Nghiên cứu phân lập hợp chất hữu cơ trong cây rau má ( centella asiatica l apiaceae ) thu hái tại cần thơ

ABSTRACT STUDY THE METHOD OF ISOLATION AND IDENTIFICATION OF SOME ORGANIC COMPOUNDS PRESENTING IN CENTELLA ASIATICA L.. This paper studies the extraction, isolation, refinement, struct

5 Krzyzanowski, A., Saleeb, M., & Elofsson, M (2018), Synthesis of Indole-,

Benzo[b]thiophene-, and Benzo[b]selenophene-Based Analogues of the Resveratrol Dimers

Viniferifuran and (±)-Dehydroampelopsin B Organic Letters, 20(21), pp 6650-6654

6 Mattio, L.M., Dallavalle, S., Musso, L et al (2019), Antimicrobial activity of resveratrol-derived monomers and dimers against foodborne pathogens Scientific Reports, 9(1)

7 Snyder, S.A., Zografos, A.L and Lin (2007), Total synthesis of resveratrol based natural

products: A chemoselective solution Angewandte Chemie International Edition, 46, pp

8186-8191

8 Vo, D D., & Elofsson, M (2016), Total Synthesis of Viniferifuran, Resveratrol-Piceatannol

Hybrid, Anigopreissin A and Analogues - Investigation of Demethylation Strategies Advanced Synthesis & Catalysis, 358(24), pp 4085–4092

9 Yi-tang Li, Chun-suo Yao, Jin-ye Bai, Mao Lin, Gui-fang Cheng (2006), Anti-inflammatory effect of amurensin H on asthma-like reaction induced by allergen in

sensitized mice Acta Pharmacologica Sinica, 27, pp 735–740

10 Zhu W, Sun S, Yang F, Zhou K (2018), UHPLC/MS Identifying Potent -glucosidase

Inhibitors of Grape Pomace via Enzyme Immobilized Method Journal of Food Science,

83(4), pp 1131-1139

(Ngày nh n bài: 03/08/2020 - Ngày duy t ng: 07/09/2020)

NGHIÊN C U PHÂN L P H P CH T H U C TRONG CÂY RAU MÁ

(Centella asiatica L – Apiaceae) THU HÁI T I C N TH

Nguy n Vinh 1* , Lê Th Th y Ng c 1 , ng Cao Nguyên 1 ,

Th ch Tr n Minh Uyên 1 , D ng Th Trúc Ly 1

Tr ng i h c Y D c C n Th *Email: nguyenvinh2526@gmail.com

TÓM T T

t v n : Rau má - Centella asiatica (L.), h Apiaceae – là m t loài rau ph bi n Vi t

Nam Bài báo trình bày cách chi t xu t, phân l p, tinh ch , xác nh c u trúc h p ch t phân l p

c t ph n trên m t t c a Rau má thu hái t i C n Th M c tiêu nghiên c u: Phân l p và xác

nh c c u trúc m t h p ch t t Rau má ã thu hái i t ng và ph ng pháp nghiên c u:

Ph n trên m t t c a Rau má thu hái t i C n Th Nguyên li u c chi t xu t b ng ph ng pháp

ng m ki t v i c n 50% Các ch t trong d ch chi t c n c h p ph vào than ho t và gi i h p ph

b ng methanol Cao methanol c tách thành các phân o n b ng s c ký c t chân không Thu ch t tinh khi t t phân o n b ng cách k t tinh l i C u trúc ch t này c xác nh b ng cách so sánh thông tin v i m ch y và d li u ph 1

H-NMR v i các tài li u chuyên ngành K t qu : M t ch t

tinh khi t ã c phân l p và xác nh là acid palmitic K t lu n: K t qu góp ph n vào vi c so

sánh thành ph n hóa h c c a Rau má gi a các a ph ng t o c s cho vi c m r ng ph m vi ng

d ng c a Rau má t i C n Th

T khóa: Centella asiatica (L.) Urb, Apiaceae, Rau má, phân l p

ABSTRACT

STUDY THE METHOD OF ISOLATION AND IDENTIFICATION OF

SOME ORGANIC COMPOUNDS PRESENTING IN CENTELLA

ASIATICA L – APIACEAE COLLECTED IN CAN THO

Nguyen Vinh 1* , Le Thi Thuy Ngoc 1 , Dang Cao Nguyen 1 ,

Thach Tran Minh Uyen 1 , Duong Thi Truc Ly

Can Tho University of Medicine and Pharmacy

Background: Centella asiatica (L.) Urb, Apiaceae, also known as asiatic pennywort, is a

common plant in Viet Nam This paper studies the extraction, isolation, refinement, structural identification and determination of some compounds in terrestrial part of Centella asiatica collected

in Can Tho Objectives: The result shows that at least one chemical compound presenting in Centella asiatica was isolated and determined the structure Materials and methods: The terrestrial part of

