Kltn chất lượng đội ngũ đảng viên ở đảng bộ xã thái thủy, huyện lệ thủy, tỉnh quảng bình hiện nay

72 MỤC LỤC MỞ ĐẦU 1 Chương 1 6 CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ ĐẢNG VIÊN Ở ĐẢNG BỘ XÃ THÁI THỦY, HUYỆN LỆ THỦY, TỈNH QUẢNG BÌNH HIỆN NAY – MỘT SỐ QUAN ĐIỂM LÝ LUẬN CHUNG 6 1 1 Quan điểm của các nhà kinh điển Mác –[.]

Chương 1 6

CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ ĐẢNG VIÊN Ở ĐẢNG BỘ XÃ THÁI THỦY, HUYỆN LỆ THỦY, TỈNH QUẢNG BÌNH HIỆN NAY – MỘT SỐ QUAN ĐIỂM LÝ LUẬN CHUNG 6

1.1 Quan điểm của các nhà kinh điển Mác – Lênin về đảng viên và chất lượng đội ngũ đảng viên ở tổ chức cơ sở Đảng : 6

1.2.Quan điểm của chủ tịch Hồ Chí Minh và đảng ta về đảng viên và chất lượng đội ngũ đảng viên 10

1.3 Một số khái niệm 15

1.4 Tiêu chí đánh giá chất lượng đội ngũ đảng viên 21

Chương 2 28

THỰC TRẠNG, NGUYÊN NHÂN, KINH NGHIỆM VÀ MỘT SỐ VẤN ĐỀ ĐẶT RA CỦA CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ ĐẢNG VIÊN Ở ĐẢNG BỘ XÃ THÁI THỦY, HUYỆN LỆ THỦY, TỈNH QUẢNG BÌNH HIỆN NAY 28

2.1.Thực trạng chất lượng đội ngũ đảng viên ở Đảng bộ xã Thái Thủy hiện nay 28

2.2 Nguyên nhân, kinh nghiệm và một số vấn đề đặt ra 41

Chương 3 46

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ ĐẢNG VIÊN Ở ĐẢNG BỘ 46

XÃ THÁI THỦY, HUYỆN LỆ THỦY HIỆN NAY – MỤC TIÊU, PHƯƠNG HƯỚNG, GIẢI PHÁP VÀ KIẾN NGHỊ 46

3.1 Mục tiêu, phương hướng 46

3.2 Một số giải pháp chủ yếu 54

3.3 Kiến nghị 66

KẾT LUẬN 67

TÀI LIỆU THAM KHẢO 70

 UBND : Uỷ ban nhân dân

 HĐND : Hội đồng nhân dân

 CNXH : Chủ nghĩa xã hội

 ĐCSVN : Đảng Cộng sản Việt Nam

 HTCT : Hệ thống chính trị

Để hoàn thành bài khóa luận tốt nghiệp cuối khóa kết thúc học phầnđào tạo tín chỉ của học viện Nhằm giúp cho sinh viên tìm hiểu rõ tổ chức,hoạt động của tổ chức cơ sở Đảng trong giai đoạn hiện nay, hiểu được vị trí

và vai trò của người đảng viên, quyền hạn và nhiệm vụ của người đảng viêntrong tình hình mới, nắm bắt được tình hình hoạt động thực tế của đảng viêntrong chi bộ, bộ máy nhà nước và thể chế hành chính nhà nước, nắm vữngchức năng, nhiệm vụ, quyền hạn một số vị trí công việc của cán bộ, côngchức trong bộ máy hành chính nhà nước, giúp sinh viên vận dụng kiến thức

đã học vào thực tế để rèn luyện các kỹ năng, quản lý hành chính, bổ sung vànâng cao kiến thức vận dụng vào thực tế cơ sở Tôi xin chân thành cảm ơnĐảng ủy, Hội đồng nhân dân, Uỷ ban nhân dân và các đoàn thể xã Thái Thủy,huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình đã tạo mọi điều kiện và tận tình giúp đỡ tôihoàn thành bài khóa luận tốt nghiệp cuối khóa này

Tôi xin chân thành cảm ơn các thầy, cô giáo Học viện Báo chí và

Tuyên truyền, đặc biệt hơn là Thạc sỹ Trần Thị Hoa Lê đã tận tình hướng

dẫn và giúp đỡ tôi trong quá trình viết khóa luận tốt nghiệp cuối khóa

Một lần nữa, tôi xin cảm ơn các thầy cô giáo của Học viện Báo chí vàTuyên truyền

Thái Thủy, tháng 05 năm 2019

Người viết

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Hệ thống chính trị cấp cơ sở hay còn gọi là cấp xã (bao gồm xã,phường, thị trấn) là cấp cuối cùng trong hệ thống bốn cấp của Đảng và Nhànước Việt Nam, đóng vai trò là nền tảng của hệ thống chính trị Hệ thốngchính trị cấp cơ sở giữ vị trí và vai trò hết sức quan trọng, là nơi trực tiếp thựchiện đường lối, chính sách, pháp luật và nhiệm vụ cấp trên giao, là cấp trựctiếp chăm lo đến đời sống của nhân dân ở cơ sở

Với vị trí, vai trò quan trọng như vậy nên qua từng thời kỳ lịch sử,Đảng và Nhà nước luôn chăm lo xây dựng, củng cố và phát triển hệ thốngchính trị cấp cơ sở ngày càng trong sạch, vững mạnh Thực tiễn cho thấy, chấtlượng đảng viên cấp cơ sở có vai trò quan trọng trong sự phát triển kinh tế, xãhội, văn hóa ở địa phương Đảng và Nhà nước luôn quan tâm xây dựng độingũ đảng viên thông qua việc ban hành nhiều chủ trương, các văn bản quyphạm pháp luật nhằm nâng cao chất lượng đảng viên cấp cơ sở

Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị cha già muôn vàn kính yêu của dân tộc,người anh hùng giải phóng dân tộc, một danh nhân văn hóa thế giới, đã đượcthế giới kính trọng và ngưỡng mộ Người chính là đảng viên Đảng Cộng sảnđầu tiên của đất nước, Người đã lãnh đạo cách mạng Việt Nam tạo nên những

kỳ tích cho dân tộc Vị lãnh tụ thiên tài ấy đã từng dạy rằng: “Muốn cho Đảngmạnh, đủ sức lãnh đạo cách mạng, đòi hỏi đảng viên phải có chất lượng” Bởi

vì, nếu không có đội ngũ đảng viên với tính tiên phong của nó, thì lý tưởngcộng sản cao đẹp, đường lối chính sách đúng đắn của Đảng, nhiệm vụ chínhtrị đúng đắn của tổ chức cơ sở đảng sẽ không thành hiện thực

Đảng Cộng sản Việt Nam là một tổ chức chặt chẽ như một cơ thể sốnghoàn chỉnh, đảng viên như là những tế bào của Đảng cấu tạo nên cơ thể sống

đó Do đó, đội ngũ đảng viên mạnh là yếu tổ cơ bản làm cho đảng mạnh vàngược lại Vì vậy, đảng viên luôn gắn với vai trò lãnh đạo của Đảng Đểđường lối của Đảng thật sự đi vào cuộc sống, trở thành hoạt động của quầnchúng thì mỗi đảng viên phải là những chiến sĩ tiên phong trong hoạt động

thực tiễn, đồng thời phải biết vận dụng, lôi cuốn, giáo dục, thuyết phục, thựctỉnh và tổ chức cho quần chúng cùng hành động cách mạng.

Hiện nay trong điều kiện Đảng cầm quyền, nền kinh tế nước ta đangvận hành theo cơ chế thị trường định hưỡng xã hội chủ nghĩa, mở cửa và hộinhập kinh tế quốc tế, đã và đang có nhiều vấn đề rất mới mẻ tác động lớn đếnnhận thức, tư tưởng, quan điểm, phong cách làm việc, lối sống của đội ngũđảng viên, nhất là những đảng viên có chức, có quyền Làm cho một bộ phậnkhông nhỏ đảng viên phai nhạt lý tưởng, giảm sút ý chí phấn đấu, tình trạngsuy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức lỗi sống, tình trạng quan liêu, vi phạmnguyên tắc tổ chức đảng, một số nơi mất đoàn kết nghiêm trọng, dẫn đến tìnhtrạng tham nhũng, hối lộ, ức hiếp quần chúng nhân dân, làm giảm lòng tin củanhân dân đối với Đảng Do đó, việc nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viêntrong giai đoạn hiện nay và những năm tiếp theo là yêu cầu cấp bách rất cần

thiết đối với các tổ chức cơ sở đảng Vì vậy, tôi đã quyết định chọn đề “Chất lượng đội ngũ đảng viên ở Đảng bộ xã Thái Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình hiện nay” để làm đề tài nghiên cứu và viết khóa luận Đây là

vấn đề cấp bách, phù hợp với yêu cầu thực tiễn ở địa phương

2.Tình hình nghiên cứu đề tài

Những năm gần đây, có nhiều cá nhân, tổ chức chọn tổ chức cơ sởđảng làm đề tài nghiên cứu, khai thác các khía cạnh khác nhau và hướng sửdụng kết quả cũng khác nhau như :

- Đề tài Luận án Tiễn sỹ của tác giả Nguyễn Đức Ái (2001) - “Nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở Đảng nông thôn vùng cao phía Bắc trong thời kỳ đẩy mạnh CNH – HĐH đất nước” Tác giả

tập trung làm rõ cơ sở lý luận và thực trạng năng lực lãnh đạo, sức chiến đấucủa tổ chức cơ sở Đảng ở nông thôn, từ đó tác giả đưa ra những giải pháp cơbản để nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở Đảng ởnông thôn vùng cao phía Bắc

- Đề tài Luận văn Thạc sỹ Xây dựng Đảng và Chính quyền nhà nước

của tác giả Nguyễn Văn Lạc (2012) - “Chất lượng đội ngũ đảng viên các

Đảng bộ xã ở tỉnh Bạc Liêu hiện nay” Tác giả làm rõ cơ sở lý luận và đánh

giá đúng thực trạng chất lượng đội ngũ đảng viên đang hoạt động ở các Đảng

bộ xã tỉnh Bạc Liêu Từ đó, xác định phương hướng và đề xuất một số giảipháp chủ yếu nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên ở các Đảng bộ xãtỉnh Bạc Liêu trong thời gian tới

