Tiểu luận cao học tthcm quan điểm hồ chí minh về mục tiêu, động lực của chủ nghĩa xã hội và sự vận dụng trong xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta hiện nay

MỞ ĐẦU 1 Lý do chọn đề tài Hồ Chí Minh, vị lãnh tụ vĩ đại, người đã dành hết cuộc đời của bản thân đểu mang độc lập tự do cho dân tộc Việt Nam Sau bao nhiêu năm bôn ba tìm đường cứu nước, Người đã tìm[.]

là tư tưởng về giải phóng dân tộc,giải phóng giai cấp, giải phóng con người;

về độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội,… Tư tưỏng Hồ Chí Minhsoi đường cho cuộc đấu tranh của nhân dân ta giành thắng lợi, là tài sản tinhthần to lớn của Đảng và dân tộc ta” Chính vì vậy tư tưởng Hồ Chí Minh làngọn cờ dẫn dắt sự nghiệp cách mạng của Đảng và nhân dân ta, trong đó tưtưởng của Người về chủ nghĩa xã hội là một bộ phận hết sức quan trọng Nhấtquán với các nhà kinh điển của chủ nghĩa Mác - Lênin, Hồ Chí Minh quanniệm chủ nghĩa xã hội là một học thuyết khoa học và cách mạng của giai cấp

vô sản nhằm xoá bỏ ách thống trị tư bản chủ nghĩa, thực hiện lý tưởng giảiphóng giai cấp và giải phóng toàn thể xã hội loài người Chủ nghĩa xã hội cònđược hiểu với tư cách là một chế độ xã hội thuộc hình thái kinh tế - xã hộicộng sản chủ nghĩa mà việc xây dựng và hoàn thiện nó như một quá trình lịch

sử lâu dài để từng bước đạt tới mục tiêu Từ tất cả các yếu tố đó, tôi chọn nội

dung “Quan điểm Hồ Chí Minh về mục tiêu, động lực của chủ nghĩa xã hội

và sự vận dụng trong xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta hiện nay” làm

đề tài tiểu luận của mình

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

2.1 Mục đích nghiên cứu

Tìm hiểu quan điểm Hồ Chí minh về mục tiêu và động lực của chủnghĩa xã hội Từ cơ sở làm rõ sự vận dụng các mục tiêu, quan điểm đó vàocông cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta hiện nay

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

Hệ thống hóa lý thuyết về quan điểm Hồ ChÍ Minh về mục tiêu, độnglực của chủ nghĩa xã hội

Đánh giá quá trình vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh của Đảng vào việcxác định mục tiêu, động lực của chủ nghĩa xã hội hiện nay ở nước ta

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng

Quan điểm Hồ Chí Minh về mục tiêu và động lực của chủ nghĩa xã hội

và hoạt động vận dụng mục tiêu và động lực đó trong xây dựng chủ nghĩa xãhội ở nước ta hiện nay

- Phạm vi : Trên cơ sở lý luận của C.Mác, Ph.Ăngghen, V.I.Lênin

về mục tiêu, động lực của chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, đồng thời làm sáng tỏ

sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh của Đảng vào việc xác định mục tiêu,động lực của chủ nghĩa xã hội ở nước ta từ năm 1986 đến nay

4 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

4.1 Cơ sở lý luận

Đề tài dựa trên cơ sở lý luận của Chủ nghĩa Mac- Lênin và quan điểm,đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam về chủ nghĩa xã hội

4.2 Phương pháp nghiên cứu

Trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mca- Leenin và Tư tưởng

Hồ Chí Minh, đề tài sử dụng tổng hợp các phương pháp như: Phương pháp hệ

thống, phương pháp logic- lịch sử, phương pháp phân tích và tổng hợp,phương pháp so sánh, gắn lý thuyết với thực tiễn,…

5 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn

5.1 Về mặt lý luận

Đề tài đã tổng hợp lý luận về quan điểm Hồ Chí Minh về mục tiêu vàđộng lực của chủ nghĩa xã hội

