Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc nước ta hiện nay
Trang 1Bộ giáo dục và đào tạo
Bộ giáo dục và đào tạo
Học viện chính trị Học viện chính trị –––– hành chính hành chính hành chính
Quốc gia hồ chí minh Quốc gia hồ chí minh
===***===
Lô quốc toản
Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
ở các tỉnh miền núi phía bắc nước ta hiện nay
Chuyên ngành: Chủ nghĩa xã hội khoa học
M số : 62.22.85.01
Tóm tắt luận án tiến sĩ triết học
Hà Nội - 2008
Trang 2………
Người hướng dẫn khoa học: PGS TS Nguyễn Quốc Phẩm
Phản biện 1: PGS TS Trần Quang Nhiếp
Phản biện 2: PGS TS Phạm Quang Hoan
Phản biện 3: PGS TS Trần Đình Huỳnh
Luận án được bảo vệ tại Hội đồng chấm luận án cấp Nhà nước
họp tại:
Vào hồi:… giờ… ngày… tháng… năm…
Có thể tìm hiểu luận án tại:
1 Lô Quốc Toản (1994), “Đội ngũ các bộ các dân tộc thiểu số ở miền núi phía Bắc nước ta và những vấn đề đặt ra”, Tạp chí Dân tộc học, số 1 (81), tr 35 -
38
2 Lô Quốc Toản (tham gia) (1995), Các yếu tố truyền thống trong tổ chức quản
lý kinh tế - x! hội của các dân tộc thiểu số thuộc các tỉnh miền núi phía Bắc
và việc phát huy các yếu tố truyền thống trong quá trình đổi mới, Đề tài khoa học cấp Bộ, mã số 95 - 98 - 068/ KQ, Chủ nhiệm TS Nguyễn Hữu Ngà, Hà Nội
3 Lô Quốc Toản (chủ nhiệm) (1996), Quan hệ dân tộc trong quá trình phát triển kinh tế - x! hội ở miền núi phía Bắc hiện nay, Đề tài khoa học cấp Bộ, mã số:
96 - 98 - 398/KQ, Hà Nội
4 Lô Quốc Toản (1998) (tham gia), Tác động của luật tục đối với việc quản lý x! hội ở các dân tộc Thái, H`mông thuộc Tây Bắc Việt Nam, Chủ nhiệm CN Bùi Xuân Trường, Đề tài khoa học cấp Bộ, mã số: 98 - 98 - 017/KQ, Hà Nội
5 Lô Quốc Toản (2000) (chủ nhiệm), Chủ tịch Hồ Chí Minh với vấn đề dân tộc,
Đề tài khoa học cấp Cơ sở, Hà Nội
6 Lô Quốc Toản (2001) (chủ nhiệm), Vấn đề quyền dân tộc tự quyết trong các tác phẩm kinh điển Mác - Lênin và sự vận dụng của Đảng ta vào thực tiễn Cách mạng Việt Nam, Đề tài khoa học cấp Cơ sở, Hà Nội
7 Lô Quốc Toản (2001), Những yếu tố tác động đến quá trình đào tạo và sử dụng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số ở Việt Nam, Bài tham luận Hội thảo khoa học quốc tế: “Xây dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số Việt - Trung”, Vân Nam xuất bản xã, Côn Minh
8 Lô Quốc Toản (2007), Nâng cao trình độ học vấn, chất lượng chuyên môn, chính trị của đội ngũ cán bộ cấp cơ sở các tỉnh Tây Bắc hiện nay, Tạp chí Giáo dục Lý Luận, số 6 (123), tr 44 - 50
9 Lô Quốc Toản (2007), Chất lượng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số cấp huyện ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam, Tạp chí Giáo dục Lý Luận, số 8 (125),
tr 37- 42
10 Lô Quốc Toản (2007), Quan niệm về “Dân tộc thiểu số” và “Cán bộ dân tộc thiểu số” hiện nay, Tạp chí Mặt trận, Sô 47 (9-2007), tr 23-2
Trang 3thực trạng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số của 15 tỉnh miền núi phía Bắc ở cả ba
cấp, tỉnh, huyện, xã Đặc biệt luận án đã làm rõ tình hình công tác cán bộ và phát
triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số của khu vực miền núi phía Bắc Việt Nam qua
các hình thức: đào tạo phổ thông, đào tạo cử tuyển cao đẳng và đại học; đào tạo
lý luận chính trị cho cán bộ nguồn quy hoạch lãnh đạo quản lý
Xuất phát từ tình hình đó, vận dụng tư duy khoa học và phương pháp luận
biện chứng, tác giả luận án đã đánh giá những thành tựu cũng như những hạn chế
của công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở miền núi phía Bắc trong
hơn hai mươi năm qua Đồng thời đi sâu phân tích các nguyên nhân chính dẫn tới
thành công cũng như nguyên nhân của những hạn chế trong sự nghiệp phát triển
nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở miền núi phía Bắc Việt Nam hiện nay Những
thành tựu cũng như hạn chế đó đều có ý nghĩa về lý luận và thực tiễn để luận án
đề xuất hệ giải pháp phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số trong thời gian tới
Sau khi phân tích các quan điểm chỉ đạo và phương hướng cơ bản của Đảng
và Nhà nước ta về vấn đề phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số, căn cứ vào
thực trạng đội ngũ cán bộ và tình hình phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
trong hơn hai mươi năm qua, chương 3 của luận án đã đưa ra hệ giải pháp (với 3
nhóm giải pháp cơ bản) nhằm tiếp tục phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
trong giai đoạn hiện nay Các giải pháp đề xuất đều đã được phân tích một cách
toàn diện, gắn lý luận với thực tiễn Nếu các giải pháp đó được áp dụng sẽ góp
phần tạo ra những chuyển biến tích cực, thúc đẩy sự phát triển nguồn cán bộ dân
tộc thiểu số nhanh và mạnh hơn nữa trong những năm còn lại của sự nghiệp công
nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam
Là con em của một dân tộc thiểu số thuộc khu vực miền núi phía Bắc, nhiều
năm qua tôi rất trăn trở và thật sự tâm đắc với đề tài đã chọn Thực hiện đề tài
