Ngày soạn Ngày dạy Tuần 27 Tiết 100 Văn bản MƯA (Hướng dẫn đọc thêm) Trần Đăng Khoa I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT 1 Về kiến thức Nét đặc sắc của bài thơ Sự kết hợp giữa bức tranh thiên nhiên phong phú, sinh động[.]
Trang 1Ngày soạn:………
Ngày dạy:………
Tuần 27 - Tiết 100 Văn bản : MƯA (Hướng dẫn đọc thêm) Trần Đăng Khoa
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1.Về kiến thức:
- Nét đặc sắc của bài thơ: Sự kết hợp giữa bức tranh thiên nhiên phong phú, sinh động trước và trong cơn mưa rào cùng tư thế lớn lao của con người trong cơn mưa
- Tác dụng của một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản
2 Về kĩ năng:
- Bước đầu biết cách đọc diễn cảm bài thơ được viết theo thể thơ tự do
- Đọc – hiểu bài thơ có yếu tố miêu tả
- Nhận biết và phân tích được tác dụng của phép nhân hóa, ẩn dụ có trong bài thơ
- Trình bày những suy nghĩ về thiên nhiên, con người nơi làng quê Việt
Nam sau khi học xong văn bản
3 Thái độ:
Cảm nhận được thiên nhiên phong phú, hình ảnh con người gần giũ với
thiên nhiên
Giáo dục môi trường
II CHUẨN BỊ:
GV: Giáo án + Bài thơ
HS: Đọc bài trước ở nhà
III TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
Hoạt động 1: Khởi động (5’)
MT: GV kiểm tra kiến thức cũ,
giới thiệu bài mới.
1) Ổn định lớp:
2) Kiểm tra bài cũ:
KiỂM tra vở bài soạn, bài tập
3) Giới thiệu bài mới: HS có
tâm thế chuẩn bị
Mưa rào mùa hạ là một hiện
tượng thiên nhiên rất thường
gặp ở làng quê nước ta Từ góc
sân và khoãng trời nhà mình –
làng Điền Trì, huyện Nam Sách,
Hải Dương, chú bé Trần Đăng
Khoa đã cảm nhận và miêu tả
trận mưa mùa hè như thế nào?
Hoạt động 2: HDHS tìm hiểu
- Thực hiện đầy đủ
- Lắng nghe
I.GIỚI THIỆU CHUNG:
Trang 2chú thích 2’
Mục tiêu: HDHS tìm hiểu về
tác giả, tác phẩm HS tìm hiểu
chung về văn bản
L:HS đọc chú thích
H.Em hãy nêu đôi nét về tác giả
?
H.Em hãy nêu xuất xứ của bài
thơ ?
Hoạt động 3: HDHS đọc
-hiểu văn bản 12’
Mục tiêu: GV hướng dẫn hs
đọc văn bản.
Nắm được vẻ đẹp của thiên
nhiên và tầm vóc lớn lao của
con người.
Nghệ thuật nhân hóa, miêu
tả đạc sắc.
GV: Đây là thể thơ tự do, các
câu thơ rất ngắn, chỉ gồm từ 1
đến 4 tiếng, nhịp thơ nhanh,
gấp, mạnh, mỗi câu thơ là một
nhịp, ít vần, chủ yếu là vần
cách, thể hiện trận mưa rào ở
thôn quê mùa ha
-Giọng đọc cần nhanh, hồ hởi,
rõ nhịp, rõ vần
-Đọc trước một lần
-Yêu cầu học sinh đọc
- Nhận xét
L: HS chia bố cục văn bản
H.Em hãy nhận xét trình tự
miêu tả bài thơ ?
L: Tìm những hình ảnh diễn ra
trước, trong và sau mưa
-Đọc chú thích * -Nêu đôi nét về tác giả
-Nêu xuất xứ bài thơ
- Chú ý
-Đọc theo hướng dẫn của giáo viên
-Nhận xét - bổ sung
- Chia làm 3 phần
-Trước, trong và sau mưa
- Tìm trong văn bản
1) Tác giả:
Trần Đăng Khoa sinh 1958 làng Điền Trì huyện Nam Sách , Hải Dương, là con một gia đình nông dân nghèo Hiện đang công tác ở tạp chí Văn Nghệ quân đội
2) Tác phẩm: 1967 NXB
Văn hóa-Thông tin Hà Nội 1999
II ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
1 Đọc văn bản:
2) Bố cục : 3 phần.
3) Phân tích:
-Cảnh vật trước khi mưa -Cảnh mưa và cảnh vật trong mưa
->Trọng tâm chú ý là cảnh trước khi mưa, thế giới sự vật được miêu tả phong phú, đa dạng vô cùng thân quen, gần gũi với nhà thơ, thấy gì tả nấy vậy mà bài thơ hiện lên thật
Trang 3H.Có một biện pháp nghệ thuật
được sử dụng rất phổ biến trong
bài thơ Đó là biện pháp gì ?
H.Ở cuối bài thơ vì sao mới có
hình ảnh con người xuất hiện ?
