Tìm hiểu về sản xuất sạch hơn trong công nghiệp dệt
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC
KHOA MÔI TRƯỜNG
Bài tiểu luận
Trang 2N I DUNG Ộ
I Mở đầu.
1.Đặt vấn đề.
2.Lược sử ngành dệt.
II.Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
1.Tổng quan về quy trình sản xuất
Trang 4I.Mở đầu
2.Lượt sử ngành dệt
• Là ngành công nghiệp lâu
đời nhất ở nước ta.
Trang 5II Sản xuất sạch hơn trong nghành dệt
1.Tổng quan về quy trình sản xuất
− Về cơ bản, công nghệ dệt-nhuộm có 3 giai đoạn chủ yếu: kéo sợi thành chỉ; dệt vải và xử lý (nấu tẩy); nhuộm và hoàn thiện vải.
− Nguyên liệu đầu có thể là sợi thiên nhiên (sợi bông) hay tơ nhân tạo (polyester, visco, ) Các hóa chất sử dụng trong dệt-nhuộm khá phong phú, gồm hồ (tinh bột hay PVA), chất tẩy trắng (NaOCl,H2O2, ); NaOH, HSO4; đặc biệt là các thuốc nhuộm và phụ gia.
Trang 6Xử lý vải
Sơ đồ quy trình tổng hợp sản xuất của ngành dệt:
Trang 7II.Sản xuất sạch hơn trong nghành dệt
xơ thô nhuộm xơ xe sợi nhuộm sợi nhuộm /in hoa xử lí sơ bộ dệt hoàn tất may
Sơ đồ chu trình đơn giản sản xuất dệt may
Trang 8II Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
tạo ra khí thải.
b/Chất thải rắn: Nó bao gồm các xơ sợi thải ,vật liệu đóng gói thải, mép vải cắt thừa, vải vụn, các loại trống bằng kim loại đã qua sử dụng và bùn thải ra từ trạm
xử lý chất thải
Trang 9II.Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
1
c/Tiêu thụ năng lượng:
Năng lượng điện được sử dụng chủ yếu để đun n óng nước và sấy khô sản phẩm nhuộm Ước tính cần khoảng
50 ÷ 300 lít nước/kg hàng dệt cho khâu xử lý hoàn tất Tiêu thụ nhiều nước cũng có nghĩa là lượng nước thải cũng lớn.
d/Nước thải chứa nhiều chất hóa học :
− Thuốc nhuộm gây m àu mạnh khi thải nước thải chưa qua xử lý gây sự
ch ú ý đặc biệt Một số hóa chất trong nước thải độc hại với c á và các thủy sinh vật kh ác.
− C ác thành phần không mong muốn trong nguyên liệu như dầu mỡ, bụi, hồ, đ óng góp vào sự ô nhiễm hữu
cơ của nước thải.
Trang 10II.Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
e/Sức khỏe và an toàn nghề nghiệp:
Vấn đề sức khỏe nghề nghiệp cũng quan trọng không kém các vấn đề tác động môi trường
_ Nhiều hóa chất phụ trợ cho thuốc nhuộm có thể gây nguy hiểm khi thao tác
_ Một số công đoạn gây bụi Một số có nguy cơ cháy nếu bảo quản không tốt
_ Các hóa chất có tính oxy hóa (chất tẩy trắng) hay kiềm mạnh có tính ăn mòn hay độc tính cấp.
_ Một số dung môi và chất màu có thể gây nguy cơ mãn tính nếu tiếp xúc lâu dài
Trang 11II.Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
Giũ hồ(desizing) Nước thải có hàm
lượng chất hữu cơ cao
Gây ra phú dưỡng cho sông, hồ, biển và tác động xấu đến đa dạng sinh học
Giặt (washing) Nước thải chứa chất
hóa học và tiêu thụ năng lượng,các dung môi
Ô nhiễm nước ngầm, sương mù quang hóa, cạn kiệt tài nguyên…
Nhuộm(dyeing) Nước thải chưa nhiều
hóa chất độc,tiêu thụ năng lượng cho việc làm khô
Gây phú dưỡng ảnh hưởng đa dạng sinh học, sức khỏe con người
Hoàn tất (Finishing) Hoá chất làm mềm
nước Formôn
Một số hoá chất làm mềm nước rất độc Formôn độc và có khả năng gây ung thư
Các vấn đề môi trường của một số công đoạn:
:
Trang 12II.Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
3.Các cơ hội sản xuất sạch hơn :
a.Các cơ hội sản xuất sạch hơn chung:
Quản lý nội vi
Thay thế nguyên vật liệu
Tối ưu hóa quá trình sản xuất
Bổ sung thiết bị
Thay đổi công nghệ
Thu hồi và tái chế tại chỗ
Trang 13Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
b Các cơ hội sản xuất sạch hơn trong các công
đoạn:
Hồ sợi:
_ Tái sử dụng tại chỗ cho mẻ tiếp theo.