- Đề tài Luận văn Thạc sỹ Chính trị học của tác giả Nguyễn Thị Xuân

Nữ (2014) - “Nâng cao năng lực của Đảng bộ phường trên địa bàn quận Cầu Giấy thành phố Hà Nội hiện nay” Tác giả nghiên cứu một cách có hệ thống

lý luận về vai trò chức năng của tổ chức cơ sở Đảng, những yêu cầu nâng caonăng lực lãnh đạo của Đảng bộ phường giai đoạn hiện nay Từ đó, đề xuấtmột số giải pháp, phương hướng nhằm nâng cao năng lực lãnh đạo của Đảng

bộ các phường thuộc quận Cầu Giấy trong giai đoạn tới

- Đề tài Luận văn Thạc sỹ Chính trị học của tác giả Nguyễn Viết Mạnh

(2014) - “Nâng cao vai trò lãnh đạo của Đảng bộ cấp xã trên địa bàn huyện Hoài Đức thành phố Hà Nội hiện nay” Tác giả làm rõ cơ sở lý luận và thực

tiễn về vai trò lãnh đạo của Đảng bộ trong giai đoạn hiện nay – Khảo sát đánhgiá thực trạng vai trò lãnh đạo và hoạt động chức năng lãnh đạo của các Đảng

bộ xã, thị trấn ở huyện Hoài Đức trong những năm qua, chỉ ra ưu – khuyếtđiểm, nguyên nhân và kinh nghiệm từ đó đề xuất phương hướng và giải pháp

để tiếp tục nâng cao vài trò lãnh đạo của đảng bộ xã, thị trấn của huyện HoàiĐức đến năm 2020

- Đề tài Luận văn Thạc sỹ khoa học chuyên ngành Xây dựng Đảng của

tác giả Lê Thị Hạnh (2015) - “Chất lượng đội ngũ đảng viên ở các Đảng bộ

xã của huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội hiện nay” Tác giả tập trung làm rõ cơ

sở lý luận và thực tiễn chất lượng đội ngũ đảng viên đang hoạt động ở cácĐảng bộ xã của huyện Ba Vì Làm rõ nguyên nhân, thực trạng từ đó đề xuấtgiải pháp để nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên ở các Đảng bộ xã củahuyện Ba Vì thành phố Hà Nội hiện nay

Các công trình nghiên cứu trên đã góp phần từng bước làm sáng tỏ vềchất lượng đội ngũ đảng viên ở nhiều góc độ, phạm vi khác nhau Tuy nghiên,

chưa có công trình khoa học nào nghiên cứu sâu về chất lượng đội ngũ đảngviên ở Đảng bộ xã Thái Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình.

3 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài

3.1 Mục đích của đề tài

Trên cơ sở lý luận về chất lượng đảng viên ở Đảng bộ cấp cơ sở, khóaluận phân tích, đánh giá thực trạng đảng viên xã trên địa bàn xã Thái Thủy,huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình, từ đó đề xuất một số giải pháp để nâng caochất lượng đảng viên ở Đảng bộ xã Thái Thủy thời gian tới

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu đề tài

Phân tích cơ sở lý luận về chất lượng đội ngũ đảng viên, hệ thống hóanhững quan điểm của các nhà kinh điển Mác – Lênin, của chủ tịch Hồ ChíMinh, quan điểm của Đảng, Nhà nước ta về chất lượng đội ngũ đảng viên,xây dựng khái niệm, tiêu chí đánh giá chất lượng đội ngũ cán bộ đảng viên

Đánh giá thực trạng chất lượng đội ngũ đảng viên ở Đảng bộ xã TháiThủy, nêu lên những mặt làm được, những mặt chưa làm được, nguyên nhân,kinh nghiệm và một số vấn đề đặt ra ở đội ngũ đảng viên Đảng bộ xã Thái Thủy

Đề xuất các phương hướng, giải pháp nâng cao chất lượng đội ngũđảng viên ở Đảng bộ xã Thái Thủy

4.Đối tượng, khách thể, phạm vi nghiên cứu của đề tài

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Về đối tượng : nghiên cứu chất lượng đảng viên ở Đảng bộ xã Thái Thủy

Về phạm vi :

+ Thời gian : 2015 đến nay

+ Không gian : xã Thái Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình

4.2 Khách thể nghiên cứu

Đảng viên của toàn Đảng bộ xã Thái Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình

5.Phương pháp nghiên cứu

5.1 Phương pháp chung

Khóa luận dựa trên cơ sở thế giới quan khoa học và phương pháp duyvật Mácxít, khóa luận chủ yếu sử dụng các phương pháp như : Gắn lý luận

với thực tiễn, logic với lịch sử, phân tích và tổng hợp, trong đó chú trọng tổngkết thực tiễn.

5.2 Phương pháp cụ thể

- Phương pháp nghiên cứu thống kê

- Phương pháp phân tích và tổng hợp lý thuyết

- Phương pháp logic và lịch sử

5.3 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Phương pháp quan sát

- Phương pháp phân tích và tổng hợp kinh nghiệm

6 Đóng góp về lý luận và thực tiễn của khóa luận.

- Đóng góp mới : Trên cơ sở đánh giá thực trạng về chất lượng đảngviên ở Đảng bộ trên địa bàn xã Thái Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình,khóa luận đưa ra các quan điểm nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên

7 Bố cục của khóa luận.

- Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, nộidung chính của khóa luận được bố cục thành 3 chương :

Chương 1 : Chất lượng đội ngũ đảng viên ở Đảng bộ xã Thái Thủy,

huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình hiện nay – Một số quan điểm lý luận chung

Chương 2 : Thực trạng, nguyên nhân, kinh nghiệm và một số vấn đề

đặt ra của chất lượng đội ngũ đảng viên ở Đảng bộ xã Thái Thủy, huyện LệThủy, tỉnh Quảng Bình hiện nay

Chương 3 : Nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên ở Đảng bộ xã Thái

Thủy, huyện Lệ Thủy hiện nay – Mục tiêu, phương hướng, giải pháp và kiến nghị

Chương 1 CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ ĐẢNG VIÊN Ở ĐẢNG BỘ XÃ THÁI THỦY, HUYỆN LỆ THỦY, TỈNH QUẢNG BÌNH HIỆN NAY – MỘT SỐ

QUAN ĐIỂM LÝ LUẬN CHUNG

1.1 Quan điểm của các nhà kinh điển Mác – Lênin về đảng viên và chất lượng đội ngũ đảng viên ở tổ chức cơ sở Đảng :

1.1.1 Quan điểm của C.Mác và Ph.Ăngghen về đảng viên và chất lượng đội ngũ đảng viên

C.Mác và Ph.Ăgghen từng khẳng định : “Đảng chính trị luôn mang bảnchất của một giai cấp nhất định, nhưng cần phải phân biệt giữa Đảng với giaicấp” Từ đó hai ông cho rằng Đảng Cộng sản là đội tiên phong của giai cấpcông nhân, tính tiên phong ấy được thể hiện trên cả lĩnh vực lý luận và thực

tiễn Theo đó, mỗi đảng viên của Đảng Cộng sản chân chính là những người

tiên phong cả về nhận thức lý luận và hoạt động thực tiễn Trong tác phẩm

“Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản” (1948), Mác và Ăngghen đã nêu ra nhữngyêu cầu, điều kiện cơ bản cần phải có của người đảng viên đảng cộng sản:

“Về mặt thực tiễn, những người cộng sản là bộ phận kiên quyết nhất trong cácđảng công nhân ở tất cả các nước, là bộ phận luôn luôn thúc đẩy phong tràotiến lên; về mặt lý luận, họ hơn bộ phận còn lại của giai cấp vô sản ở chỗ họhiểu rõ những điều kiện, tiến trình và kết quả chung của phong trào vô sản”.[19, tr.614-615]

Mác và Ăngghen nhấn mạnh rằng : “Trong thế giới đang tồn tại kháiniệm “Người cộng sản” có nghĩa là “Người trung thành của một cách mạngnhất định” Ăngghen nhấn mạnh: “Không có một Đảng chính trị nào có thểtồn tại được nếu không có tổ chức” Chỉ có kết hợp chặt chẽ giữa sự thốngnhất về tổ chức, dựa trên nền tảng vững chắc của chủ nghĩa xã hội khoa học,mới làm cho Đảng trở thành một lực lượng chính trị có khả năng thu hút được

quần chúng nhân dân theo mình và bảo đảm giải quyết được nhiệm vụ lịch sửtoàn thế giới đặt ra”[19,tr.635].

Mác – Ăngghen khẳng định việc củng cố hàng ngũ Đảng, loại trừ cácphần tử thù địch và cơ hội chủ nghĩa là điều kiện cần thiết để phát triển Đảng,củng cố sức chiến đấu của Đảng Ăngghen viết: “Phong trào vô sản nhất thiếtphải trải qua các bước phát triển khác nhau, trong mỗi bước phát triển đó cómột số người dừng lại, họ không đi xa hơn được nữa Do đó một trong nhữngnhiệm vụ hàng đầu của đảng vô sản là phải loại trừ những con người đó và bổsung vào đội ngũ của mình những quần chúng ưu tú” [19,tr.653]

Mác đã nhấn mạnh : “Ngày nay chúng ta nhất thiết phải duy trì kỷ luậtĐảng, nếu không mọi thứ sẽ mất hết”[19,tr726] Như vậy, Mác – Ăngghen đãnêu ra quan điểm : “Đảng viên Đảng Cộng sản phải tiên phong trong hànhđộng và thực tiễn, tính tiên phong là điều kiện tất yếu và là yêu cầu bắt buộc

để nâng cao chất lượng đảng viên” [19,tr726]

Nghĩa là, Đảng của giai cấp công nhân phải có một lý luận cách mạngtiên tiến soi đường, có một nhận thức sáng suốt về điều kiện, bước tiến và kếtquả chung của phong trào công nhân; Đảng phải có một thế giới quan khoahọc để làm cơ sở lý luận, thế giới quan đó cho phép giai cấp công nhân đoànkết, tập hợp lực lượng và trang bị cho mình một cương lĩnh chính trị để cóhành động đúng đắn

Từ những khẳng định trên, trong Điều lệ của Đồng minh những ngườicộng sản, C.Mác và Ph.Ăngghen đã chỉ rõ : “ Là thành viên của Đồng minhphải thực hiện nếp sống và sinh hoạt phù hợp với mục đích của Đồng minh;thừa nhận chủ nghĩa xã hội khoa học và tuyên truyền cách mạng; không thamgia các nhóm chống cộng sản và phục tùng những quy định của Đồng minh;thành viên của Đồng minh đều phải nộp đảng phí, ai không tuân thủ nhữngquy định của Đồng minh đều bị khai trừ ra khỏi Đồng minh” [20] Như vậy,thành viên của Đồng minh là đảng viên của Đảng, do đó mỗi đảng viên phảitrung thành với Đảng, suốt đời phấn đấu vì mục đích lý tưởng của Đảng, đảng

viên của Đảng phải không ngừng nâng cao chất lượng để đáp ứng yêu cầunhiệm vụ của Đảng giao.