này, tôi mong muốn góp công sức nhỏ bé của mình vào sự nghiệp xây dựng, phát
triển đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số nước ta nói chung, ở các tỉnh miền núi phía
Bắc nói riêng Tuy nhiên, do những tác động khách quan và nhỡng hạn chế chủ
quan của tác giả trong quá trình nghiên cứu, nội duung của bản luận án chắc
chắn không tránh khỏi những khiếm khuyết Rất mong nhận được sự chỉ giáo,
phê bình, góp ý kiến của các nhà khoa học trong và ngoài Học viện Chính trị -
Hành chính quốc gia Hồ Chí Minh, các nhà lãnh đạo quản lý ở các tỉnh miền núi
phía Bắc và các bạn đồng nghiệp./
Mở đầu
1 Tính cấp thiết của đề tài Trong quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn xác định vấn đề dân tộc, đoàn kết dân tộc có ý nghĩa chiến lược Để giải quyết tốt vấn đề
đó, cần phải xây dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số vững mạnh về số lượng và chất lượng, cơ cấu hợp lý Nghị quyết Hội nghị lần thứ bẩy Ban Chấp hành Trung
ương Đảng khoá IX về công tác dân tộc đã chỉ rõ: Nhìn chung đội ngũ cán bộ lnh đạo và quản lý ở vùng dân tộc và miền núi còn thiếu về số lượng, yếu về năng lực tổ chức chỉ đạo thực hiện; công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ người dân tộc thiểu số chưa được quan tâm
Thực tiễn đã chứng minh: nếu không xây dựng được một đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số vững mạnh, có đủ phẩm chất và năng lực đảm đương nhiệm vụ cách mạng thì mọi chính sách, chủ trương của Đảng, Nhà nước không thể đi vào cuộc sống, không thể phát huy được nội lực của đồng bào các dân tộc, đáp ứng yêu cầu khách quan của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Để có được đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số vững mạnh, trước tiên phải giải quyết tốt công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số, vì đây là khâu quan trọng nhất, đồng thời khó khăn nhất trong công tác cán bộ dân tộc thiểu số hiện nay Chỉ có trên cơ sở phát triển mạnh nguồn cán bộ dân tộc thiểu số, chúng ta mới có được các thế hệ cán bộ dự bị, kế cận đông đảo, đủ tiêu chuẩn về phẩm chất và năng lực, bổ sung vào các chức danh lãnh đạo quản lý của hệ thống chính trị các cấp và bổ sung cho đội ngũ cán bộ công chức là người dân tộc thiểu số ở các địa phương Có như vậy mới giải quyết được căn bản vấn đề xây dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu
số đủ mạnh, ngang tầm với nhiệm vụ cách mạng, phát triển vững chắc trong cả thời kỳ quá độ đi lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta
Xuất phát từ những yêu cầu thực tiễn khách quan đó, tôi chọn vấn đề: “Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc nước ta hiện nay” làm đề tài luận án Tiến sĩ của mình
2 Tình hình nghiên cứu
Từ sau Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI (1986), Đảng, Nhà nước đã triển khai nghiên cứu vấn đề phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số một cách sâu
Trang 4sắc cả trên phương diện lý luận và thực tiễn Xét theo phạm vi và đối tượng
nghiên cứu, có thể chia thành các nhóm công trình như sau:
2.1 Nhóm hệ thống các Văn kiện của Đảng Cộng sản Việt Nam và pháp luật
của Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam
2.2 Nhóm các công trình nghiên cứu chung về vấn đề dân tộc (có đề cập đến
nguồn cán bộ dân tộc thiểu số)
2.3 Nhóm các công trình chuyên khảo về công tác đào tạo cán bộ dân tộc
thiểu số
3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận án
3.1 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở lý luận về vấn đề dân tộc và thực tiễn xây dựng đội ngũ cán bộ
dân tộc thiểu số, luận án xác định những phương hướng cơ bản và hệ giải pháp
phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam
trong quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
3.2.1 nghiên cứu quan niệm về “phát triển nguồn cán bộ” và đặc điểm công
tác “phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số” ở các tỉnh miền núi phía BắcViệt
Nam
3.2.2 Phân tích thực trạng “phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số” ở các
tỉnh miền núi phía Bắc từ năm 1986 đến nay Đánh giá những thành tựu, hạn chế,
rút ra những bài học kinh nghiệm cần thiết từ thực tiễn
3.2.3 Đề xuất những phương hướng cơ bản và hệ giải pháp nhằm phát triển
nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc từ nay đến năm 2020
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận án
4.1 Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của luận án là những vấn đề lý luận - thực tiễn phát
triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam
4.2 Phạm vi nghiên cứu
Luận án tập trung nghiên cứu tình hình phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu
số ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam trong 20 năm đổi mới ,đề xuất những
giải pháp phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số trên địa bàn trong điều kiện
hiện nay
5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu của luận án
