Untitled TRƯỜNG TH,THCS,THPT NGÔ THỜI NHIỆM NỘI DUNG ÔN TẬP GIỮA HK1 MÔN GDCD KHỐI 6 Năm học 2021 2022 BÀI YÊU CẦU CẦN ĐẠT GHI CHÚ Bài 1 Tự hào về truyền thống gia đình, dòng họ 1 Khái niệm Mỗi gia đ[.]
Trang 1TRƯỜNG TH,THCS,THPT NGÔ THỜI NHIỆM
N ỘI DUNG ÔN TẬP GIỮA HK1 MÔN GDCD KHỐI 6
Năm học 2021-2022
CHÚ Bài 1: T ự hào về
truy ền thống gia
đình, dòng họ
1.Khái niệm:
- M ỗi gia đình, dòng họ Việt Nam đều có truyền thống
v ề văn hóa, đạo đức, lao động, học tập
- Tự hào về truyền thống gia đình, dòng họ là thể hiện
sự hài lòng, hãnh diện về các giá trị tốt đẹp mà gia đình, dòng họ đã tạo ra
3.Cách rèn luy ện: Chúng ta cần tự hào, trân trọng, nối tiếp và gìn giữ truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ bằng hành động và thái độ phù hợp
* Ví dụ: Ủng hộ đồng bào Miền Trung gặp thiên tai, chăm sóc ba mẹ khi ốm đau, dắt cụ già qua đường
2 Biểu hiện yêu thương con người
- Biểu hiện của yêu thương con người: quan tâm, chia
sẻ, cảm thông, hỗ trợ, giúp đỡ, tha thứ, hi sinh vì người khác,
- Biểu hiện trái với yêu thương con người: nhỏ nhen, ích kỉ, thờ ơ trước những khó khăn và nỗi đau khổ của người khác, bao che cho điều xấu, ngược đãi người khác,
3 Ý nghĩa yêu thương con người
- Yêu thương con người là truyền thống quý báu của dân tộc ta cần giữ gìn và phát huy
Trang 2- Yêu t hương tạo môi trường vui vẻ, hạnh phúc giúp con người có động lực phát triển bản thân
Bài 3: Siêng
năng, kiên trì 1 - Siêng năng là làm việc tự giác, cần cù, chịu khó Khái niệm siêng năng, kiên trì
thường xuyên của con người
- Kiên trì là làm việc miệt mài, quyết tâm giữ vững ý chí, làm đến cùng dù gặp khó khăn, trở ngại
2 Biểu hiện của siêng năng, kiên trì:
- Đi học chuyên cần
- Chăm chỉ làm bài
- Có kế hoạch học tập
- Bài khó không nản chí
- Chăm làm việc nhà
- Không bỏ dở công việc
- Chăm làm vệ sinh lớp học
- Không ngại khó, ngại khổ
- Tìm tòi, sáng tạo…
- Kiên trì luyện tập thể dục thể thao
3 Ý nghĩa của siêng năng, kiên trì
- Siêng năng, kiên trì sẽ giúp cho con người thành công trong công việc, trong cuộc sống
- Trong bất cứ điều kiện hoàn cảnh nào thì con người cũng phải kiên trì, chịu khó, thường xuyên thì kết quả học tập, lao động mới đạt hiệu quả cao
Trang 3TRƯỜNG TH,THCS,THPT NGÔ THỜI NHIỆM
N ỘI DUNG ÔN TẬP GIỮA HK1 MÔN GDCD KHỐI 7
NĂM HỌC: 2021-2022
CHÚ Bài 1: S ống giản dị
- Là phẩm chất đạo đức cần có ở mỗi người
- Sống giản dị sẽ được mọi người yêu mến, cảm thông, giúp đỡ
Bài 2: Trung th ực 1) Khái niệm
Luôn tôn trọng sự thật, chân lí, lẽ phải
2) Biểu hiện
Ngay th ẳng, thật thà, dũng cảm nhận lỗi khi mình
m ắc khuyết điểm
3) Ý nghĩa
- Sống trung thực giúp ta nâng cao phẩm giá
- Làm lành m ạnh các mối quan hệ xã hội được mọi người tin yêu, kính trọng
Bài 3: T ự trọng 1) Khái niệm
Trang 4- Bi ết giữ lời hứa
- Luôn làm tròn nhi ệm vụ của mình
- Bi ết chấp hành pháp luật, không để người khác nhắc nhở chê trách
3) Ý nghĩa
- Giúp con người có nghị lực, nâng cao phẩm giá, uy tín cá nhân
- Được mọi người tôn trọng, quý mến
Bài 11: T ự tin 1) Biểu hiện
- Tin t ưởng vào khả năng của bản thân, chủ động trong m ọi việc dám tự quyết định và hành động một cách ch ắc chắn, không hoang mang dao động
- Người tự tin cũng là người hành động cương quyết, dám nghĩ, dám làm