1.1.2.Quan điểm của V.I.Lênin về đảng viên Đảng Cộng sản

Lênin là người tiếp tục sự nghiệp của Mác – Ăngghen, Người đã pháttriển sáng tạo tư tưởng của hai ông, Lênin đã nêu ra các cơ sở chính trị, tưtưởng và tổ chức của một đảng kiểu mới, các tiêu chuẩn về sinh hoạt đảng,các nguyện vọng lạnh đạo của Đảng

Dựa vào kinh nghiệm của phong trào công nhân quốc tế hóa và phongtrào công nhân Nga Lênin đã xây dựng một học thuyết hoàn chỉnh về Đảngcách mạng của giai cấp công nhân, một đảng kiểu mới coi đó là một tiền đềnhất thiết phải có của giai cấp vô sản thực hiện được sứ mệnh lịch sử củamình là lực lượng lãnh đạo thực hiện bước quá độ cách mạng đưa loài người

từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội

Lênin khẳng định: “Đảng viên là người chiến sĩ tiên phong của giai cấpcông nhân” Vai trò tiên phong trước hết được thể hiện ở lý luận Lênin chỉ rõ

“Không có lý luận cách mạnh thì cũng không thể có phong trào cách mạng

[25,tr.30]; và chỉ đảng nào có được lý luận tiên phong hướng dẫn thì mới có

khả năng làm tròn vai trò chiến sĩ tiên phong [25,tr.32]; Lênin cũng đã chỉ

ra : tự cho mình là “Tiên phong”, là đội tiên phong thì không đủ mà còn phảihành động sao cho các hội khác nhận thấy và bắt buộc phải thừa nhận chúng

ta đi tiên phong mới được” [25,tr.107]; vai trò quan trọng của người đảngviên chân chính không cho phép mình được nói suông, mà phải biến tư tưởng,lời nói thành hành động, “nói đi đôi với làm” và làm gương mẫu, có hiệu quả

để không phải mình tự nhận tiên phong, chính mọi người khâm phục và thừanhận là tiên phong”

Đảng là một bộ phận của giai cấp công nhân, là đội tiên phong giác ngộcủa giai cấp công nhân Từ đó thấy rõ rằng, không phải tất cả những ngườitình nguyện mà chỉ có những đại biểu ưu tú nhất của giai cấp công nhân, củacác tầng lớp nhân dân lao động, những người hoạt động trên thực tế có khả

năng trong đội tiên phong của quần chúng, dẫn dắt quần chúng theo mình mới

có thể được kết nạp vào hàng ngũ của Đảng Lênin dạy rằng: “Nhiệm vụ củachúng ta là bảo vệ tính vững chắc, tính kiên định, tính trong sạch của Đảng.Chúng ta phải cố gắng làm cho danh hiệu và ý nghĩa của đảng viên ngày càngcao lên mãi”[25,tr.117] Như vậy, Lênin đã kế thừa, bổ sung và phát triểnnhững quan điểm của Mác – Ăngghen Người đã nêu lên ba mặt tiên phongcủa đảng viên công sản là : “Tiên phong trong lý luận, trong hành động và tổchức”

Để thành lập Đảng vô sản kiểu mới, Lênin đã đấu tranh chống lại cácquuan điểm cơ hội chủ nghĩa nhiều mầu sắc Song cuộc đấu tranh đều diễn ragay go, quyết liệt nhất là xác định điều kiện của người được kết nạp vàoĐảng Theo Lênin : “Tất cả những người nào thừa nhận cương lĩnh của Đảng

và ủng hộ Đảng bằng những phương tiện vật chất cũng như bằng cách tựmình tham gia một trong những tổ chức của Đảng, thì được gọi là đảng viên”[25,tr.119]

Trong những nguyên lý về Đảng kiểu mới của giai cấp công nhân màV.I.Lênin đã đề cập : “Đảng là đội tiên phong chính trị có tổ chức và là độingũ có tổ chức chặt chẽ nhất, cách mạng nhất và giác ngộ nhất của giai cấpcông nhân”

Điều này V.I.Lênin luôn nhắc nhở những người cộng sản không đượclẫn lộn Đảng, tức là đội tiên phong của giai cấp công nhân với toàn bộ giaicấp mà cần phải phân biệt rõ ranh giới đó Theo V.I.Lênin: “Đảng là bộ phậntiên phong còn giai cấp là toàn thể, phân biệt ranh giới tức là phân biệt đượcvai trò lãnh đạo của Đảng, ngược lại sẽ là xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng,biểu hiện đó chính là mị dân của bè lũ cơ hội”[26,tr.53]

Vai trò tiên phong của Đảng theo V.I.Lênin, trước hết tiên phong trênlĩnh vực lý luận “Chỉ Đảng nào được một lý luận tiên phong hướng dẫn thìmới làm tròn vai trò chiễn sĩ tiên phong” Đồng thời, vai trò tiên phong củaĐảng còn được biểu hiện về mặt tổ chức và hoạt động gương mẫu của đội ngũ

đảng viên vì vậy mà vai trò tiên phong của Đảng còn được biểu hiện trên lĩnhvực hành động Điều đó có nghĩa, Đảng là người đi đầu trên mọi lĩnh vực hoạtđộng vì lợi ích của giai cấp công nhân và nhân dân lao động.

Do đó, V.I.Lênin đã căn dặn rằng : “Chúng ta phải bảo vệ tính kiênđịnh, tính vững chắc và tính trong sáng của Đảng, chúng ta cố gắng làm chodanh hiệu và nghĩa của Đảng càng phải cao hơn lên mãi”[27,tr.125] Muốnvậy, thì từng đảng viên của Đảng phải luôn phấn đấu để không ngừng tiếnlên Theo đó, đòi hỏi Đảng phải không ngừng xây dựng để nâng cao chấtlượng đội ngũ đảng viên cho mình

1.2.Quan điểm của chủ tịch Hồ Chí Minh và đảng ta về đảng viên

và chất lượng đội ngũ đảng viên

1.2.1.Quan điểm của chủ tịch Hồ Chí Minh

Vận dụng quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin vào hoàn cảnh cụ thểcủa nước ta trên lĩnh vực xây dựng Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã quan tâmđến giao dục và rèn luyện đảng viên Yêu cầu đầu tiên mà Người đặt cho đảngviên là sự giác ngộ lý tưởng cộng sản chủ nghĩa, lòng trung thành với sựnghiệp của Đảng, của giai cấp công nhân, suốt đời phấn đấu, hy sinh vì độclập, tư do của Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản Người đãdạy rằng : “Gọi là đảng viên thì phải nhận rõ, hiểu rõ Đảng ta phải làm gì?.Người đảng viên phải biết đặt lợi ích của giai cấp, của dân tộc lên trên lợi íchcủa cá nhân, luôn luôn vững vàng trước mọi khó khăn, thử thách, hễ có việc

gì có lợi cho cách mạng là làm, đó là phẩm chất cao quý nhất của người đảngviên cộng sản”[13,tr.124]

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ : “Chủ nghĩa Mác – Lênin đối với cáchmạng Việt Nam không những là cẩm nang thần kỳ, không những là kim chỉnam, mà còn là mặt trời soi sáng con đường chúng ta đi tới thắng lợi cuốicùng, đi tới chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản” [14,tr.43] Hơn nữa đócòn là ngọn cờ để liên kết tất cả những người cộng sản và là cơ sở khoa học

để vách ra cương lĩnh hoạt động chiền lược và sách lược trong tất cả các giai

đoạn cách mạng Chính vì thế trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng,người đã luôn quan tâm đến vấn đề giáo dục và rèn luyện đảng viên cộng sản.Yêu cầu đầu tiên mà Người đặt ra cho mỗi đảng viên là sự giác ngộ lý tưởngcộng sản chủ nghĩa, lòng trung thành với sự nghiệp của Đảng, của giai cấpcông nhân, suốt đời hi sinh phấn đấu vì độc lập tự do của Tổ quốc, vì chủnghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sàn Người đã dạy rằng : “Gọi là đảng viên thìphải nhận rõ, phải biết rõ Đảng ta phải làm gì? vào Đảng để làm gì? ngườiđảng viên phải biết đặt lợi ích của giai cấp, của dân tộc lên trên lợi ích cánhân, luôn luôn vững vàng trước mọi khó khăn, thử thách, thấy việc gì có lợicho cách mạng thì làm đó chính là phẩm chất cao quý nhất của người cộngsản Song có phầm chất tốt chưa đủ mà phải có năng lực, phải biết rõ yêu cầumới của cách mạng là phát triển sản xuất, nâng cao năng suất lao động, tíchcực học tập quản lý kinh tế, cải tiễn kỹ thuật một yêu cầu nữa đối với ngườiđảng viên cộng sản là phải luôn liên hệ mật thiết với quần chúng nhân dân,phát huy quyền làm chủ của nhân dân, hết lòng hết sức phục vụ nhân dân Vớiquan điểm trên chúng ta hiểu rằng: Đảng là cơ thể sống, đảng viên là những tếbào cấu tạo nên cơ thể sống Do đó cơ thể mạnh là do những tế bào mạnh,Đảng mạnh là do từng đảng viên mạnh Hơn nữa chất lượng đảng viên cao sẽlàm cho quần chúng gắn bó hơn với Đảng, luôn luôn tin tưởng vào sự lãnhđạo của Đảng trong mọi điều kiện, chất lượng đảng viên cao là nguồn cungcấp cán bộ tốt cho Đảng, Nhà nước và các đoàn thể nhân dân Bác Hồ đãkhẳng định : “Để lãnh đạo cách mạng, thì Đảng phải mạnh, Đảng mạnh là dochi bộ tốt, chi bộ tốt là do các đảng viên đều tốt”[15,tr.36] Vì lẽ đó mà vấn đềđặt ra là phải quan tâm đúng mức đến việc xây dựng đội ngũ đảng viên khôngngừng lớn mạnh về số lượng và chất lượng

1.2.2.Quan điểm của Đảng ta về đảng viên và chất lượng đội ngũ đảng viên

Quán triệt những quan điểm, tư tưởng của Chủ nghĩa Mác – Lênin,

tư tưởng Hồ Chí Minh về đảng viên cộng sản, Đảng ta xác định những

người đảng viên Đảng cộng sản Việt Nam trong giai đoạn cách mạng hiệnnay như sau :