5.2 Về mặt thực tiễn

Đề tài thực hiện đánh giá thực trạng vận dụng quan điểm Hồ Chí Minh

về mục tiêu và động lực của chủ nghĩa xã hội trong xây dựng chủ nghĩa xãhội hiện nay Những số liệu trong quá trình nghiên cứu góp phần khẳng địnhđược sự hợp lý, chưa hợp lý trong vận dụng quan điểm của Nhà nước ta tronggiai đoạn hiện nay và từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện côngcuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội dựa trên quan điểm Hồ Chí Minh về mục tiêu

và động lực của chủ nghĩa xã hội

6 Kết cấu của tiểu luận

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo tiểu luậngồm 2 Chương

Chương 01: Quan điểm Hồ Chí Minh về mục tiêu, động lực của chủnghĩa xã hội

Chương 2: Sự vận dụng quan điểm Hồ Chí Minh về mục tiêu,động lực cuả chủ nghĩa xã hội trong xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta hiệnnay

NỘI DUNG CHƯƠNG 1 QUAN ĐIỂM HỒ CHÍ MINH VỀ MỤC TIÊU,

ĐỘNG LỰC CỦA CHỦ NGHĨA XÃ HỘI.

1.1 Cơ sở hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội

ở Việt Nam

Hồ Chí Minh tiếp cận tư tưởng chủ nghĩa xã hội từ quan điểm hình tháikinh tế- xã hội của Mác Luận điểm cơ bản của Mác-ăngghen về một xã hộimới với những đặc trưng bản chất là xóa bỏ chế độ người bóc lột người dựatrên tư hữu về tư liệu sản xuất, xóa bỏ tình trạng bị áp bức về chính trị, nôdịch về tinh thần Lênin đã phát triển luận điểm về chủ nghĩa xã hội ở điềukiện chủ nghĩa tư bản đã chuyển sang giai đoạn độc quyền, tức giai đoạn đếquốc chủ nghĩa Cách mạng tháng 10 Nga năm 1917 đã làm cho lý luận trởthành hiện thực: chủ nghĩa xã hội với tư cách là một xã hội mới, một bướcphát triển cao và tốt đẹp hơn so với chủ nghĩa tư bản Hồ Chí Minh đã khẳngđịnh vai trò quyết định của sức sản xuất đối với phát triển của xã hội cũngnhư đối với sự chuyển biến từ xã hội nọ sang xã hội kia Bác cũng khẳngđịnh, trong lịch sử loài người có 5 hình thức quan hệ sản xuất chính, và nhấnmạnh "không phải quốc gia dân tộc nào cũng đều trải qua các bước phát triểntuần tự như vậy" Bác sớm đến với tư tưởng quá độ tiến thẳng lên chủ nghĩa

xã hội không trải qua giai đoạn tư bản chủ nghĩa

Hồ Chí Minh đã tiếp cận chủ nghĩa xã hội từ quan điểm duy vật lịch sửkhoa học, từ sự giác ngộ về sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân - giai cấptrung tâm của thời đại Nguyễn Ái Quốc trực tiếp tham gia phong trào côngnhân, khi trở thành người cộng sản Người đã tìm hiểu và viết nhiều bài về giaicấp công nhân (Ấn, Nhật, Trung, Thổ Nhĩ Kỳ ) Tuy hoạt động ở nước ngoàingười vẫn theo dõi phong trào công nhân ở Việt Nam Năm 1922, lần đầucông nhân ở chợ lớn bãi công, Nguyễn Ái Quốc coi đó là "dấu hiệu chứng tỏgiai cấp công nhân đã bắt đầu giác ngộ về lực lượng và giá trị của

mình" "chúng ta phải ghi lấy dấu hiệu của thời đại" "Giai cấp công nhân ởchính quốc không phải chỉ tỏ tình đoàn kết với những người anh em ở đấybằng lời nói mà thôi, mà còn phải giác ngộ, giáo dục họ về ý thức tổ chức vàphương pháp tổ chức".

Hồ Chí Minh tiếp cận chủ nghĩa xã hội từ chủ nghĩa yêu nước vàtruyền thống văn hóa tốt đẹp của dân tộc

Từ đặc điểm lịch sử dân tộc: nước ta không trải qua thời kỳ chiếm hữu

nô lệ mang đậm dấu ấn phong kiến phương đông, mâu thuận giai cấp khônggay gắt, quyết liệt, kéo dài, như ở phương tây, do đó hình thành quốc gia dântộc từ sớm; ngày từ buổi đầu dựng nước, chúng ta liên tục phải đấu tranhchống ngoại xâm, hình thành chủ nghĩa yêu nước truyền thống; Là nước nôngnghiệp, lấy đất và nước làm nền tảng với chế độ công điền hình thành cộngđồng thêm bền chặt Tất cả điều này là giá trị cơ bản của tinh thần và tư tưởng

xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam: tinh thần yêu nước, yêu thường đùm bọc tronghọan nạn đấu tranh, cố kết cộng động quốc gia dân tộc