Trang 5* Yêu thương con người
Yêu thương con người là quan tâm, giúp đỡ và làm những điều tốt đẹp cho người khác, nhất là những lúc
g ặp khó khăn, hoạn nạn
* Đoàn kết tương trợ
Là s ự thông cảm, chia sẻ và có việc làm cụ thể giúp
đỡ nhau khi gặp khó khăn
2) Biểu hiện
-S ẵn sàng giúp đỡ, cảm thông, chia sẻ với mọi người -Bi ết tha thứ, biết hy sinh
3) Ý nghĩa
* Yêu thương con người
- Là truy ền thống quý báu của dân tộc, cần được giữ gìn, phát huy
- Được mọi người yêu quý và kính trọng
* Đoàn kết, tương trợ
- Sống đoàn kết, tương trợ giúp chúng ta dễ hoà nhập,
h ợp tác với mọi người và được mọi người yêu quý
- T ạo nên sức mạnh vượt qua khó khăn
- Là truy ền thống quý báu của dtộc ta
Trang 6TRƯỜNG TH,THCS,THPT NGÔ THỜI NHIỆM
N ỘI DUNG ÔN TẬP GIỮA HK1 MÔN GDCD KHỐI 8
Năm học 2021-2022
CHÚ Bài 1: Tôn
tr ọng lẽ phải 1) Khái - Lẽ phải là những điều được coi là đúng đắn phù hợp niệm:
với đạo lý và lợi ích chung của xã hội
- Tôn trọng lẽ phải là công nhận ủng hộ, tuân theo và bảo vệ những điều đúng đắn, biết điều chỉnh suy nghĩ
và hành vi của mình theo hướng tích cực
2) Ý nghĩa: Tôn trọng lẽ phải giúp mọi người có cách
- Ch ữ tín có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong đời
s ống của con người, và đặc biệt nhất là trong quan hệ giao ti ếp Giữ chữ tín tức là giữ thể diện cho bản thân
uy t ín, và giữ cho nhân cách đạo đức của chính mình
Ngo ài ra chữ tín cũng giúp chúng ta cân bằng và bảo đảm hài hòa giữa các nhu cầu cá nhân trong xã hội
- Đặc điểm của tình bạn trong sáng, lành mạnh: Phù hợp với nhau về quan niệm sống; bình đẳng và tôn trọng lẫn nhau; thông cảm, chia sẻ, tôn trọng, tin cậy, chân thành,quan tâm giúp đỡ nhau, trung thực, nhân
ái, vị tha
- Ví dụ: Giúp đỡ nhau trong học tập; không bao che, dung túng các việc làm xấu của bạn
2 Ý nghĩa:
Trang 7- Tình bạn trong sáng, lành mạnh giúp con người cảm thấy tự tin, yêu cuộc sống, biết tự hoàn thiện mình để sống tốt hơn
3 Cách rèn luyện
- Xây dựng tình bạn trong sáng, lành mạnh cần có thiện chí và cố gắng từ cả hai bên
Bài 10: T ự lập 1) Khái niệm:
- Tự lập là tự làm lấy, tự giải quyết công việc của mình, tự lo liệu tạo dựng cho cuộc sống của mình, không trông chờ, dựa dẫm, phụ thuộc vào người khác
2) Ý nghĩa:
- Người có tính tự lập thường thành công trong công việc, xứng đáng nhận được sự kính trọng của mọi người
3) Cách rèn luyện:
- Học sinh rèn luyện tính tự lập ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, trong học tập công việc và sinh hoạt hằng ngày
Trang 8TRƯỜNG TH,THCS,THPT NGÔ THỜI NHIỆM
N ỘI DUNG ÔN TẬP GIỮA HK1 MÔN GDCD KHỐI 9
Năm học 2021-2022
CHÚ Bài 2: T ự chủ
+ không hoang mang, nao núng khi gặp khó khăn
+ Không b ị ngã ngiêng, nao núng trước áp lực tiêu cực
+ Biết tự ra quyết định cho mình
- Thiếu tự chủ: Suy nghĩ, hành động nóng nảy, không vững vàng trước cám dỗ…
2 Ý nghĩa của tính tự chủ
- Giúp con người biết sống đúng đắn, cư xử có đạo đức, có văn hoá
- giúp ta vượt qua thử thách, cám dỗ
- Không bị ngã nghiêng trước những áp lực tiêu cực
3 Cách rèn luy ện tính tự chủ:
- Suy nghĩ trước và sau khi hành động
- T ập điều chỉnh hành vi, thái độ của mình: Bình tỉnh,
Bài 1: Chí công vô tư
1 Chí công vô tư
là phẩm chất đạo đức của con người, thể hiện ở sự công b ằng, không thiên vị, giải quyết công việc theo
lẽ phải, xuất phát từ lợi ích chung và đặt lợi ích chung lên trên l ợi ích cá nhân
2 Bi ểu hiện của chí công vô tư:
Công bằng, không thiên vị, làm việc theo lẽ phải, vì lợi ích chung
3 Ý nghĩa
* Đối với sự phát triển cá nhân:
Trang 9Người chí công vô tư sẽ luôn sống thanh thản, được mọi người vị nể kính trọng
* Đối với tập thề xã hội:
Đem lại lợi ích cho tập thể và xã hội, góp phần làm cho đất nước giàu mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh
4 Cách rèn luy ện chí công vô tư:
- Có thái độ ủng hộ, giúp đỡ những người chí công vô
- Người năng động, sáng tạo là người luôn say mê, tìm tòi, phát hiện và linh hoạt xử lí các tình huống trong học tập, lao động, công tác nhằm đạt kết quả cao
b.L àm việc có năng suất, chất lượng, hiệu quả
Là tạo ra được nhiều sản phẩm tốt, có chất lượng cả
về nội dung và hình thức trong một thời gian ngắn
2 Biểu hiện năng động, sáng tạo
- Trong học tập:
+ Thể hiện ở phương pháp học tập khoa học
+ Say mê tìm tòi, phát hiện ra cái mới
- Trong lao động: Dám nghĩ, dám làm, tìm ra cái mới
- Trong sinh hoạt hàng ngày: Biết tiếp thu cái hay, cái đẹp, tránh những điều không phù hợp, không bắt chước người khác một cách rập khuôn, máy móc
3 Ý nghĩa của năng động, sáng tạo
- L à phẩm chất cần thiết của người lao động
- Giúp con người vượt qua khó khăn, rút ngắn thời gian để làm nên thành công
- Nâng cao chất lượng cuộc sống cá nhân, gia đình,
- Siêng năng, tích cực trong mọi hoạt động
- Chịu khó suy nghĩ, nghiên cứu, tìm tòi
Trang 10- T ích cực vận dụng nhứng điều đã biết vào thực tế cuộc sống
- Bi ết thích ứng với sự thay đổi, biết quản lí thời gian học tập, lao động, sinh hoạt của bản thân một cách hiệu quả
Bài 3: Dân ch ủ và kỉ
lu ật 1 Dân ch Dân chủ: ủ và kỉ luật
- Mọi người được làm chủ công việc của tập thể và
xã hội
- Mọi người được biết, được bàn, được thực hiện và được kiểm tra giám sát những công việc chung của tập thể và xã hội có liên quan đến mọi người, đến
c ộng đồng và đát nước
+ Trái với dân chủ: Chuyên quyền, độc đoán, gia trưởng
2 M ỗi quan hệ giữa dân chủ và kỉ luật
Dân chủ và kỉ luật có mối quan hệ hai chiều:
- K ỷ luật là điều kiện đảm bảo cho dân chủ được thực hiện có hiệu quả,
- Dân chủ phải đảm bảo tính kỉ luật
3 Ý nghĩa
- Tạo ra sự thống nhất cao về nhận thức, ý chí và hành động,
- Tạo điều kiện để xây dựng mối quan hệ xã hội tốt đẹp,
- Nâng cao chất lượng và hiệu quả học tập, lao động, hoạt động xã hội
4 Cách rèn luy ện
- Cá nhân: Mọi người cần tự giác chấp hành kỷ luật,
- Cán bộ lãnh đạo, các tổ chức xã hội: Tạo điều kiện
để mọi người phát huy được tính dân chủ và kỉ luật
Trang 11TRƯỜNG TH,THCS,THPT NGÔ THỜI NHIỆM
N ỘI DUNG ÔN TẬP GIỮA HK1 MÔN GDCD KHỐI 10
- Triết học là hệ thống các quan điểm lý luận chung nhất
về thế giới và vị trí của con người trong thế giới đó
II Th ế giới quan duy vật và thế giới quan duy tâm
- Th ế giới quan là toàn bộ những quan điểm và niềm tin định hướng hoạt động của con người trong cuộc sống
1 Th ế giới quan duy tâm: Khẳng định ý thức có trước
và là cái sản sinh ra giới tự nhiên
2 Th ế giới quan duy vật: Khẳng định vật chất có trước
tồn tại khách quan độc lập với ý thức của con người
III Phương pháp luận biện chứng và phương pháp luận siêu hình
1 Phương pháp luận biện chứng: Là xem xét sự vật, hiện tượng trong sự ràng buộc lẫn nhau giữa chúng trong
sự vận động và phát triển không ngừng của chúng
2 Phương pháp luận siêu hình: Là xem xét sự vật, hiện
tượng một cách phiến diện chỉ thấy chúng tồn tại độc lập, không phát triển, áp dụng máy móc đặc tính của sự vật này lên sự vật khác
1 Định nghĩa: Vận động là mọi sự biến đổi (biến hóa)
nói chung của các sự vật, hiện tượng trong tự nhiên và trong xã h ội
2 V ận động là phương thức tồn tại của thế giới vật
ch ất
a Ví dụ : Trái đất tồn tại khi quay xung quanh mặt trời
Cây tồn tại khi có trao đổi chất
b Kết luận : Vận động là thuộc tính vốn có, là phương thức t ồn tại của sự vật, hiện tượng
II Th ế giới vật chất luôn luôn phát triển
1 Phát triển chỉ khái quát những vận động theo chiều
hướng tiến lên từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp,
từ kém hoàn thiện đến hoàn thiện hơn, cái mới ra đời thay thế cái cũ, cái tiến bộ ra đời thay thế cái lạc hậu
Trang 121 Khái ni ệm mẫu thuẫn
- Mâu thuẫn là một chỉnh thể trong đó có hai mặt đối lập
v ừa thống nhất với nhau, vừa đấu tranh với nhau
- Mỗi sự vật, hiện tượng có thể tồn tại một hoặc nhiều mâu thuẫn
a M ặt đối lập của mâu thuẫn
Mặt đối lập là những khuynh hướng, tính chất, đặc điểm… mà trong quá trình vận động, phát triển của sự vật, hiện tượng, chúng phát triển theo những chiều hướng trái ngược nhau
Ví dụ:
- Nguyên tử: Điện tích dương – Điện tích âm
- Sinh vật: Đồng hóa – Dị hóa; Biến dị - Di truyền
c S ự đấu tranh giữa các mặt đối lập
- Hai mặt đối lập vận động theo chiều hướng ngược nhau, bài trừ, gạt bỏ lẫn nhau
2 Mâu thu ẫn là nguồn gốc vận động phát triển của
s ự vật, hiện tượng
- B ất cứ sự vật nào cũng chứa đựng mâu thuẫn
- Các mặt đối lập luôn vận động theo chiều hướng trái ngược nhau, phủ định lẫn nhau, gạt bỏ lẫn nhau
- Khi mâu thuẫn phát triển đến gay gắt, cực độ đòi hỏi phải xóa bỏ mâu thuẫn, mở đường cho sự phát triển của
sự vật…
a Gi ải quyết mâu thuẫn
- Khi mâu thuẫn cũ mất đi, sự vật cũ mất đi, sự vật mới hình thành
- Sự vật mới lại chứa đựng trong lòng nó những mâu thuẫn mới
- Mâu thuẫn lại phát triển gay gắt đòi hỏi phải xóa bỏ mâu thuẫn, mở đường cho sự phát triển của sự vật, hiện tượng mới
=> Như vậy, sự phát triển của các sự vật hiện tượng trên
thế giới này là một chuỗi nảy sinh và giải quyết các mâu thuẫn
b Ý nghĩa
- Sự đấu tranh giữa các mặt đối lập là gốc, động lực của
s ự vận động, phát triển của sự vật hiện tượng
c Nguyên t ắc
- Mâu thuẫn chỉ được giải quyết bằng sự đấu tranh giữa các mặt đối lập, không phải bằng con đường điều hòa mâu thuẫn
d Bài h ọc
Trang 13- Để giải quyết mâu thuẫn phải có phương pháp đúng, phải phân tích mâu thuẫn cụ thể trong tình hình cụ thể
- Phân tích điểm mạnh và điểm yếu của từng mặt đối lập Phân tích mối quan hệ giữa các mặt của mâu thuẫn
- Phải biết phân biệt đúng, sai, tiến bộ, lạc hậu
- Nâng cao nhận thức xã hội, phát triển nhân cách
- Biết đấu tranh phê và tự phê
- Tránh tư tưởng “dĩ hòa vi quý”
Trang 14TRƯỜNG TH,THCS,THPT NGÔ THỜI NHIỆM
N ỘI DUNG ÔN TẬP GIỮA HKI MÔN GDCD 11
Năm học: 2021 – 2022
CHÚ Bài 1: Công dân v ới
s ự phát triển kinh tế 1 S ản xuất của cải vật chất
a Th ế nào là sản xuất của cải vật chất?
