Nhận thức của nông dân và thói quen sử dụng thuốc bảo vệ thực vật pptx

• Nền nông nghiệp Việt Nam hoàn toàn là nền nông nghiệp hóa học với việc sử dụng phân bón hóa học và thuốc trừ sâu vào loại cao.. • Theo danh mục thuốc Bảo vệ thực vật BVTV do Bộ NN & PT

Nhận thức của nông dân và thói quen

sử dụng thuốc bảo vệ thực vật

Phạm Hương Thảo

Trung tâm nghiên cứu Giới, Gia đình và

Môi trường trong phát triển (CGFED)

Giới thiệu chung

• Việt Nam: 73,49% (2005) dân số sống ở nông thôn và 74% (2001) lực lượng lao động (số người từ đủ 15

tuổi trở lên)

• Hiện nay: dân số 86, triệu người, phụ nữ chiếm

50,85% Tỷ lệ lao động nữ trong nông nghiệp chiếm

53%

• Nền nông nghiệp Việt Nam hoàn toàn là nền nông

nghiệp hóa học với việc sử dụng phân bón hóa học và thuốc trừ sâu vào loại cao

• Theo danh mục thuốc Bảo vệ thực vật (BVTV) do Bộ

NN & PTNT cho phép sử dụng năm 2008, ba nhóm

thuốc trừ sâu, bệnh và cỏ chiếm đa số

Phụ nữ là người chủ yếu

phun thuốc trừ sâu

• Di cư của nam giới đến các đô thị lớn

• “…Như đợt rầy vừa qua ra đồng 95% là phụ nữ, hầu như đàn ông đều đi làm xa hết Ở nhà, hết

phun thuốc sâu vườn lại đến thuốc sâu ruộng

Như con cô nó đây, một buổi sáng đánh đi 17

bình thuốc sâu, cho đến 2 giờ chiều nó về, ăn tí

cơm rồi lại đánh tiếp cho tới tối Biết là một ngày phải hít bao cái khí độc, nhưng mà nếu lúa không đánh vậy có ngày rầy nở ra như gio thì mất ăn Cháy rầy, thì biết lấy gì mà lo cho con”

Nhận thức (nhãn mác, nồng độ)

• “ … Có khi chả nhớ cái gì Mình cứ kể sâu với

họ rồi họ bán và mình về đánh thôi Không

nhớ đến nhãn mác đâu… Của Hà Nội cũng có, của…(suy nghĩ) Đại thể là hay mua hãng của

Hà Nội Nói chung là mình cứ mua vậy thôi, chỉ quan tâm được tên thuốc, không để ý của hãng nào”.

Nhận thức liên quan đến cất trữ

• Vào mùa vụ không hộ nông dân nào không có thuốc BVTV trong nhà Nông dân tự chọn

mua, tự sử dụng, lưu giữ (81,4% hộ nông dân cất thuốc BVTV trong nhà, 16% để ngoài

vườn và 7% nhét ở chuồng lợn)

Nhận thức của nông dân

liên quan tới pha chế

• 94% số hộ sử dụng thuốc không có hướng

dẫn và chưa đến 20% hiểu biết về tính chất độc hại của thuốc Có hộ nông dân tự tăng

lượng thuốc sử dụng vì nghĩ rằng như thế

sâu bệnh sẽ bị tiêu diệt nhanh hơn, triệt để

hơn Có hộ pha chế không đúng tỉ lệ, có

người sử dụng cả thuốc ngoài danh mục Do thiếu hiểu biết về thuốc BVTV, có đến 50% số người dùng tay pha chế

Bảo hộ lao động

• Quy định sử dụng và phân phối thuốc trừ sâu

của FAO đã khuyến nghị những người nông dân nên sử dụng bảo hộ lao động Đối với phun cơ học, những hạng mục thiết yếu, nhất là ủng,

giày, áo sơ mi dài tay và quần phủ kín chân, có cả

mũ (nếu phun những cây trồng trên cao) Tuy

nhiên:

“…Vào người thì chuyện đấy là có Ví dụ như mình đánh mướp, đánh bí Ngày im gió thì nó không bay vào người, nhưng ngày nào mà gió to, khi giơ vòi

lên, nó cũng rơi vào người, thì mình phải chấp nhận vậy…”

• “…Chẳng có găng tay bao giờ, cứ làm vậy, thôi cứ

bỏ tràn đi vậy Đánh thuốc sâu cũng chẳng có

khẩu trang, khẩu chiếc gì, cứ làm bừa đi như

vậy Có lúc nào đấy thư thả thì mình cũng nhớ

đeo khẩu trang, mang bảo hộ lao động các thứ, nhưng mà lúc vội, lúc lắm việc thì cứ làm bừa đi vậy…” Người khác trả lời chúng tôi:

• “…Không, chẳng đeo khẩu trang đâu… Lúc nào

giãn việc thì còn đeo chứ vào ngày mùa, phải đi gặt cứ vội vội, vàng vàng chẳng khẩu trang,

chẳng quần áo bảo hộ nào cả, cứ quần áo bình thường mà đi thôi, cứ pha thuốc rồi là đánh

thôi…” Chủ yếu dùng áo mưa

Rác thải thuốc BVTV

• Quan sát thực địa tại Hải Hậu, cho thấy người ta vứt ngay trên đồng ruộng hoặc mương rãnh Các dụng cụ được rửa ở kênh Từ kênh lại chảy xuống gần ruộng, nơi mà người sử dụng rửa dụng cụ Người dân sống gần những nơi này rất dễ bị phơi nhiễm thuốc trừ

sâu Một nữ nông nói:

• “ …Khi mình có rác thì vứt cùng với bao bì vào hố rác còn tiện thì cứ vất ở sông cái, nó muốn chảy đi đâu thì chảy Nếu có nơi quy định thì mình vất, không có nơi quy định thì tiện đâu vất đấy Hồi trước họ có cái hố cho mình vất, khi nó đầy rồi, vất đâu thì vất, cứ quẳng

ra sông thôi, chủ yếu vất ra sông cái thôi…”

Kết luận

• Một vài phát hiện ban đầu về hiện trạng và

những thói quen sử dụng thuốc trừ sâu không an toàn của người nông dân tại xã Hải Vân rất đáng báo động Mặc dù chưa có nghiên cứu dịch tễ

học một cách toàn diện về nguy cơ tiềm ẩn cũng như các tác động của thuốc trừ sâu đến sức

khỏe người dân, nhưng qua một số nghiên cứu

ở một số nơi trên thế giới thì, tại các nước đang phát triển ngày càng có nhiều phụ nữ bị phơi

nhiễm thuốc trừ sâu tuy con số trên thực tế

chưa ước tính được Có rất nhiều các nghiên

cứu về ảnh hưởng của thuốc trừ sâu đến sức

khỏe con người