Tiết 40 Luyện tập miêu tả trong văn bản tự sự I Mục tiêu bài học Giúp học sinh Có những hiểu biết về miêu tả nội tâm và sự phù hợp giưa nội tâm với ngoại hình trong khi kể chuyện Rèn kĩ năng kết hợp k[.]
Trang 1Tiết 40:
Luyện tập miêu tả trong văn bản tự sự
I Mục tiêu bài học:
Giúp học sinh:
Có những hiểu biết về miêu tả nội tâm và sự phù hợp giưa nội tâm với
ngoại hình trong khi kể chuyện
Rèn kĩ năng kết hợp kể chuyện với miêu tả nội tâm nhân vật khi viết văn
tự sự
II Tiến trình lên lớp
A Ổn định
B Kiểm tra:
Vai trò của miêu tả trong văn tự sự?
Đối tượng miêu tả trong văn tự sự là những yếu tố nào?
C Bài mới:
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung kiến thức
Hoạt động 1: Hướng dẫn tìm
hiểu yếu tố miêu tả nội tâm I. nội tâm trong văn bản tự sự Tìm hiểu yếu tố miêu tả
Tìm những câu thơ tả cảnh và
những câu thơ miêu tả tâm
trạng của Thúy Kiều
H đọc “Kiều
Ngưng Bích”
1 Ví dụ: đọc Kiều ở lầu Ngưng Bích
Những câu tả cảnh +6 câu đầu “Trước lầu dặm kia”
+8 câu cuối “Buồn trông ”
Những câu miêu tả nội tâm 8 câu giữa
Dựa vào các dấu hiệu nào mà
con biết được? H vào từ ngữ - nộidung. +Miêu tả bên ngoài có cảnh sắcDựa vào các dấu hiệu
thiên nhiên và ngoại hình con người, sự vật có thể quan sát trực tiếp
+Miêu tả nội tâm bao gồm những suy nghĩ của nhân vật (là Thúy Kiều) về thân phận, quê hương, cha mẹ
GV: Sự phân biệt giữa miêu tả
cảnh sắc thiên nhiên và miêu tả
nội tâm chỉ là tương đối bởi
trong miêu tả cảnh thiên nhiên
đã gửi gắm tình cảm và trong
miêu tả nội tâm cũng có những
yếu tố ngoại cảnh đan xen
Hơn nữa đây là 1 đoạn trích rất
Trang 2thành công về nghệ thuật tả cảnh
ngụ tình nên rất khó phân biệt
đâu là cảnh đâu là tình
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung kiến thức
Những câu thơ tả cảnh có mối
quan hệ như thế nào với việc
thể hiện nội tâm nhân vật?
ngoại hình và miêu tả nội tâm
có mối quan hệ
+Từ miêu tả ngoại cảnh, ngoại hình ta thấy được tâm trạng nhân vật
+Từ miêu tả nhân vật ta hiểu được hình thức bên ngoài
GV: Các tác phẩm văn học dân
gian không có miêu tả nội tâm,
các nhân vật trong truyện chủ
yếu tự bộc lộ mình qua hành
động, sự việc, ngôn ngữ tính
cách nhân vật cũng đơn giản, 1
chiều phần lớn là các nhân vật
đảm nhận 1 chức năng nào đó
Miêu tả nội tâm có tác dụng
như thế nào với việc khắc họa
nhân vật trong văn bản tự sự
Nhân vật là yếu tố quan trọng nhất của ???
??? miêu tả ngoại hình, nôi tâm xây dựng nhân vật
Miêu tả nội tâm khắc họa “chân dung tinh thần” của nhân vật (miêu tả ngoại hình không thể tái hiện rõ) có tác dụng to lớn trong việc khắc họa đặc điểm tính cách nhân vật
Đoạn trích miêu tả ngoại hình
hay nội tâm nhân vật? Hãy
nhận xét? Tác dụng
H trả lời Ví dụ b: trích đoạn Lão Hạc
Vậy miêu tả nội tâm trong văn
Hoạt động 2: Hướng dẫn luyện
GV: Chú ý những câu miêu tả
nội tâm Thúy Kiều “Nỗi mình
mặt dày”
H Chọn 1,3 kể. Bài 1: Thuật lại đoạn trích: Mă
Giám Sinh
a Tả ngoại hình và hành động
Trang 3Mã Giám Sinh.
Quá niên bảnh bao ghế tót
cò kè hai
b Nội tâm Kiều: Nỗi dày
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung kiến thức
H xưng tôi. Bài 2:
Người kể xưng tôi
Kể lại vụ xử án
Kết hợp dẫn lời, dẫn ý nhân vật khác tái hiện tâm trạng Thúy Kiều lúc gặp Hoạn Thư
GV: đưa ra 1 vài đoạn gợi cho H.
Sau khi Thúy Kiều quyết định bán
mình để chuộc cha, có 1 mụ mối
biết được thấy là món hời liền dẫn
1 gã đàn ông khoảng ngoài 40 tuổi
ăn mặc rất chải chuốt, đỏm dáng tới
nhà Vương ông Nhìn cách ăn mặc
của gã cũng có thể đoán được đây
là 1 kẻ vô công dồi nghề hoặc cũng
thuộc loại ăn chơi đàng điếm Bước
vào nhà Vương ông hắn đã vội ngồi
tót lên ghế 1 cách thô lỗ ngạo mạn.
Khi được chủ nhà hỏi han trò
chuyện thì gã lộ rõ là 1 kẻ vô học
với những câu trả lời cộc lốc Rồi
gã lại tỏ vẻ đắc ý gật gù khi nhìn
mụ mối vén tóc nắn tay Kiều để
xem, kiểm tra nàng như 1 món
hàng ngoài chợ Khi có vẻ ưng ý gã
bắt đầu cuộc mặc cả đúng kiểu con
buôn Trong khi Mã Giám Sinh và
mụ mối đang say sưa “cò kè bớt 1
thêm 2” thhì Kiều tội nghiệp đáng
thương cứ lặng đi trong đau đớn,
tủi nhục, ê chề Kiều đâu ngờ cuộc
đời nàng lại đến nông nỗi ấy Cuộc
mặc cả cũng đến hồi ngã giá.
Người con gái tài sắc song toàn rất
mực đoan trang, hiếu thảo là Kiều
cũng chỉ là 1 món hàng trao tay vừa
được định giá “Vàng ngoài bốn
trăm”
Trang 4D Củng cố:
Đọc lại ghi nhớ
Đọc đoạn diễn xuôi
E Dặn dò:
Học thuộc ghi nhớ
Hoàn thiện bài 1, 2 theo ggợi ý GV Bài 3 tự làm
Chuẩn bị:
Tiết 41: Lục Vân Tiên gặp nạn
Tiết 42: Chương trình địa phương