Centella asiatica was collected in Can Tho The terrestrial part of Centella asiatica with suitable size is extracted by immersion with 50% ethanol The extract is purified by adsorption on activated carbon then desorption through methanol The methanol solution is fractioned by vacuum column chromatography These fractions are further recrystallized for pure compounds Chemical structures of the compounds are elucidated by NMR ( 1 H-NMR) Results: From Centella asiatica (L.) Urb, one pure compound was isolated: palmitic acid (CA1) Conclusion: The obtained results are consistent with the research objectives This result may contribute to the determination of the

active components in asiatic pennywort and support further research in order to increase commercial value of asiatic pennywort

Keywords: Centella asiatica (L.) Urb, Apiaceae, asiatic pennywort, isolation

I T V N

V i chi n l c phát tri n c a ngành D c n c nhà, các ch ph m ông d c ho c

s n ph m có ngu n g c d c li u ngày càng c chú tr ng nhi u h n s n xu t c

s n ph m ch t l ng thì ki m soát nguyên li u u vào là m t trong nh ng y u t quan

tr ng hàng u, trong ó nh tính và nh l ng ho t ch t là m t trong các y u t nh

h ng tr c ti p n hi u qu s d ng có c t s n ph m

n c ta, vùng tr ng Rau má phân b r t r ng t B c vào Nam v i di n tích áng

k Rau má có nhi u tác d ng nh h tr làm lành v t th ng, tr b nh lao, ng n ng a b nh tim m ch [1], tinh d u Rau má Nam Phi còn có ho t tính kháng khu n r ng i v i vi khu n Gram d ng [7] M t khác, Rau má có tác d ng sinh h c là nh vào các triterpenoid,

ch y u có các khung ursan ho c khung oleanan [6], [10] Ngoài ra, Rau má còn m t s thành ph n hóa h c khác nh : sesquiterpen [8], acid phenolic [2], các h p ch t flavonoid [2] và h p ch t polyacetylen [4] Tuy nhiên, li u thành ph n hóa h c c ng nh hàm l ng

ho t ch t có trong d c li u Rau má c thu hái t các a ph ng khác nhau có hoàn toàn

gi ng nhau và hi u qu s d ng có t ng t nhau Câu h i này cho th y nhu c u có c thông tin v thành ph n c ng nh hàm l ng ho t ch t t ng ng v i t ng lo i Rau má thu hái các a ph ng khác nhau là m t nhu c u c n thi t tr c khi ti n hành nghiên c u hay

s n xu t các s n ph m t lo i d c li u này Vì v y, tài “Nghiên c u phân l p h p ch t

h u c trong cây Rau má (Centella asiatica L - Apiaceae) thu hái t i C n Th ” ã c th c

hi n v i m c tiêu phân l p c m t ch t có trong Rau má ã thu hái và xác nh c c u trúc c a ch t phân l p c

II I T NG VÀ PH NG PHÁP NGHIÊN C U

2.1 i t ng

Nguyên li u: M u cây rau má Centella asiatica L c thu hái t i C n Th vào tháng 12 n m 2018 c nh danh b i b môn Sinh di truy n Tr ng i h c C n Th

b ng ph ng pháp gi i trình t gen D c li u c lo i b t p, ph i khô, xay kích c kho ng 3x3 mm tr c khi chi t xu t

2.2 Hóa ch t và thi t b

Ether d u h a (PE), methanol, chloroform, thu c th vanilin-sulfuric (VS), than ho t Thi t b : T s y Memmert, b p cách th y Memmert, Cân k thu t Kern ABJ-NM/ABS-N, máy cô quay chân không Heidolph, èn UV 254 và 365 nm Camag, b siêu

âm Grant, cân phân tích m h ng ngo i AND Model MX50, máy o i m ch y Stuart SMP3, máy o c ng h ng t h t nhân Bruker

a i m nghiên c u: Phòng nghiên c u t i LBM D c li u – D c c truy n –

Th c v t d c, Khoa D c, tr ng i h c Y D c C n Th

2.3 Ph ng pháp nghiên c u

2.3.1 Chi t xu t và phân l p

D c li u c chi t xu t b ng ph ng pháp ng m ki t v i c n 50% Các ch t trong

d ch chi t c n c cho h p ph vào than ho t theo t l 10 gam than ho t cho 1 lít d ch chi t Sau khi y kín và yên trong 24 gi , than ho t c l c và s y khô 60oC Sau

