Phát triển đội ngũ giảng viên âm nhạc tại các học viện âm nhạc việt nam trongbối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay (tt)

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC NGUYỄN THỊ THU HẰNG PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN ÂM NHẠC TẠI CÁC HỌC VIỆN ÂM NHẠC VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI GIÁO DỤC HIỆN NAY Chuyên ngành QUẢN L[.]

NGUYỄN THỊ THU HẰNG

PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN ÂM NHẠC TẠI CÁC HỌC VIỆN ÂM NHẠC VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI GIÁO DỤC HIỆN NAY

Chuyên ngành: QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Mã số: 62 14 01 14

TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ QUẢN LÍ GIÁO DỤC

NĂM 2017

CÔNG TRÌNH ĐƯỢC HOÀN THÀNH TẠI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC- ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

Người hướng dẫn khoa học:

1: GS.TS Nguyễn Thị Mỹ Lộc

2: GS TSKH Phạm Lê Hòa

Phản biện:

1: PGS.TS

2: PGS.TS

Luận án được bảo vệ trước Hội đồng cấp Đại học Quốc gia chấm

luận án tiến sĩ họp tại

Vào hồi giờ ngày tháng năm 2017

Có thể tìm luận án tại:

- Thư viện Quốc gia Việt Nam

- Trung tâm Thông tin – Thư viện, Đại học Quốc gia Hà Nội

DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN ĐƯỢC CÔNG BỐ

A CÁC BÀI BÁO

1 Nguyễn Thị Thu Hằng (2014), Giáo dục âm nhạc tại các

trường phổ thông ở địa bàn tỉnh Quảng Ninh hiện nay, Số 58 -

ISSN 1859 -2910- Tạp chí Quản lý giáo dục (Học viện QLGD-

Bộ GD&ĐT)

2 Nguyễn Thị Thu Hằng (2015), Chương trình đào tạo trình

độ sau đại học các ngành văn hóa nghệ thuật từ cách tiếp cận phát triển năng lực người học, Số đặc biệt- ISSN 1859 -4964 -

Tạp chí Giáo dục nghệ thuật của Trường ĐHSP Nghệ thuật TW

3.Nguyễn Thị Thu Hằng (2016), Phát triển năng lực đội ngũ

giảng viên âm nhạc đáp ứng bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay, Số 17 - ISSN 1859 - 4964 - Tạp chí Giáo dục nghệ thuật

của Trường ĐHSP Nghệ thuật TW

4.Nguyễn Thị Thu Hằng (2017)Vai trò của đội ngũ giảng viên

âm nhạc tại các học viện âm nhạc Việt Nam trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay, Số 22 - ISSN 1859 - 4964 - Tạp chí Giáo dục nghệ thuật của Trường ĐHSP Nghệ thuật TW

B ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC

1 Nguyễn Thị Thu Hằng (2017, tham gia nghiên cứu), Giáo

dục Văn hóa biển đảo cho sinh viên các trường Đại học trên địa bàn Thành phố Hà Nội,Thành viên đề tài cấp bộ (2016-2017);

Mã số B2016 - GNT-04, Trường ĐHSP Nghệ thuật TW

lương, chế độ ưu đãi, thi đua, khen thưởng, tôn vinh để nhà giáo và

CBQL giáo dục đảm bảo cuộc sống, toàn tâm, toàn ý với sự nghiệp

trồng người

2.2 Với các Học viện Âm nhạc

Thực hiện tốt các chỉ đạo của Bộ GD&ĐT về công tác phát triển

đội ngũ GVAN âm nhạc; xây dựng kế hoạch phát triển đội ngũ GVAN của

học viện

Tăng cường công tác quản lí đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ

GVAN âm nhạc ; sử dụng hiệu quả ĐNGV; phát huy vai trò của

trưởng khoa chuyên ngành âm nhạc và GV cốt cán; thực hiện đầy

đủ các chế độ, chính sách, thi đua, khen thưởng đối với GV âm

nhạc

2.3 Với các khoa chuyên ngành âm nhạc

- Cần xây dựng kế hoạch tuyển chọn phù hợp với cơ cấu của

từng chuyên ngành, đưa ra các năng lực làm tiêu chí tuyển chọn.Trên

cơ sở đó, đề xuất với Ban giám hiệu phê duyệt, phối hợp với các

phòng ban chức năng trong học viện thực hiện tuyển chọn

- Hàng tháng, quý, năm cần tổ chức đánh giá những hoạt

động của GV âm nhạc Tập trung vào khâu đánh giá năng lực của

GVAN.Trên cơ sở đó, cần đưa ra những hạn chế của phát triển đội

ngũ GVAN âm nhạc

- Có kế hoạch đề nghị GV âm nhạc đi bồi dưỡng, đào tạo các

chuyên ngành âm nhạc; trong đó, bồi dưỡng về nhạc cụ tiên tiến của

thế giới Nghiên cứu các xu hướng phát triển của dòng âm nhạc hiện

nay, đưa ra các dự báo về phát triển âm nhạc trong những năm tiếp

theo

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Những năm qua, Đảng và Nhà nước đã quan tâm và đưa ra nhiều chủ trương, đường lối, chỉ thị, nghị quyết về phát triển đội ngũ nhà giáo trong đó có đội ngũ giảng viên, quản lý đội ngũ giảng viên tại Hội nghị TW 4 khoá VII đã khẳng định: "Giáo dục - Đào tạo là chìa khoá để

