Mối quan hệ biện chứng giữa hội nhập kinh tế với xây dựng nền kinh tế độc lập tự chủ

Mối quan hệ biện chứng giữa hội nhập kinh tế với xây dựng nền kinh tế độc lập tự chủ

Chương 2: Mối liên hệ giữa xây dựng nền kinh tế độc lập tự chủ với hội

nhập kinh tế quốc tế

6

2.1 Một số đặc trưng của nền kinh tế độc lập tự chủ 6

2.3 Mối quan hệ biện chứng giữa xây dựng kinh tế độc lập tự chủ với hội

nhập kinh tế quốc tế

8

2.4 Những lợi ích và hạn chế của việc hội nhập kinh tế quốc tế 11

2.5.1 Đường lối quan điểm của Đảng ta trong quá trình hội nhập 12

2.5.3 Những lợi ích và hạn chế của Việt Nam trong quá trình hội nhập 152.5.4 Một số ý kiến và giải pháp cho quá trình hội nhập ở Việt Nam 16III Kết luận

I Mở Đầu

Toàn cầu hoá kinh tế và hội nhập kinh tế quốc tế hiện nay đang trở thành một xuthế khách quan và tất yếu của tất cả các nước trên thế giới, không kể các nướcđang phát triển hay phát triển, các nước giàu hay nghèo Trong xu thế đó quốc gianào có chiến lược, chính sách, biện pháp và công cụ quản lí hợp lí sẽ mang lại lợiích, sự phát triển về kinh tế cho quốc gia đó, ngược lại sẽ mang lại kết quả xấu Để

có thể tranh thủ các nguồn lực từ bên ngoài đặc biệt là nguồn vốn, tiến bộ khoa họccông nghệ đòi hỏi các nước phải có sự mở cửa, sự giao lưu, buôn bán hợp tác vớicác nước trên thế giới mà đặc biệt là các nước tư bản phát triển Tuy vậy đi songsong với việc hội nhập kinh tế quốc tế chúng ta cần phải có sự thống nhất nhậnthức về việc giữ độc lập tự chủ trong quá trình hội nhập Đây là một mối lo ngạilớn với các nước trên thế giới đặc biệt là các nước đang phát triển Mối lo nàyphần nào cũng có lí do chính đáng bởi hầu hết các nước đang phát triển đều cóxuất phát điểm từ một nền kinh tế ``nghèo nàn, lạc hậu, khoa học công nghệ cònthấp kém, năng suất lao động còn chưa cao, sức cạnh tranh về các loại hàng hoátrên thị trường thế giới thấp trong khi đó các nước đi trước có lợi thế hơn hẳn vềmọi mặt, việc mở rộng quan hệ với các nước đó sẽ dẫn đến tình trạng các nướckém phát triển khó tránh khỏi bị lệ thuộc về kinh tế và từ chỗ bị lệ thuộc về kinh tế

có thể bị lệ thuộc về chính trị dẫn tới không giữ vững được chủ quyền Thực tếngày nay cho thấy có rất nhiều nước trên thế giới đã bị lệ thuộc quá nhiều vào cácnước tư bản nên mọi đường lối, chính sách phát triển kinh tế đều bị các nước tưbản này chi phối và nắm giữ Điển hình như nước Cuba có một thời gian đã bi phụthuộc quá nhiều vào Mĩ Vốn là một nước trồng rất nhiếu mía song khoa học kĩthuật của nước này lại thấp kém cho nên để sản xuất đường Cuba phải nhập khẩutrang thiết bị của Mĩ Lợi dụng thời cơ này Mĩ đã tìm mọi cách để gây áp lực vềkinh tế đối với Cuba và buộc Cuba phải lệ thuộc vào Mĩ Dựa vào đó Mĩ đã nắmđược quyền chi phối về kinh tế cũng như chính trị ở Cuba

