Đề án bàn về chế độ kế toán công cụ dụng cụ

Đề án môn học kế toán tài chính Viện kế toán – kiểm toán MỤC LỤC DANH MỤC VIẾT TẮT DANH MỤC SƠ ĐỒ BẢNG BIỂU LỜI NÓI ĐẦU 1 CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ KẾ TOÁN CÔNG CỤ, DỤNG CỤ 2 1 1 Khái niệm công[.]

MỤC LỤC

DANH MỤC VIẾT TẮT

DANH MỤC SƠ ĐỒ BẢNG BIỂU:

LỜI NÓI ĐẦU 1

CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ KẾ TOÁN CÔNG CỤ, DỤNG CỤ 2

1.1 Khái niệm công cụ, dụng cụ: 2

1.2 Đặc điểm công cụ dụng cụ: 2

1.3 Nhiệm vụ kế toán công cụ, dụng cụ: 3

1.4 Phân loại công cụ, dụng cụ: 3

1.5 Chuẩn mực kế toán Việt Nam về kế toán công cụ, dụng cụ 4

CHƯƠNG 2 8

CHẾ ĐỘ KẾ TOÁN CÔNG CỤ, DỤNG CỤ VÀ THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CÔNG CỤ, DỤNG CỤ TRONG DOANH NGHIỆP HIỆN NAY 8

2.1 Chế độ kế toán hiện hành công cụ, dụng cụ 8

2.2 Chứng từ và sổ kế toán sử dụng 8

2.2.1 Chứng từ kế toán sử dụng 8

2.2.2 Sổ kế toán sử dụng 9

2.3Phương pháp phân bổ công cụ, dụng cụ 9

2.4 Nguyên tắc kế toán: 11

2.5: Tài khoản sử dụng, kết cấu và nội dung phản ánh vào tài khoản 13

2.6 Phương pháp kế toán một số giao dịch kinh tế chủ yếu 15

2.6.1 Trường hợp doanh nghiệp hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên 15

2 7Chế độ kế toán tài chính hiện hành của Việt nam về kế toán nguyên vật liệu, công cụ, dụng cụ 23

2.7.1 Chứng từ sử dụng 23

CHƯƠNG3: NHẬN XÉT, ĐÁNH GIÁ VÀ Ý KIẾN HOÀN THIỆN CHẾ ĐỘ KÊ TOÁN VIỆT NAM VỀ KẾ TOÁN NGUYÊN VẬT LIỆU, CÔNG CỤ, DỤNG CỤ 24

3.1 Nhận xét, đánh giá 24

3.1.1 Ưu điểm 24

3.1.2 Nhược điểm 25

3.2 Ý kiến nhằm hoàn thiệt kế toán Việt Nam về kế toán nguyên vật liêu, công cụ dụng cụ theo chế độ hiền hành 26

KẾT LUẬN 28

TÀI LIỆU THAM KHẢO 29

DANH MỤC VIẾT TẮT

DANH MỤC SƠ ĐỒ BẢNG BIỂU:

Sơ đồ kế toán tổng hợp công cụ, dụng cụ theo phương pháp kiểm kê định kỳ

Sơ đồ kế toán tổng hợp công cụ, dụng cụ theo phương pháp kê khai thườngxuyên

LỜI NÓI ĐẦU

Nền kinh tế phát triển càng ngày càng năng động hơn, đây là tính tất yếucủa xu thế toàn cầu hóa, khu vực hóa và hiện đang phát triển mạnh mẽ tácđộng đến toàn bộ lĩnh vực của đời sống xã hội Vì vậy các doanh nghiệpmuốn tồn tại và đứng vững thì cần phải năng động, sáng tạo trong công tácquản lý, tăng năng suất, nâng cao chất lượng sản phẩm, sử dụng có hiệu quảcác nguồn lực Trong đó kế toán là công cụ quan trọng không thể thiếu đượctrong hệ thống các công cụ quản lý vốn, tài sản và mọi hoạt động sản xuấtkinh doanh của các doanh nghiệp Đồng thời nó là nguồn cung cấp thông tinkinh tế đáng tin cậy để nhà nước điều hành vĩ mô nền kinh tế kiểm tra, kiểmsoát hoạt động của các ngành, các lĩnh vực trong nền kinh tế quốc dân