5.1 Cơ sở lý luận
hai mươi năm đổi mới cho thấy một trong những nguyên nhân yếu kém trong việc thực hiện chính sách dân tộc là do đội ngũ cán bộ vừa thiếu lại vừa yếu về năng lực quản lý và lãnh đạo Nguyên nhân của tình trạng đó là chưa chú ý đúng mức đến phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
Miền núi phía Bắc Việt Nam là một vùng lãnh thổ rộng lớn, gồm 15 tỉnh, có nhiều đồng bào dân tộc thiểu số cùng cư trú, được xem là một vùng đa sắc thái văn hoá tộc người vào loại bậc nhất của nước ta Miền núi phía Bắc cũng là một vùng có điều kiện kinh tế - xã hội còn gặp những khó khăn so với cả nước Đội ngũ cán bộ các dân tộc thiểu số ở đây phát triển không đều, nhiều địa phương thiếu cán bộ đến mức trầm trọng Nghiên cứu thực trạng, tìm giải pháp phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số phù hợp với điều kiện khu vực, đáp ứng yêu cầu khách quan của sự nghiệp đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá; phù hợp với
xu thế phát triển, hội nhập kinh tế quốc tế là vấn đề rất cấp bách hiện nay Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc vừa là
đề tài mang ý nghĩa lý luận, vừa có ý nghĩa thực tiễn Để giải quyết vấn đề này, luận án đã nghiên cứu một cách hệ thống quan điểm lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề cán bộ dân tộc thiểu số, đi sâu nghiên cứu những quan niệm chung để làm cơ sở lý luận cho việc khảo cứu các nội dung cơ bản theo yêu cầu của đề tài Trên cơ sở nhận thức lý luận chung, luận án đã làm rõ nội hàm các khái niệm chính phục vụ yêu cầu nghiên cứu Từ đó, tác giả
đã phân tích những cơ sở thực tiễn của vấn đề phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam Nội dung luận án đã làm rõ những quan điểm cơ bản của Đảng Cộng sản Việt Nam về chính sách dân tộc cán bộ dân tộc thiểu số và xây dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số Những quan
điểm đó thể hiện sự vận dụng đúng đắn sáng tạo và phát triển lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin trong điều kiện cách mạng Việt Nam Luận án đã làm rõ vị trí, vai trò của đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số trong quá trình phát triển cách mạng; vị trí của công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số trong quá trình xây dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số “vừa hồng, vừa chuyên” ngang tầm với đòi hỏi khách quan của nhiệm vụ cách mạng
Luận án đã đi sâu nghiên cứu thực trạng đội ngũ cán bộ, tình hình công tác cán bộ và phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam từ năm 1986 đến nay Bằng các số liệu thống cụ thể, luận án đã làm rõ
Trang 5-Tiếp tục thực hiện chính sách ưu tiên đào tạo, bồi dưỡng, phát triển nguồn
cán bộ dân tộc thiểu số
-Cần thực hiện cơ chế linh hoạt trong lĩnh vực đầu tư tài chính phát triển
nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở miền núi phía Bắc Việt Nam
Kết luận chương 3
Sự nghiệp phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở miền núi phía Bắc Việt
Nam đã thu được những thành tựu quan trọng bước đầu Song, đây mới chỉ là
những kết quả rất khiêm tốn, thể hiện sự phấn đấu cao độ của toàn Đảng, toàn
dân ta trong những năm qua Sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đang đặt
ra những nhiệm vụ vô cùng to lớn, đòi hỏi chúng ta phải đẩy mạnh phát triển
nguồn cán bộ dân tộc thiểu số hơn nữa ở các tỉnh miền núi phía Bắc Căn cứ vào
các quan điểm chỉ đạo và phương hướng chung, luận án đề xuất các nhóm giải
pháp chủ yếu để tiếp tục phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở miền núi phía
Bắc từ nay đến 2020 Các giải pháp đều đã được phân tích luận giải có cơ sở lý
luận và thực tiễn
Những giải pháp mà tác giả luận án đề xuất có thể chưa hoàn toàn đầy đủ,
song đó là những giải pháp vừa chủ yếu vừa cấp bách Nếu được vận dụng vào
thực tế, các giải pháp đó sẽ có ý nghĩa thiết thực thúc đẩy sự nghiệp phát triển
nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc trong thời gian tới
kết luận
Đảng Cộng sản Việt Nam khẳng định: Vấn đề dân tộc và đoàn kết dân tộc có
vị trí chiến lược lâu dài trong sự nghiệp cách mạng nước ta Các dân tộc trong đại
gia đình Việt Nam bình đẳng, đoàn kết, tôn trọng và giúp đỡ nhau cùng tiến bộ
Quan điểm chiến lược đó của Đảng muốn đi vào cuộc sống thì phải thông qua
hoạt động của đội ngũ cán bộ Bởi vậy, xây dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số
vững mạnh là điều kiện quyết định trước tiên đối với việc thực hiện đường lối,
chính sách dân tộc của Đảng Bài học thực tiễn rút ra trong quá trình cách mạng
Việt Nam là: muốn xây dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số vững mạnh, đáp
ứng đòi hỏi của nhiệm vụ cách mạng thì phải tạo được nguồn cán bộ đông đảo,
đảm bảo chất lượng Vấn đề phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số luôn là một
nhu cầu khách quan, vừa mang tính cơ bản lâu dài, vừa mang tính cấp bách trước