mở cửa tiến vào tương lai"; Nghị quyết TW 2 khoá VIII đã khẳng định

"Phát triển giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu"; Chỉ thị số 40 -CT/TW ngày 15/6/2004 của Ban chấp hành Trung ương Đảng (khóa IX)

về việc xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản

lý giáo dục đã nêu rõ: "Mục tiêu là xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục được chuẩn hoá, đảm bảo chất lượng, đủ về số lượng, đồng bộ về cơ cấu, đặc biệt chú trọng nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất, lối sống, lương tâm, tay nghề của nhà giáo; thông qua việc quản lý, phát triển đúng định hướng và có hiệu quả sự nghiệp giáo dục để nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực, đáp ứng những đòi hỏi ngày càng cao của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước”; Nghị quyết TW 8 khóa XI, Đảng ta đã tiếp tục khẳng định: "Giáo dục là quốc sách hàng đầu" Năm 2013, Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 4/11/2013 Hội nghị Trung ương 8 khóa XI về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục

và đào tạo trong phần nhiệm vụ, giải pháp đã nêu: “Xây dựng quy hoạch, kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục gắn với nhu cầu phát triển kinh tế-xã hội, bảo đảm an ninh, quốc phòng và hội nhập quốc tế Bên cạnh đó để thực hiện thành công

đề án “ Đào tạo tài năng trong lĩnh vực văn hóa nghệ thuật giai đoạn 2016-2025, tầm nhìn đến năm 2030” tại cáccơ sở đào tạo văn hóa nghệ thuật và các Học viện âm nhạc Việt Nam, là nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, phương pháp giảng dạy, kiểm tra đánh giá và năng lực ngoại ngữ đối với những giảng viên, giáo viên tham gia đào tạo, hướng dẫn các tài năng” [2; 3; 75]

Để đánh giá nền giáo dục âm nhạc của một quốc gia, phải nhìn thấy kết quả của hệ thống giáo dục qua các cấp bậc học, đỉnh cao của chương trình giáo dục âm nhạc được chắt lọc và hội tụ tại các cơ sở đào tạo có chức năng và nhiệm vụ đào tạo những tài năng cho đất nước, đó

là những Nhạc viện và Học viện âm nhạc, các trường Văn hóa nghệ thuật của đất nước.Trong giai đoạn hội nhập và phát triển, với quá trình cải cách mạnh mẽ và mở cửa và hội nhập quốc tế, đào tạo tài năng âm nhạc không nằm ngoài tiến trình đó Hiện nay các Học viện âm nhạc

Việt Nam đang đối mặt với hai yêu cầu đó là đào tạo tài năng âm nhạc

để đoạt được giải trong các cuộc thi âm nhạc chuyên nghiệp quốc tế, và

cung cấp nhân lực trình độ cao trong âm nhạc phục vụ xã hội Những kết

quả của chương trình đào tạo âm nhạc ở các cơ sở này sẽ đáp ứng cho

cho việc phát hiện, bồi dưỡng tài năng cho đất nướcvà nhiệm vụ bảo tồn,

xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt nam tiên tiến đậm đà bản sắc

dân tộc và hội nhập quốc tế

Hiện nay, vai trò đào tạo tài năng âm nhạc đỉnh cao lại được

ít sự quan tâm của các cấp , các ngành, nên việc thí sinh thi vào các

Học viện âm nhạc vừa ít về số lượng, kém về chất lượng, nhiều

trường Văn hóa nghệ thuật tại các tỉnh có nguy cơ bị giải thể Trước

tình trạng văn hóa đạo đức trong xã hội ngày càng xuống cấp, trong

dòng chảy của kinh tế thị trường âm nhạc trở thành thương phẩm

kinh doanh nên các chương trình showbiz bao trùm lên các hoạt động

âm nhạc Các hoạt động truyền thông cũng cần kinh doanh nên ngày

càng có nhiều chương trình âm nhạc thị trường, nhiều ca sĩ nổi lên

nhờ sự quảng bá của chương trình đã tác động đến tất cả các đối

tượng từ nhạc sĩ, ca sĩ và công chúng thưởng thức âm nhạc Sự bùng

nổ của lĩnh vực công nghệ thông tin dẫn đến những ca khúc không có

giá trị nghệ thuật, giai điệu nghèo nàn chắp vá, lời ca trống rỗng phản

cảm đã xuất hiện và phát tán rất nhanh trên các trang mạng Chính

vì vậy, sự thưởng thức âm nhạc của giới trẻ theo xu hướng đám đông

và trào lưu của giới trẻ làm mất cân bằng trong lĩnh vực thưởng thức

và đào tạo và phát triển của âm nhạc chính thống, hàn lâm Giáo dục

âm nhạc hàn lâm đứng trước nguy cơ"Chảy máu nhân tài âm nhạc

hàn lâm", với câu hỏi làm thế nào để giữ những nghệ sĩ tài năng âm

nhạc ở lại để làm việc trong nước?