Muốn làm được điều này thì câu hỏi trước nhất đối với doanh nghiệp cầnđặt ra là sản xuất cái gì?sản xuất cho ai? sản xuất như thế nào? Nguyên vật liệu,công cụ dụng cụ cần có tạo ra sản phẩm là gì?Đó là những câu hỏi bức thiết cầnđược giải đáp Mà trong giai đoạn hiện nay Việt Nam đã tham gia ký kết hiệpđịnh TPP thì cơ hội đối với doanh nghiệp càng nhiều nhưng thách thức cũngkhông nhỏ và sức ép cạnh tranh đối với các doanh nghiệp ngày càng tăng

Trong hoạt động sản xuất kinh doanh mọi sản phẩm vật chất đều cấuthành từ nguyên vật liệu nó là yếu tố không thể thiếu trong sản xuất.Trongquá trình sản xuất nói chung đều có mục tiêu cao nhất là làm thế nào để tiếtkiệm tối đa chi phí và thu được lợi nhuận cao nhất

Để đạt được mục tiêu trên thì thực hiện công tác kế toán nói chung và kếtoán công cụ, dụng cụ nói riêng phải chặt chẽ và khoa học Đây là công việcquan trọng để quản lý, dự trữ cung cấp kịp thời các yếu tố cần thiết cho sảnphẩm, nâng cao hiệu quả sử dụng vật tư Điều này giúp các nhà doanh nghiệp

có cơ sở tồn tại và phát triển để tối đa hóa mục tiên lợi nhuận

Nhận thức được ý nghĩa và vai trò của kế toán nói chung và kế toán công

cụ, dụng cụ nói riêng Qua quá trình học tập và tìm hiểu em xin chọn đề tài “Bàn về chế độ kế toán công cụ, dụng cụ” làm đề án môn học

CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ KẾ TOÁN CÔNG

CỤ, DỤNG CỤ

Công cụ, dụng cụ là những tư liệu lao động không có đủ tiêu chuẩn vềgiá trị và thời gian sử dụng để ghi nhận làm tài sản cố định Ngoài ra những tưliệu không có tính bền vững như đồ dùng bằng sành xứ, thủy tinh, giàydép….dù thỏa mãn định nghĩa và tiêu chuẩn ghi nhận tài sản cố định hữu hìnhnhưng vẫn coi là công cụ, dụng cụ.Vì vậy công cụ được quản lý và hạch toánnhư nguyên liệu, vật liệu

1.2 Đặc điểm công cụ dụng cụ:

Công cụ dụng cụ thường tham gia vào nhiều chu kỳ sản xuất kinh doanh,trong quá trình sử dụng, chúng vẫn giữ nguyên hình thái hiện vật ban đầu.Trong quá trình sản xuất giá trị hao mòn được dịch chuyển từng phần vào chiphí sản xuất kinh doanh trong kỳ

Theo quy định hiện hành, những tư liệu lao động sau đây nếu không đủtiêu chuẩn ghi nhận TSCĐ thì được ghi nhận là công cụ, dụng cụ:

- Các đà giáo, ván khuôn, công cụ, dụng cụ gá lắp chuyên dùng cho sảnxuất xây lắp;

- Các loại bao bì bán kèm theo hàng hóa có tính tiền riêng, nhưng trongquá trình bảo quản hàng hóa vận chuyển trên đường và dự trữ trong kho cótính giá trị hao mòn để trừ dần giá trị của bao bì

- Những dụng cụ, đồ nghề bằng thuỷ tinh, sành, sứ;

- Phương tiện quản lý, đồ dùng văn phòng;

- Quần áo, giày dép chuyên dùng để làm việc,

1.3 Nhiệm vụ kế toán công cụ, dụng cụ:

Để phát huy vai trò, chức năng của kế toán trong công tác quản lý công

cụ, dụng cụ trong doanh nghiệp kế toán công cụ, dụng cụ cần phải thực hiệnnhiệm vụ sau:

- Trên cơ sở những chứng từ có liên quan kế toán tiến hành ghi chép,phản ánh chính xác, kịp thời, số lượng, chất lượng và giá trị thực tế của từngloại công cụ dụng cụ nhập, xuất, tồn tiến hành vào các sổ chi tiết và bảng tổnghợp

- Vận dụng đúng đắn các phương pháp hạch toán công cụ dụng cụ.Hướng dẫn kiểm tra các bộ phận, đơn vị thực hiện đầy đủ chế độ ghi chép banđầu về công cụ dụng cụ

- Kiểm tra việc thực hiện kế hoạch thu mua, tình hình dự trữ và tiêuhaocông cụ dụng cụ Phát hiện và xử lý kịp thời công cụ dụng cụ thừa, thiếu,

ứ đọng, kém phẩm chất, ngăn ngừa việc sử dụng lãng phí

- Mở các loại sổ(thẻ) kế toán chi tiết theo từng loại công cụ, dụng cụtheo đúng chế độ phương pháp quy định

- Tham gia kiểm kê đánh giá lại công cụ dụng cụ theo chế độ quy địnhcủa nhà nước, lập báo cáo kế toán về công cụ, dụng cụ phục vụ cho công táclãnh đạo và quản lý, điều hành phân tích kinh tế

1.4 Phân loại công cụ, dụng cụ:

Để tiến hành sản xuất kinh doanh các doanh nghiệp phải sử dụng nhiềuloại công cụ, dụng cụ khác nhau, để có thể quản lý một cách chặt chẽ và tổ chứchạch toán chi tiết từng loại từng nhóm, từng thứ thì cần phải tiến hành phân loạicông cụ, dụng cụ Phân loại công cụ, dụng cụ là căn cứ vào các tiêu thức nhấtđịnh để chia công cụ, dụng cụ sử dụng trong doanh nghiệp theo từng loại, từngnhóm, từng thứ

Căn cứ vào nội dung kinh tế công cụ, dụng cụ phân chia thành các loại chủyếu:

- Dụng cụ giá lắp, đồ nghề chuyên dung cho sản xuất

- Công cụ, dụng cụ dung cho công tác quản lý

- Quần áo bảo hộ lao động

- Đồ dùng cho thuê: Là những công cụ dụng cụ chỉ sử dụng cho hoạtđộng cho thuê

1.5 Chuẩn mực kế toán Việt Nam về kế toán công cụ, dụng cụ

Căn cứ theo hệ thống chuẩn mực kế toán Việt Nam, chuẩn mực số 01Chuẩn mực chung (Ban hành và công bố theo Quyết định số 165/2002/QĐ-BTC ngày 31 tháng 12 năm 2002 của Bộ trưởng Bộ Tài Chính) Áp dụngnguyên tắc Giá gốc để ghi nhận “ tài sản phải được ghi nhận theo giá gốc Giágốc của tài sản được tính theo số tiền hoặc khoản tương tiền đã trả, phải trảhoặc tính theo giá trị hợp lý của tài sản đó vào thời điểm tài sản được ghinhận giá gốc của tài sản không được thay đổi trừ khi có quy định khác trongchuẩn mực kế toán cụ thể.”

Căn cứ theo hệ thống chuẩn mực kế toán Việt Nam, chuẩn mực kế toán

số 02 “Hàng tồn kho” ( Ban hành và công bố theo Quyết định số149/2001/QĐ-BTC ngày 31 tháng 12 năm 2001 của Bộ trưởng Bộ tài chính)quy định:

-Xác định giá trị hàng tồn kho:

Hàng tồn kho được tính theo giá gốc Trường hợp giá trị thuần có thểthực hiện được thấp hơn giá gốc thì phải tính theo giá trị thuần có thể thựchiện được

-Chi phí chế biến

Chi phí chế biến hàng tồn kho bao gồm những chi phí có liên quan trựctiếp đến sản phẩm sản xuất, như chi phí nhân công trực tiếp, chi phí sản xuấtchung cố định và chi phí sản xuất chung biến đổi phát sinh trong quá trìnhchuyển hóa nguyên liệu, vật liệu thành thành phẩm

Chi phí sản xuất chung cố định là những chi phí sản xuất gián tiếp,thường không thay đổi theo số lượng sản phẩm sản xuất, như chi phí khấuhao, chi phí bảo dưỡng máy móc thiết bị, nhà xưởng… và chi phí quản lýhành chính ở các phân xưởng sản xuất

Chi phí sản xuất chung biến đổi là những chi phí sản xuất gián tiếp,thường thay đổi trực tiếp hoặc gần như trực tiếp theo số lượng sản phẩm sảnxuất, như chi phí nguyên liệu, vật liệu gián tiếp, chi phí nhân công trực tiếp.

Chi phí sản xuất chung cố định phân bổ vào chi phí chế biến cho mỗiđơn vị sản phẩm được dựa trên công suất bình thường của máy móc sản xuất.Công suất bình thường là số lượng sản phẩm đạt được ở mức trung bình trongcác điều kiện sản xuất bình thường

- Trường hợp mức sản phẩm thực tế sản xuất ra cao hơn công suất bìnhthường thì chi phí sản xuất chung cố định được phân bổ cho mỗi đơn vị sảnphẩm theo chi phí thực tế phát sinh

-Trường hợp mức sản phẩm thực tế sản xuất ra thấp hơn công suất bìnhthường thì chi phí sản xuất chung cố định chỉ được phân bổ vào chi chí chếbiến cho mỗi đơn vị sản phẩm theo mức công suất bình thường Khoản chiphí sản xuất chung không phân bổ được ghi nhận là chi phí sản xuất, kinhdoanh trong kỳ

Chi phí sản xuất chung biến đổi được phân bổ hết vào chi phí chế biếncho mỗi đơn vị sản phẩm theo chi phí thực tế phát sinh

- Trường hợp một quy trình sản xuất ra nhiều loại sản phẩm trong cùng mộtkhoảng thời gian mà chi phí chế biến của mỗi loại sản phẩm không đượcphản ánh một cách tách biệt, thì chi phí chế biến được phân bổ cho các loạisản phẩm theo tiêu thức phù hợp và nhất quán giữa các kỳ kế toán

Trường hợp có sản phẩm phụ, thì giá trị sản phẩm phụ được tính theo giátrị thuần có thể thực hiện được và giá trị này được trừ (-) khỏi chi phí chế biến

đã tập hợp chung cho sản phẩm chính

-Chi phí liên quan trực tiếp khác

Chi phí liên quan trực tiếp khác tính vào giá gốc hàng tồn kho bao gồmcác khoản chi phí khác ngoài chi phí mua và chi phí chế biến hàng tồn kho

Ví dụ, trong giá gốc thành phẩm có thể bao gồm chi phí thiết kế sản phẩm chomột đơn vị đặt hàng cụ thể.

-Chi không tính vào giá gốc hàng tồn kho

Chi phí không được tính vào giá gốc hàng tồn kho, gồm:

a Chi phí nguyên liệu, vật liệu, chi phí nhân công và các chi phí sảnxuất, kinh doanh khác phát sinh trên mức bình thường;

b Chi phí bảo quản hàng tồn kho trừ các khoản chi phí bảo quản hàngtồn kho cần thiết cho quá trình sản xuất tiếp theo và chi phí bảo quản quy định

Chi phí nhân viên, chi phí khác liên quan đến bán hàng và quản lý doanhnghiệp không được tính vào chi phí cung cấp dịch vụ

CHƯƠNG 2 CHẾ ĐỘ KẾ TOÁN CÔNG CỤ, DỤNG CỤ VÀ THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CÔNG CỤ, DỤNG CỤ TRONG DOANH

NGHIỆP HIỆN NAY

Theo quy định hiện hành của Bộ Tài Chính kế toán công cụ dụng cụ ápdụng theo Thông tư Số: 200/2014/TT-BTC“ Hướng dẫn chế độ kế toánDoanh nghiệp” ban hành ngày 22/12/2014