mắt đối vớisự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Tổng kết lý luận và thực tiễn
Luận án dựa trên cơ sở lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam về vấn đề dân tộc chính sách cán bộ dân tộc thiểu số để nghiên cứu công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số trên địa bàn miền núi phía Bắc Việt Nam
5.2 Phương pháp nghiên cứu Trong quá trình nghiên cứu, tác giả luận án đã đứng vững trên cơ sở phương pháp luận khoa học của chủ nghĩa Mác-Lênin, đồng thời vận dụng đồng bộ các phương pháp chuyên ngành và phương pháp liên ngành:
- Phương pháp lôgic - lịch sử
- Phương pháp phân tích - tổng hợp
- Phương pháp thống kê, hệ thống hoá
- Phương pháp điều tra xã hội học
- Phương pháp dân tộc học điền dã…
6 Những đóng góp mới của luận án
Luận án được bảo vệ thành công sẽ có những đóng góp mới như sau:
6.1 Đây là công trình khoa học đầu tiên nghiên cứu có hệ thống, có cơ sở lý luận và thực tiễn về công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam
6.2 Các giải pháp được đề xuất trong luận án nếu được áp dụng vào thực tiễn
sẽ có ý nghĩa thiết thực đẩy mạnh phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số đáp ứng sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá trên địa bàn miền núi phía Bắc Việt Nam
6.3 Những cứ liệu của luận án có thể sử dụng trong giảng dạy, biên soạn giáo trình của hệ thống Học viện Chính trị-Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh, dùng làm tài liệu tham khảo đối với công tác cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam
7 Bố cục của luận án
Ngoài lời mở đầu, phần kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận án được kết cấu thành 3 chương, 7 tiết
Chương 1: Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số - các khái niệm và cơ sở
lý luận, thực tiễn
Chương 2: Thực trạng công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam
Chương 3: Phương hướng chỉ đạo và hệ giải pháp phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam trong giai đoạn hiện nay
Trang 6Chương 1 Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số - các khái niệm
và Cơ sở lý luận, thực tiễn 1.1 các khái niệm “phát triển”, “nguồn”, “cán bộ”,
“Cán bộ dân tộc thiểu số” và “phát triển nguồn cán bộ
dân tộc thiểu số”
1.1.1.Khái niệm “phát triển” và “nguồn”
1.1.1.1 Khái niệm “phát triển”
Đây là khái niệm được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực Theo Từ điển
Tiếng Việt “phát triển” có nghĩa là: “biến đổi hoặc làm cho biến đổi từ ít đến
nhiều, từ hẹp đến rộng, từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp” Khái niệm
“phát triển” được sử dụng trong trường hợp này thuộc lĩnh vực xã hội nhằm giải
quyết vấn đề phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số dưới góc độ chính trị - xã
hội
1.1.1.2 Khái niệm “nguồn”
Theo Từ điển tiếng Việt “nguồn” có nghĩa là: “nơi bắt đầu, nơi phát sinh ra
hoặc nơi có thể cung cấp”
Về nhân tố tạo thành “nguồn” cần thiết phải xem xét trên từng lĩnh vực cụ
thể Khái niệm “nguồn” được sử dụng trong trường hợp này thuộc lĩnh vực xã hội
nhằm phát triển một nguồn lực quan trọng phục vụ sự nghiệp công nghiệp hoá,
hiện đại hoá - nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
Đây được xác định là một nguồn nhân lực chất lượng cao có ý nghĩa quyết
định sự thành công hay thất bại của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá trên
địa bàn các tỉnh miền núi phía Bắc
1.1.2 Khái niệm “cán bộ” và “cán bộ dân tộc thiểu số”
1.1.2.1 Khái niệm “cán bộ”
Theo “Từ điển Tiếng Việt”, khái niệm “cán bộ” có hai nghĩa cơ bản:
-Cán bộ là người làm công tác có nghiệp vụ chuyên môn trong cơ quan nhà nước
- Cán bộ là người làm công tác có chức vụ trong một cơ quan, một tổ chức,
phân biệt với người không có chức vụ
Theo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng
Cộng sản Việt Nam, cán bộ được hiểu là: Những người công tác trong một tổ
chức xác định của hệ thống chính trị; có trách nhiệm và quyền hạn nhất định
trong đào tạo cán bộ dân tộc thiểu số chính là yêu cầu cần thiết để thực hiện công bằng bình đẳng xã hội giữa các dân tộc Trong chính sách đào tạo cán bộ dân tộc thiểu số, Đảng và Nhà nước ta vẫn kiên trì quan điểm ưu tiên đầu tư đặc biệt Trong hơn hai mươi năm qua hàng chục vạn con em các dân tộc thiểu số
được đào tạo qua hệ thống trường dân tộc nội trú, các trường dự bị đại học, hệ cử tuyển của các trường đại học, cao đẳng đều được miễn học phí, được hưởng phụ cấp, sinh hoạt phí tối thiểu Đây là khoản bao cấp cần thiết, nó sẽ mang lại hiệu quả to lớn khi chúng ta đầu tư đúng đối tượng, sử dụng đúng mục đích và khắc phục triệt để hiện tượng lãng phí Thực hiện tốt điều đó, khoản bao cấp này sẽ trở thành một khoản đầu tư cho sự phát triển nhân tố con người, nguồn lực con người các dân tộc thiểu số
3.2 Hệ giải pháp phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số đáp ứng yêu cầu mới ở các tỉnh miền núi phía bắc hiện nay