ó, các ch t có trong than ho t c ph n h p ph b ng methanol Quá trình ph n h p ph

c th c hi n trên b p cách thu có nhi t là 60oC v i th i gian là 30 phút/l n, th c hi n

07 l n D ch methanol ph n h p ph c cô bay h i dung môi thu c cao c (cao M)

Cao M c tách thành các phân o n n gi n b ng s c ký c t chân không v i pha

t nh là silica gel 40 - 63 µm (Merck) v i pha ng l n l t là ether d u h a - chloroform (1:1), và ether d u h a - chloroform (4:6) thu các phân o n Các phân o n có thành ph n

n gi n có th ti n hành phân l p ch t tinh khi t b ng ph ng pháp k t tinh l i

2.3.2 Xác nh c u trúc ch t

C u trúc c a ch t phân l p c c xác nh b ng cách so sánh thông tin v i m

ch y và d li u ph 1H-NMR v i các tài li u chuyên ngành

III K T QU

3.1 Phân l p và tinh ch

T 3,2 kg Rau má khô chi t v i c n 50% b ng ph ng pháp ng m ki t thu c 25,71 lít d ch chi t u m c và 30 lít d ch chi t loãng X lý d ch chi t c n v i than

ho t và ph n h p ph b ng methanol Dch methanol c cô quay bay h i dung môi thu

c 67 gam cao (cao M) 50 gam cao M c n p lên s c ký c t chân không và tri n khai

l n l t v i hai h dung môi:

s Ether d u h a – chloroform (1:1) thu c 24 phân o n t A1 – A24

s Ether d u h a – chloroform (4:6) thu c 4 phân o n t A25 – A28 Phân o n A9 có kh i l ng t ng i l n và thành ph n khá n gi n nên c ch n phân l p ch t tinh khi t b ng ph ng pháp k t tinh và tinh ch b ng cách k t tinh l i K t

qu t phân o n này thu c 9 mg ch t t tên là CA1 Ch t này cho th y s tinh khi t trên

s c ký l p m ng khi ki m tra qua 03 h dung môi dung môi có phân c c khác nhau

H PE - CHCl3 (7:3) H CHCl3 100% H CHCl3 - CH3OH (9:1)

Hình 1: S c ký ki m tra tinh khi t c a CA1

3.2 Xác nh c u trúc ch t CA1

H p ch t CA1 có d ng tinh th hình kim, ng n, không màu, nhi t nóng ch y 62,3oC Trên s c ký l p m ng, CA1 không hi n v t d i UV 365 và 254 nm; v i thu c th

VS (h nóng) thì cho v t tr ng hình cung

Ph 1H-NMR cho th y CA1 có 31H, c th : H (ppm), J (Hz): 0,88 (3H, t, J = 7 Hz, H-16); 1,30 (24H, m, H-14); 1,63 (2H, m, H-15); 2,34 (2H, t, J = 7.5 Hz, H-2).

Sau khi so sánh các c i m lý hóa và d li u ph 1H-NMR c a CA1 v i tài li u tham

kh o có th k t lu n CA1 chính là acid palmitic, m t acid béo khá ph bi n trong th c v t

IV BÀN LU N

4.1 Phân l p và tinh ch

T 50 gam cao M, qua s c ký c t chân không thu c 27 phân o n t kém phân

c c n phân c c V i k thu t s c ký này, t cao toàn ph n nhanh chóng tách thành các phân o n n gi n h n

Khi k t tinh ch t t phân o n A9, qua kh o sát th y h dung môi thích h p k t tinh là PE - chloroform (4:6) N u t ng hay gi m phân c c b ng cách t ng hay gi m t

l nh ng dung môi trong h k t tinh thì hình d ng k t tinh s thay i, càng xa phân c c

c a dung môi t i u thì tinh th k t tinh s càng ng n l i và hi u su t k t tinh s không cao Sau khi k t tinh b ng h dung môi là PE - chloroform (4:6) thu c m u 1 Ki m tra tinh khi t b ng s c ký l p m ng nh n th y còn 2 v t t p có Rf1 = 0,75 và Rf2= 0

lo i các t p này, m u 1 ti p t c c k t tinh trong n-hexan và methanol ây là hai dung môi i di n cho nhóm kém phân c c (n-hexan) và nhóm phân c c (methanol) phù h p hòa tan t p kém phân c c (Rf1 = 0,75) và t p phân c c (Rf2 = 0) Vi c r a m u b ng dung môi l nh giúp ch t k t tinh ít b hao h t h n Sau 3 l n k t tinh b ng các dung môi có phân c c khác nhau, t phân o n A9 ã thu c ch t CA1

