dân tiến hành cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc (1945-1954) mà còn xuyên suốt quá trình tiến hành đồng thời hai chiến lược cách mạng khác nhau nhưng quan hệ khăng khít với nhau- Cách mạng dân chủ nhân dân miền Nam và cách mạng xây dựng CNXH ở miền Bắc (giai đoạn 1954-1975) cũng như trong nhiệm vụ xây dựng CNXH, bảo

vệ Tổ quốc hiện nay

Trong quá trình đổi mới đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa, Đảng ta

đã coi đổi mới tư duy lý luận, tư duy chính trị về chủ nghĩa xã hội là khâu đột phá, coi đổi mới kinh tế là trọng tâm và phải đi trước một bước Đảng ta cũng khẳng định, đổi mới kinh tế và đổi mới chính trị phải gắn kết với nhau, nhưng đổi mới chính trị phải trên cơ sở thành tựu của đổi mới kinh tế và phục vụ cho tiếp tục đổi mới kinh tế, ngược lại, đổi mới kinh tế phải đúng định hướng chính trị, phải góp phần tăng cường ổn định chính trị Thực tiễn những năm đổi mới đã mang lại nhiều bằng chứng xác nhận tính đúng đắn của những quan điểm nêu trên

Trước hết, tư tưởng Hồ Chí Minh là sự vận dụng sáng tạo và phát triển chủ nghĩa Mác – Lênin vào điều kiện cụ thể nước ta, kế thừa và phát triển các truyền thống tốt đẹp của dân tộc và tiếp thu tinh hoa nhân loại, là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản giúp cách mạng Việt Nam Đó là: tư tưởng về giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giải phóng con người; về độc lập gắn liền với chủ nghĩa xã hội, về sức mạnh lấy nhân dân làm gốc; về sản xuất và tiết kiệm, chống tham ô, lãng phí, quan liêu; về tăng cường quốc phòng – an ninh, xây dựng lực lượng an ninh nhân dân; về văn hóa dân tộc và hiện đại, về xây dựng Đảng trong sạch, nhà nước của dân, do dân và vì dân…

Thứ hai, mối quan hệ giữa các giai cấp, các tầng lớp xã hội là quan hệ hợp tác và đấu tranh trong nội bộ nhân dân, đoàn kết và hợp tác lâu dài trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc dưới sự lãnh đạo của Đảng Lợi ích giai cấp công nhân thống nhất với lợi ích toàn dân tộc trong mục tiêu chung: độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn