Ngày soạn Ngày soạn Ngày dạy Tiết 9 , 10 I Mục tiêu cần đạt 1 Kiến thức Hiểu được tác dụng của từ Hán Việt trong văn bản Mở rộng vốn từ Hán Việt Bố cục của bài văn biểu cảm Yêu cầu của việc biểu cảm C[.]
Trang 1Ngày soạn :……… Ngày dạy : ……… Tiết 9 , 10 :
I Mục tiêu cần đạt :
1 Kiến thức :
- Hiểu được tác dụng của từ Hán Việt trong văn bản
- Mở rộng vốn từ Hán Việt
- Bố cục của bài văn biểu cảm
- Yêu cầu của việc biểu cảm
- Cách biểu cảm gián tiếp và biểu cảm trực tiếp
2 Kĩ năng :
- Sử dụng từ Hán Việt đúng nghĩa , phù hợp với ngữ cảnh
- Mở rộng vốn từ Hán Việt
- Nhận biết các đặc điểm của bài văn biểu cảm
3 Thái độ :
- Thích sử dụng từ Hán Việt phù hợp ngữ cảnh
II Chuẩn bị :
III Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy và học :
1 Ổn định – Kiểm tra : ( 5’)
- Yếu tố Hán Việt là gì ?
- Tìm 10 từ Hán Việt có yếu tố “quốc”
- Từ “thiên” trong thiên đô có nghĩa là gì ?
A Trời B Đất C Dời D Nghìn
2 Tiến hành hoạt động :
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS TG NỘI DUNG KIẾN THỨC
Hoạt động 1 : HDHS cách
sử dụng từ hán việt : Giúp
hs biết cách sử dụng từ Hán
việt
- Gv cho vd về từ Hán việt
và từ thuần việt tương đương
- Cho hs so sánh sắc thái ý
nghĩa của mỗi từ
- Vậy tại sao các trường hợp
này không dung từ thuần
việt
- Chú ý lắng nghe
- So sánh sắc thái ý nghĩa của từ Hán việt và từ thuần việt
- Vì các từ Hán việt và thuần việt khác nhau về sắc thái ý nghĩa
40’ I Sử dụng từ Hán việt :
1 Sử dụng từ Hán Việt
để tạo sắc thái biểu cảm :
VD :
a Từ Hán việt
Từ thuần việt
- Phụ nữ
→ trang trọng
- Mai táng
→ tôn kính
- Tử thi
→ tránh ghê sợ
- Đàn bà → bình thường
- Chôn → bình thường
- Xác chết → ghê sợ
Trang 2- Các từ in đậm trong bài tập
b tạo sắc thái gì cho đoạn
văn ?
- Từ Hán việt khi sử dụng
đúng chổ sẽ tạo ra những sắc
thái tình cảm gì ?
- Gv rút ra ghi nhớ cho hs
- Khi sử dụng từ Hán việt
cần lưu ý điều gì ?
- Cho hs thực hiện các bài
tập SGK
HĐ 2 : HDHS tìm hiểu đặc
điểm của văn bản biểu cảm
:
Giúp hs hiểu được đặc điểm
của văn bản biểu cảm
- Cho hs đọc bài văn “ Tấm
gương”
- Bài văn biểu đạt tình cảm
gì ?
- Để biểu đạt tình cảm đó ,
tác giả bài văn đã làm như
thế nào
- Bài văn có bố cục ra sao ?
- Tạo sắc thái cổ
- Nhắc lại các sắc thái ý nghĩa
- Chú ý ghi nhận
- Tránh lạm dụng
từ Hán việt không phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp
- Thực hiện bài tập
- Đọc bài văn
- Ca ngợi đức tính trung thực của gương
- Dùng nghệ thuật
ẩn dụ
- Tìm bố cục
43’
- Thổ huyết → tránh ghê sợ
- Ói ra máu
→ ghê sợ
b Kinh đô ,yết kiến, trẫm, thần , bệ hạ → tạo sắc thái cổ
2 Ghi nhớ :
Trong nhiều trường hợp người ta dùng từ Hán việt để :
- Tạo sắc thái trang trọng thể hiện thái độ tôn kính
- Tạo sắc thái tao nhã tránh gây cảm giác thô tục , ghê sợ
- Tạo sắc thái cổ , phù hợp với bầu không khí
xã hội xưa
3 Luyện tập :
II Tìm hiểu đặc điểm của văn bản biểu cảm :
1 Đọc bài văn “ Tấm gương”
a Tình cảm biểu đạt :
Ca ngợi đức tính trung thực của gương , ghét thái
độ xu nịnh , dối trá của con người
b Dùng nghệ thuật ẩn
dụ : Mượn hình ảnh cái
gương để biểu đạt tình cảm , cảm xúc của tác giả
Trang 3- Tình cảm và sự đánh giá
của tác giả trong bài có rõ
rang chân thực không ?
- Mỗi bài văn biểu cảm tập
trung biểu hiện mấy tình
cảm chủ yếu ?
- Để biểu đạt tình cảm ấy
người ta làm thế nào ?
- Bố cục bài văn biểu cảm
được tổ chức ra sao ?
- Tình cảm trong bài văn
biểu cảm phải như thế nào ?
- HD hs luyện tập
- Cho hs đoạn văn bản “Hoa
học trò”
- Đoạn văn biểu hiện tình
cảm gì ?
- Em hãy tìm mạch ý của bài
văn
- Tình cảm và sự đánh giá của tác giả về gương rất rõ ràng , chân thực → làm tăng giá trị bài văn
- Một tình cảm chủ yếu
- Dùng nghệ thuật
ẩn dụ
- Theo mạch tình cảm , suy nghĩ
- Phải rõ ràng , trong sáng , chân thực
- Đọc văn bản
“Hoa học trò”
- Nỗi buồn khi xa bạn , xa trường
- Tìm mạch ý của bài văn
2 Ghi nhớ :
- Mỗi bài văn biểu cảm tập trung biểu đạt một tình cảm chủ yếu
- Để biểu đạt tình cảm
ấy người viết có thể chọn một hình ảnh có ý nghĩa
ẩn dụ , tượng trưng ( là một đồ vật , loài cây hay một hiện tượng nào đó )
để gửi gắm tình cảm tư tưởng hoặc biểu đạt bằng cách thổ lộ trực tiếp nổi niềm cảm xúc trong lòng
- Bài văn biểu cảm thường có bố cục ba phần như mọi bài văn khác
- Tình cảm trong bài phải
rõ ràng , trong sáng , chân thực thì bài văn biểu cảm mới có giá trị
3 Luyện tập :
Văn bản : Hoa học trò
a Cảm xúc : Nổi
buồn khi xa bạn , xa trường lúc nghĩ hè
b Mạch ý :
- Nổi buồn của người học trò
- Vai trò của hoa phượng nơi sân trường
- Nổi buồn chất ngất của hoa phượng
3 Hướng dẫn công việc về nhà :( 2’)
- Học bài + Xem kĩ các bài tập
Trang 4- Chuẩn bị hai tiết tiếp theo : Quan hệ từ và luyện tập cách làm văn biểu cảm
* Rút kinh nghiệm :
………
………
………
………
………
………
………
………
………