_ Kiểm soát nhiệt độ chính xác và thu hồi nhiệt.
Giũ hồ:
_ Thay thế các chất ôxy hoá
_ Có thể tái sử dụng nước có chứa kiềm và chất tẩy rửa.
_ Có thể thu hồi các chất hồ tổng hợp bằng cách siêu lọc
Trang 14Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
Giặt:
•Không sử dụng quy trình giặt có dùng dung môi
•Tránh sử dụng các hóa chất độc hại như các chất hoạt động bề mặt nhóm alkylphenol etoxilates (APEO); thay các alkylbenzene sulfonates mạch thẳng
• Giảm thiểu tiêu thụ nước ở nơi nào có thể
•Thu hồi và tái sử dụng nước làm lạnh
Tẩy trắng:
•Cân nhắc nhu cầu tẩy trắng
•Thay thế NaOCl, NaClO2 bằng H2O2 nơi nào có thể
•Peracetic acid là một chất thay thế khác cho các hợp chất clo
•Sau khi tẩy bằng H2O2, thay vì dùng các acid (như
CH3 COOH) để loại chất tẩy dư, có thể dùng enzyme catalase
•Kết hợp giặt và tẩy nếu có thể để tiết kiệm nước và năng lượng
Trang 15Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
Nhuộm:
•Thay thế các thuốc nhuộm gây ung thư, độc hại Sử dụng thuốc nhuộm acid thay cho thuốc nhuộm chứa kim loại nặng cho nhuộm len và nylon Tránh sử dụng các tác nhân phân tán Sử dụng các thuốc nhuộm có mức độ tận dụng cao
•Thaythế chất tẩy rửa nhóm alkylphenolethoxylates (APEO) bằng các chất tẩy rửa ít độc
• Tìm khả năng làm sạch thuốc nhuộm khỏi dịch nhuộm
• Tái sử dụng dịch nhuộm có nồng độ cao
• Tối ưu hoá sử dụng nước cho rửa băng tải cao su, lưới
• Hạn chế rửa tràn; áp dụng rửa dòng ngược trong rửa liên tục
Trang 16Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
In hoa:
• Sử dụng các chất thay thế trong hồ in có dung môi.
• Tái sử dụng hồ in dư nếu có thể.
•Thay thế các chất làm đặc từ dầu khoáng bằng các polymer không bay hơi.
• Thu hồi và tái sử dụng các dịch hoàn tất đã cô đặc.
• Tối ưu hoá quá trình sấy và ủ.
Trang 17Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
4.Áp dụng sản xuất sạch hơn của công ty dệt Nam Hưng
a/Giới thiệu về công ty:
Địa chỉ: thôn Châu Hiệp, thị trấn
Nam Phước, huyện Duy Xuyên, tỉnh
Quảng Nam
Thành lập năm: 2005
Sản phẩm: vải tẩy trắng, vải
nhuộm
Sản lượng: 1,1triệu mét vải/năm
b/Ảnh hưởng môi trường do
hoạt động sản xuất:
+ Nhiệt độ cao
+ Khói và bụi thải lò hơi
+ Bụi bông
+ Nước thải có chất rắn lơ lững,
COD, BOD, PH và hóa chất dư cao
Trung bình mỗi ngày công ty
thải ra 25-30m3 nước thải có lẫn hóa
chất và 100kg khói lò và bụi
Trang 18Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
c/Áp dụng sản xuât sạch hơn
Công ty đã áp dụng :
_ Sửa chữa các vị trí bị rò rỉ,bay hơi.
_ Bảo dưỡng các ống hơi và các thiết bị nhiệt.
_ Bảo dưỡng các động cơ và các bộ phận truyền động _ Thay thế các dây curoa chùng.
_ Che chắn các động cơ tránh bị ướt.
_ Khoáng định mức tiêu thụ điện hợp lý.
ống dẫn hơi không được bảo ôn Lắp thiết bị mới và bảo ôn
đường ống
Trang 19_ Sử dụng đèn copact thay cho đèn sợi đốt và bóng đèn T8 thay cho T10.