Và Thông tư Số 133/2016/TT-BTC “ Hướng dẫn Chế độ kế toán doanhnghiệp nhỏ và vừa” ban hành ngày 26/08/2016

- Chứng từ nhập

+ Hóa đơn bán hàng thông thường hoặc hóa đơn giá trị gia tăng + Phiếu nhập kho

+ Biên bản kiểm nghiệm

- Chứng từ xuất

+ Phiếu xuất kho + Phiếu xuất kho kiêm vận chuyển nội bộ + Phiếu xuất vật tưtheo hạn mức

- Chứng từ theo dõi quản lý

+ Thẻ kho+ Phiếu báo vật tư còn lại cuối kỳ + Biên bản kiểm kê hàng tồn kho

2.2.2 Sổ kế toán sử dụng

- Sổ chi tiết vật tư, công cụ dụng cụ, sản phẩm, hàng hóa

- Bảng tổng họp chi tiết vật tư, công cụ dụng cụ, sản phẩm, hàng hóa

- Thẻ kho (Sổ kho), bảng kê nhập xuất tồn

2.3Phương pháp phân bổ công cụ, dụng cụ

Không giống như tài sản cố định, để phân bổ công cụ dụng cụ chúng tadựa vào giá trị và thời gian sử dụng thực tế của công cụ dụng cụ trong doanhnghiệp để phân bổ

(nhưng không quá 24 tháng) Căn cứ vào từng loại công cụ, dụng cụ ta

có các phương pháp phân bổ sau:

Phương pháp phân bổ 1 lần: Theo phương pháp này khi xuất dùng công

cụ, dụng cụ, kế toán phân bổ toàn bộ giá trị của nó vào chi phí sản xuất kinhdoanh của kỳ xuất dùng Phương pháp này chỉ nên sử dụng trong trường hợpgiá trị công cụ dụng cụ xuất dùng nhỏ hoặc thời gian sử dụng của công cụ,dụng cụ rất ngắn

Khi xuất dùng công cụ, dụng cụ theo phương pháp phân bổ một lần, căn

cứ vào giá thực tế của công cụ, dụng cụ, kế toán ghi:

Nợ TK 627: Xuất cho các bộ phận sản xuất

Nợ TK 641: Xuất phục vụ cho bán hàng

Nợ TK 642: Xuất phục vụ cho quản lý doanh nghiệpv v

Có TK 153: Giá thực tế công cụ dụng cụ xuất khoPhương pháp phân bổ 50%: Theo phương pháp này, khi xuất dung công

cụ, dụng cụ, kế toán tiến hành phân bổ 50% giá trị công cụ, dụng cụ vào chiphí của kỳ xuất dùng Khi các bộ phận sử dụng báo hỏng công cụ, dụng cụ, kếtoán tiến hành phân bổ giá trị còn lại của công cụ, dụng cụ bị hỏng vào chi phísản xuất – kinh doanh của kỳ báo hỏng Giá trị còn lại của công cụ, dụng cụtính theo công thức sau:

liệu thu hồi

-Tiền bồithường vậtchất2

Trường hợp xuất dùng CCDC theo phương pháp này thì khi xuất dùng,

Nợ TK 152: Giá trị phế liệu thu hồi nhập kho

Nợ TK 138: Tiền bồi thường vật chất phải thu

Có TK 242: 50% giá thực tế CCDC hỏng

- Phương pháp phân bổ dần ( phân bổ nhiều lần): Theo phương pháp này,căn cứ vào giá trị của công cụ công cụ, dụng cụ và thời gian sử dụng hoặc sốlần sử dụng dự kiến để kế toán tính ra mức phân bổ cho một kỳ hoặc một lần

sử dụng mức phân bổ giá trị công cụ dụng cụ trong một kỳ ( 1 lần sử dụng)tính theo công thức :

Mức phân bổ giá trịCông cụ, dụng cụ trong một kỳ =

(1 lần sử dụng)