Trong thời gian qua, phát triển đội ngũ GVAN tại các HVAN

Việt nam đã có những giải pháp phát triển song kết quả chưa khả

quan Vẫn còn những hạn chế do những nguyên nhân khác nhau, và

một trong những nguyên nhân chủ yếu là chưa mô tả hết công việc

của một loại lao động hết sức đặc thù của đội ngũ GVAN, chưa có

nghiên cứu nào về GVAN tại các HVAN Việt Nam để từ đó làm cơ

sở lý luận và các giải pháp phát triển họ theo hướng chuẩn hóa, tạo

điều kiện để họ tiến bộ không ngừng và theo đó chất lượng của quá

trình đào tạo cũng được đảm bảo và nâng cao Chuẩn hóa là một

trong những nguyên tắc của đổi mới giáo dục, cùng với các nguyên

tắc Hiện đại hóa, Xã hội hóa, Dân chủ hóa, Hội nhập quốc tế, chuẩn

ngũ GVAN cho thấy, bên cạnh những kết quả tích cực thì vẫn còn một số hạn chế đó là: một bộ phận GV âm nhạcyếu về chuyên môn, nghiệp vụ sư phạm, hạn chế về trình độ tin học, ngoại ngữ, ngại đổi mới phương pháp dạy học, thiếu tinh thần trách nhiệm; nhận thức của một số ít CBQL và GV về tầm quan trọng của công tác phát triển đội ngũ GVAN chưa đầy đủ Việc bồi dưỡng còn nặng hình thức, chưa hiệu quả; công tác quản lí nhiều lúc còn buông lỏng; việc thanh tra, kiểm tra chưa thường xuyên, đánh giá c òn nể nang; chính sách đãi ngộ nhiều lúc chưa thật sự tạo động lực khuyến khích GV

Trên cơ sở lí luận và thực tiễn, luận án đã đề xuất 5 giải pháp phát triển đội ngũ GVAN tại các HVAN trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay Khảo nghiệm tính cấp thiết và khả thi của 6 giải pháp cho thấy các giải pháp này được đánh giá là c ấp thiết, có tính khả thi cao và yêu cầu phải được thực hiện đồng bộ Các giải pháp này có thể áp dụng để khắc phục những hạn chế trong công tác phát triển đội ngũ GVAN tại các HVAN, góp phần thực hiện thành công mục tiêu đổi mới GD&ĐT

2 Khuyến nghị

2.1 Với Bộ Giáo dục và Đào tạo

Thực hiện tốt đề án phát triển hệ thống các trường về đào tạo sư phạm âm nhạc Tăng cường đầu tư cơ sở vật chất - kĩ thuật, kinh phí; xây dựng, đổi mới nội dung, chương trình đào tạo để nâng cao chất lượng đào tạo của các trường đại học sư phạm âm nhạc Chỉ đạo các trường sư phạm tăng cường chất lượng giảng dạy bộ môn phương pháp dạy học, phối hợp chặt chẽ với các Phòng ĐT trong việc thực tập, kiến tập cho sinh viên; chú trọng tập trung đào tạo sinh viên sư phạm âm nhạc

Triển khai hiệu quả Đề án Đổi mới căn bản và toàn diện GD&ĐT đáp ứng yêu cầu CNH - HĐH trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng XHCN và hội nhập quốc tế; triển khai cụ thể Chiến lược phát triển giáo dục giai đoạn 2011-2020 Trong đó, đặc biệt quan tâm công tác bồi dưỡng, đào tạo lại GV theo hướng dạy học tích hợp, phân hóa, phát huy năng lực và phẩm chất nghề nghiệp cho sinh viên; bồi dưỡng kiến thức cho GV thực hiện tư vấn học đường (tư vấn hướng nghiệp, tư vấn tâm lí, tư vấn học tập), về lâu dài cần quan tâm đào tạo và tuyển chọn đội ngũ GVAN này

Tiếp tục tham mưu Đảng, Nhà nước các chính sách về

các nguyên tắc sẽ góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy, giáo

dục; xây dựng đội ngũ GVAN đủ về số lượng, đồng bộ về cơ cấu,

có chất lượng; phát huy tính sáng tạo, tích cực, tinh thần trách

nhiệm của GV; nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ sư phạm

cho GV; tác động đến quá trình quản lí ĐNGV

Luận án đã tổ chức thăm dò ý kiến của CBQL, trưởng khoa

các chuyên nghành về âm nhạc các HVAN; hầu hết các ý kiến đều

hài lòng và đánh giá tính cấp thiết và khả thi của các giải pháp

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ

1 Kết luận

Phát triển đội ngũ GVAN đáp ứng yêu cầu đổi mới sự

nghiệp GD&ĐT có ý nghĩa quan trọng, là hoạt động có tính khoa

học, có mối quan hệ, tác động của nhiều yếu tố

Năng lực, phẩm chất của mỗi GV âm nhạc và của cả đội

ngũ GVAN là nhân tố quan trọng, quyết định đến chất lượng giáo

dục Đội ngũ GVAN cần phải được phát triển theohướng đủ năng

lực và phẩm chất đáp ứng việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng

cao cho đất nước, trước hết phải đào tạo cho sinh viên âm nhạc tiếp

cận nghề nghiệp và chuẩn bị cho giai đoạn sau phổ thông có chất

lượng Do vậy, việc phát triển đội ngũ GVAN cần phải được quan

tâm, nếu không sẽ không đáp ứng yêu cầu đổi mới GD&ĐT

Phát triển đội ngũ GVAN là phải thực hiện tốt các nội dung

đào tạo, bồi dưỡng từ các nhà trường sư phạm, cũng như trong quá

trình giảng dạy của GV âm nhạc, biến quá trình đào tạo thành tự đào tạo

của mỗi GVâm nhạc Đồng thời, phải đề cao vai trò quản lí đội ngũ

GVAN từ việc quy hoạch ĐNGV, làm tốt việc tuyển chọn, sử dụng,

thanh tra, kiểm tra, đánh giá, xếp loại, thực hiện chính sách đãi ngộ, đến

việc làm tốt công tác bồi dưỡng năng lực, phẩm chất, đạo đức cho mỗi

GV, cả đội ngũ tại các HVAN

Luận án đã làm tường minh các khái niệm cơ bản và hệ

thống lại cơ sở lí luận về phát triển đội ngũ GVAN Trên cơ sở đó

lựa chọn những nội dung cần thiết làm cơ sở cho việc xây dựng

khung lí luận của luận án

Từ khung lí luận, luận án đã phân tích, đánh giá thực trạng

đội ngũ GVAN và thực trạng phát triển đội ngũ GVAN ở các

HVAN Phân tích, đánh giá xác định rõ những hạn chế và nguyên

nhân dẫn đến tồn tại trên Qua đánh giá thực trạng phát triển đội

hóa góp phần xây dựng một hệ thống quản lý hướng tới chất lượng Chính vì vậy nghiên cứu phát triển đội ngũ GVAN này đáp ứng phát triển năng lực với chuẩn nghề nghiệp đạt được mục tiêu đã đề ra; cùng với đó cần bồi dưỡng phát triển đội ngũ này theo khung chuẩn của nghề nghiệp để giúp họ tiến bộ không ngừng, đề xuất những chính sách ưu tiên và đãi ngộ xứng đáng cho công việc mà họ phải đảm nhiệm là một việc hết sức quan trọng để đáp ứng được mục tiêu đào tạo được những nhân tài, những hạt giống đỏ trong nền âm nhạc của nước nhà

Bản thân tác giả luận án đã được đào tạo chuyên ngành Thanh nhạc tại Học viện âm nhạc quốc gia Việt Nam hiện là giảng viên giảng dạy bộ môn Thanh nhạc và là cán bộ quản lý chuyên môn ngành âm nhạc tại trường Đại học sư phạm Nghệ thuật TW Đây là địa chỉ có uy tín và chất lượng về các ngành đào tạo về sư phạm nghệ thuật, trong đó có ngành đào tạo truyền thống đã cung cấp nguồn nhân lực cho hệ thống giáo dục âm nhạc đạt chất lượng của nhiều bậc học trong cả nước.Với những thực trạng của hoạt động âm nhạc hiện nay, cùng với sự hưởng ứng và góp phần cho sự thành công của dự án về đào tạo tài năng trong lĩnh vực văn hóa nghệ thuật của cả nước, tác giả luôn trăn trở đi tìm những giải pháp góp phần nâng cao chất lượng của đội ngũ giảng viên Câu hỏi đặt

ra là làm thế nào để nâng cao chất lượng đội ngũ GVAN trong các

cơ sở đào tạo âm nhạc nói chung và HVAN nói riêng Với mong muốn tìm ra những giải pháp phát triển đội ngũ GVAN trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay trong các HVAN Việt Nam tác giả

chọn vấn đềnghiên cứu: “Phát triển đội ngũ giảng viên âm nhạc tại các Học viện âm nhạc Việt Nam trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay” làm đề tài của luận án

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lí luận và thực tiễn về phát triển đội ngũ GVAN, đề xuất các giải pháp phát triển đội ngũ GVAN trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay của các HVAN Việt Nam

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Đội ngũ GVAN tại các HVAN

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Phát triển đội ngũ GVAN tại các HVAN Việt Nam trong bối

cảnh đổi mới giáo dục hiện nay

4 Câu hỏi nghiên cứu

Phát triển đội ngũ GVAN trong bối cảnh đổi mới giáo dục

đang đặt ra cho các nhà quản lí những vấn đề gì, và có thể nghiên cứu

đặc thù lao động nghề nghiệp của đội ngũ này nhằm xác định khung

năng lực nghề nghiệp làm cơ sở đề xuất các giải pháp phát triển để

giải quyết các vấn đề đó không?

5 Những luận điểm bảo vệ

5.1 Giáo dục âm nhạc là loại hình lao động có tính đặc thù cao,

GVAN tại các HVAN là những tài năng âm nhạc, giảng dạy cho

những đối tượng đăc biệt, trong những hình thức tổ chức dạy học, với

các phương pháp riêng nhằm đào tạo những tài năng âm nhạc; do vậy

cần nghiên cứu những đặc thù này làm cơ sở xác định khung năng

lực riêng cho đội ngũ GVAN

5.2 Để phát triển được đội ngũ GVAN đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo

dục cần thiết phải phải tuân thủ khung năng lực trong tất cả các giai đoạn

của quá trình phát triển nguồn nhân lực, từ quy hoạch, tuyển dụng, sử

dụng, đào tạo, bồi dưỡng, đánh giá và nhất là xây dựng môi trường làm

việc, các chính sách đãi ngộ

5.3 Cần có những giải pháp đồng bộ có tính kế thừa để triển khai

hoạt động phát triển đội ngũ GVAN theo khung năng lực đã được

xác lập

6 Giả thuyết khoa học

Trong bối cảnh đổi mới giáo dục, hoạt động phát triển đội

ngũ GVAN tại các HVAN bộc lộ nhiều bất cập,một phần do ảnh

hưởng của cơ chế quản lý “cào bằng” thiếu căn cứ khoa học về đặc

thù của lao động nghệ thuật của đội ngũ này Để góp phần nâng cao

chất lượng đào tạo tài năng âm nhạc trong các HVAN Việt nam cần

có đội ngũ GVAN vừa là nhà giáo dục, vừa là nhà hoạt động xã hội,

vừa là nhà nghiên cứu, vừa là nghệ sĩ biểu diễn Nếu xây dựng được

khung năng lực đặc thù của GVAN tại các HVAN Việt Nam, có các

giải pháp triển khai đồng bộ với cơ chế quản lý đặc thù của các cơ sở

đào tạo năng khiếu-nơi ươm trồng tài năng âm nhạc của nước nhà, thì

có thể phát triển được đội ngũ GVAN đáp ứng yêu cầu đổi mới căn

bản toàn diện giáo dục âm nhạc trong bối cảnh mới

7 Nhiệm vụ nghiên cứu

Để đạt được những mục đích nghiên cứu trên, luận án xác

định những nhiệm vụ nghiên cứu sau:

7.1 Nghiên cứu cơ sở lí luận về phát triểnđội ngũ GVAN tại các HVAN

và GV, cụ thể là: 45 CBQL GD tại HVAN Huế và HVANViệt Nam;

65 GVAN hiện đang tham gia giảng dạy tại các HVAN Việt Nam;

3.5.3 Thời gian và địa điểm

Thời gian tổ chức tiến hành thực nghiệm vào tháng 7 năm

2016

Nội dung giải pháp “Xây dựng quy trình bồi dưỡng nâng cao năng lực GVAN tại các HVAN Việt Nam”

Địa điểm tại HVAN Việt Nam và HVAN Huế, HVAN thành phố Hồ Chí Minh

3.5.4 Phương pháp thực nghiệm

- Điều tra bảng hỏi;

- Thống kê, so sánh

3.5.5 Kết quả thực nghiệm

- GVAN, cán bộ QLGD đều có ý thức trách nhiệm trong việc thực nghiệm giải pháp mà luận án đề xuất;

- Các năng lực mà luận án đề xuất của đội ngũ GVAN được nâng lên;

- Các bước thực hiện quy trình được thực hiện nghiêm túc; cán bộ QLGD xây dựng kế hoạch bồi dưỡng đánh giá và xác định được các năng lực cần thiết cho bồi dưỡng;

- GVAN nhận thức đầy đủ trong việc thực hiện các quy trình

về bồi dưỡng; thông hiểu các nội dung thực nghiệm

Tiểu kết chương 3

Nâng cao năng lực, phẩm chất cho đội ngũ GVAN nhằm đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục là một nội dung được Đảng và Nhà nước ta quan tâm, đặc biệt để thực hiện đổi mới căn bản và toàn diện nền giáo dục Do đó, đòi hỏi phải phát triển đội ngũ GVAN có chất lượng Tại các HVAN, đội ngũ GVAN cơ bản đạt chuẩn về trình độ đào tạo Tuy nhiên, về năng lực sư phạm vẫn chưa có sự đồng đều trong đội ngũ, kết quả giáo dục thông qua mỗi

GV vẫn còn chênh lệch, đạo đức nghề nghiệp còn hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu mong muốn Vì vậy, phát triển đội ngũ GVAN đáp ứng yêu cầu đổi mới GD&ĐT là một việc làm hết sức cấp thiết trong giai đoạn hiện nay

Từ kết quả nghiên cứu cho thấy, các giải pháp phát triển đội ngũ GVAN đã đề xuất sẽ tác động đến các chủ thể quản lí và các khâu của quá trình quản lí, các thành tố của quá trình phát triển đội ngũ GVAN Các giải pháp này được thực hiện đồng bộ, đảm bảo

3.3 Giải pháp phát triển đội ngũ giảng viên âm nhạc tại các Học

viện âm nhạc trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay

3.3.1 Tổ chức nâng cao nhận thức các cấp quản lí về vai trò phát

triển đội ngũ giảng viên âm nhạc tại các Học viện âm nhạc Việt

Nam trong đề án “ Đào tạo tài năng trong lĩnh vực văn hóa nghệ

thuật giai đoạn 2016-2025, tầm nhìn đến năm 2030”