Hiện nay nước Việt Nam ta cũng đang tham gia vào các tổ chức, hiệp hộitrên thế giới Nước ta cũng là một nước nghèo nàn, lạc hậu hơn rất nhiều so vớicác nước khác vì vậy chúng ta phải chủ động tham gia hội nhập kinh tế gắn liền

với việc xây dựng nền kinh tế độc lập tự chủ Đảng và nhà nước ta đã xác địnhđộc lập tự chủ kinh tế là nền tảng vật chất cơ bản bảo đảm sự bền vững của đấtnước ta về chính trị

Chính vì việc hội nhập kinh tế quốc tế hiện nay đang là một vấn đề nóngbỏng, cấp bách và cần thiết đối với tất cả các quốc gia trên thế giới trong đó có cảnước ta Vì vậy đề tài này có một ý nghĩa thực tiễn vô cùng quan trọng đối với cácnước trên thế giới trong việc đề ra các đường lối, chính sách trong quan hệ giao

lưu, buôn bán với nước ngoài Vì lí do nay tôi đã quyết định chọn đề tài "Mối quan hệ biện chứng giữa hội nhập kinh tế với xây dựng nền kinh tế độc lập tự chủ" với hy vọng bài tiểu luận này sẽ góp một phần nhỏ vào công việc xây dựng nền

kinh tế nước ta ngày càng giàu mạnh

Trong quá trình viết bài tiểu luận tôi đã nhận được sự chỉ dẫn nhiệt tình của TSMai Xuân Hợi Tôi xin chân thành cảm ơn

II Nội dung

cơ bản trong quá trình phát triển của triết học đó là: Phép biện chứng chất phác,phép biện chứng duy tâm, phép biện chứng duy vật

Thời cổ đại, do trình độ tư duy phát triển chưa cao, khoa học chưa phát triểnnên các nhà triết học chỉ dựa vào cảm giác, vào cái nhìn trực tiếp để xem xét mọivật Phép biện chứng này còn thiếu nhiều căn cứ khoa học do vậy mà nó đã bịphép siêu hình, xuất hiện từ nửa cuối thế kỉ XV thay thế Phép biện chứng duy tâmxuất hiện trong triết học Cantơ và hoàn thiện trong triết học của Hêghen Tính chấtduy tâm trong phép biện chứng của Hêghen được thể hiện ở chỗ: Ông coi ý niệmtuyệt đối có trước và trong quá trình vận động phát triển cuối cùng nó lại trở về vớichính mình trong tinh thần Kế thừa có chọn lọc những thành tựu của các nhà triếthọc trước đó Mác và Anghen đã sáng lập ra chủ nghĩa duy vật biện chứng và phépbiện chứng Phép biện chứng duy vật được xây dựng trên cơ sở một hệ thốngnhững nguyên lí, những phạm trù cơ sở, những quy luật phổ biến phản ánh đúngđắn hiện thực Trong hệ thống đó nguyên lí về mối liên hệ phổ biến là một trong

những nguyên lí khái quát nhất Mối liên hệ phổ biến là khái niệm đúng để chỉ sựràng buộc, nương tựa, tác động qui định lẫn nhau của các sự vật hiện tượng trongthế giới khách quan Trong thực tế người ta luôn đặt ra các câu hỏi các sự vật hiệntượng có mối quan hệ tác động qua lại với nhau hay không? Những người theoquan điểm siêu hình cho rằng các sự vật, hiện tượng tồn tại trong trạng thái độclập, tách rời nhau, cái này tồn tại bên cạnh cái kia Nếu giữa chúng có mối quan hệthì cũng chỉ là mối liên hệ bên ngoài Còn những người theo quan điểm biện chứnglại cho rằng các sự vật, hiện tượng, các quá trình khác nhau vừa tồn tại độc lập vừaqui định tác động qua lại chuyển hoá lẫn nhau Phép duy vật biện chứng khẳngđịnh mọi sự vật hiện tượng đều tồn tại trong mối liên hệ phổ biến Sự vật là tiền