Từ truyền thống văn hóa lâu đời, bản sắc riêng: đó là nền văn hóa lấynhân nghĩa làm gốc, trừ độc, trừ tham, trọng đạo lý; nền văn hóa mang tínhdân chủ; có tính chất khoan dung; một dân tộc trọng hiền tại; hiếu học

Tư duy triết học phương Đông: coi trọng hòa đồng, đạo đức nhânnghĩa Quan niệm, chủ nghĩa xã hội là thống nhất với văn hóa, đạo đức, "chủnghĩa xã hội là giai đoạn phát triển cao hơn so với chủ nghĩa tư bản về mặtvăn hóa và giải phóng con người"

Hồ Chí Minh tiếp cận chủ nghĩa xã hội từ yêu cầu thực tiễn của chủnghĩa xã hội và xu hướng phát triển của thời đại

Cách Mạng Việt Nam đầu thế kỷ 20 đặt ra yêu cầu khách quan là tìmmột ý thức hệ mới đủ sức vạch ra đường lối và phương pháp cách mạng đúngđắn đem lại thắng lợi cho cách mạng Việt Nam Cách mạng Việt Nam đòi hỏi

có một giai cấp tiên tiến đại diện cho phương thức sản xuất mới, có hệ tưtưởng độc lập, có ý thức tổ chức và trở thành giai cấp tự giác đứng lên làm

cách mạng Hồ Chí Minh sớm nhìn thấy phong trào yêu nước Việt Nam đangrơi vào khủng hoảng về đường lối, vì vậy cách mạng chưa đem lại gỉai phóngdân tộc Tư tưởng độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội xuất phát từthực tiễn cách mạng dân tộc Cách mạng tháng 10 Nga giành thắng lợi đã mở

ra con đường hiện thực cho gỉai phóng dân tộc ở phương đông: độc lập dântộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội Nguyễn Ái Quốc đã bắt đầu truyền bá tưtưởng chủ nghĩa xã hội trong dân

Hồ Chí Minh đến với chủ nghĩa xã hội từ tư duy độc lập sáng tạo tựchủ Đặc điểm của định hướng tư duy tự chủ sáng tạo là: định hướng tư duytrên cơ sở thực tiễn; luôn tìm tận gốc của sự vật, hiện tượng; kết hợp lý tríkhoa học và tình cảm cách mạng Tư duy của Hồ Chí Minh là tư duy rộng mở

và văn hóa

1.2 Một số khái niệm cơ bản

-Tư tưởng Hồ Chí Minh: Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quanđiểm và tư tưởng của Hồ Chí Minh trong sự nghiệp cách mạng của ôngđược Đảng Cộng sản Việt Nam tổng kết, hệ thống hóa Hệ thống tư tưởng nàybao gồm những quan điểm về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam,[1] từ cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân đến cách mạng xã hội chủ nghĩa;vận dụng và phát triển Chủ nghĩa Mác-Lênin vào điều kiện cụ thể của ViệtNam.[2]

Các nội dung trong tư tưởng Hồ Chí Minh được hình thành và pháttriển gắn với các thời kì hoạt động của Hồ Chí Minh trong phong trào cáchmạng Việt Nam và quốc tế[3] vào đầu và giữa thế kỷ 20 Giáo trình tư tưởng

Hồ Chí Minh nhận định Tư tưởng Hồ Chí Minh là sự kết tinh của văn hóa dântộc Việt Nam, tư tưởng cách mạng Pháp, tư tưởng tự do của Hoa Kỳ, lýtưởng cộng sản Mác-Lênin, tư tưởng văn hóa phương Đông, văn hóa phươngTây và phẩm chất cá nhân của Hồ Chí Minh.[4]

-Mục tiêu: Mục tiêu là một ý tưởng của tương lai, hoặc kết quả mongmuốn của một người hay một nhóm người đã hình dung ra, kế hoạch và cam

kết để đạt được.[1] Những nỗ lực để đạt được mục tiêu trong một hữu hạn thờigian, bằng cách đặt ra hạn chót.