+ Đảng viên là người tuyên truyền, giáo dục, tổ chức, hướng dẫn choquần chúng thực hiện nhiệm vụ chính trị của cơ sở, chấp hành nghiêm chỉnhđường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước Qua phong tràoquần chúng, một mặt, người đảng viên học hỏi kinh nghiệm từ quần chúng;mặt khác, đảng viên phải tiên phong, gương mẫu trước quần chúng, làm saocho dân tin, dân phục, dân yêu

+ Đảng viên có chất lượng cao là cơ sở để xây dựng tổ chức Đảng vữngmạnh Ngược lại, tổ chức Đảng trong sạch vững mạnh là điều kiện quan trọngquyết định chất lượng đội ngũ đảng viên Tổ chức Đảng quyết định conngười, tổ chức mạnh mới có đảng viên tốt

+ Đường lối và nhiệm vụ chính trị đúng đắn là điều kiện tiên quyết đểxây dựng đội ngũ đảng viên vững mạnh Có đường lối chính trị đúng đắn thìmới xây dựng được lập trường, quan điểm và hành động đúng cho đội ngũđảng viên Nếu đường lối sai, đảng viên mất phương hướng hành động, dẫnđến vi phạm kỷ luật Đảng Có đường lối, nhiệm vụ chính trị đúng thì mới cócăn cứ để phân công nhiệm vụ cho đảng viên, có căn cứ để xem xét, đánh giá,phân loại đảng viên, có phương hướng và nội dung để bồi dưỡng nâng caotrình độ cho từng đảng viên

+ Tạo được mối quan hệ gắn bó, chặt chẽ giữa đảng viên với nhiệm vụchính trị, với tổ chức quần chúng, không ngừng củng cố các mối quan hệ này

sẽ góp phần củng cố, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng,xây dựng đội ngũ đảng viên ngày càng vững mạnh

+ Người đảng viên Đảng Cộng sản là những người vừa giác ngộ cao líluận chính trị, vừa là những người có ý thức tổ chức, kỷ luật cao, tự giác phụctùng những quan hệ về tổ chức theo nguyên tắc tập trung dân chủ Chính nhờhai điều kiện đó đảm bảo cho đảng viên là người đại biểu cho tính tự giác củagiai cấp công nhân, có đủ khả năng tập hợp, lãnh đạo và giáo dục quần chúng

- Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X của Đảng ta xác định về phẩm chất

và năng lực của người đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam [5] trong giai đoạncách mạng hiện nay cần phải đảm bảo có được những yêu cầu chủ yếu sau :

+ Về tư tưởng chính trị, tuyệt đối trung thành với sự nghiệp cách mạng

của Đảng, của dân tộc, tích cực thực hiện đường lối đổi mới của Đảng, hoànthành tốt nhiệm vụ được giao Có bản lĩnh chính trị vững vàng, không giaođộng trước những khó khăn, thử thách Có ý thức giữ vững và nêu cao vai tròlạnh đạo của Đảng

+ Về trình độ năng lực, có kiến thức hiểu biết về chủ nghĩa Mác –

Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách,pháp luật của Nhà nước, có trình độ, chuyên môn, nghiệp vụ để đủ sức hoànthành tốt nghiệp vụ Có năng lực vận động và lãnh đạo quần chúng tổ chức,thực hiện đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng

+ Về phẩm chất, đạo đức, lối sống, có tinh thần trách nhiệm cao,

gương mẫu, đi đầu trong công tác, xử lý hài hòa các lợi ích, đặt lợi ích củaĐảng, của Tổ quốc lên trên hết Liên hệ mật thiết với nhân dân, tôn trọng vàbảo vệ quyền làm chủ của nhân dân Có lối sống trong sạch, lành mạnh, có kỷcương, kỷ luật Không quan liêu, tham nhũng, lãng phí và các tiêu cực khác

Tích cực tham gia thực hiện Cuộc vận động: “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh về thực hành tiết kiệm, chống tham ô, lãng phí, quan liêu” Thực hiện nghiêm túc Quy định 47 QĐ/TW về giữ mối liên hệ

với cấp ủy nơi cư trú và Quy định 47 – QĐ/TW về những điều đảng viênkhông được làm [22]

Tại đại hội lần thứ XII của Đảng tiếp tục yêu cầu phải xây dựng Đảngthực sự trong sạch, vững mạnh cả về chính trị, tư tưởng, tổ chức, cán bộ,phương thức lãnh đạo, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng

- Điều lệ Đảng khóa XII [7] đã xác định rõ chi tiết về tư cách, tiêuchuẩn mà mỗi đảng viên chân chính của Đảng ta hiện nay cần phải hội đủ 5yếu tố chủ yếu như sau :

+ Thứ nhất, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam là chiến sĩ cách mạng

trong đội tiên phong của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và dân tộc ViệtNam, suốt đời phấn đấu cho mục đích, lý tưởng của Đảng, đặt lợi ích của Tổquốc, của giai cấp công nhân và nhân dân lao động lên trên lợi ích cá nhân

+ Thứ hai, chấp hành nghiêm chỉnh cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng,

các nghị quyết của Đảng và pháp luật của Nhà nước

+ Thứ ba, có lao động, hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.

+ Thứ tư, có đạo đức, lối sống lành mạnh, gắn bó mật thiết với nhân dân + Thứ năm, phục tùng tổ chức, kỷ luật của Đảng, giữ gìn sự đoàn kết

thống nhất trong Đảng

- Nghị quyết khóa XII của Đảng đã nhấn mạnh : Kiện toàn tổ chức cơ

sở đảng và nâng cao chất lượng đảng viên đảm bảo chất lượng đảng viên

theo yêu cầu của Điều lệ Đảng Xây dựng các yêu cầu, tiêu chí cụ thể về tưtưởng chính trị, trình độ năng lực, phầm chất đạo đức, lối sống của đảng viênđáp ứng yêu cầu giai đoạn cách mạng mới, phát huy tính tiên phong, gươngmẫu, chủ động, sáng tạo của đội ngũ đảng viên trong thực hiện nhiệm vụđược giao Cương quyết đưa ra khỏi Đảng những người không đủ tư cáchđảng viên

Đánh giá về công tác xây dựng, củng cố, kiện toàn tổ chức cơ sở đảng,phát triển đảng viên, Văn kiện Đại hội XII của Đảng cho biết: “Việc phát triển

và nâng cao chất lượng đảng viên đã được các cấp ủy, tổ chức đảng tập trungchỉ đạo thực hiện, nhất là đối với những tổ chức cơ sở đảng yếu kém, có nhiềukhó khăn, những địa bàn trọng yếu, vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới; thuhẹp đáng kể tình trạng chi bộ sinh hoạt ghép, chưa có chi bộ ở các thôn, ấp,bản, làng Số đảng viên mới kết nạp là đoàn viên thanh niên cộng sản Hồ ChíMinh, nữ, trí thức, học sinh, sinh viên, dân tộc thiểu số, người theo tôn giáo,người lao động trong các thành phần kinh tế và chủ doanh nghiệp tư nhântăng hơn so với khóa trước Tuổi bình quân kết nạp đảng trong nhiệm kỳ nàytrẻ hơn so với trước”[7]

Đa số đảng viên đều thể hiện phẩm chất chính trị vững vàng: Đội ngũđảng viên đã cơ bản xây dựng được bản lĩnh chính trị, lập trường tư tưởngvững vàng; có phẩm chất đạo đức tốt, lối sống lành mạnh; thực hiện đúng cácquy định về những điều đảng viên không được làm, về phòng, chống thamnhũng, lãng phí; phát huy tinh thần đoàn kết; luôn sẵn sàng nhận nhiệm vụđược giao; tích cực hưởng ứng các phong trào thi đua Việc đánh giá theoHướng dẫn số 27-HD/BTCTW, ngày 25-9-2014, về kiểm điểm tập thể, cánhân và đánh giá, phân loại chất lượng tổ chức cơ sở đảng, đảng viên hằngnăm được thực hiện thường xuyên và ngày càng thực chất hơn Số đảng viênđược đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên hằng năm đạt trên 85%.

Để đội ngũ đảng viên luôn đảm bảo hội đủ những yêu cầu về tư cách,tiêu chuẩn, đủ phẩm chất, năng lực nêu trên, Đảng ta chỉ đạo, toàn Đảng màtrực tiếp và thường xuyên là mỗi tổ chức đảng ở cơ sở, mỗi chi bộ cần quantâm và tiến hành một cách thường xuyên, có hiệu quả những nội dung cơ bảncủa các mặt công tác đảng viên chủ yếu sau : phân tích, đánh giá, xếp loạichất lượng đảng viên hàng năm; kiểm tra, giám sát, khen thưởng, kỷ luật đảngviên; phát triển đảng viên mới và đưa những người không đủ tư cách đảngviên ra khỏi Đảng

1.3 Một số khái niệm

1.3.1.Đảng viên và đội ngũ đảng viên

- Đảng là một tổ chức chặt chẽ nhất, hoàn chỉnh nhất Đội ngũ đảngviên mạnh là yếu tố cơ bản làm cho Đảng mạnh Chất lượng đảng viên luônluôn gắn với vai trò lãnh đạo của Đảng Muốn đường lối của Đảng trở thànhphong trào hành động thực tiễn, phải biết vận động, thuyết phục, tổ chức quầnchúng thực hiện Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói : “Mỗi đảng viên là mộtngười thay mặt cho Đảng trước quần chúng, để giải thích chính sách củaĐảng và của Chính phủ cho quần chúng hiểu rõ và thi hành Mà muốn choquần chúng hăng hái thi hành thì người đảng viên ắt phải xung phong gươngmẫu đển quần chúng bắt chước, noi theo”[17,tr.58]

- Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh : “Muốn cho quần chúng nghe và theomình thì người đảng viên, từ việc làm, lời nói cho đến cách ăn ở, phải làm chodân tin, dân phục, dân yêu Thế là đã làm cho dân tin Đảng, phục Đảng, yêuĐảng và làm theo chính sách của Đảng và Chính Phủ” [18.tr189 – 190]; cũngchính thông qua tổ chức thực hiện đường lối, chủ trương, chính sách củaĐảng, của Chính phủ mà đảng viên được trưởng thành, mang tính kỷ luật,tính tổ chức, trí sáng tạo của người đảng viên được nâng lên.