đề, là điều kiện tồn tại và phát triển của nhau Chúng thường xuyên thâm nhập,chuyển hoá lẫn nhau làm cho ranh giới giữa các lớp sự vật không phải là tuyệt đối

mà bao giờ cũng có lớp trung gian chuyển tiếp Mối liên hệ phổ biến không chỉdiễn ra giữa các sự vật khác nhau mà còn diễn ra trong bản thân từng sự vật và đều

là khách quan Mặc dù sự vật tồn tại trong những mối liên hệ phổ biến với nhiềumối liên hệ khác nhau nhưng vị trí, vai trò của từng mối liên hệ không giống nhautrong tổng số mối liên hệ về sự vật, trong đó có mối liên hệ giữ vai trò quyết địnhđén sự tồn tại, vận động biến đổi của sự vật như mối liên hệ bên trong, bản chất Còn những mối liên hệ khác chỉ có những ảnh hưởng nhất định

Tuy vậy mọi mối liên hệ của các sự vật hiện tượng là khách quan, là vốn cócủa mọi sự vật, hiện tượng Ngay cả những vật vô tri vô giác cũng đang hàng ngàychịu sự tác động của các sự vật, hiện tượng khác như: ánh sáng, nhiệt độ, độ ẩm

và đôi khi cũng chịu sự tác động của con người Con người - một sinh vật phát triểncao nhất trong tự nhiên luôn chịu sự tác động của các sự vật, hiện tượng trong giới

tự nhiên và ngay cả các yếu tố trong chính bản thân nó Ngoài sự tác động của tựnhiên như các sự vật khác còn tiếp nhận sự tác động của xã hội và của nhữngngười khác Chính con người và chỉ có con người mới có thể tiếp nhận vô vàn mốiquan hệ đó Vấn đề là con người phải hiểu biết các mối liên hệ, vận dụng chúngvào hoạt động của mình giải quyết các mối liên hệ phù hợp nhằm phục vụ nhu cầulợi ích của xã hội và của bản thân Mối liên hệ không chỉ mang tính khách quan màcòn mang tính phổ biến Tính phổ biến của mối liên hệ được thể hiện ở chỗ: thứ

nhất bất cứ sự vật, hiện tượng nào cũng liên hệ với sự vật, hiện tượng khác Không

có sự vật, hiện tượng nào nằm ngoài mối liên hệ Trong thời đại ngày nay khôngmột quốc gia nào không có quan hệ, liên hệ với quốc gia khác về mọi mặt của đờisống xã hội Chính vì thế hiện nay trên thế giới đã và đang xuất hiện xu hướngtoàn cầu hoá, khu vực hoá mọi mặt của đời sống xã hội Nhiều vấn đề đã và đangtrở thành vấn đề toàn cầu như: đói nghèo, bệnh tật

Thứ hai, mối liên hệ biểu hiện dưới những hình thức riêng biệt, cụ thể tuỳtheo điều kiện nhất định Song, dù dưới những hình thức nào chúng cũng chỉ làbiểu hiện của mối liên hệ phổ biến nhất, chung nhất Nghiên cứu mối liên hệ củacác sự vật, hiện tượng trên thế giới ta còn thấy rõ tính đa dạng, nhiều vẻ của nó.Dựa vào tính đa dạng đó có thể phân chia ra các mối liên hệ khác nhau theo từngcặp: Mối liên hệ bên trong và mối liên hệ bên ngoài, mối liên hệ chủ yếu và thứyếu Chính tính đa dạng trong quá trình tồn tại và phát triển bản thân sự vật, hiệntượng qui định tính đa dạng của mối liên hệ Vì vậy trong một sự vật có thể baogồm rất nhiều mối liên hệ chứ không phải chỉ có một mối liên hệ xác định Songmỗi cặp mối liên hệ có những đặc trưng riêng tuy theo từng điều kiện, hoàn cảnh