Một mục tiêu gần giống với ý định hay mục đích, kết quả dự đoánhướng dẫn phản ứng, hoặc kết thúc, là một đối tượng, hoặc là một đối tượngvật lý hoặc một đối tượng trừu tượng, có giá trị nội tại

- Động lực: Động lực được định nghĩa là một quá trình khởi tạo,dẫn dắt và duy trì các hành vi có mục đích Động lực là cái khiến chúng tahành động, dù là hành động lấy một cốc nước để uống đỡ khát hay đọc mộtcuốn sách để có thêm kiến thức

- Sự vận dụng: là dựa trên cơ sở lý thuyết của một vấn đề nào đórồi áp dụng vào thực tế để thấy được kết quả Đây là minh chứng cho việc lýthuyết đi đôi với thực hành

1.3 Quan điểm Hồ Chí Minh về mục tiêu, động lực của chủ nghĩa

xã hội

1.3.1 Quan điểm Hồ Chí Minh về mục tiêu của chủ nghĩa xã hội

Hồ Chí Minh ý thức được rõ ràng giá trị của chủ nghĩa xã hội về mặt lýluận là quan trọng, nhưng vấn đề quan trọng hơn là tìm ra con đường để thựchiện những giá trị này Điểm then chốt, có ý nghĩa phương pháp luận quantrọng của Hồ Chí Minh là đề ra các mục tiêu chung và mục tiêu cụ thể xâydựng chủ nghĩa xã hội trong mỗi giai đoạn cách mạng khác nhau ở nước ta.Chính thông qua quá trình đề ra các mục tiêu đó chủ nghĩa xã hội được biểuhiện với việc thỏa mãn các nhu cầu lợi ích thiết yếu của người lao động Ở HồChí Minh, mục tiêu chung của chủ nghĩa xã hội và mục tiêu phấn đấu củaNgười là một đó là độc lập, tự do cho dân tộc, hạnh phúc cho nhân dân; đó làlàm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do,đồng bào ta ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành

Từ cách đặt vấn đề này theo Hồ Chí Minh, hiểu mục tiêu của chủnghĩa xã hội, nghĩa là nắm bắt nội dung cốt lõi con đường lựa chọn và bảnchất thực tế xã hội mà chúng ta phấn đấu xây dựng Tiếp cận chủ nghĩa xã hội

về phương diện mục tiêu là một nét đặc sắc, thể hiện phong cách và năng lực

tư duy lý luận khái quát của Hồ Chí Minh Hồ Chí Minh có nhiều cách đề cậpmục tiêu của chủ nghĩa xã hội

Hồ Chí Minh quan niệm mục tiêu cao nhất của chủ nghĩa xã hội là nângcao đời sống nhân dân Đó là sự tin tưởng cao độ vào lý tưởng vì dân TheoNgười, muốn nâng cao đời sống nhân dân, phải tiến lên chủ nghĩa xã hội.Mục tiêu nâng cao đời sống toàn dân đó là tiêu chí tổng quát để khẳng định vàkiểm nghiệm tính chất xã hội chủ nghĩa của các lý luận chủ nghĩa xã hội vàchính sách thực tiễn Trượt ra khỏi quỹ đạo đó thì hoặc là chủ nghĩa xã hội giảhiệu hoặc không có gì tương thích với chủ nghĩa xã hội

Chỉ rõ và nêu bật mục tiêu của chủ nghĩa xã hội Hồ Chí Minh đãkhẳng định tính ưu việt của chủ nghĩa xã hội so với chế độ xã hội đã tồn tạitrong lịch sử, chỉ ra nhiệm vụ giải phóng con người một cách toàn diện, theocác cấp độ: từ giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp xã hội đến giải phóngtừng cá nhân con người, hình thành các nhân cách phát triển tự do

Như vậy Hồ Chí Minh đã xác định các mục tiêu cụ thể của thời kỳ quá

độ lên chủ nghĩa xã hội trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội

- Mục tiêu chính trị: Theo tư tưởng Hồ Chí Minh, trong thời kỳ quá độlên chủ nghĩa xã hội Chế độ chính trị phải là do nhân dân lao động làm chủ.Nhà nước là của dân do dân và vì dân Nhà nước có hai chức năng: dân chủvới nhân dân chuyên chính với kẻ thù của nhân dân Hai chức năng đó khôngtách rời nhau, mà luôn luôn đi đôi với nhau Một mặt, Hồ Chí Minh nhấnmạnh phải phát huy quyền dân chủ và sinh hoạt chính trị của nhân dân; mặtkhác lại yêu cầu phải chuyên chính với thiểu số phản động chống lại lợi íchcủa nhân dân: chống lại chế độ xã hội chủ nghĩa

Để phát huy quyền làm chủ của nhân dân, Hồ Chí Minh chỉ rõ conđường và biện pháp thực hiện các hình thức dân chủ trực tiếp, nâng cao nănglực hoạt động của các tổ chức chính trị - xã hội của quần chúng: củng cố cáchình thức dân chủ đại diện, tăng cường hiệu lực và hiệu quả quản lý của các

cơ quan lập pháp, hành pháp và tư pháp, xử lý và phân định rõ chức năng củachúng.

- Mục tiêu kinh tế: Theo Hồ Chí Minh, chế độ chính trị của chủ nghĩa

xã hội chỉ được bảo đảm và đứng vững trên cơ sở một nền kinh tế vững mạnh.Nền kinh tế mà chúng ta xây dựng là nền kinh tế xã hội chủ nghĩa với công -nông nghiệp hiện đại khoa học - kỹ thuật tiên tiến, cách bóc lột theo chủnghĩa tư bản được bỏ dần, đời sống vật chất của nhân dân ngày càng được cảithiện

Nền kinh tê xã hội chủ nghĩa ở nước ta cẩn phát triển toàn diện cácngành mà những ngành chủ yếu là công nghiệp, nông nghiệp, thương nghiệp,trong đó “công nghiệp và nông nghiệp là hai chân của nền kinh tế nước nhà”

Kết hợp các loại lợi ích kinh tế là vấn đề rất được Hồ Chí Minh quantâm Người đặc biệt nhấn mạnh chế độ khoán là một trong những hình thứccủa sự kết hợp lợi ích kinh tế

- Mục tiêu văn hóa - xã hội: Theo Hồ Chí Minh, văn hóa là một mụctiêu cơ bản của cách mạng xã hội chủ nghĩa Văn hóa thể hiện trong mọi sinhhoạt tinh thần của xã hội đó là xóa nạn mù chữ, xây dựng, phát triển giáo dục,nâng cao dân trí, xây dựng phát triển văn hóa - nghệ thuật, thực hiện nếp sốngmới, thực hành vệ sinh phòng bệnh, giải trí lành mạnh, bài trừ mê tín dị đoan,khắc phục phong tục tập quán lạc hậu

Về bản chất của nền văn hóa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Người khẳngđịnh: “phải xã hội chủ nghĩa về nội dung”: để có một nền văn hóa như thế taphải phát huy vốn cũ quý báu của dân tộc, đồng thời học tập văn hóa tiên tiếncủa thế giới Phương châm xây dựng nền văn hóa mới là: Dân tộc, khoa học,đại chúng

Hồ Chí Minh đặt lên hàng đầu nhiệm vụ của cách mạng xã hội chủnghĩa là đào tạo con người Bởi lẽ, mục tiêu cao nhất, động lực quyết địnhnhất công cuộc xây dựng chính là con người

1.3.2 Quan điểm Hồ Chí Minh về động lực của chủ nghĩa xã hội

Để thực hiện những mục tiêu đó, cần phát hiện những động lực vànhững điều kiện bảo đảm cho động lực đó thực sự trở thành sức mạnh thúcđẩy công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội, nhất là những động lực bên trong,nguồn nội lực của chủ nghĩa xã hội

Theo Hồ Chí Minh, những động lực đó biểu hiện ở các phương diện:vật chất và tinh thần; nội sinh và ngoại sinh Người khẳng định, động lựcquan trọng và quyết định nhất là con người, là nhân dân lao động, nòng cốt làcông - nông - tri thức Hồ Chí Minh thường xuyên quan tâm đến lợi ích chínhđáng, thiết thân của họ: đồng thời chăm lo bồi dưỡng sức dân Đó là lợi íchcủa nhân dân và từng cá nhân