- Dang từ “đảng viên” dùng để chỉ những người nằm trong tổ chứcĐảng đó là những chiến sĩ tiên phong cùng chung lý tưởng, cùng thống nhất

về ý chí và hành động Danh xưng “đảng viên” xuất hiện gắn liền với sự rađời của chính đảng: “Đảng viên là thành viên của một chính đảng” [12,tr.32].Như vậy, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam là thành viên của Đảng Cộngsản Việt Nam

- Đảng viên là người được trang bị thế giới quan khoa học và phương

pháp luận với trình độ giác ngộ cách mạng cao, ý thức giai cấp rõ ràng nêntrong suy nghĩ và hành động, người đảng viên luôn tỏ ra kiên quyết, gươngmẫu đi đầu trong mọi phong trào, hành động cách mạng của quần chúng Khiđảng viên có đủ trình độ lý luận tiên phong, có lý tưởng giác ngộ cách mạngthật sự thì họ mới có khả năng và quyết tâm thực hiện nhiệm vụ cao cả, họmới có đủ phẩm chất, năng lực và uy tín vận động, cổ vũ, thức tỉnh, lôi cuốn

và lãnh đạo được quần chúng

- Trong Điều 1, Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam có ghi : “Đảng viênĐảng Cộng sản Việt Nam là chiến sĩ cách mạng trong đội tiên phong của giaicấp công nhânViệt Nam, suốt đời hy sinh phấn đấu cho mục đích, lý tưởngcủa Đảng, đặt lợi ích của Tổ quốc, của giai cấp công nhân và nhân dân laođộng lên trên lợi ích cá nhân, chấp hành Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng,các Nghị quyết của Đảng và pháp luật của Nhà nước, có lao động không bóclột, hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao, có đạo đức và lối sống lành

mạnh, gắn bó mật thiết với nhân dân, phục tùng tổ chức, kỷ luật của Đảng,giữ gìn đoàn kết thống nhất trong Đảng”[6,tr.5].

“Công dân Việt Nam từ 18 tuổi trở lên thừa nhận và thực hiện cươnglĩnh Chính trị, Điều lệ Đảng, tiêu chuẩn và nhiệm vụ đảng viên, hoạt độngtheo một tổ chức cơ sở đảng, qua thực tiễn chúng tỏ là người ưu tú, được nhândân tín nhiệm đều có thể được xét kết nạp vào Đảng” [6,tr.6]

- Đội ngũ đảng viên của Đảng Cộng sản Việt Nam là tập hợp những

chiến sỹ cách mạng tiên tiến, ưu tú nhất, giác ngộ nhất và kiên quyết nhấttrong đội ngũ tiên phong có tổ chức chặt chẽ nhất của giai cấp công nhân,đứng trên lập trường của giai cấp công nhân, đại biểu trung thành của giai cấpcông nhân và toàn thể nhân dân lao động, suốt đời phấn đấu, hy sinh cho lýtưởng cộng sản chủ nghĩa, vì hạnh phúc của nhân dân Họ là những tấmgương sáng, tiêu biểu trước quần chúng trong các phong trào hành động cáchmạng, họ có trách nhiệm vận động, thuyết phục, giáo dục, cổ vũ, thức tỉnh, lôicuốn và tổ chức quần chúng cùng hành động vì sự nghiệp cách mạng chung,đấu tranh xóa bỏ chế độ xã hội cũ tư sản dựa trên đối kháng giai cấp, sự ápbức, bóc lột, bất công, xây dựng một xã hội mới tự do, ấm no, hạnh phúc,không còn áp bức, bất công và đối kháng giai cấp Từ yêu cầu có tính nguyêntắc của các nhà kinh điển của chủ nghĩa Mác – Lênin và những quy định ghitrong điều lệ Đảng

1.3.2 Chất lượng đội ngũ đảng viên

Nói đến chất lượng là nói đến tính hiệu quả Chất lượng đội ngũ đảngviên được tạo thành bởi chất lượng đảng viên, số lượng đảng viên và cơ cấuđội ngũ đảng viên mỗi yếu tố đòi hỏi phải nhận thức một cách đầy đủ vàchính xác

- Chất lượng là một phạm trù trừu tượng, nó mang tính chất định tính

và khó định lượng, chúng ta không thể cân đo đong đếm được Với mỗi cáchtiếp cận khác nhau thì quan điểm về chất lượng cũng khác nhau

- Theo từ điển tiếng Việt thì “Chất lượng” hiểu ở nghĩa chung nhất là

“cái tạo nên phẩm chất, giá trị của một con người, sự vật, sự việc” [23, tr.44]

- Theo một số cách hiểu khác thì “Chất lượng” là một phạm trù triếthọc biểu thị những thuộc tính bản chất của sự vật, chỉ rõ nó là cái gì, tính ổnđịnh tương đối của sự vật để phân biệt nó với sự vật khác [28]

- Chất lượng là cái tạo nên phẩm chất giá trị của con người, một sự việchoặc một vật nào đó Chất lượng đảng viên là các yếu tố tạo nên từ phẩm chấtgiá trị của người đảng viên Ở mỗi giai đoạn cách mạng, do yêu cầu củanhiệm vụ chính trị khác nhau nên những yếu tố cấu thành chất lượng đảngviên cũng có sự phát triển

- Chất lương đảng viên là sự tổng hòa các phẩm chất chính trị tư tưởng,trình độ, năng lực, đạo đức, lối sống và phong cách làm việc, tác phong côngtác, thể hiện ở ý chí chiến đấu, tính tiên phong, gương mẫu, tinh thần và thái

độ với công việc, với nhân dân và thể hiện ở lòng trung thành với tổ quốc.V.I Lênin nêu rõ : “Đảng là một đội tiên phong, là bộ tham mưu chiến đấu có

tổ chức và là tổ chức chặt chẽ nhất của giai cấp công nhân Đảng chỉ có làmtròn sứ mệnh lịch sử của mình khi trong Đảng bao gồm những chiến sĩ tiênphong có giác ngộ Muốn vậy, Đảng phải thường xuyên chăm lo xây dựng độingũ đảng viên trong sạch, vững mạnh, bao gồm những người cộng sản trungthành tự nguyện chiến đấu cho lý tưởng của Đảng, phục vụ nhân dân Để thựchiện được điều đó, nhiệm vụ của chúng ta là phải bảo vệ tính vững chắc, tínhkiên định, tính trong sạch của Đảng ta Chúng ta phải cố gắng làm cho danhhiệu và ý nghĩa của đảng viên ngày càng cao hơn lên mãi” [27,tr.354]

- Nói tới chất lượng đảng viên còn phải chú ý đến mối quan hệ giữađảng viên với tổ chức Đảng viên là tế bào cấu thành lên tổ chức đảng và khiĐảng ra Nghị quyết hành động thì đảng viên phải thực hiện và thi hành tốt.Qua đó cho thấy chất lượng đảng viên là yếu tố quyết định năng lực, sứcmạnh của Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh dạy : “Để lãnh đạo cách mạng, Đảngphải mạnh, Đảng mạnh là do chi bộ tốt Chi bộ tốt là do đảng viên đều tốt”

[16, tr.92]; trong tác phẩm Sửa đổi làm việc, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ ra

tư cách của một đảng viên chân chính và đòi hỏi yêu cầu về tính đảng củangười đảng viên cần có : “ Một là, phải đặt lợi ích của Đảng, của dân tộc lêntrên hết Hai là, việc gì cũng phải điều tra rõ ràng, cẩn thận và làm đến nơiđến chốn Ba là, lý luận và thực tiễn phải luôn luôn đi đôi với nhau” [17,tr.12]; đã là đảng viên mà không đạt được ba yêu cầu cơ bản đó, hoặc vi phạmmột trong ba yêu cầu là đảng viên kém tính đảng

- Khi nói về tư cách đảng viên, trong tác phẩm “Đường cách mệnh”,

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nêu rõ :

Tư cách của người cách mệnh, trước hết tự mình phải : cần kiệm, hòa

mà không tư, cả quyết sửa lỗi mình, cẩn thận mà không nhút nhát, hay hỏi,nhẫn nại (chịu khó), hay nghiên cứu xem xét, vị công vong tư, không hiếudang, không kiêu ngạo, nói thì phải làm, giữ chủ nghĩa cho vững Đối vớingười người : với từng người thì khoan thư, với đoàn thể thì nghiêm, có lòngbăng vẽ cho người, thực mà không táo bạo, hay xem xét người Làm việc phải: Xem xét hoàn cảnh kỹ càng, quyết đoán, dũng cảm, phục tùng đoàn thể [10,tr.260]

Vấn đề cơ bản cấu thành chất lượng đảng viên là tiêu chuẩn đảng viên.tiêu chuẩn đảng viên là chuẩn mực thống nhất được cụ thể hóa trong môitrường hoạt động của đảng viên đảng viên phải phấn đấu đạt cho được nhữngtiêu chuẩn đã quy định trng Điều lệ Đảng, phải có sự nhận thức sâu sắc vềtiêu chuẩn đó

Chất lượng đảng viên luôn gắn liền với tiêu chuẩn đảng viên Đó lànhững nội dung cụ thể hóa tư cách đảng viên đáp ứng nhiệm vụ từng thời kỳ,từng giai đoạn cách mạng Qua tiêu chuẩn chung mà cụ thể hóa, vận dụngtrong từng lĩnh vực, từng công việc nhằm hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ củaĐảng một cách chủ động sáng tạo

Chất lượng đảng viên không chỉ bao gồm một mặt, một khía cạnh nào

đó mà gồm cả hệ thống, một cấu trúc hoạt động như chỉnh thể, từ khâu quản

lý phân công đảng viên đến việc đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện đảng viên,công tác kết nạp đảng viên và đưa đảng viên không đủ tư cách ra khỏi Đảng.

Chất lượng đảng viên là sự tổng hòa của nhiều yếu tố, bao gồm cả về sốlượng, cơ cấu đội ngũ đảng viên, là sự tổng hợp chất lượng của từng đảngviên Chất lượng đảng viên còn là kết quả của nhiều hoạt động, từ công tácquản lý, giáo dục, rèn luyện đảng viên, công tác phát triển đảng viên đến việcphân loại đảng viên Tuy nhiên, cần nhận thức rõ chất lượng đảng viên làyếu tố hoạt ddoobgj, nó luôn phát triển gắn với yêu cầu của nhiệm vụ chínhtrị từng thời kỳ Giải quyết tốt quan hệ biện chứng giữa chất lượng đảng viênvới nhiệm vụ chính trị của Đảng, với chất lượng của từng tổ chức đảng vớiphong trào quần chúng đó là yếu tố quyết định sự thắng lợi của cách mạng

- Mỗi đảng viên không tồn tại một cách biệt lập mà phải được đặt trongmột chỉnh thể nhất định của cả Đảng bộ Vì vậy, quan niệm về chất lượngđảng viên phải được đặt trong mối quan hệ biện chứng giữa chất lượng củatừng đảng viên với chất lượng của cả Đảng bộ Chất lượng của cả đội ngũkhông phải là sự tập hợp giản đơn số lượng mà là sự tổng hợp sức mạnh củatoàn Đảng bộ Sức mạnh này bắt nguồn từ phẩm chất vốn có bên trong củamỗi cán bộ đảng viên và nó được nâng lên gấp bội bởi tính thống nhất của tổchức, của sự giáo dục, phân công, quản lý, của kỹ luật

- Có thể khẳng đinh : Chất lượng đội ngũ đảng viên là sự cộng lại chấtlượng của các đảng viên Họ được gắn kết chặt chẽ với nhau trên cơ sở giácngộ mục tiêu, lý tưởng, đường lối, chính sách của Đảng và ràng buộc bằngnhững nguyên tắc tổ chức, sinh hoạt Đảng Chất lượng đội ngũ đảng viênđược tạo thành bởi chất lượng đảng viên, số lượng đảng viên và cơ cấu độingũ đảng viên

- Để nâng cao chất lượng đảng viên cấp cơ sở cần phải giải quyết tốtmối quan hệ giữa chất lượng với số lượng cán bộ, công chức đảng viên chỉkhi nào hai mặt này quan hệ hài hòa, tác động hữu cơ với nhau thì mới tạonên sức mạnh đồng bộ của cả đội ngũ Trong giai đoạn hiện nay thì cần hơn

hết là phải coi trọng chất lượng cán bộ, công chức đảng viên ở cấp cơ sở vớiviệc bảo đảm số lượng hợp lý.