3.2.1 Nhóm giải pháp về công tác giáo dục và đào tạo -Tiếp tục củng cố, hoàn thiện hệ thống các trường phổ thông dân tộc nội trú -Nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam
-Nâng cao chất lượng tuyển sinh, chất lượng đào tạo dự bị đại học, hệ cử tuyển của các trường đại học, cao đẳng ở miền núi phía Bắc Việt Nam
3.2.2 Nhóm giải pháp về công tác quy hoạch và quản lý nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
-Quản lý chặt chẽ nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ngay từ cơ sở -Làm tốt công tác quy hoạch cán bộ dân tộc thiểu số trong tất cả các cấp, các ngành và các lĩnh vực
-Phát hiện, bồi dưỡng nhân tài các dân tộc thiểu số -Thực hiện phân cấp và phối hợp giữa các cấp, các ngành để phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
3.2.3 Nhóm giải pháp về cơ chế chính sách, pháp luật phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
-Tiếp tục thực hiện chính sách ưu tiên phát triển kinh tế - xã hội các vùng dân tộc thiểu số, tạo nền tảng vững chắc để phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
Trang 7thiểu số đương nhiệm Đó là mối quan hệ biện chứng giữa các công đoạn, các
khâu trong quá trình xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số
Về cơ cấu nguồn cán bộ dân tộc thiểu số cần chú ý ba vấn đề cơ bản:
- Cơ cấu thành phần dân tộc, địa phương và vùng cư trú
- Cơ cấu độ tuổi
- Cơ cấu về trình độ học vấn, chuyên môn, chính trị theo yêu cầu của từng
lĩnh vực công tác Chỉ khi nào đáp ứng đầy đủ ba yêu cầu cơ bản đó thì đội ngũ
cán bộ dân tộc thiểu số mới được coi là có cơ cấu hợp lý
3.1.3 Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số phải đảm bảo tính hệ
thống, đồng bộ và bền vững
Tính hệ thống, đồng bộ và bền vững được thể hiện trước hết trong cơ cấu tổ
chức của hệ thống chính trị Hệ thống chính trị của nước ta hiện nay được cấu
thành bởi ba phân hệ cơ bản và phân thành bốn cấp, tạo nên một hệ thống, đồng
bộ từ cấp trung ương đến cấp cơ sở
Tính hệ thống, đồng bộ và bền vững còn được thể hiện ngay trong từng khâu
của công tác cán bộ và mối quan hệ giữa các khâu đó trong quá trình xây dựng
và phát triển đội ngũ cán bộ
Để khắc phục sự bất hợp lý trong công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc
thiểu số cần:
- Tiếp tục đầu tư phát triển các trường dân tộc nội trú, tập trung kinh phí để
nâng cao chất lượng đào tạo của bậc phổ thông trung học Tổng kết kinh nghiệm
đào tạo, xây dựng thêm từ một đến hai trường phổ thông dân tộc nội trú chất
lượng cao cho các dân tộc vùng Tây Bắc Từ đó nâng cao chất lượng đầu vào cho
hệ cử tuyển và hệ dự bị đại học
- Nên thành lập ở cấp trung ương một Học viện dân tộc Nhiệm vụ chủ yếu là
đào tạo cán bộ nguồn chất lượng cao cho các dân tộc thiểu số trong cả nước;
đồng thời đào tạo bồi dưỡng đội ngũ cán bộ làm công tác dân tộc Sự hình thành
và phát triển của Học viện dân tộc sẽ dần dần thay thế hệ cử tuyển và hệ dự bị
đại học trong tương lai
3.1.4 Tiếp tục thực hiện chính sách ưu tiên đào tạo, phát triển nguồn cán
bộ dân tộc thiểu số, góp phần thực hiện công bằng, bình đẳng giữa các dân
tộc
Thực hiện chính sách ưu tiên đào tạo con em các dân tộc thiểu số chính là đã
góp phần thực hiện công bằng, bình đẳng trong quan hệ giữa các dân tộc ưu tiên
được tổ chức và nhân dân giao phó; có năng lực và trình độ công tác đáp ứng các yêu cầu của nhiệm vụ được giao; có phẩm chất đạo đức cách mạng; tuyệt
đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc và nhân dân, tận tuỵ phục vụ nhân dân; sẵn sàng chiến đấu và hy sinh vì lợi ích tối cao của Đảng, của dân tộc 1.1.1.2 Khái niệm “cán bộ dân tộc thiểu số”
Khái niệm “cán bộ dân tộc thiểu số” về thực chất là một khái niệm kép - một tập hợp của hai khái niệm “cán bộ” và “dân tộc thiểu số” Khái niệm này dùng
để chỉ những người đang công tác trong các cơ quan, đơn vị thuộc hệ thống chính trị có thành phần dân tộc xuất thân là các dân tộc thiểu số trong cộng
đồng dân tộc Việt Nam
Chúng ta có thể đi tới khái niệm :
“Cán bộ dân tộc thiểu số” là những người công tác trong một tổ chức xác định của hệ thống chính trị, có thành phần xuất thân từ các dân tộc thiểu số; có những trách nhiệm và quyền hạn nhất định được tổ chức giao phó; có năng lực và trình độ công tác đáp ứng các yêu cầu của nhiệm vụ được giao;
có phẩm chất đạo đức cách mạng; có nghĩa vụ tuyệt đối trung thành đối với
Đảng, với Tổ quốc và nhân dân, hết lòng tận tuỵ phục vụ nhân dân, sẵn sàng chiến đấu, hy sinh vì lợi ích tối cao của Đảng, của Tổ quốc và nhân dân” 1.1.3 Khái niệm “nguồn cán bộ dân tộc thiểu số” và “phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số”
1.1.3.1.Khái niệm “Nguồn cán bộ dân tộc thiểu số”
“Nguồn cán bộ dân tộc thiểu số” là những người có nguồn gốc xuất thân
từ các dân tộc thiểu số (là người dân tộc thiểu số) được tuyển chọn, được đào tạo, bồi dưỡng, được rèn luyện thử thách để bố trí sắp xếp vào các cương vị công tác trong bộ máy của hệ thống chính trị