cụ thể các mối liên hệ tương ứng sẽ giữ vai trò quyết định Sự phân chia từng cặpmối liên hệ chỉ mang tính tương đối vì mỗi loại mối liên hệ chỉ là một hình thức,một bộ phận của mối liên hệ phổ biến Mỗi loại mối liên hệ trong từng cặp có thểchuyển hoá lẫn nhau tuỳ theo phạm vi bao quát của mối liên hệ hoặc do kết quảcủa sự vận động và phát triển của chính các sự vật Tuy sự phân chia thành các loạimối liên hệ chỉ mang tính tương đối nhưng sự phân chia đó lại rất cần thiết bởi vìmỗi loại mối liên hệ có vị trí và vai trò xác định trong sự vận động và phát triểncủa sự vật Con người phải nắm bắt đúng các mối liên hệ đó để có cách tác độngphù hợp nhằm đưa lại hiệu quả cao nhất trong hoạt động của mình Từ nội dungcủa mối liên hệ phổ biến bất cứ sự vật, hiện tượng nào trong thế giới đều tồn tạitrong mối liên hệ với các sự vật, hiện tượng khác và mối liên hệ rất đa dạng phongphú do đó trong hoạt động nhận thức cũng như trong hoạt động thực tiễn chúng taphải có quan điểm toàn diện tránh quan điểm phiến diện, chỉ xét sự vật, hiện tượng

ở một mối liên hệ đã vội vàng kết luận về bản chất hay về tính qui luật của chúng.Quan điểm toàn diện đòi hỏi khi ngiên cứu phải xem xét sự vật, phải xem xét tất cả

các mối quan hệ vốn có của nó nhưng không được đặt các mối quan hệ có vị trí vaitrò như nhau Cần phải phân biệt được đâu là những mối quan hệ bản chất tất yếucủa sự vật, đâu là những mối quan hệ khác để từ đó có kết luận đúng về sự vật.Trong thực tế theo quan điểm toàn diện khi tác động vào sự vật chúng ta khôngnhững phải chú ý đến những mối liên hệ nội tại của chúng mà còn phải lưu ý tớinhững mối liên hệ của sự vật ấy với sự vật khác và sự chuyển hoá lẫn nhau giữachúng trong từng điều kiện Đồng thời chúng ta phải biết sử dụng đồng bộ các biệnpháp, các phương tiện khác nhau để tác động nhằm đem lại hiệu quả cao nhất Với

tư cách là những nguyên tắc phương pháp luận quan điểm toàn diện góp phần địnhhướng chỉ đạo hoạt động nhận thức và thực tiễn cải tạo hiện thực, cải tạo chính bảnthân chúng ta Thực hiện đúng quan điểm đó chính là chúng ta đã nắm được và vậndụng tốt phương pháp biện chứng trong nhận thức về hoạt động thực tiễn

1.2 Tính tất yếu phải hội nhập kinh tế quốc tế:

Hội nhập kinh tế quốc tế vừa là một tất yếu khách quan vừa là yêu cầu pháttriển kinh tế xã hội của mỗi quốc gia trên thế giới Mỗi quốc gia trên thế giớikhông thể tự mình xây dựng được một nền kịnh tế phát triển bất kể nước ấy giầuhay nghèo đặc biệt là đối với các nước chậm phát triển và đang phát triển Nềnkinh tế của các nước này còn thấp kém, chậm phát triển, khoa học học kỹ thuật cònthua xa các nước tư bản thì việc mở rộng giao lưu, buôn bán với các nước trên thếgiới là một vấn đề cần thiết và mang tính tất yếu trong giai đoạn hiện nay

Vịêt Nam cũng nằm trong các nước đang phát triển, xuất phát điểm của nước

ta là một nước nông nghiệp nghèo, do vậy chúng ta cần phải mở rộng quan hệ vớicác nước khác nhằm tạo thuận lợi để xây dựng và phát triển kinh tế Trong Đại hộiĐảng 9 của ta vừa qua, Đảng đã nêu ra "Chủ động hội nhập kinh tế quốc tế và khuvực theo tinh thần phát huy tối đa nội lực nâng cao hiệu quả hợp tác quốc tế, bảođảm độc lập tự chủ và định hướng xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích dân tộc, an ninhquốc gia, giữ gìn bản sắc văn hoá và bảo vệ môi trường"