Xem con người là động lực của chủ nghĩa xã hội, hơn nữa là động lựcquan trọng nhất, Hồ Chí Minh đã nhận thấy ở động lực này có sự kết hợp giữa

cá nhân (sức mạnh cá thể) với xã hội (sức mạnh cộng đồng) Người cho rằng,không có chế độ xã hội nào coi trọng lợi ích chính đáng của cá nhân conngười bằng chế độ xã hội chủ nghĩa Truyền thống yêu nước của dân tộc, sựđoàn kết cộng đồng, sức lao động sáng tạo của nhân dân - đó là sức mạnhtổng hợp tạo nên động lực quan trọng của chủ nghĩa xã hội

Nhà nước đại diện cho ý chí và quyền lực của nhân dân dưới sự lãnhđạo của Đảng thực hiện chức năng quản lý xã hội, đưa sự nghiệp xây dựngchủ nghĩa xã hội đến thắng lợi Người đặc biệt quan tâm đến hiệu lực của tổchức, bộ máy, tính nghiêm minh của kỷ luật, pháp luật, sự trong sạch, liêmkhiết của đội ngũ cán bộ công chức các cấp từ trung ương tới địa phương

Hồ Chí Minh rất coi trọng động lực kinh tế, phát triển kinh tế, sản xuất,kinh doanh, giải phóng mọi năng lực sản xuất, làm cho mọi người, mọi nhà trởnên giàu có, ích quốc lợi dân, gắn liền kinh tế với kỹ thuật, kinh tế với xã hội

Cùng với động lực kinh tế, Hồ Chí Minh cũng quan tâm tới văn hóa,khoa học, giáo dục coi đó là động lực tinh thần không thể thiếu của chủ nghĩa

xã hội

Tất cả những nhân tố động lực nêu trên là những nguồn lực tiềm tàngcủa sự phát triển Làm thế nào để những khả năng, năng lực tiềm tàng đó trởthành sức mạnh và không ngừng phát triển Hồ Chí Minh nhận thấy sự lãnhđạo đúng đắn của Đảng có ý nghĩa quyết định đối với sự phát triển của chủnghĩa xã hội Đã là hạt nhân trong hệ động lực của chủ nghĩa xã hội.

Ngoài các động lực bên trong theo Hồ Chí Minh, phải kết hợp được vớisức mạnh thời đại, tăng cường đoàn kết quốc tế, chủ nghĩa yêu nước phải gắnliên với chủ nghĩa quốc tế-của giai cấp công nhân, phải sử dụng tới nhữngthành quả khoa học - kỹ thuật thế giới

Nét độc đáo trong phong cách tư duy biện chứng Hồ Chí Minh là ở chỗbên cạnh việc chỉ ra các nguồn động lực phát triển của chủ nghĩa xã hội.Người còn lưu ý cảnh báo và ngăn ngừa các yếu tố kìm hãm, triệt tiêu nguồnlực vốn có của chủ nghĩa xã hội, làm cho chủ nghĩa xã hội trở nên trì trệ, xơcứng, không có sức hấp dẫn đó là chủ nghĩa cá nhân và Người coi nó là "bệnhmẹ" đẻ ra hàng loạt bệnh khác, đó là tham ô, lãng phí, quan liêu mà Ngườigọi đó là :"giặc nội xâm"; đó là các căn bệnh chia rẽ bè phái, mất đoàn kết, vô

kỷ luật, chủ quan, bảo thủ, giáo điều,

Giữa nội lực và ngoại lực, Hồ Chí Minh xác định rất rõ nội lực là quyếtđịnh nhất ngoại lực là rất quan trọng Chính vì thế Người thường đề cao tinhthần độc lập, tự chủ, tự lực cánh sinh là chính, nhưng luôn luôn chú trọngtranh thủ sự giúp đỡ, hợp tác quốc tế, kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnhquốc tế tạo thành sức mạnh tổng hợp để xây dựng thành công chủ nghĩa xãhội, trên cơ sở bảo đảm các quyền dân tộc cơ bản của Việt Nam, không canthiệp vào công việc nội bộ của nhau, chung sống hòa bình và phát triển

CHƯƠNG 2

SỰ VẬN DỤNG QUAN ĐIỂM HỒ CHÍ MINH VỀ MỤC TIÊU, ĐỘNG LỰC CUẢ CHỦ NGHĨA XÃ HỘI TRONG XÂY DỰNG

NGHĨA XÃ HỘI Ở NƯỚC TA HIỆN NAY

2.1 Sự cần thiết vận dụng quan điểm hồ chí minh về mục tiêu, động lực của chủ nghĩa xã hội trong xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta hiện nay