1.4 Tiêu chí đánh giá chất lượng đội ngũ đảng viên

1.4.1 Về số lượng, cơ cấu đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ

- Số lượng, cơ cấu đảng viên cấp cơ sở hợp lý, đáp ứng yêu cầu là mộttiêu chí rất quan trọng để đánh giá chất lượng đảng viên cấp cơ sở

- Số lượng đảng viên cấp cơ sở được coi là hợp lý khi phù hợp với quyđịnh của Trung ương cũng như đáp ứng được nhu cầu công việc ở địaphương Tính hợp lý trong việc xây dựng cán bộ đảng viên cấp cơ sở biểuhiện ở việc tinh giảm biên chế một cách tối ưu, đảm bảo gọn nhẹ, hoạt động

có chất lượng, trong đó mỗi đảng viên cán bộ, công chức phát huy được hếtnăng lực, sở trường của mình, có thể đảm đương tốt nhiệm vụ được giao, đảmbảo cho bộ máy hoạt động thông suốt và hiệu quả Tính hợp lý còn biểu hiện

ở chỗ số lượng cán bộ đảng viên không quá đông, nếu không sẽ dư thừa, lãngphí nguồn nhân lực, đồng thời cũng không quá ít, vì nó tạo ra sức ép lớn trongcông việc, gây ra sự mệt mỏi, căng thằng trong Đảng bộ cấp cơ sở

- Cơ cấu cán bộ đảng viên hợp lý là có sự cân đối giữa các thành phầndân tộc, giai cấp, nghề nghiệp, giới tính, độ tuổi, sự hợp lý đó sẽ tạo nên sứcmạnh tổng hợp, tính năng động, phối hợp nhịp nhàng, hài hòa và sự kế thừa,phát triển trong cán bộ đảng viên Đặc biệt, hiện nay với chủ trương của Đảng

và Nhà nước là tăng tỷ lệ trẻ, tỷ lệ nữ trong cán bộ, công chức đảng viên cấp

cơ sở, thì công tác này sẽ biến chủ trương đó thành kết quả trong thực tế.[29]

1.4.2 Về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống

- Đây là phẩm chất rất quan trọng, là cái “gốc” của đảng viên cấp cơ sở.

Người đảng viên muốn xác lập được uy tính của mình trước nhân dân, trướchết đó phải là người có phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống tốt Yêu cầu vềphẩm chất, đạo đức, lối sống của đảng viên cấp cơ sở đòi hỏi phải cao hơn sovới người khác bởi vì đảng viên là người đã được trang bị rất kỹ học thuyết

chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh Xét về bản chất thì đây là tiêuchuẩn hàng đầu và xem như là đương nhiên phải có của người đảng viên

- Đây là điều kiện đối với mỗi người đảng viên Là giá trị và tính chấttốt đẹp của con người Để trở thành những người đảng viên có năng lực trướchết phải là người có phẩm chất chính trị Phẩm chất chính trị của đội ngũ đảngviên xã, thị trấn được biểu hiện trước hết là sự tin tưởng tuyệt đối đối với lýtưởng cách mạng, kiên định với mục tiêu độc lập dân tộc và CNXH Đó làcon đường mà Đảng và Bác Hồ đã lựa chọn, kiên quyết đấu tranh bảo vệ quanđiểm của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước, không dao động trướcnhững khó khăn thử thách Đồng thời phải có biện pháp để đường lối đó đivào thực tiễn cuộc sống của nhân dân địa phương Người đảng viên có phẩmchất chính trị tốt không chỉ bằng lời tuyên bố, hứa hẹn mà quan trọng hơn là việcnghiêm chỉnh chấp hành đường lối, chỉ thị, nghị quyết của Đảng và pháp luậtcủa Nhà nước, kiên quyết chống lại mọi lệch lạc, biểu hiện sai trái trong đờisống xã hội đi trái ngược với đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, phápluật của Nhà nước Phẩm chất chính trị của người đảng viên xã, thị trấn còn biểuhiện thông qua việc họ có làm việc với tinh thần trách nhiệm, hiệu quả haykhông; có tinh thần độc lập, sáng tạo, không thụ động, ỷ lại trong công tác haykhông, có ý chí cầu tiến, ham học hỏi hay không, thái độ tận tụy phục vụ nhândân, tinh thần trách nhiệm đối với đời sống nhân dân tại địa phương

- Phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống của người đảng viên cấp cơ sởcần phải có gồm : sự tin tưởng tuyệt đối với lý tưởng cách mạng, kiên địnhvới mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội Kiên quyết đấu tranh bảo vệquan điểm của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước, không dao độngtrước những khó khăn thử thách Luôn luôn gương mẫu, có lối sống lànhmạnh, thực hiện cần, kiệm, liêm, chính, không tham nhũng, vụ lợi cá nhân,sinh hoạt bê tha, có tinh thần chống tham nhũng, tận tụy phục vụ nhân dân,tôn trọng nhân dân, quan hệ mật thiết với quần chúng nhân dân, sâu sát vớicông việc, không quan liêu cửa quyền, gây phiền hà cho dân, tác phong là

việc khoa học, dân chủ, nói đi đôi với làm, làm nhiều hơn nói Thường xuyênlắng nghe, tiếp thu ý kiến của đồng nghiệp và những người xung quanh.[30]

Phẩm chất đạo đức của người đảng viên bao gồm các yếu tố: Ý thứcđạo đức, thái độ đạo đức và hành vi đạo đức

- Ý thức đạo đức của người đảng viên là quan niệm, sự hiểu biết về đạođức, các giá trị đạo đức truyền thống tốt đẹp của dân tộc, những giá trị, chuẩnmực đạo đức mới (đạo đức cách mạng)

- Thái độ đạo đức của người đảng viên do ý thức đạo đức quy định,biểu hiện ra bên ngoài là sự yêu hay ghét, ủng hộ hay phê phán đối với cái:thiện, ác, đẹp, xấu, tiến bộ, lạc hậu…; là đúng mực, nghiêm túc hay khôngnghiêm túc với công việc, nghề nghiệp, với đồng chí, đồng nghiệp, gia đình,bạn bè và quần chúng nhân dân…

- Hành vi đạo đức của người đảng viên là những hành động, lời nói,việc làm liên quan đến phạm trù đạo đức, có tính nêu gương, giáo dục đạođức đối với bản thân, gia đình, đồng chí, đồng nghiệp và nhân dân

Lối sống của người đảng viên là những hình thức, cung cách sinh hoạt,làm việc, những hoạt động, cách xử sự đã trở thành ổn định, thành đặc điểmriêng của cá nhân Lối sống do nhiều yếu tố quy định như giáo dục, nghềnghiệp, điều kiện kinh tế, sinh hoạt, hoàn cảnh xã hội, phẩm chất tâm lý-sinh

lý và sự rèn luyện của cá nhân… Lối sống gắn liền và là một biểu hiện đậmnét của đạo đức cá nhân, vì vậy, khi nhận diện và đánh giá phẩm chất đạo đứccủa đảng viên nhất thiết phải xem xét lối sống của họ

Phẩm chất đạo đức, lối sống của người đảng viên quan hệ mật thiết vớiphẩm chất chính trị Phẩm chất chính trị chi phối, quy định phẩm chất đạođức; phẩm chất đạo đức tác động tới sự phát triển phẩm chất chính trị Ngườiđảng viên có giác ngộ chính trị, có niềm tin sâu sắc vào lý tưởng cộng sản chủnghĩa sẽ giúp họ có tình yêu thương đồng chí, kính trọng nhân dân, quan tâmgiúp đỡ mọi người, biết hy sinh lợi ích cá nhân cho lợi ích cách mạng Nhữngphẩm chất đạo đức tốt đẹp như trung, hiếu, dũng, liêm,… sẽ giúp người đảng

viên củng cố, phát triển các phẩm chất chính trị như sự kiên định lập trường,

tư tưởng, tính tiên phong gương mẫu của người cán bộ Quan hệ biện chứnggiữa phẩm chất chính trị và phẩm chất đạo đức của người cán bộ tạonên phẩm chất đạo đức cách mạng của người đảng viên thường được gọi là

“phẩm chất” hay mặt “đức” mặt “hồng” của đảng viên Người đảng viên phải

có phẩm chất đạo đức trong sáng, tiêu biểu cho cuộc đấu tranh chống thamnhũng, quan liêu, lãng phí và được cán bộ, đảng viên và nhân dân tin cậy

1.4.3 Về năng lực của người đảng viên

Năng lực của đảng viên cấp cơ sở quyết định sức mạnh để có thể hoànthành công việc của đảng người đảng viên, được thể hiện ở các mặt như :trình độ văn hóa, kiến thức quản lý nhà nước, trình độ chuyên môn nghiệp vụ,trình độ lý luận chính trị, trình độ tin học, ngoại ngữ

Trình độ văn hóa là nền tảng cho nhận thức, tiếp thu đường lối, chủtrương chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước và tạo điều kiện thuậnlợi cho việc áp dụng chủ trương, chính sách trong thực tiễn

Trình độ quản lý hành chính nhà nước dành cho đảng viên là cán bộ,công chức nhà nước cấp cơ sở : quản lý nhà nước là sự tác động mang tính tổchức lên các quan hệ xã hội, đó là thủ pháp mà nhà quản lý sử dụng trongphạm vi quyền hạn, nhiệm vụ của mình để giải quyết các vụ việc cụ thể đặt

ra Người cán bộ đảng viên cấp cơ sở cần phải được đài tạo, bồi dưỡng nhữngkiến thức cơ bản về quản lý nhà nước thì mới có được những kỹ năng,phương pháp thực hiện được nhiệm vụ được giao

Trình độ chuyên môn nghiệp vụ : được hiểu là trình độ được đào tạo ở

các lĩnh vực khác nhau theo cấp độ : Sơ cấp, trung cấp, cao đẳng, đại học Đó

là những kiến thức mà nhà trường trang bị cho người học theo các chuyênngành nhất định được thể hiện qua hệ thống cấp bằng Cấp cơ sở là nơi trựctiếp thực hiện mọi hoạt động lãnh đạo, quản lý, giải quyết mọi tình huốngphát sinh trên thực tế Nếu đội ngũ cán bộ đảng viên cấp cơ sở không cóchuyên môn, nghiệp vụ, chỉ làm theo kinh nghiệm hoặc giải quyết mang tính

chắp vá, tùy tiện chắc chắn sẽ hiệu quả không cao thậm chí còn mắc sai phạmnghiêm trọng.