H: Em có nhận xét gì về hình
ảnh này ?
Hoạt động 4: HD học sinh
tổng kết 5’
Mục tiêu: GV giúp hs nắm lại
vài nét nổi bật về nội dung và
nghệ thuật.
HS nắm nội dung và nghệ thuật
chính
H.Em hãy nêu nghệ thuật bài ?
H.Nội dung bài nói lên điều gì?
H.Nêu ý nghĩa của văn bản?
-Nhân hóa
- Con người hiện lên to lớn, vượt qua khó khăn
-Hình tượng người cha
vĩ đại
- Nêu nghệ thuật của bài
- Nêu nội dung của bài
- Nêu ý nghĩa của bài
sống động
->Sử dụng biện pháp nhân hóa rất độc đáo, thú vị
-Người cha hiện lên thật vĩ đại
->Tự hào về người cha của mình
III TỔNG KẾT:
1) Nghệ thuật:
- Sử dụng thể thơ tự do với những câu ngắn, nhịp nhanh
- Sử dụng các phép nhân hóa, tác giả tạo được hình ảnh sống động về cơn mưa
- Khắc họa hính ảnh người cha
đi cày về mang ý nghĩa biểu trưng cho tư thế lớn lao, sức mạnh và vẻ đẹp của con người trước thiên nhiên
- Quan sát và miêu tả thiên nhiên một cách hồn nhiên, tinh
tế và độc đáo
2) Nội dung:
Bài thơ đã miêu tả chính xác
và sinh động cảnh thiên nhiên trước và trong cơn mưa rào ở làng quê Bài thơ thể hiện tài năng quan sát và miêu tả thiên nhiên, tinh tế, độc đáo của Trần Đăng Khoa
3) Ý nghĩa:
Bài thơ cho thấy sự phong phú của thiên nhiên và thế vững chãi của con người Từ
đó thể hiện tình cảm vui tươi, thân thiện của tác giả đối với thiên nhiên và làng yêu quý của mình
Trang 4HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS NỘI DUNG GHI BẢNG
HĐ 5: HDHS Phần luyện
tập thêm ( 20’)
MT: Giúp hs nắm lại một số
kiến thức các biện pháp tu từ
GV đưa ra các bài tập trắc
nghiệm về các bện pháp tu từ
L: Thực hiện bài tập
Gọi HS trình bày
L: Nhận xét
GV: Nhận xét, điều chỉnh, đưa
đáp án:
Đáp án
Câu 1: C
Câu 2: A
Câu 3: B
Câu 4:A
Câu 5: B
- Ghi nhận
- Thực hiện
- Trình bày
- Nhận xét
- Ghi nhận
Câu 1: Các từ: trong trẻo,
sáng sủa, trong sáng, xanh mượt, lam biếc thuộc từ loại
gì?
A Danh từ
B Động từ
C Tính từ
D Đại từ
Câu 2: Tác giả sử dụng biện pháp tu từ nào trong câu thơ sau :
" Tôi giơ tay ôm nước vào lòng
Sông mở nước ôm tôi vào dạ"
A : Nhân hóa
B : So sánh
C : Ẩn dụ
D : Điệp ngữ
Câu 3: Tác giả đã sử dụng biện pháp tu từ nào trong
câu văn sau đây: "Hai cái
răng đen nhánh lúc nào cũng nhai ngoàm ngoạp như hai lưỡi liềm máy làm việc"
A : Nói quá
B : So sánh
C : Nhân hóa
D : Ẩn dụ
Câu 4: Câu thơ " Ngày Huế
đổ máu" đã sử dụng biện pháp tu từ gì ?
A : Hoán dụ
B : Ẩn dụ
C : So sánh
D : Điệp ngữ
Câu 5: Những từ in đậm trong ví dụ sau thuộc từ loại nào ?
Đã tan tác những bóng
thù hờn oán
Trang 5Câu 6 Đặt câu
- Câu có phép so sánh.
- Câu có phép nhân hóa
Câu 7 Viết một đoạn văn
miêu tả cảnh cơn mưa có sử
dụng phép so sánh, nhân
hóa.
GV hướng dẫn HS về nhà làm
- Thực hiện
- Chú ý, thực hiện
Đã sáng lại trời thu
tháng Tám
A : Danh từ
B : Phó từ
C : Động từ
D : Tính từ
Câu 6:Đặt câu
- Những hạt mưa như những mũi tên đâm xuyên xuống đất
- Cây dưa dang tay đón những hạt mưa đầu mùa
IV HƯỚNG DẪN CÔNG VIỆC NỐI TIẾP : (3')
-Xem lại bài
- Học thuộc lòng bài thơ
- Hiểu được nghệ thuật miêu tả thiên nhiên và con người trong bài thơ
- Đọc thêm các bài thơ khác của Trần Đăng Khoa
-Chuẩn bị bài: " Hoán dụ"
.Hoán dụ khác ẩn dụ như thế nào ?
Tìm ví dụ cho mooic kiểu hoán dụ
* Rút kinh nghiệm:
………
………