Tư tưởng Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội và con đường quá độ lênchủ nghĩa xã hội ở Việt Nam bao quát những vấn đề cốt lõi, cơ bản nhất, trên

cơ sở vận dụng và phát triển sáng tạo học thuyết Mác - Lênin Đó là các luậnđiểm về bản chất, mục tiêu và động lực của chủ nghĩa xã hội; về tính tất yếukhách quan của thời kỳ quá độ; về đặc điểm, nhiệm vụ lịch sử, nội dung, cáchình thức, bước đi và biện pháp tiến hành công cuộc xây dựng chủ nghĩa xãhội ở nước ta Tư tưởng đó trở thành tài sản vô giá, cơ sở lý luận và kim chỉnam cho việc kiên trì, giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa của Đảng ta,đồng thời gợi mở nhiều vấn đề về xác định hình thức, biện pháp và bước đilên chủ nghĩa xã hội phù hợp với những đặc điểm dân tộc và xu thế vận độngcủa thời đại ngày nay

Công cuộc đổi mới do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo đạt được nhữngthành tựu quan trọng, tạo ra thế và lực mới cho con đường phát triển xã hộichủ nghĩa ở nước ta Cùng với tổng kết thực tiễn, quan niệm của Đảng ta vềchủ nghĩa xã hội, con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ngày càng sát thực, cụthể hóa Nhưng, trong quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội, bên cạnh nhữngthời cơ, vận hội, nước ta đang phải đối đầu với hàng loạt thách thức, khó khăn

cả trên bình diện quốc tế, cũng như từ các điều kiện thực tế trong nước tạonên Trong bối cảnh đó, vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội

và con đường quá độ lên chủ nghĩa xã hội, chúng ta cần tập trung giải quyếtnhững vấn đề quan trọng nhất

1.Giữ vững mục tiêu của chủ nghĩa xã hội

Hồ Chí Minh là người tìm ra con đường giải phóng dân tộc Việt Nam:Con đường độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội Độc lập dân tộc vàchủ nghĩa xã hội cũng chính là mục tiêu cao cả, bất biến của toàn Đảng, toàndân ta Dưới sự lãnh đạo của Đảng, nhân dân ta đã đấu tranh giành được độclập dân tộc, từng bước quá độ dần lên chủ nghĩa xã hội Trong điều kiện nước

ta, độc lập dân tộc phải gắn liền với chủ nghĩa xã hội, sau khi giành được độclập dân tộc phải đi lên chủ nghĩa xã hội, vì đó là quy luật tiến hóa trong quátrình phát triển của xã hội loài người Chỉ có chủ nghĩa xã hội mới đáp ứngđược khát vọng của toàn dân tộc: độc lập cho dân tộc, dân chủ cho nhân dân,cơm no áo ấm cho mọi người dân Việt Nam Thực tiễn phát triển đất nướccho thấy, độc lập dân tộc là điều kiện tiên quyết để thực hiện chủ nghĩa xã hội

và chủ nghĩa xã hội là cơ sở bảo đảm vững chắc cho độc lập dân tộc

Hiện nay, chúng ta đang tiến hành đổi mới toàn diện đất nước vì mụctiêu "dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh" là tiếp tụccon đường cách mạng độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội mà HồChí Minh đã lựa chọn Đổi mới, vì thế, là quá trình vận dụng và phát triển tưtưởng Hồ Chí Minh, kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội,chứ không phải là thay đổi mục tiêu

Tuy nhiên, khi chấp nhận kinh tế thị trường, chủ động hội nhập kinh tếquốc tế, chúng ta phải tận dụng các mặt tích cực của nó, đồng thời phải biếtcách ngăn chặn, phòng tránh các mặt tiêu cực, bảo đảm nhịp độ phát triểnnhanh, bền vững trên tất cả mọi mặt đời sống xã hội: kinh tế, chính trị, xã hội,văn hóa; không vì phát triển, tăng trưởng kinh tế bằng mọi giá mà làmphương hại các mặt khác của cuộc sống con người

Vấn đề đặt ra là trong quá trình phát triển vẫn giữ vững định hướng xãhội chủ nghĩa, biết cách sử dụng các thành tựu mà nhân loại đã đạt được đểphục vụ cho công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội, nhất là thành tựu khoa học