Giá trị công cụdụng cụ xuất dùng

b) Kế toán nhập, xuất, tồn kho công cụ, dụng cụ trên tài khoản 153 đượcthực hiện theo giá gốc

c) Việc tính giá trị công cụ, dụng cụ tồn kho cũng được thực hiện theomột trong ba phương pháp sau:

- Nhập trước - Xuất trước:

Phương pháp nhập trước, xuất trước áp dụng dựa trên giả định là giá trịhàng tồn kho được mua hoặc được sản xuất trước thì được xuất trước, và giátrị hàng tồn kho còn lại cuối kỳ là giá trị hàng tồn kho được mua hoặc sảnxuất gần thời điểm cuối kỳ Theo phương pháp này thì giá trị hàng xuất khođược tính theo giá của lô hàng nhập kho ở thời điểm đầu kỳ hoặc gần đầu kỳ,giá trị của hàng tồn kho cuối kỳ được tính theo giá của hàng nhập kho ở thờiđiểm cuối kỳ hoặc gần cuối kỳ còn tồn kho.

- Thực tế đích danh: Phương pháp tính theo giá đích danh được áp dụngdựa trên giá trị thực tế của từng thứ hàng hoá mua vào, từng thứ sản phẩm sảnxuất ra nên chỉ áp dụng cho các doanh nghiệp có ít mặt hàng hoặc mặt hàng

ổn định và nhận diện được

Bìnhquân gia quyền:Theo phương pháp bình quân gia quyền, giá trị của từng loạihàng tồn kho được tính theo giá trị trung bình của từng loại hàng tồn kho đầu

kỳ và giá trị từng loại hàng tồn kho được mua hoặc sản xuất trong kỳ Giá trịtrung bình có thể được tính theo từng kỳ hoặc sau từng lô hàng nhập về, phụthuộc vào điều kiện cụ thể của mỗi doanh nghiệp

quân gia quyền

= GTT CCDC tồn kho đầu kỳ + GTT CCDC nhập kho trong kỳ

Số lượng CCDC tồn đầu kỳ + Số lượng CCDC nhập trong kỳ

Giá trịhàng xuấttrong kỳ =

Số lượnghàng xuấttrong kỳ X

Đơn giáxuấttươngứng

cả kỳ dự trữ

d) Kế toán chi tiết công cụ, dụng cụ phải thực hiện theo từng kho, từngloại, từng nhóm, từng thứ công cụ, dụng cụ Công cụ, dụng cụ xuất dùng chosản xuất, kinh doanh, cho thuê phải được theo dõi về hiện vật và giá trị trên sổ

kế toán chi tiết theo nơi sử dụng, theo đối tượng thuê và người chịu tráchnhiệm vật chất Đối với công cụ, dụng cụ có giá trị lớn, quý hiếm phải có thểthức bảo quản đặc biệt

đ) Đối với các công cụ, dụng cụ có giá trị nhỏ khi xuất dùng cho sảnxuất, kinh doanh phải ghi nhận toàn bộ một lần vào chi phí sản xuất, kinhdoanh

e) Trường hợp công cụ, dụng cụ, bao bì luân chuyển, đồ dùng cho thuêxuất dùng hoặc cho thuê liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh trongnhiều kỳ kế toán thì được ghi nhận vào tài khoản 242 “Chi phí trả trước” vàphân bổ dần vào chi phí sản xuất, kinh doanh

g) Công cụ, dụng cụ liên quan đến các giao dịch bằng ngoại tệ được thựchiện theo quy định tại Điều 69 – hướng dẫn phương pháp kế toán chênh lệch

tỷ giá hối đoái

2.5: Tài khoản sử dụng, kết cấu và nội dung phản ánh vào tài khoản

Tài khoản sử dụng 153 “ Công cụ, dụng cụ”

Kết cấu tài khoản 153 và nội dung phản ánh vào tài khoản

Bên Nợ:

- Trị giá thực tế của công cụ, dụng cụ nhập kho do mua ngoài, tự chế,thuê ngoài gia công chế biến, nhận góp vốn;

- Trị giá công cụ, dụng cụ cho thuê nhập lại kho;

- Trị giá thực tế của công cụ, dụng cụ thừa phát hiện khi kiểm kê;