3.3.2 Hoàn thiện quy hoạch đội ngũ giảng viên âm nhạc tại các

Học viện âm nhạc theo khung năng lực

3.3.3 Đổi mới tuyển chọn, sử dụng giảng viên âm nhạc tại các Học

viện âm nhạc theo khung năng lực

3.3.4 Xây dựng quy trình bồi dưỡng nâng cao năng lực giảng viên

âm nhạc tại các Học viện âm nhạc Việt Nam

3.3.5 Đánh giá, sàng lọc đội ngũ giảng vi ên âm nh ạc theo khung năng

l ực

3.3.6 Bổ sung hoàn thiện chế độ, chính sách cho đội ngũ giảng viên âm

nhạc

3 4 Khảo nghiệm tính cấp thiết và tính khả thicủa các giải pháp đã đề

xuất

3.4.1 Những vấn đề chung về khảo nghiệm

a Mục đích

b Đối tượng khảo nghiệm

c Nội dung khảo nghiệm

d Phương pháp khảo nghiệm

3.4.2 Kết quả khảo nghiệm

a Kết quả khảo nghiệm về tính cấp thiết của các giải pháp

b Kết quả khảo nghiệm về tính khả thi của các giải pháp

3.5 Thực nghiệm giải pháp

3.5.1 Mục đích

Luận án sử dụng phương pháp thực nghiệm với mục đích để

kiểm chứng, thu thập thông tin được thực hiện bởi quan sát trong

điều kiện gây biến đổi đối tượng khảo sát và môi trường xung quanh

đối tượng khảo sát một cách có chủ định

Kiểm chứng tính cấp thiết và tính khả thi của việc áp dụng

giải pháp “Xây dựng quy trình bồi dưỡng nâng cao năng lực GVAN

tại các HVAN ở Việt Nam“ trong các giải pháp phát triển đội ngũ

GVAN tại các HVAN Viêt Nam đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục

3.5.2 Đối tượng

Thực nghiệm được thực hiện đối với 2 đối tượng là CBQL GD

7.2 Khảo sát, phân tích, đánh giá thực trạng phát triển đội ngũ

GVAN tại các HVAN ởViệt Nam

7.3 Đề xuất các giải pháp phát triển đội ngũ GVAN tại các HVAN

ởViệt Namtrong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay

7.4 Tiến hành thực nghiệm một số nội dung của giải pháp

8 Giới hạn phạm vi nghiên cứu

- Luận án tập trung nghiên cứu khảosát tại HVAN Quốc gia VN; HVAN Huế; Nhạc viện Tp HCM

- Luận án thu thập và phân tích các số liệu từ 2012 đến 2017 các HVAN Việt Nam

8 Phương pháp nghiên cứu

8.1 Phương pháp luận

- Phương pháp luận được sử dụng trong nghiên cứu là duy vật biện chứng và duy vật lịch sử Phương pháp duy vật biện chứng

và duy vật lịch sử là cơ sở nhận thức chung của mọi nhận thức khoa học, tác giả vận dụng các nguyên lý, quy luật, phạm trù của phép duy vật biện chứng và duy vật lịch sử để nghiên cứu phát triển đội ngũ giảng viên trong các cơ sở giáo dục đại học nói chung, phát triển đội ngũ GVAN tại các HVAN Việt Nam nói riêng theo khung năng lực, đáp ứng đổi mới giáo dục hiện nay

- Luận án sử dụng cách tiếp cận phức hợp, liên kết lí luận về phát triển nguồn nhân lực với đặc thù của nghề nghiệp và lao động nghề nghiệp của GVAN làm cơ sở xác lập khung năng lực của đội ngũ này

8.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu lí luận

Phân tích, tổng hợp, phân loại, hệ thống hoá tài liệu về phát triển đội ngũ GVAN để xây dựng cơ sở lý luận cho đề tài

8.3 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn

* Phương pháp khảo sát bằng phiếu hỏi

* Phương pháp quan sát

* Phương pháp chuyên gia

* Phương pháp tổng kết kinh nghiệm

* Phương pháp thực nghiệm

9 Đóng góp mới về lí luận và thực tiễn của luận án

- Góp phần bổ sung và làm phong phú thêm cơ sở lý luận về phát triển đội ngũ GVAN trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay

- Phản ánh thực trạng đội ngũ GVAN và phát triển đội ngũ

GVAN tại các HVAN Việt Nam

- Đề xuất các giải pháp và khảo nghiệm tính khả thi của một

số giải pháp phát triển đội ngũ GVAN tại các HVAN Việt Nam trong

bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay

10 Cấu trúc luận án

Ngoài phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, danh mục tài liệu

tham khảo và các phụ lục, luận án được trình bày trong 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về phát triển đội ngũ GVAN

Chương 2: Thực trạng phát triển đội ngũ GVAN tại các

HVAN Việt Nam trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay

Chương 3: Giải pháp phát triển đội ngũ GVAN tại các

HVAN Việt Nam trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN

ÂM NHẠC 1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề phát triển đội ngũ giảng viên