Khi ki m tra b ng s c ký l p m ng v i 3 h dung môi có phân c c khác nhau, CA1 ch cho 1 v t khi phát hi n b ng thu c th VS còn d i èn UV 254 và 365 nm thì không th y t p ch t l n ch t CA1 i u này ch ng t ch t này không phát hi n c b ng

UV và có th g i là tinh khi t trên s c ký l p m ng

4.2 Xác nh c u trúc ch t CA1

H p ch t CA1 có d ng tinh th hình kim, ng n, không màu, nhi t nóng ch y 62,3oC Ch t này thu c t phân o n kém phân c c, tan trong n-hexan, PE ch ng t ây

là ch t có phân c c kém

Trên s c ký l p m ng, CA1 không hi n v t d i UV 365 và 254 nm; v i thu c th

VS (h nóng) thì cho v t tr ng hình cung i u này có th g i ý r ng CA1 không có ho c

có r t ít n i ôi trong c u trúc và các n i ôi này (n u có) không liên h p v i nhau

Ph 1H-NMR cho th y CA1 có 31H, d oán trong ó có 3H n m trong nhóm CH3, 28H n m trong nhóm CH2

T các c i m trên có th cho th y kh n ng CA1 là m t acid béo Ki m tra s

l ng H v i các acid béo th ng hi n di n trong th c v t thì nh n th y có s t ng ng

gi a CA1 và acid palmitic Ti p t c so sánh d li u ph 1H-NMR và i m ch y c a CA1

v i acid palmitic thì nh n th y có s phù h p v i nhau Nh v y có th nói CA1 chính là acid palmitic K t qu này c ng phù h p v i tài li u công b v các h p ch t hóa h c có trong Rau má ã công b [3]

B ng 1 D li u ph 1H-NMR c a CA1 so v i acid palmitic [9]

STT CA1 (CDCl 3 , 500 MHz ) Acid palmitic (CDCl 3 , 400 MHz)

B ng 2 So sánh i m nóng ch y c a CA1 v i acid palmitic [5]

Hình 2: C u trúc c a CA1 = acid palmitic

V K T LU N

T ph n trên m t t c a loài Rau má Centella asiatica (L.) Urb - Apiaceae thu hái

t i C n Th , b ng các ph ng pháp s c ký k t h p v i k thu t k t tinh l i ã phân l p c

m t ch t tinh khi t D a vào các c i m lý hóa và d li u ph 1H-NMR ã xác nh c

h p ch t này là acid palmitic ây là m t acid béo có chu i dài bão hòa, ã c s d ng

r ng rãi trong các ngành ph gia và m ph m

TÀI LI U THAM KH O

1 T t L i (2006), Cây rau má, Nh ng cây thu c và v thu c Vi t Nam, tr 631-632

2 Chong N.J and Aziz Z (2011), A systematic review on the chemical constituents of Centella

asiatica, Research Journal of Pharmaceutical, Biological and Chemical Sciences, 2(3), pp

445-459

3 Gohil K.J., Patel J.A and Gajjar A.K (2010), Pharmacological Review on Centella asiatica:

A Potential Herbal Cure-all, Indian Journal of Pharmaceutical Sciences, 72(5), pp 546-556

4 Govindan G (2007), A Bioactive Polyacetylene Compound Isolated from Centella asiatica, Planta Medica, 73(6), pp 597-599

5 Haynes W.M (2015), CRC Handbook of Chemistry and Physics 95th Edition, CRC Press

LLC, Boca Raton

6 Oydefi O.A and Afolayan A.J (2005), Chemical composition and Antibacterial activity of

the Essential oil of Centella asiatica Growing in South Africa, Pharmaceutical Biology,

43(3), pp 249-252

7 P Puttarak, P Panichayupakaranant (2012), Factors affecting the content for pentacyclic

triterpenes in Centella asiatice raw materials, Pharmaceutical Biology, 5(12), pp 1508-1512

8 Qin L.P., Ding R.X., Zhang W.D and et al (1998), Essential oil from Centella asiatica and its antidepressant activity, Di Er Jun Yi Da Xue Xue Bao, 19 (2), pp 186-187

9 The metabolomics innovation centre (2016), 1H-NMR Spectrum (HMDB0000220),

Biological Magnetic Resonance Data Bank

10 Zheng, L Qin (2007), Chemical components of Centella asiatica and their bioactivities,

Journal of Chinese Integrative Medicine, 5(3), pp 348-351

(Ngày nh n bài: 02/08/2020 - Ngày duy t ng: 06/09/2020)