_ Lắp tôn sáng tận dụng ánh sáng tự nhiên thay thế cho chiếu sáng bằng điện _ Thay thế máy mắc sợi tổng hợp bằng máy mắc hồ sợi ghép có hiệu suất cao hơn _ Đầu tư một lò đốt củi dạng nằm ngang 1,5 tấn hơi/giờ thay thế kiểu đứng
Lắp tôn sáng compact tận dụng ánh sáng tự nhiên thay đèn điện
Trang 20Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
d/Những hiêu quả mang lại:
_Khi áp dụng sản xuất sach hơn đã mang lại hiệu quả kinh
tế đáng kể cho công ty_vấn đề môi trường được tốt hơn cho khu vực xung quanh
s
tt các vấn đề môi
Nhóm giải pháp
1 Tiêu thụ nhiều củi _Bảo dưỡng tất cả các vị trí ống hơi và
thiết bị nhiệt.
_Sửa chữa các vị trí rò rỉ hơi.
12 triệu đồng Tiết kiệm 12 triệu đồng / năm,giảm nhiệt độ trong nhà
sưởng,giảm 238m3 củi/năm,giảm phát thải khí co2.
quản lý nội vi
2 Tiêu hao điện Thay thế các dây cu roa chùng 7,3 triệu
đồng Tiết kiệm 3,5 triệu đồng /năm Quản lý nội vi
Che chắn các động cơ tránh bị ướt Chi phí
không đáng kể
Bảo quản động cơ tốt, Quản lý
3 Tiêu hao nước Thay thế các van ,vòi, ống dẫn bị rỉ
nước Chí phí thấp Giảm nước thải ra môi trường Quản lý nội vi
4 Hao hụt sợi, nguyên
liệu cao, ô nhiễm
1,24 tỷ 376,8 triệu đồng /năm Giảm
phát thải bụi trong khói thải , giảm phát thải 814 tấn CO2 /năm
Thay đổi công nghệ
Trang 21Sản xuất sạch hơn trong ngành dệt
Công ty còn nhận được sự hỗ trợ từ phía hợp phần CPI đối với 4 hạng mục của công trình SXSH Đó là xây dựng nhà lò hơi và đài nước cấp lò hơi; thay mới lò hơi; thay đổi thiết bị, xây dựng và lắp đặt hệ thống xử lý bụi bông
và nước thải sản xuất
Tổng giá trị đầu tư 3.997.000.000 đồng, trong đó nguồn vốn do CPI tài trợ là 2.000.000.000 đồng, thời gian thực hiện đầu tư từ tháng 12/2008 đến tháng 7/2009
Trang 22Nhận xét
Bước đầu công ty đã áp dụng được một số giải pháp và đem lại lợi ích về mặt kinh tế cũng như hiệu quả về môi trường.
• Ưu điểm của công ty là đã sử dụng các biện pháp cải tiến thiết bị
và quản lý nội vi tốt Đó là một biện pháp tối ưu trong tình trạng hiện tại của công ty Một số thiết bị đã kịp thời được thay thế để nâng cao hiệu quả hiệu quả kinh tế và chất lượng môi trường.
Khuyến nghị
Với đặc thù nằm trong vùng khá nhạy cảm Để công ty hoạt động hiệu quả hơn, chất lượng môi trường ngày càng tốt hơn thì nhóm có một vài đề xuất :
• Lắp thiết bị hút bụi và lọc bụi khu vưc mặc sợi và hồ sợi để giảm được lượng khói bụi than bụi tổng
• Đào tạo nâng cao tay nghề của người lao động cũng như ý thức để hạn chế rơi vãi trong quá trình làm việc.
• Lắp máy hồ điều khiển tự động thấm ướt trước.
Nhận xét và khuyến nghị đối với công ty Nam
Hưng
Trang 23Kết luận
Trong thời buổi công nghiệp hiện đại phát triển, các vấn
đề môi trường luôn được chú trọng Thì việc sản xuất sạch hơn được biết đến như một cách tiếp cận để giảm thiểu ô nhiễm tại nguồn thông qua việc sử dụng nguyên nhiên liệu có hiệu quả hơn Việc sản xuất sạch hơn không chỉ giúp các ngành công nghiệp cắt giảm chi phí nguyên liệu, chi phí sản xuất mà còn đóng góp vào việc cải thiện hiện trạng môi trường, qua đó giảm bớt được chi phí môi trường
Qua việc phân tích chi phí lợi ích, cho thấy việc áp dụng sản xuất sạch hơn đem lại lợi ích không hề nhỏ Vì vậy nên đưa sản xuất sạch hơn như là một chiến lược trong hoạt động phát triển của các doanh nghiệp
Trang 24Tài liệu tham khảo
_Giáo trình sản xuất sạch hơn,Khoa Môi Trường, 2011
_www.sxsh.vn
Trang 25Cảm ơn các bạn
đã chú ý lắng
nghe!