Khbd gdđp 7 tỉnh bắc ninh chủ đề 2 bài 9 phân bố dân cư và quần cư tỉnh bắc ninh

Tổ chức thực hiện: Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập - GV yêu cầu HS: Dựa vào hình 9.1, em hãy nhận xét về đặc điểm mật độ dân số của tỉnh Bắc Ninh và giải thích vì sao lại có đ

Trang 1

Ngày soạn:…/…/…

Ngày dạy:…/…/…

CHỦ ĐỀ 2: ĐỊA LÍ, KINH TẾ, HƯỚNG NGHIỆP BÀI 9: PHÂN BỐ DÂN CƯ VÀ QUẦN CƯ TỈNH BẮC NINH

I MỤC TIÊU

1 Mục tiêu

Sau bài học này, HS sẽ:

- Trình bày được tình hình phân bố dân cư và các nhân tố ảnh hưởng tới sự phân bố dân cư của tỉnh

- Phân tích được tác động của phân bố dân cư đến vấn đề khai thác tài nguyên và sử dụng nguồn lao động của tỉnh

- Nêu được đặc điểm của các loại hình quần cư ở tỉnh

2 Năng lực

* Năng lực chung:

- Năng lực tự chủ và tự học: Biết chủ động, tích cực thực hiện nhiệm vụ nhằm

hoàn thành nội dung bài học

- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Trao đổi, hợp tác với bạn trong nhóm hoàn

thành nội dung bài học, đóng vai hướng dẫn viên du lịch giới thiệu lịch sử tên gọi Vĩnh Phúc qua các thời kì

* Năng lực chuyên biệt:

- Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: Vận dụng kiến thức, kĩ năng địa lí để phân tích tác động của phân bố dân cư đến vấn đề khai thác tài nguyên và sử dụng nguồn lao động của tỉnh

- Năng lực tìm hiểu: Khai thác thông tin, phát triển năng lực sử dụng tranh ảnh để trình bày tình hình phân bố dân cư và các nhân tố ảnh hưởng tới sự phân bố dân cư của tỉnh; đặc điểm các loại hình quần cư

3 Phẩm chất

Trang 2

 Có tinh thần tự học, chăm chỉ, nhiệt tình tham gia các hoạt động của bài học.

 Có tinh thần trách nhiệm và trung thực trong hoạt động của nhóm

II THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1 Đối với giáo viên

- SGK, SGV GDĐP Bắc Ninh 7

- Máy tính, máy chiếu

- Phiếu học tập

- Tranh ảnh, biểu đồ liên quan đến nội dung bài học

2 Đối với học sinh

- SGK GDĐP Bắc Ninh 7

- Đọc trước bài học trong SGK

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

A HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a Mục tiêu: Kích thích nhu cầu tìm hiểu mật độ dân số của tỉnh Bắc Ninh.

b Nội dung: Tình huống và phần câu hỏi ở phần mở đầu trong SGK

c Sản phẩm học tập: câu trả lời của HS

d Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS: Dựa vào hình 9.1, em hãy nhận xét về đặc điểm mật độ dân số của tỉnh Bắc Ninh và giải thích vì sao lại có đặc điểm đó?

Trang 3

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS quan sát tranh, thảo luận theo cặp đôi và thực hiện yêu cầu

- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết)

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời đại diện 1-2 HS trả lời câu hỏi

- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức

- GV dẫn dắt HS vào bài học

B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Sự phân bố dân cư

a Mục tiêu:

Trang 4

b Nội dung: GV cho HS tìm hiểu phân bố dân cư và các nhân tố ảnh hưởng tới sự

phân bố dân cư của tỉnh

c Sản phẩm học tập: phân bố dân cư và các nhân tố ảnh hưởng tới sự phân bố

dân cư của tỉnh

d Tổ chức hoạt động :

Bước 1 : GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV chia lớp thành các nhóm (4HS/nhóm) thảo

luận theo kĩ thuật khăn trải bàn, thực hiện nhiệm

vụ:

+ Em hãy dựa vào bảng 9.1 để tính mật độ dân số

của các huyện, thành phố (Mật độ dân số = Dân

số/ Diện tích) và rút ra nhận xét

+ Em hãy:

1 Dựa vào hình 9.2 xác định vị trí các điểm dân

cư (xã, phường, thị trấn) có mật độ dân số dưới 1

nghìn người/km2 với các điểm có mật độ dân số

trên 3 nghìn người/km2

2 Dựa vào hình 9.1 và bảng 9.2, rút ra nhận xét về

sự phân bố dân cư giữa các địa phương trong tỉnh

(giữa các xã, phường, thị trấn và giữa các huyện,

1 Sự phân bố dân cư

- Mật độ dân số trung bình của tỉnh Bắc Ninh năm 2019 rất cao, đạt 1.664 người/km2, gấp gần 6 lần mức trung bình cả nước và đứng thứ 3 trong 63 tỉnh, thành phố

- Dân cư Bắc Ninh phân bố không đều giữa thành thị - nông thôn và giữa các địa phương trong tỉnh Dân cư thường tập trung đông ở những nơi có nhiều thuận lợi về vị trí địa lí

và các điều kiện phát triển kinh tế

-xã hội

- Sự tập trung dân quá đông tại một số địa bàn trong tỉnh đã và đang tạo

ra nhiều áp lực lên mọi mặt của đời sống Để có thể phát huy hiệu quả các nguồn lực con người thì tỉnh Bắc Ninh cần có những chính sách phát triển kinh tế - xã hội phù hợp với đặc điểm phân bố dân cư của từng địa phương

Trang 5

thành phố)

Bước 2 : HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS ngồi vào vị trí như hình vẽ minh họa Tập trung vào câu hỏi đặt ra Viết vào ô mang số của bạn câu trả lời hoặc ý kiến của bạn (về chủ đề ) Mỗi cá nhân làm việc độc lập trong khoảng 5 phút Kết thúc thời gian làm việc cá nhân, các thành viên chia sẻ, thảo luận và thống nhất các câu trả lời Viết những ý kiến chung của cả nhóm vào ô giữa tấm khăn trải bàn (giấy A0)

- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết

Bước 3 : Báo cáo kết quả hoạt động và thảo

Trang 6

- GV mời đại diện HS trả lời câu hỏi

- GV mời đại diện các nhóm khác nhận xét, bổ

sung GV giúp HS tóm tắt những thông tin vừa tìm

được để đúc kết thành kiến thức bài học

Bước 4 : Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ

học tập

- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức và rút ra

kết luận:

- GV chuyển sang nội dung mới

C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a Mục tiêu: HS sử dụng kiến thức, kĩ năng đã học trong bài để giải quyết các vấn

đề tình huống, bài tập nhằm khắc sâu kiến thức bài học

b Nội dung: Bài tập trong phần Luyện tập SGK

c Sản phẩm học tập: Đáp án bài tập phần Luyện tập SGK

d Tổ chức thực hiện

- GV yêu cầu HS: Dựa vào hình 9.1, em hãy:

Trang 7

1 Cho biết việc phân bố dân cư không đều có ảnh hưởng như thế nào đến sự phát

triển kinh tế - xã hội tỉnh Bắc Ninh?

2 Giải thích nguyên nhân vì sao thành phố Bắc Ninh lại tập trung đông dân cư

nhất tỉnh?

- HS sử dụng SGK, kiến thức đã học, kiến thức thực tế để trả lời câu hỏi

- GV mời đại diện HS trả lời:

1 Phân bố dân cư chưa hợp lí dẫn đến những tác động như:

- Về kinh tế : ảnh hưởng rất lớn đến việc sử dụng lao động và khai thác tài nguyên,

có nơi thừa, nơi thiếu lao động

- Về xã hội : gây ra nhiều vấn nạn như ùn tắc giao thông, chênh lệch giàu nghèo, trộm cắp tệ nạn xã hội…

- Môi trường : tài nguyên cạn kiệt, ô nhiễm môi trường ngày càng nghiêm trọng

2 Thành phố Bắc Ninh nằm trong vùng đất cổ có lịch sử lâu đời và giữ vị trí quan trọng trong lịch sử dựng nước và giữ nước Đây là vùng đất tiêu biểu của nền văn hiến, cũng là nơi hội tụ những tinh hoa văn hóa của xứ Kinh Bắc, chiếc nôi của nền văn minh lúa nước Bắc Ninh cũng là nơi sản sinh ra những bậc hiền tài đóng góp

to lớn vào sự nghiệp xây dựng, bảo vệ đất nước Nhiều khu công nghiệp lớn cũng được hình thành và ngày càng phát triển, đã giải quyết việc làm cho hàng chục nghìn lao động Các hệ thống trung tâm thương mại, siêu thị phát triển mạnh Hệ thống khách sạn, nhà hàng cao cấp được xây dựng ngày càng đáp ứng đầy đủ nhu cầu ăn, nghỉ của du khách