Trình độ lý luận chính trị : là một tiêu chí rất quan trọng của cán bộ,

công chức đảng viên cấp cơ sở Bên cạnh trình độ chuyên môn, người cán bộ,công chức đảng viên phải tích cực học tập để nâng cao trình độ lý luận chínhtrị để trang bị lý luận của chủ nghĩa Mác – Lênin, Tư tưởng Hồ Chí Minh,đường lối, chính sách của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước nhằmnâng cao bản lĩnh chính trị, nhận thức chính trị để thực hiện nhiệm vụ đúngđịnh hướng đề ra

Trình độ tin học, ngoại ngữ : trong giai đoạn hội nhập quốc tế mạnh mẽ

và sự phát triển của cách mạng khoa học kỹ thuật, người đảng viên cấp cơ sởmuốn hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao thì phải có trình độ tin học, ngoạingữ nhất định Nếu hạn chế về trình độ tin học, ngoại ngữ thù sẽ cản trở đếnchất lượng thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn, trách nhiệm của cán bộ, công chứccấp cơ sở

Chính năng lực quyết định hiệu quả công việc của đội ngũ đảng viên

xã, thị trấn Năng lực là tập hợp các đặc điểm phẩm chất tâm lý phù hợp vớinhững yêu cầu đặc trưng của một hoạt động nhất định đảm bảo cho hoạt động

đó đạt kết quả Năng lực hình thành một phần dựa trên cơ sở tư chất tự nhiêncủa cá nhân, và một phần lớn dựa trên quá trình đào tạo, giáo dục và hoạtđộng thực tiễn, cũng như rèn luyện của cá nhân Năng lực thể hiện ở chỗ, conngười làm việc tốn ít sức lực, ít thời gian, của cải, mà kết quả lại tốt Việcphát hiện ra năng lực của con người căn cứ vào những dấu hiệu sau: Sự hứngthú đối với công việc nào đó, sự dễ dàng tiếp thu kỹ năng nghề nghiệp, hiệusuất lao động trong lĩnh vực đó

Đối với đảng viên trong Đảng bộ xã, năng lực thường bao gồm những

tố chất cơ bản về đạo đức cách mạng, về tinh thần phục vụ nhân dân, về trình

độ kiến thức về pháp luật, kinh tế, văn hóa, xã hội Sự am hiểu và nắm vữngđường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước, để giải quyết các vấn đề đặt ra

một cách khôn khéo, minh bạch, dứt khoát, hợp lòng dân và không trái phápluật Đội ngũ đảng viên cấp xã phải có sự học hỏi, tích lũy kinh nghiệm Độingũ đảng viên cấp xã phải có khả năng thu thập thông tin, chọn lọc thông tin,khả năng quyết định đúng đắn, kịp thời Vì vậy, việc nâng cao hiểu biết vànăng lực tổ chức thực hiện cho đội ngũ đảng viên xã là vấn đề quan trọngtrong mục tiêu nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên ở cấp xã.

Năng lực của người đảng viên là một yếu tố có vai trò đặc biệt, chiphối, ảnh hưởng tới tất cả các yếu tố tạo nên chất lượng người đảng viên, là

cơ sở để hình thành và phát triển phẩm chất chính trị, phẩm chất đạo đức củangười đảng viên; là yếu tố đặc biệt quan trọng tạo thành năng lực và là điềukiện để có năng lực Tuy nhiên, không phải người đảng viên cứ có kiến thức

là có năng lực Có kiến thức nhưng phải trải qua quá trình rèn luyện trongthực tiễn thì mới có năng lực Trên thực tế đã có không ít người đảng viên cókiến thức song năng lực hạn chế Cũng có nhiều người tuy không có bằngcấp, chứng chỉ nhưng họ tự học tập, lăn lộn trong thực tiễn nên vẫn có nănglực tốt Trình độ và năng lực của người đảng viên quan hệ chặt chẽ với nhau,tạo nên cái “tài” hay mặt “chuyên” của người đảng viên [29]

1.4.4 Về kỹ năng nghiệp vụ

Kỹ năng nghiệp vụ là điều kiện quan trọng trong thực hiện các nhiệm

vụ và tạo ra sản phẩm công việc của người đảng viên nhà nước cấp cơ sở

Kỹ năng nghiệp vụ là khả năng cần thiết để thực hiện một công việc cụthể, nói cách khác là trình độ chuyên môn nghiệp vụ của đảng viên nhà nướccấp cơ sở cần có để thực hiện một công việc nhát định đảm bảo đạt kết quả.Nếu người đảng viên cấp cơ sở có nghiệp vụ tốt, đáp ứng yêu cầu sẽ hoànthành các nhiệm vụ được giao với chất lượng, hiệu quả cao và ngược lại Kỹnăng nghiệp vụ của đảng viên cấp cơ sở được hình thành một phần dựa trên tưchất tự nhiên của cá nhân và một phần lớn dựa trên quá trình đào tạo, giáodục, hoạt động thực tiễn, cũng như rèn luyện của cá nhân

Đối với đảng viên cấp cơ sở (đảng viên là cán bộ cấp cơ sở) , kỹ năngnghiệp vụ cần có bao gồm các kỹ năng cơ bản sau : kỹ năng lập kế hoạchcông tác, kỹ năng phối hợp trong công tác, kỹ năng soạn thảo văn bản, kỹnăng tổ chức các cuộc họp, kỹ năng giao tiếp, thuyết trình, kỹ năng tiếp nhận

và xử lý thông tin, kỹ năng phân tích và giải quyết công việc, kỹ năng đánhgiá mức độ hoàn thành công việc được giao, kỹ năng ứng dụng tin học, kỹnăng triển khai đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước

Có thể khẳng định, việc nâng cao trình độ và kỹ năng chuyên mônnghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ đảng viên nhà nước và cán bộ đảng viên các chi

bộ cấp cơ sở là vấn đề quan trọng và bức thiết trong mục tiêu nâng cao chấtlượng cán bộ, công chức đảng viên cấp cơ sở nói chung.[29]

Chương 2 THỰC TRẠNG, NGUYÊN NHÂN, KINH NGHIỆM VÀ MỘT SỐ VẤN ĐỀ ĐẶT RA CỦA CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ ĐẢNG VIÊN

Ở ĐẢNG BỘ XÃ THÁI THỦY, HUYỆN LỆ THỦY, TỈNH

QUẢNG BÌNH HIỆN NAY

2.1.Thực trạng chất lượng đội ngũ đảng viên ở Đảng bộ xã Thái Thủy hiện nay

2.1.1.Đặc điểm tình hình kinh tế - xã hội và tổ chức bộ máy của Đảng bộ xã Thái Thủy

a) Điều kiện tự nhiên :

- Thái Thủy là một xã nông nghiệp thuộc huyện Lệ Thủy, đa số nhândân sống chủ yếu bằng nghề sản xuất nông nghiệp chiếm 60%, 40% dịch vụmua bán và làm thuê

- Thái Thủy là xã miền núi vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăncủa huyện Lệ Thủy tỉnh Quảng Bình Có địa giới hành chính rõ ràng, ổn định,tổng diện tích tự nhiên là : 55,82 ha ( số liệu 2018) ; dân số: 4584 nhân khẩu(số liệu 2018) Đời sống nhân dân trên địa bàn xã chủ yếu dựa vào sản xuấtnông nghiệp với các cây trồng chính là : lúa, đỗ tương, ngô, khoai, sắn, ;chăn nuôi trâu, bò, lợn

- Thái Thủy là xã có diện tích đất trồng, đồi núi trọc vào loại cao nhấttrong các xã vùng bán sơn địa của huyện Lệ Thủy Hiện toàn xã có 3.400 harừng trồng, trong đó thông nhựa gần 1.100 ha cho khai thác, diện tích còn lại

là keo tràm

- Thái Thủy có bình quân diện tích rừng trồng cao nhất huyện với 3ha/ hộ

- Xã Thái Thủy tiếp giáp với các xã trong huyện gồm : xã Sen Thủy,

xã Tân Thủy, xã Dương Thủy, xã Văn Thủy, xã Kim Thủy và một phần giápvới đất Quảng Trị

- Dân tộc chủ yếu là dân tộc kinh chiếm 100%.