Chương 2:

Mối liên hệ giữa xây dựng nền kinh tế độc lập tự chủ

với hội nhập kinh tế quốc tế

2.1 Một số đặc trưng của nền kinh tế độc lập tự chủ:

Khác với trước đây khi nói tới độc lập tự chủ về kinh tế, nhiều ngườithường hình dung tới một nền kinh tế khép kín, tự cung, tự cấp Trong điều kiệnhiện nay đọc lập tự chủ về kinh tế phải là độc lập, tự chủ trong phát triển kinh tếthị trường và tự chủ mở cửa, hội nhập có hiệu quả với nền kinh tế thế giới, tích cựctham gia vào sự giao lưu, hợp tác, phân công lao động quốc tế trên cơ sở phát huytốt nội lực, lợi thế so sánh của quốc gia để cạnh tranh có hiệu quả trên thươngtrường quốc tế Do vậy độc lập tự chủ trong điều kiện hiện nay có các đặc trưngsau: trước hết và quan trọng nhất là phải đảm bảo lợi ích phát triển của quốc gia ởmức cao nhất có thể được Có thể có một nền kinh tế không phụ thuộc hoàn toànvào bên ngoài, tự đảm bảo được các nhu cầu chủ yếu trong nước Các mối quan hệgiữa nước đó với các nước trên thế giới phải được xem xét đánh giá trên tiêu chuẩn

có đảm bảo được lợi ích phát triển của đất nước không? Đó mới là mục tiêu chomọi chiến lược phát trển Trong điều kiện hội nhập quốc tế tiến triển như hiện naymọi nền kinh tế ngày càng có sự ràng buộc, phụ thuộc vào các nước khác Nếu sựràng buộc đó đảm bảo tốt hơn cho lợi ích phát triển quốc gia thì đó là một điều nênlàm Nền kinh tế nước ta trong thời kỳ đổi mới đã ngày càng mở rộng, giao lưu vớicác nước khác; kim ngạch xuất khẩu của ta năm 1999 chiếm tới trên 90% GDP,vốn đầu tư nước ngoài chiếm 28% tổng đầu tư xã hội Đặc trưng thứ hai của nềnkinh tế độc lập tự chủ đó là sức cạnh tranh của nền kinh tế phải được cải thiện vàtăng dần Sức cạnh tranh này được thể hiện ở các mặt Thể chế chính trị, kinh tế xãhội phải đủ mạnh đủ tạo ra một môi trường đầu tư, kinh doanh thuận lợi, chi phí vàrủi ro thấp; khả năng sinh lợi lớn Cơ cấu kinh tế gồm những ngành có khả năngcạnh tranh cao, có khả năng tự điều chỉnh, tự rút khỏi những ngành kém khả năng

cạnh tranh Cơ cấu doanh nghiệp cũng phải bao gồm những doanh nghiệp có sứcmạnh trên thị trường Biểu hiện tập trung của sức cạnh tranh của nền kinh tế là ởchất lượng, giá thành sản phẩm và dịch vụ của đất nước Nếu sản phẩm và dịch vụcủa một quốc gia có giá thành cao, chất lượng lại thấp thì nó sẽ khó tiêu thụ và kếtcục là gây suy thoái nền kinh tế Trong điều kiện đó khó có thể nói đến độc lập và

tự chủ Còn một nền kinh tế làm ra các sản phẩm có chất lượng cao, giá thành thấpthì có thể chiếm lĩnh thị trường trong nước và quốc tế tạo ra thu nhập lớn Một nềnkinh tế có sức cạnh tranh cao như vậy trong điều kiện hội nhập kinh tế hiện nay làmột nền kinh tế có tính độc lập, tự chủ cao Đặc trưng thứ ba của nền kinh tế độclập tự chủ đó là khả năng ứng phó có hiệu qủa với những chấn động chính trị, kinh