- GV mời đại diện các nhóm khác nhận xét, bổ sung

Bước 4 : Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV mở rộng kiến thức

Trang 8

D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a Mục tiêu: Học sinh vận dụng vào bài học để giải quyết vấn đề thực tiễn cuộc

sống, phát huy tính tư duy và khả năng sáng tạo

b Nội dung: Bài tập trong phần Vận dụng SGK

c Sản phẩm học tập: Đáp án bài tập phần Vận dụng SGK

- GV nêu yêu cầu: Em hãy thu thập thông tin và viết một báo cáo tóm tắt về sự phân bố dân cư trên địa bàn huyện/thành phố, nơi em đang sinh sống

- GV gợi ý, hướng dẫn HS tìm hiểu để thực hiện hoạt động ở nhà:

- HS kiến thức đã học, kiến thức thực tế để trả lời câu hỏi

HS báo cáo kết quả vào tiết học sau

- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, kết thúc tiết học

* Hướng dẫn về nhà

- Ôn lại kiến thức đã học

- Làm bài tập được giao

- Đọc trước nội dung bài 9 phần 2

Trang 9

Ngày soạn:…/…/…

Ngày dạy:…/…/…

BÀI 9: PHÂN BỐ DÂN CƯ VÀ QUẦN CƯ TỈNH BẮC NINH

I MỤC TIÊU

1 Mục tiêu

Sau bài học này, HS sẽ:

- Nêu được đặc điểm của các loại hình quần cư ở tỉnh

2 Năng lực

* Năng lực chung:

- Năng lực tự chủ và tự học: Biết chủ động, tích cực thực hiện nhiệm vụ nhằm

hoàn thành nội dung bài học

- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Trao đổi, hợp tác với bạn trong nhóm hoàn

thành nội dung bài học, đóng vai hướng dẫn viên du lịch giới thiệu lịch sử tên gọi Vĩnh Phúc qua các thời kì

* Năng lực chuyên biệt:

- Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: Vận dụng kiến thức, kĩ năng địa lí để phân tích tác động của phân bố dân cư đến vấn đề khai thác tài nguyên và sử dụng nguồn lao động của tỉnh

- Năng lực tìm hiểu: Khai thác thông tin, phát triển năng lực sử dụng tranh ảnh để trình bày tình hình phân bố dân cư và các nhân tố ảnh hưởng tới sự phân bố dân cư của tỉnh; đặc điểm các loại hình quần cư

3 Phẩm chất

 Có tinh thần tự học, chăm chỉ, nhiệt tình tham gia các hoạt động của bài học

Trang 10

 Có tinh thần trách nhiệm và trung thực trong hoạt động của nhóm

II THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1 Đối với giáo viên

- SGK, SGV GDĐP Bắc Ninh 7

- Máy tính, máy chiếu

- Phiếu học tập

- Tranh ảnh, biểu đồ liên quan đến nội dung bài học

2 Đối với học sinh

- SGK GDĐP Bắc Ninh 7

- Đọc trước bài học trong SGK

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

A HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a Mục tiêu: Kích thích nhu cầu tìm hiểu mật độ dân số của tỉnh Bắc Ninh.

b Nội dung: Tình huống và phần câu hỏi ở phần mở đầu trong SGK

c Sản phẩm học tập: câu trả lời của HS

d Tổ chức thực hiện:

- GV yêu cầu HS: Dựa vào hình 9.1, em hãy nhận xét về đặc điểm mật độ dân số của tỉnh Bắc Ninh và giải thích vì sao lại có đặc điểm đó?

Trang 11

- HS quan sát tranh, thảo luận theo cặp đôi và thực hiện yêu cầu

- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết)

- GV mời đại diện 1-2 HS trả lời câu hỏi

- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV dẫn dắt HS vào bài học

B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 2: Các hình thức quần cư

a Mục tiêu: Nêu được đặc điểm của các loại hình quần cư ở tỉnh

b Nội dung: GV cho HS tìm hiểu đặc điểm của các loại hình quần cư ở tỉnh

c Sản phẩm học tập: đặc điểm của các loại hình quần cư ở tỉnh

d Tổ chức hoạt động:

Bước 1 : GV chuyển giao nhiệm vụ học tập 2 Các hình thức quần cư

Trang 12

- GV yêu cầu HS thảo luận theo cặp đôi và trả lời

câu hỏi: Em hãy tìm các ví dụ về sự khác biệt

trong kiến trúc nhà cửa, lối sống giữa thành thị và

nông thôn

Bước 2 : HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS thảo luận nhóm đôi, quan sát SGK và trả lời

câu hỏi

Bước 3 : Báo cáo kết quả hoạt động và thảo

luận

- GV mời đại diện HS trình bày

- GV mời đại diện các nhóm khác nhận xét, bổ

sung GV giúp HS tóm tắt những thông tin vừa tìm

được để đúc kết thành kiến thức của bài học

Bước 4 : Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ

học tập

- Quần cư nông thôn có hình thức tổ chức sinh sống dựa vào hoạt động kinh tế chủ yếu là sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp hay ngư nghiệp Làng mạc, thôn xóm thường phân tán, gắn với đất canh tác, đất đồng

cỏ, đất rừng hay mặt nước Mật độ dân số thường thấp Lối sống theo truyền thống, phong tục tập quán

- Quần cư đô thị là hình thức tổ chức sinh sống dựa vào hoạt động kinh tế chủ yếu là sản xuất công nghiệp và dịch vụ Mật độ dân số rất cao nên

có thể thấy nhà cửa phân bố rất tập trung, xuất hiện nhiều nhà cao tầng Lối sống hiện đại

- Quá trình đô thị hoá ở Bắc Ninh đang diễn ra nhanh chóng Tỉ lệ dân thành thị của tỉnh năm 2019 mới đạt 27,5% đã tăng lên 31,5% năm 2020, đạt 36,6% năm 2021 và 43% vào năm 2022 (cả nước là 41%)

Trang 13

- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức và rút ra

kết luận

C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a Mục tiêu: HS sử dụng kiến thức, kĩ năng đã học trong bài để giải quyết các vấn

đề tình huống, bài tập nhằm khắc sâu kiến thức bài học

b Nội dung: Bài tập trong phần Luyện tập SGK

c Sản phẩm học tập: Đáp án bài tập phần Luyện tập SGK

- GV yêu cầu HS: Dựa vào hình 9.1, em hãy:

1 Cho biết việc phân bố dân cư không đều có ảnh hưởng như thế nào đến sự phát

triển kinh tế - xã hội tỉnh Bắc Ninh?

2 Giải thích nguyên nhân vì sao thành phố Bắc Ninh lại tập trung đông dân cư

nhất tỉnh?

- HS sử dụng SGK, kiến thức đã học, kiến thức thực tế để trả lời câu hỏi

Trang 14

- GV mời đại diện HS trả lời:

1 Phân bố dân cư chưa hợp lí dẫn đến những tác động như:

- Về kinh tế : ảnh hưởng rất lớn đến việc sử dụng lao động và khai thác tài nguyên,

có nơi thừa, nơi thiếu lao động

- Về xã hội : gây ra nhiều vấn nạn như ùn tắc giao thông, chênh lệch giàu nghèo, trộm cắp tệ nạn xã hội…

- Môi trường : tài nguyên cạn kiệt, ô nhiễm môi trường ngày càng nghiêm trọng

2 Thành phố Bắc Ninh nằm trong vùng đất cổ có lịch sử lâu đời và giữ vị trí quan trọng trong lịch sử dựng nước và giữ nước Đây là vùng đất tiêu biểu của nền văn hiến, cũng là nơi hội tụ những tinh hoa văn hóa của xứ Kinh Bắc, chiếc nôi của nền văn minh lúa nước Bắc Ninh cũng là nơi sản sinh ra những bậc hiền tài đóng góp

to lớn vào sự nghiệp xây dựng, bảo vệ đất nước Nhiều khu công nghiệp lớn cũng được hình thành và ngày càng phát triển, đã giải quyết việc làm cho hàng chục nghìn lao động Các hệ thống trung tâm thương mại, siêu thị phát triển mạnh Hệ thống khách sạn, nhà hàng cao cấp được xây dựng ngày càng đáp ứng đầy đủ nhu cầu ăn, nghỉ của du khách

- GV mời đại diện các nhóm khác nhận xét, bổ sung

- GV mở rộng kiến thức

D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a Mục tiêu: Học sinh vận dụng vào bài học để giải quyết vấn đề thực tiễn cuộc

sống, phát huy tính tư duy và khả năng sáng tạo

b Nội dung: Bài tập trong phần Vận dụng SGK

c Sản phẩm học tập: Đáp án bài tập phần Vận dụng SGK

Tiêu đề	Phân bố dân cư và quần cư tỉnh Bắc Ninh
Trường học	Trường Đại học Kinh tế Quốc Dân
Chuyên ngành	Địa lí
Thể loại	Bài giảng
Năm xuất bản	2023
Thành phố	Bắc Ninh

Định dạng
Số trang	15
Dung lượng	2,34 MB