1.1.3.2 Khái niệm “phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số”
Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số là phát triển con người, phát triển những thế hệ người thuộc các dân tộc thiểu số, tạo điều kiện để họ trở thành cán bộ Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số là phát triển về năng lực và trình độ công tác của đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số đáp ứng những tiêu chuẩn quy định, đáp ứng những yêu cầu khách quan của nhiệm vụ được giao trên từng cương vị công tác Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
đồng thời còn là quá trình thường xuyên đào tạo, rèn luyện và trau dồi đạo
đức cách mạng của từng người cán bộ dân tộc thiểu số Trên cơ sở đó mà hình
Trang 8thành một đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số có đức, có tài, ngang tầm với nhiệm
vụ cách mạng
1.2 Cơ sở lý luận và thực tiễn của công tác phát
triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
1.2.1 Cơ sở lý luận của công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
1.2.1.1 Lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin về vấn đề cán bộ dân tộc thiểu số
Để giải quyết vấn đề dân tộc trong cách mạng vô sản, cần thiết phải xây dựng
đội ngũ những người cộng sản phù hợp với đặc thù của từng quốc gia và từng dân
tộc nhỏ Quan điểm xây dựng đội ngũ những người cộng sản, các tổ chức cộng
sản đáp ứng yêu cầu cụ thể của phong trào công nhân trong từng quốc gia, dân
tộc và dân tộc nhỏ chính là luận điểm kinh điển về vấn đề cán bộ dân tộc thiểu
số
Trong những năm lãnh đạo Đảng Cộng sản Nga(b) tiến hành sự nghiệp xây
dựng chủ nghĩa xã hội và lãnh đạo Quốc tế Cộng sản, V I Lênin đặc biệt chú ý
đến vấn đề cán bộ dân tộc thiểu số Ông cho đó là vấn đề mấu chốt để thực hiện
bình đẳng dân tộc và thực hiện quyền dân tộc tự quyết trong điều kiện giai cấp
công nhân đã giành được chính quyền
Trong quá trình thực hiện chính sách dân tộc của Đảng Cộng sản (b) Nga,
Lênin rất chú trọng đến việc tăng cường hoạt động của Hội đồng các dân tộc trực
thuộc Bộ dân uỷ về các vấn đề dân tộc
Quan điểm của các nhà kinh điển chủ nghĩa Mác-Lênin về vấn đề cán bộ dân
tộc thiểu số đã trở thành cơ sở lý luận, nguyên tắc cơ bản trong chính sách dân
tộc của các đảng cộng sản Trải qua quá trình phát triển của cách mạng thế giới,
lý luận về vấn đề cán bộ dân tộc thiểu số đã được các Đảng cộng sản vận dung
sáng tạo và phát triển trong điều kiện cụ thể của từng dân tộc Hiện nay lý luận
đó vẫn đang là những nguyên tắc định hướng chiến lược cho các Đảng Cộng sản
xây dựng và phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số đáp ứng yêu cầu của nhiệm
vụ cách mạng trong giai đoạn mới
1.2.1.2 Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề cán bộ dân tộc thiểu số
Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng: cán bộ là yếu tố quyết định sự thành công
hay thất bại của sự nghiệp cách mạng
Người cán bộ phải có đức, có tài, nhưng đức phải là gốc Quan niệm về đạo
đức cách mạng của Hồ Chí Minh là sự tổng hợp các yếu tố: nhân, nghĩa, trí,
dũng, liêm, thể hiện tập trung nhân cách và phẩm chất của người cách mạng
Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt chú trọng đoàn kết dân tộc thông qua sự đoàn kết
tộc thiểu số trong những năm qua ở miền núi phía Bắc Việt Nam Sự vận động của quá trình cách mạng đang đặt ra những yêu cầu khách quan, vừa mang tính cấp thiết, vừa có tính chiến lược là phải phát huy hơn nữa những thành tựu đã đạt
được, khắc phục những hạn chế, vượt qua thách thức, tận dụng cơ hội, phát huy nội lực của từng vùng, từng dân tộc, đẩy mạnh phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc hiện nay
Chương 3 Phương hướng chỉ đạo và hệ giải pháp phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam
giai đoạn hiện nay 3.1 Phương hướng chỉ đạo phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía bắc trong giai đoạn hiện nay
3.1.1 Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội miền núi phía Bắc Việt Nam
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X của Đảng đã xác định về nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của miền núi phía Bắc trong giai đoạn 2006 - 2010 Thủ tướng Chính phủ đã ra Quyết định phê duyệt chương trình phát triển kinh tế - xã hội các xã đặc biệt khó khăn vùng đồng bào dân tộc và miền núi giai đoạn II với mục tiêu tổng quát là:
Tạo sự chuyển biến nhanh về sản xuất, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo hướng sản xuất gắn với thị trường; cải thiện và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho đồng bào các dân tộc ở các xã, thôn, bản đặc biệt khó khăn một cách bền vững, giảm khoảng cách phát triển giữa các dân tộc
và giữa các vùng trong cả nước Phấn đấu đến năm 2010, trên địa bàn không còn
hộ đói, giảm hộ nghèo xuống dưới 30%