tế, xã hội bên ngoài Những chấn động đó có thể là một cuộc khủng hoảng…

Chiến lược tốt nhất của một quốc gia là cố tránh tham gia những cuộc chiếntranh ở bên ngoài và tránh để xảy ra xung đột và chiến tranh ở trong nước Songmột nền kinh tế có sức cạnh tranh cao, có dự trữ ngoại tệ lớn sẽ có sức chịu đựnglớn so với nền kinh tế lạc hậu Một nền kinh tế hội nhập quốc tế cao lợi ích quốcgia đan xen chặt chẽ với lợi ích của nhiều quốc gia khác, nhiều trung tâm kinh tếthì sẽ có nhiều khả năng kết sức mạnh quốc gia với sức mạnh quốc tế để bảo vệ đấtnước tốt hơn

2.2 Nội dung của hội nhập kinh tế quốc tế:

Các nguyên tắc hội nhập kinh tế quốc tế nói cung và WTO nêu ra là khôngphân biệt đối xử, tiếp cận thị trưởng, cạnh tranh công bằng, áp dụng các hành độngkhẩn cấp trong trường hợp cần thiết, dành ưu đãi cho các nước đang và chậm pháttriển Nội dung của hội nhập kinh tế là mở cửa thị trường, tạo điều kiện thuận lợi

để tự do buôn bán, phát triển

Về thương mại hàng hoá: các nước cam kết bãi bỏ hàng rào phi thuế quannhư giấy phép xuất khẩu,… Về thương mại dịch vụ, các nước mở cửa thị trườngcho nhau với 4 phương thức: cung cấp qua biên giới, sử dụng dịch vụ ngoài lãnhthổ, thông qua doanh nhâ, hiện diện thể nhân,…

Về thị trường đầu tư: không áp dụng đối với đầu tư nước ngoài các yêu cầu

về tỷ lệ nội địa hoá cân bằng xuất nhập khẩu, hạn chế tiếp cận nguồn ngoại tệ…

Các nguyên tắc này được tất cả các nước thành viên WTO và các nước đang gianhập WTO thừa nhận và thực hiện.

2.3 Mối quan hệ biện chứng giữa xây dựng nền kinh tế độc lập tự chủ

và hội nhập kinh tế.

Trong xu thế toàn cầu hoá và hội nhập quốc tế, sự tuỳ thuộc lẫn nhau vềkinh tế ngày càng gia tăng, các nước trên thế giới đều rất coi trọn đến khả năng độclập tự chủ về kinh tế nhằm đảm bảo lợi ích chính đáng của quốc gia, dân tộc mìnhtrong cuộc cạnh tranh kinh tế gay gắt và để xác lập một vị thế chính trị nhất địnhtrên trường quốc tế

Độc lập tự chủ về kinh tế phải được đặt trong mối quan hệ biện chứng vớiđộc lập tự chủ về chính trị và các mặt khác để tạo thành sức mạnh tổng hợp củamột quốc gia Độc lập tự chủ vè kinh tế trước hết là không bị chi phối lệ thuộc vàobên ngoài về đường lối, chính sách phát triển kinh tế vào những điều kiện kinh tếchính trị mà họ muốn áp đặt cho ta trong trợ giúp, hợp tác song phương, đaphương, mà những điều kiện ấy sẽ gây tổn hại cho chủ quyền quốc gia và lợi ích

cơ bản của dân tộc Độc lập tự chủ về kinh tế cũng có nghĩa là trước những chấnđộng của thị trường, của khủng hoảng kinh tế - tài chính, cũng như trước sự baovây, cô lập từ bên ngoài vẫn giữ được sự ổn định và phát triển cần thiết, không bịsụp đổ về kinh tế, chính trị Khác với trước đây khi nói đến độc lập tự chủ về kinh

tế, nhiều người thường hình dung tới một nền kinh tế khép kín, tự cung tự cấp.Trong điều kiện hiện nay độc lập tự chủ về kinh tế phải là độc lập tự chủ trongphát triển kinh tế thị trường và chủ động hội nhập có hiệu quả với nền kinh tế thếgiới, tích cực tham gia vào sự giao lưu, hợp tác, phân công lao động quốc tế trên