Sản xuất của cải vật chất là sự tác động của con người vào t ự nhiên, biến đổi các yếu tố của tự nhiên để tạo ra các s ản phẩm phù hợp với nhu cầu của mình
b Vai trò c ủa sản xuất của cải vật chất
Sản xuất vật chất giữ vai trò là cơ sở của sự tồn tại và phát triển xã hội, xét đến cùng, nó quyết định toàn bộ sự
v ận động của đời sống xã hội
2 Các y ếu tố cơ bản của quá trình sản xuất
- Sức lao động khác với lao động Sức lao động mới chỉ
là khả năng của lao động, còn lao động là tiêu dùng sức lao động trong hiện thực
b Đối tượng lao động
- Là những yếu tố của tự nhiên mà lao động của con người tác động vào nhằm biến đổi nó cho phù hợp với mục đích của con người
- Đối tượng lao động có thể chia làm hai loại: Loại có
s ẵn trong tự nhiên và loại đã ít nhiều được cải biến, đã trải qua tác động của lao động
c Tư liệu lao động
- Tư liệu lao động là một vật hay hệ thống những vật làm nhi ệm vụ truyền dẫn sự tác động của con người lên đối tượng lao động, nhằm biến đổi đối tượng lao động thành sản phẩm thỏa mãn nhu cầu của con người
Trang 15- Tư liệu lao động gồm ba loại: công cụ lao động; hệ thống bình chứa; kết cấu hạ tầng
→ Công cụ lao động là một trong những căn cứ cơ bản
để phân biệt các thời đại kinh tế
3 Phát tri ển kinh tế và ý nghĩa của phát triển kinh tế đối với cá nhân, gia đình và xã hội
a Phát tri ển kinh tế
- Là sự tăng trưởng kinh tế gắn liền với cơ cấu kinh tế
hợp lý, tiến bộ và công bằng xã hội
- Phát tri ển kinh tế bao gồm 3 nội dung chủ yếu:
+ S ự tăng trưởng kinh tế,
+ Cơ cấu kinh tế hợp lý, tiến bộ,
+ Công bằng xã hội
b Ý nghĩa của phát triển kinh tế đối với cá nhân, gia đình và xã hội
- Đối với cá nhân
+ Tạo điều kiện cho mọi người có việc làm và thu nhập
ổn định,
+ Có điều kiện chăm sóc sức khỏe, nâng cao tuổi thọ, + Đáp ứng nhu cầu vật chất, tinh thần ngày càng phong phú,
+ Có điều kiện học tập, tham gia các hoạt động xã hội, phát triển toàn diện …
- Đối với gia đình
+ Phát triển kinh tế là tiền đề, cơ sở để thực hiện tốt các
ch ức năng gia đình, để gia đình thực sự là tổ ấm hạnh phúc của mỗi người, là tế bào của xã hội
- Đối với xã hội
+ Phát triển kinh tế làm tăng thu nhập quốc dân và phúc
l ợi xã hội, chất lượng cuộc sống cộng đồng
+ T ạo điều kiện giải quyết công ăn việc làm, giảm thất nghiệp và tệ nạn xã hội
+ Là tiền đề vật chất để phát triển văn hóa, giáo dục, y tế
…đảm bảo ổn định kinh tế, chính trị, xã hội