3.1.2 Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số phải coi trọng về số lượng, chất lượng và cơ cấu hợp lý
Phương hướng chỉ đạo xuyên suốt của Đảng ta trong công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số là phải chú trọng cả về số lượng, chất lượng và cơ cấu của đội ngũ cán bộ đương nhiệm cũng như đội ngũ cán bộ quy hoạch Chất lượng nguồn cán bộ cơ sở là nền tảng chất lượng của đội ngũ cán bộ dân tộc
Trang 9- Sự chuyển biến trong nhận thức và hành động của các cấp uỷ Đảng, chính
quyền đối với vấn đề phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
- Sự nỗ lực phấn đấu vươn lên của nhân dân các dân tộc thiểu số
2.3.1.2 Nguyên nhân của những hạn chế trong công tác phát triển nguồn
cán bộ dân tộc thiểu số giai đoạn 1986 – 2006 ở các tỉnh miền núi phía Bắc
- Các giải pháp phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số mới chỉ tập trung
giải quyết vấn đề thiếu hụt về số lượng, chưa chú ý nâng cao chất lượng và cơ
cấu nguồn cán bộ
- Chưa tận dụng được cơ hội, phát huy tối đa nội lực của đồng bào các dân
tộc thiểu số trong công tác phát triển nguồn cán bộ
- Các cơ sở phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số chưa tạo thành một hệ
thống đồng bộ, kế thừa và phát triển kết quả đào tạo từ dưới lên trên
- Hiện tượng thiếu công bằng, bất bình đẳng trong đào tạo, bồi dưỡng, phát
triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số vẫn còn tồn tại ở một số địa phương
2.3.2 Những vấn đề đặt ra trong công tác phát triển nguồn cán bộ dân
tộc thiểu số hiện nay
- Cần thiết phải tiếp tục đổi mới nhận thức về công tác phát triển nguồn cán
bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam
- Tiếp tục phát huy những thành tựu đã đạt được, kịp thời điều chỉnh, sửa đổi
một số vấn đề bất cập trong cơ chế, chính sách phát triển nguồn cán bộ dân tộc
thiểu số
- Cần có cơ chế phát huy tính chủ động, sáng tạo trong công tác phát triển
nguồn cán bộ dân tộc thiểu số của các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam
-Thực tiễn công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số đang đặt ra yêu
cầu khách quan phải xử lý mâu thuẫn giữa tính phân tán và tính tập trung
Kết luận chương 2 Xây dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số vững mạnh ở miền núi phía Bắc có
ý nghĩa cực kỳ quan trọng đối với toàn bộ sự nghiệp đổi mới theo định hướng xã
hội chủ nghĩa Sau hai mươi năm thực hiện đường lối đổi mới do Đảng Cộng sản
Việt Nam khởi xướngvà lãnh đạo, đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số, công tác phát
triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số của 15 tỉnh miền núi phía Bắc đã có những
bước tiến bộ đáng kể, đáp ứng đòi hỏi khách quan trong tình hình thực tế Tuy
nhiên cũng còn nhiều hạn chế cần thiết phải tiếp tục nghiên cứu, khắc phục
Luận án đã đánh giá tình hình công tác cán bộ và phát triển nguồn cán bộ dân
của đội ngũ cán bộ Người khẳng định lập trường nhất quán trong vấn đề đoàn kết đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số: Sông có thể cạn, núi có thể mòn, nhưng lòng
đoàn kết của chúng ta không bao giờ giảm bớt
Người rất chú ý đặc điểm của đội ngũ cán bộ công tác ở vùng dân tộc thiểu
số Người căn dặn rằng: cán bộ ở vùng Tây Bắc có hai bộ phận hợp thành, một
bộ phận cán bộ địa phương, một bộ phận là cán bộ ở nơi khác đến.Cán bộ địa phương thường có tâm lý tự ti, cho mình là văn hoá kém, chính trị kém, không muốn làm cán bộ Nếu như thế thì không ai làm việc cho đồng bào cả Công tác cách mạng ở địa phương là do cán bộ địa phương làm lấy
Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng:
Phải tăng cường đoàn kết dân tộc Phải chú trọng đào tạo, bồi dưỡng cất nhắc cán bộ miền núi Cố nhiên cán bộ người Kinh phải giúp đỡ anh em cán bộ địa phương, nhưng làm sao phải cho cán bộ địa phương tiến bộ, để anh em tự quản lý lấy công việc ở địa phương, chứ không phải là bao biện làm thay
1.2.1.3 Chính sách của Đảng, Nhà nước ta về xây dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số
Vận dụng đúng đắn, sáng tạo lý luận Mác - Lênin vào điều kiện cách mạng Việt Nam, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng Cộng sản Việt Nam đã đề ra những chính sách và chủ trương xây dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số phù hợp với nhiệm vụ của từng giai đoạn cách mạng
Tháng 8 năm 1952, Bộ Chính trị Đảng Lao động Việt Nam (nay là Đảng Cộng sản Việt Nam) đã ra Nghị quyết chuyên đề về chính sách dân tộc thiểu số Năm 1975 Ban Bí thư Trung ương (khoá III) ra Chỉ thị số 216-CT/TW về chính sách cán bộ miền núi
Năm 1989 Bộ Chính trị (khoá VI) đã ra Nghị quyết số 22-NQ/TW Về một số chủ trương, chính sách lớn phát triển kinh tế - xã hội miền núi
Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (1991), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ VIII, IX ,X đều khẳng định chính sách nhất quán của Đảng Cộng sản Việt Nam: Thực hiện chính sách bình