cơ sở phát huy tốt nhất nội lực, lợi thế so sánh của quốc gia để cạnh tranh có hiệuqủa trên trường quốc tế Quan niệm độc lập tự chủ theo kiểu tự cung, tự cấp đãđược kinh nghiệm của nhiều nước trên thế giới chứng minh là không phù hợp với

xu thế của thời đại, và làm cho đất nước ngày càng tụt hậu xa hơn Đến tình trạngchậm phát triển về kinh tế không được khắc phục sẽ nảy sinh ra nhiều vấn đề xãhội nan giải, tạo nguy cơ từ bên trong đối với trật tự, an toàn xã hội và điều đó cuốicùng sẽ gây cho quốc gia đó khó giữ vững được con đường và mô hình phát triển

đã lựa chọn Trong vài chục năm gần đây, tình hình thế giới cũng có rất nhiều biếnđổi quan trọng theo các hướng chủ yếu sau đây: một là xu thế hoà bình, hợp tác vàphát triển, xu thế này càng ngày càng trở thành xu thế chính thay thế cho sự đốiđầu giữa các siêu cường, sự xung đột, chạy đua vũ trang giữa hai hệ thống xã hộiđối lập, các cuộc chiến tranh xâm lược đã bị lên án khắp nơi Đây chính là điềukiện quan trọng giúp cho các quốc gia có thể mở cửa đất nước tham gia hội nhậpkinh tế quốc tế để phát triển kinh tế Mô hình kinh tế phát triển trong xu thế hoàbình đang thay thế cho mô hình kinh tế trong tình trạng đối đầu và chiến tranhlạnh Hai là xu thế phát triển công nghệ đang chuyển đổi sang nền kinh tế tri thức.Trong những thập niên vừa qua sự phát triển của công nghệ đang chuyển đổi sangnền kinh tế vô cùng lớn Các ngành công nghiệp truyền thống, sản xuất ra các hànghoá vật chất, kể cả các ngành công nghiệp nặng đang ngày càng kém hiệu quả mấtdần vai trò quan trọng của chúng với phát triển kinh tế Trên thực tế trogn mấynăm gần đây các sản phẩm đã liên tục bị giảm giá, đã giảm tới trên 30% giá do vậynhững ngành này đang gặp nhiều khó khăn.

Trong khi đó các ngành kinh tế tri thức lại phát triển với tốc độ cao và đạtnhiều hiệu qủa Trong điều kiện hiện nay, các lợi thế về tài nguyên, nguồn vốn, laođộng… ngày càng giảm và lợi thế về tri thức và kỹ năng ngày càng

tăng ở Mỹ tỷ lệ đóng góp của ngành sản xuất điện tử - tin học làm tăng trưởngkinh tế lên tới 45% trong 3 năm qua còn mức đóng góp của ngành xây dựng và xehơn vốn là ngành trụ cột của kinh tế Mỹ lại giảm chỉ còn 14% và 4% Lợi nhuậncủa hãng Intel, Microsoft đạt mức 24% doanh thu kéo dài trong khi các ngànhcông nghiệp truyền thống chỉ đạt ở mức trên 10%

Xu hướng thứ ba là xu hướng toàn cầu hoá, hội nhập kinh tế quốc tế pháttriển nhanh chóng Trong điều kiện nền kinh tế thế giới phát triển và những đặctrưng chủ yếu trên mô hình phát triển kinh tế theo hướng hội nhập kinh tế quốc tế

là căn cứ để phát triển các ngành kinh tế có lợi thế cạnh tranh cao Đương nhiên,việc phát triển kinh tế này phải đặt trong mối quan hệ biện chứng với độc lập tựchủ Độc lập tự chủ trong mô hình kinh tế theo hướng hội nhập quốc tế chấp nhận

sự phụ thuộc lẫn nhau trên cơ sở cùng có lợi trong quan hệ giữa các quốc gia Sựphụ thuộc này diễn ra trên hầu hết các lĩnh vực từ hoạch định chính sách phát triển,