âm nhạc

1.1.1 Nghiên cứu về phát triển đội ngũ giảng viên đại học

1.1.2 Những nghiên cứu về phát triển đội ngũ giảng viên trong các

ngành nghệ thuật

1.1.3 Những vấn đề chưa được đề cập nghiên cứu

Tổng quan các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước

cho thấy quản lý, phát triển đội ngũ giảng viên là một hướng nghiên

cứu được đề cập chuyên sâu trong rất nhiều công trình Các công

trình nghiên cứu về phát triển nguồn nhân lực và đội ngũ giảng viên

cũng rất đa dạng và phong phú, có những công trình nghiên cứu về

phát triển đội ngũ giảng viên nói chung nhưng chưa cóđề cập tới việc

phát triển giảng viên một khối ngành cụ thể, trên cơ sở chức trách của

giảng viên trongđại học Đặc biệt vấn đề nghiên cứu về đội ngũ

GVAN trong lĩnh vực đào tạo nhân tài mang tính chất âm nhạc hàn

lâm ở các Học viện âm nhạc tại Việt Nam trong bối cảnh hiện nay

còn thiếu vắng

GVAN là những nhà giáo giảng dạy trong các cơ sở đào tạo

đại học có đào tạo ngành âm nhạc, các học viện âm nhạc; có tiêu

chuẩn, chức trách, nhiệm vụ và quyền hạn theo quy định của Nhà

nước nói chung và những quy định đặc thù, có chuyên mônđào tạo và

giảng dạy âm nhạc.Phát triển đội ngũ GVAN thực chất cũng là một

một cách toàn diện, công bằng, khách quan và chính xác Do đó, hiện nay vẫn còn có một bộ phận GVAN năng lực sư phạm chưa tương xứng với trình độ đào tạo, chưa đáp ứng yêu cầu và chưa mẫu mực trong phẩm chất, đạo đức,

- Công tác đào tạo, bồi dưỡng còn nhiều hạn chế, chưa quan tâm nhiều đến việc bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ

- Hoạt động đánh giá, sàng lọc giảng viên có thực hiện, song hoạt động đánh giá chưa rõ ràng, chi tiết, chưa có các tiêu chí đánh giá rõ ràng về năng lực GVAN

- Trong công tác thi đua, khen thưởng, các chế độ, chính sách đối với nghệ sĩ, nhạc sĩ có công không được gây phiền toái, quá nhiều thủ tục; chính sách trả lương cho GVAN còn nhiều bất cập với đồng lương ít ỏi cho việc thực hiện nhiệm vụ chức trách GVAN; thủ tục đi học bồi dưỡng, đào tạo bồi dưỡng cũng như kinh phí còn chưa đáp ứng được nhu cầu học tập của GVAN; chính sách

về NCKH còn e hẹp các đề tài nghiên cứu

- Các yếu tố tác động chưa được đánh giá cao; bởi nhận thức

và sự quan tâm của đội ngũ cán bộ QLGD, GVAN trong HVAN

Từ những bất cập đó, luận án đề xuất giải pháp hạn chế trong chương 3; để phát triển ĐNGV tại các HVAN cần có đội ngũ GVAN được chuẩn hóa, đáp ứng được yêu cầu đổi mới GD-ĐT Các HVAN cần phát huy kết quả đạt được, tháo gỡ những khó khăn, khắc phục những tồn tại, yếu kém, tập trung đề ra giải pháp hiệu quả, phù hợp với sự phát triển, đổi mới của đất nước, với tình hình thực tế của các HVAN

CHƯƠNG 3 GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN ÂM NHẠC

TẠI CÁC HỌC VIỆN ÂM NHẠC VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI GIÁO DỤC HIỆN NAY 3.1 Định hướng phát triển đội ngũ giảng viên âm nhạc tại các học viện âm nhạc Việt Nam

3.2 Các nguyên tắc đề xuất giải pháp

a Đảm bảo tính đồng bộ

b Đảm bảo tính thực tiễn

c Đảm bảo tính kế thừa

d Đảm bảo tính khả thi

c Đảm bảo tính đặc thù trong lĩnh vực âm nhạc

2.4.3 Thực trạng phát triển đội ngũ giảng viên âm nhạc tại các

Học viện âm nhạc Việt Nam

2.4.3.1 Thực trạng quy hoạch đội ngũ giảng viênâm nhạc tại các

Học viện âm nhạc Việt Nam

2.4.3.2 Thực trạng tuyển chọn, sử dụng giảng viên âm nhạc

a Tuyển chọn giảng viênâm nhạc

b Sử dụng giảng viên âm nhạc

2.4.3.3 Thực trạng về đào tạo, bồi dưỡng giảng viên âm nhạc

a Về phẩm chất chính trị, đạo đức

b Về chuyên môn, nghiệp vụ

2.4.3.4 Thực trạng đánh giá, sàng lọc đội ngũ giảng viên âm nhạc

2.4.3.5 Thực trạng chính sách đãi ngộ giảng viên âm nhạc

2.5 Thực trạng yếu tố tác động đến phát triển đội ngũ giảng viên

âm nhạc

Hiện nay, giáo dục âm nhạc không thiểu đối với sự phát triển

toàn diện đối với cá nhân mỗi con người có giáo dục Với môi trường

thế giới luôn có sự biến đổi do vậy giáo dục âm nhạc luôn chịu tác

động bởi nhiều yếu tố như: Đổi mới mục tiêu, nội dung, phương pháp

dạy và học đại học; Đổi mới chương trình đào tạo đại học; Đổi mới

kiểm tra đánh giá; Đổi mới quản lí trong trường đại học (Học viện);