đẳng, đoàn kết, tương trợ giữa các dân tộc, tạo mọi điều kiện để các dân tộc phát triển đi lên con đường văn minh, tiến bộ, gắn bó mật thiết với sự phát triển chung của cộng đồng các dân tộc Việt Nam Tích cực thực hiện chính sách ưu tiên trong việc đào tạo bồi dưỡng cán bộ dân tộc thiểu số
Các quan điểm chỉ đạo, chủ trương, chính sách của Đảng Cộng sản Việt Nam
đã được cụ thể hoá bằng các nghị định, quyết định của Thủ tướng chính phủ, các
Trang 10thông tư, thông tư liên tịch, các quyết định của các Bộ, Ngành thuộc Chính phủ
để triển khai thực hiện đến tận cơ sở
1.2.2.Cơ sở thực tiễn của công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
1.2.2.1 Vai trò của đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số đối với sự nghiệp
cách mạng
Vai trò quyết định của đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số được thể hiện:
Một là: tiếp thu và vận dụng chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước trong
quá trình phát triển kinh tế - xã hội ở các địa phương
Hai là: tổ chức vận động quần chúng thực hiện chính sách của Đảng, Nhà
nước
Ba là: kiểm tra, đôn đốc và bổ sung điều chỉnh chính sách dân tộc trong quá
trình thực hiện
1.2.2.2 Vị trí của công tác phát triển nguồn cán bộ trong qúa trình xây
dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số
“Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số” là khâu đột phá có tính chất
quyết định đối với sự hình thành và phát triển đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số
Đó là khâu quyết định trước tiên để xây dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số;
đồng thời đó cũng là khâu quyết định để đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số phát
triển luôn ngang tầm với nhiệm vụ cách mạng
Công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số có vị trí rất lớn trong chiến
lược phát triển kinh tế - xã hội nói chung, trong chiến lược cán bộ nói riêng
Kết luận chương 1 Phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số vừa là một vấn đề thực tiễn cấp
bách, vừa là một vấn đề lý luận cơ bản, có tính chất chiến lược Chương 1 luận án
đã làm rõ quan niệm chung về phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số Từ đó đã
làm rõ cơ sở lý luận và cơ sở thực tiễn của vấn đề
Sự trưởng thành của đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số trong quá trình cách
mạng Việt Nam đã chứng minh sự vận dụng đúng đắn, sáng tạo và phát triển các
quan điểm lý luận của chủ nghĩa Mác- Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề
cán bộ dân tộc thiểu trong điều kiện cách mạng Việt Nam Những kinh nghiệm
đó đã được tổng kết thành cơ sở khoa học- thực tiễn để Đảng và Nhà nước ta tiếp
tục phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số, đáp ứng nhiệm vụ cách mạng trong
tương lai
chính trị là 44,6% Sau khi tốt nghiệp tại Học viện Chính trị Khu vực I, sẽ được cấp bằng cao cấp lý luận hoặc cử nhân chính trị
Về chất lượng chuyên môn, 100% cán bộ quy hoạch đã được đào tạo từ sơ cấp đến đại học và trên đại học; trong đó, số cán bộ có trình độ chuyên môn sơ cấp chiếm 0,6%; trung cấp chiếm 15,9%; đại học và trên đại học là 83,4% Song cũng còn những hạn chế, thiếu sót cần được khắc phục:
- Thứ nhất: Mặc dù quy hoạch cán bộ cần thiết phải đảm bảo tính kế thừa, tính liên tục và phát triển vững chắc, nhưng hầu hết các tỉnh miền núi phía Bắc
đều tiến hành quá “thận trọng”, chưa mạnh dạn trẻ hoá đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số
- Thứ hai: đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số trong quy hoạch lãnh đạo, quản lý của toàn miền núi phía Bắc có tỷ lệ hợp lý với tỷ lệ dân tộc, nhưng từng địa phương cụ thể thì vẫn còn tình trạng mất cân đối về cơ cấu giữa cán bộ dân tộc thiểu số và cán bộ dân tộc Kinh: Sơn La = -32,6%; Lai Châu = -31,2%; Lào Cai
= -27,1%; Hà Giang = -17,8%; Bắc Kạn = -14,7%; Yên Bái = -13,7% Thứ ba: về tiêu chuẩn chuyên môn nghiệp vụ của đội ngũ cán bộ quy hoạch lãnh đạo, quản lý ở miền núi phía Bắc còn có 16,6% đạt trình độ sơ cấp và trung cấp Hầu hết số cán bộ nói trên đều là những cán bộ dân tộc thiểu số, công tác ở các tỉnh, huyện miền núi cao, điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn 2.3 Một số đánh giá và những vấn đề đặt ra trong công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam hiện nay
2.3.1 Nguyên nhân của những thành tựu và những hạn chế trong công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
2.3.1.1 Nguyên nhân của những thành tựu trong công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số giai đọan 1986-2006 ở các tỉnh miền núi phía Bắc
- Đường lối đổi mới của Đảng là nhân tố quyết định trước tiên của những thành tựu trong công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số
- Quan điểm, đường lối của Đảng đã được thể chế hoá, cụ thể hoá bằng pháp luật, bằng chương trình hành động của các cấp, các ngành trong công tác phát triển nguồn cán bộ dân tộc thiểu số