- Toàn xã có 2 trường mẫu giáo, 1 trường tiểu học, 1 trường trung học

cơ sở, rất thuận lợi cho con em học tập Xã có 6 thôn và mỗi thôn có một nhàvăn hóa cho nhân dân sinh hoạt văn nghệ - thể dục thể thao

- Thái Thủy nằm trong khu vực khi hậu nhiệt đới gió mùa, có hai mùa

rõ rệt : mùa mưa và mùa khô Mùa mưa diễn ra từ tháng 6 đến tháng 11,chiếm 85 – 90 % tổng lượng mưa cả năm, tháng có lượng mưa lớn nhất là376mm (tháng 7) Thái Thủy là nơi thường xuyên phải hứng chịu các cơn bãoqua các năm, năm nào cũng có và bình quân số lượng các cơn bão qua cácnăm vào vùng đất Thái Thủy trung bình 1 đến 2 cơn bão, cá biệt những nămgần đây nhiều hơn từ 3 – 4 cơn bão, có xảy ra lốc Mùa khô từ tháng 11 đếntháng 6 năm sau, lượng mưa chỉ chiếm 10 – 15% tổng lượng mưa cả năm,tháng có mưa ít nhất là tháng 4, 5

- Thái Thủy nằm trong vùng nắng nhiều Tổng số giờ nắng trong nămbình quân từ 2.600 – 2.700 giờ Số giờ nắng bình quân 6,2 – 6,7 giờ/ngày.Thời gian nắng nhiều nhất vào tháng 3,4,5 Thời gian ít nắng vào tháng 7,8,9.Nhiệt độ nóng đều trong năm dao động từ 22˚C - 35˚C Nhiệt độ chênh lệchgiữa ngày và đêm khá lớn, khoảng 7 ˚C đến 9 ˚C, nhất là là vào mùa khô

- Hệ thống sông suối của xã Thái Thủy tương đối nhiều, bao gồm nhiềusông suối nhỏ và các hồ nước lớn như : hồ nước Thanh Sơn, hồ nước MinhTiến, hồ nước Dạ Lam, đảm bảo cho tưới tiêu lúa nước và sinh hoạt đờisống của người dân trên địa bàn xã

- Rừng ở Thái Thủy chiến 60% tổng diện tích đất đai, rừng tập trung ởphía Đông Nam nơi giáp với đất của xã Vĩnh Khê huyện Vĩnh Linh của tỉnhQuảng Trị, gồm các rừng tràm, keo, thông, cao su Rừng giữ vai trò quantrọng về môi trường Hiện tại, trên địa bàn xã đã có một nhà máy dăm mở ra

để phục vụ việc xay gỗ để thuận tiện cho việc buôn bán rừng lấy gỗ vànguyên liệu từ gỗ cho người dân trên địa bàn xã qua các năm

- Xã là nơi có 2 con đường quan trọng huyết mạch đi qua là đườngSen Bang và đường mòn Hồ Chí Minh thuận tiện cho việc giao thươngbuôn bán và trung chuyển hàng hóa đi các tỉnh miền Nam cũng như miềnBắc của đất nước.

- Với vị trí địa lý và địa hình như trên, Thái Thủy có rất nhiều tiền năng

để phát triển kinh tế - xã hội Tuy nhiên, những tiềm năng đó vẫn chưa đượckhai thác Thái Thủy còn rất khó khăn trong kinh tế - xã hội, văn hóa, giáodục, y tế, giao thông Xã chỉ mới thoát khỏi vùng đặc biệt khó khăn 135 vàocuối năm 2017.[24]

b) Đặc điểm về kinh tế - xã hội :

Trong những năm gần đây, tình hình kinh tế - xã hội của xã Thái Thủy

đã tiến triển rõ nét, tốc độ tăng trưởng kinh tế ở mức khá, cơ cấu kinh tế đã cónhững bước chuyển biến tích cực, đời sống của nhân dân từng bước được cảithiện Trong lộ trình xây dựng nông thôn mới, Thái Thủy là một trong những

xã đi đầu của huyện về thực hiện các tiêu chí, định hướng đến hết năm 2020Thái Thủy cơ bản trở thành xã đạt chuẩn nông thôn mới

Các hoạt động y tế, văn hóa, giáo dục luôn được quan tâm phát triểnsâu rộng Các hoạt động đền ơn đáp nghĩa, từ thiện nhân đạo, xóa đói giảmnghèo được thực hiện kịp thời, hiệu quả Đời sống đại bộ phận gia đình nôngdân được cải thiện Các gia đình chính sách, gia đình có công với cách mạngđều có mức sống từ trung bình trở lên so với cộng đồng dân cư Tốc độ tăngtrưởng kinh tế năm 2017 đạt 13,7%/năm cao hơn với nhịp tăng trưởng chungcủa huyện (8,32%/năm) Đến hết năm 2017, GDP bình quân đầu người của xãđạt khoảng 22,8 triệu đồng/người/năm

Đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân trong xã được cải thiện vànâng lên một bước, Từ năm 2017-2018, thu nhập thực tế bình quân đầu ngườicủa dân cư tăng lên gấp 1,2 lần, tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 19,5% năm 2007xuống còn 12,5% năm 2018

Một số chủ trương chính sách, chương trình mục tiêu quốc gia về pháttriển các lĩnh vực xã hội được thực hiện đạt kết quả tích cực như thực hiện

phổ cập giáo dục THCS, kiên cố hóa phòng học các cấp đạt 89%, giảm tỷ lệtrẻ em suy dinh dưỡng xuống còn 17,5%, giáo dục - đào tạo, y tế, chăm sócsức khỏe nhân dân, việc làm, an sinh xã hội, văn hóa, thể dục thể thao, thôngtin truyền thông đều đạt được những bước tiến quan trọng

Cơ sở hạ tầng thiết yếu như: đường giao thông, hệ thống điện, côngtrình thủy lợi, trường học, nhà sinh hoạt văn hóa cộng đồng được nâng cấp,xây dựng mới tạo điều kiện thuận lợi hơn cho sản xuất và sinh hoạt của dân

cư Một số công trình hạ tầng đô thị như đường trục chính, hạ tầng khu dân cưđang được triển khai xây dựng, Đây là cơ sở thuận lợi tạo điều kiện cho sựphát triển kinh tế - xã hội của xã Thái Thủy trong giai đoạn tiếp theo

Xuất phát từ điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội của xã Thái Thủy, cùngvới sự chỉ đạo, điều hành quyết liệt của các cấp, các ngành, sự đồng lòng củanhân dân trong triển khai thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, TháiThủy đã và đang có những bước phát triển vượt bậc, đạt được các thành tựuquan trọng về kinh tế - văn hoá - xã hội, đời sống nhân dân từng bước đượccải thiện Song cũng không tránh khỏi những khó khăn, hạn chế do tác độngcủa mặt trái cơ chế thị trường, phân hoá giàu nghèo, trình độ dân trí tại cácđịa phương,… Tất cả những điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội của xã TháiTthủy có ảnh hưởng khá trực tiếp đến chất lượng đội ngũ đảng viên ở Đảng

bộ xã Đồng thời những yếu tố đó cũng đặt ra yêu cầu, đòi hỏi đảng viên xãphải không ngừng nâng cao phẩm chất đạo đức, chính trị, trình độ chuyênmôn nghiệp vụ để phục vụ nhân dân làm cho dân tin, dân yêu vào Đảng

c) Đặc điểm về tổ chức bộ máy Đảng bộ :

- Số lượng đảng viên: Tổng số đảng viên trong toàn xã 218 đảng viên

(tính đến thời điểm tháng 03/2019), đảng viên dự bị là 17 đồng chí Đảng viên

nữ là 54 đồng chí chiếm tỷ lệ 24,77%

- Chia thành 16 chi bộ trực thuộc: 06 chi bộ thôn có 78 đồng chí (chiếm

tỷ lệ 35,77% đảng viên của Đảng bộ xã), 04 chi bộ trường học có 79 đồng chí(tỷ lệ 36,24% đảng viên của Đảng bộ xã) và 06 chi bộ của xã (chi bộ Vănphòng Đảng ủy, chi bộ Văn phòng UBND, chi bộ công an, chi bộ quân sự, chi

bộ y tế và chi bộ Hợp tác xã nông nghiệp) có 61 đồng chí (tỷ lệ 27,99% đảngviên của Đảng bộ xã).

PHỤ LỤC 1 TỔNG SỐ ĐẢNG VIÊN CỦA CÁC CHI BỘ TRÊN ĐỊA BÀN XÃ THÁI THỦY

Tổng số đảng viên 06 chi bộ thôn : 78 đồng chí

Chiếm tỷ lệ : 35,77% đảng viên của Đảng bộ xã

Số lượng đảng viên của 04 chi bộ trường học

Trường mần non

Nam Thái

Trường mầm nonTrung Thái

Trường tiểu họcThái Thủy

Trường trunghọc cơ sở TháiThủy

Hợp tác

xã nôngnghiệp

Tổng số đảng viên 06 chi bộ thôn : 61 đồng chí

Chiếm tỷ lệ : 27,99% đảng viên của Đảng bộ xã

- Chuyên môn nghiệp vụ: Đại học có 39 đồng chí chiếm tỷ lệ 17,88%,cao đẳng có 33 đồng chí chiếm 15,13% còn lại 146 đồng chí đã qua trung họcphổ thông chiếm tỷ lệ 66,79%.

PHỤ LỤC 2 TRÌNH ĐỘ CHUYÊN MÔN NGHIỆP VỤ CỦA ĐẢNG VIÊN ĐẢNG BỘ XÃ THÁI THỦY

(tỷ lệ % - số liệu tính đến tháng 03/2019)

- Lý luận chính trị: Cao cấp và cử nhân 04 đồng chí chiếm tỷ lệ 2,08%,trung cấp 33 đồng chí chiếm 15,6% và sơ cấp 86 đồng chí chiếm 40,7%, cònlại 95 đồng chí chưa qua trường lớp chiếm 41,62%

PHỤ LỤC 3 TRÌNH ĐỘ LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ CỦA CÁC ĐẢNG VIÊN

TRONG ĐẢNG BỘ XÃ THÁI THỦY

(tỷ lệ % - số liệu tính đến tháng 03/2019)

- Tuổi đời của đội ngũ đảng viên: từ 60 tuổi trở lên có 09 đồng chí, từ

50 đến dưới 60 tuổi có 31 đồng chí; từ 40 đến 50 tuổi có 61 đồng chí; từ 30đến dưới 40 tuổi có 74 đồng chí Dưới 30 tuổi có 43 đồng chí

- Với đội ngũ đảng viên như đã nêu trên có rất nhiều thuận lợi để tiếptục giữ vững và nâng cao chất lượng đảng viên như : một bộ phận đảng viên

có trình độ cao, nhiều đồng chí có nhiều kinh nghiệm, lực lượng trẻ đông chonên rất nhanh và nhạy trong việc tiếp thu cái mới, có điều kiện thuận lợi đểhọc tập vươn lên

- Tuy nhiên, cũng còn có những khó khăn nhất định như : Nhiều đồngchí chưa qua sơ cấp lý luận chính trị, số đảng viên có trình độ cao thì phân bốkhông đều những yếu tố đó sẽ gây ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình thựchiện vai trò lãnh đạo của Đảng, đến việc xây dựng và nâng cao chất lượng độingũ đảng viên.[24]

2.1.2.Thực trạng chất lượng đội ngũ đảng viên ở Đảng bộ xã Thái Thủy, huyện Lệ Thủy

a) Những mặt làm được :

+ Về tư tưởng chính trị : Đội ngũ đảng viên của xã có bản lĩnh chính trị

vững vàng trước mọi khó khăn thử thách, đặc biệt là trước tình hình thế giới

có nhiều diễn biến phức tạp và mặt trái của cơ chế thị trường đã tác động đếnđời sống, sinh hoạt và công tác Nhưng đội ngũ đảng viên luôn kiên định với