Tác động của yếu tố chính trị, kinh tế, xã hội; Tác động của cơ chế,

chính sách quản lí của Nhà nước và GD&ĐT; Môi trường đào tạo

âm nhạc

2.6 Đánh giá thực trạng phát triển đội ngũ giảng viên âm nhạc

tại các Học viện Âm nhạc Việt Nam

2.6.1 Điểm mạnh

2.6.2 Điểm yếu

2.6.3 Cơ hội

2.6.4 Thách thức

Tiểu kết chương 2

- Công tác quy hoạch phát triển GVAN chưa thực sự được

chú trọng đã dẫn đến tình trạng chưa đồng bộ về cơ cấu, thiếu

GVAN ở một số bộ môn, môn học; chất lượng GVAN, tỉ lệ GVAN

ở các HVAN

- Công tác tuyển chọn GVAN mới chú trọng đến các tiêu chuẩn về

trình độ đào tạo, nặng về bằng cấp, chưa xây dựng được bộ tiêu chí

đánh giá chính xác về năng lực sư phạm nghệ thuật, về phẩm chất

đạo đức nghề nghiệp nên chưa thật sự đảm bảo tuyển chọn GVAN

trong vấn đề phát triển nguồn nhân lực GD&ĐT để đáp ứng các nhiệm vụ của ngành và phù hợp với yêu cầu hội nhập quốc tế Phát triển ĐNGV âm nhạc nhằm mục tiêu tăng quy mô đào tạo, nâng cao chất lượng giảng dạy trong các học viện âm nhạc, mục tiêu cuối cùng

là đào tạo được nguồn nhân lực có chất lượng cao đáp ứng yêu cầu của phát triển bền vững ngang tầm và hội nhập quốc tế.Đây cũng là yêu cầu của đổi mới căn bản toàn diện giáo dục Việt Nam trong bối cảnh hiện nay

Các công trình nghiên cứu khá "gần" với lĩnh vực nghiên cứu của đề tài luận án Đây cũng là nhóm công trình nghiên cứu khá toàn diện về các vấn đề liên quan đến QL, QL nhân lực nói chung, phát triển đội ngũ giảng viên cho GDĐH nói riêng, một số tác giả đã nghiên cứu đến cơ sở đào tạo mang tính đặc thù về nghệ thuật Tuy nhiên vẫn thiếu vắng vấn đề phát triển đội ngũ GVAN ở các cơ sở đào tạo chuyên ngành âm nhạc, nhất là vấn đề đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay Từ những công trình nghiên cứu nói trên, tác giả luận án nghiên cứu để bổ sung thêm cơ sở lý luận cho đề tài nghiên cứu của mình về nội dung phát triển đội ngũ GVAN theo hướng tiếp cận năng lực, đưa ra các giải pháp phát triển đội ngũ GVAN tại các HVAN Việt Nam Qua tổng hợp các công trình nghiên cứu, tác giả nhận thấy đây là một lĩnh vực có nội dung phong phú, thiết thực và là sự quan tâm của các HVAN ở nước ta, nhưng đang là vấn đề còn bỏ ngỏ mà luận án sẽ tìm hiểu, nghiên cứu

1.2 Các khái niệm công cụ của luận án

1.2.1 Giảng viên, đội ngũ giảng viên

a Giảng viên

Giảng viên là những nhà giáo giảng dạy ở các trường đại học (học viện), cao đẳng, có tiêu chuẩn, chức trách, nhiệm vụ và quyền hạn theo quy định của Nhà nước nói chung và quy định đặc thù của từng trường đại học, cao đẳng nói riêng GV vừa có chức trách của viên chức sự nghiệp, vừa có chức trách của nhà giáo, nhà khoa học, nhà hoạt động xã hội

b Đội ngũ giảng viên

Đội ngũ là tập hợp gồm nhiều người có cùng chức năng hoặc nghề nghiệp tạo thành một lực lượng Trong lĩnh vực GD&ĐT, thuật ngữ đội ngũ cũng được sử dụng để chỉ những tập hợp người được phân biệt với nhau về chức năng trong hệ thống GD&ĐT

1.2.2 Học viện âm nhạc/Nhạc viện

Học viện âm nhạc là cơ sở giáo dục đại học dành riêng hoạt

động học tập, đào tạo và nghiên cứu về lĩnh vực âm nhạc; nằm trong

hệ thống giáo dục quốc dân có tính chất đặc điểm hoạt động về

GD-ĐT như các cơ sở đào tạo đại học khác

Học viện âm nhạc là trung tâm nghiên cứu, đào tạo tài năng

âm nhạc, những nhà hoạt động trong lĩnh vực âm nhạc Trong hệ

thống giáo dục âm nhạc hiện nay Nhạc viện ở Việt Nam có nét tương

đồng như các HVAN

Học viện âm nhạc (Academy of Music) là cơ sở đào tạo dành

riêng cho hoạt độngđào tạo tài năng âm nhạc, cứu và biểu diễnâm

nhạc Cơ sở đào tạo này còn có thể có tên gọi Nhạc viện

(Conservatory) Các hoạt động ở HVAN bao gồm đào tạo sinh viên

có năng khiếu đặc biệt, những tài năng âm nhạc để trở thành những

nghệ sĩ trong các lĩnh vực biểu diễn nhạc cụ, thanh nhạc, sáng tác âm

nhạc,chỉ huy dàn nhạc, nghiên cứu lý luận âm nhạc, khoa học âm

nhạc Trong luận án khái niệm “Học viện âm nhạc” được hiểu bao

gồm cả Nhạc viện

1.2.3 Giảng viên âm nhạc

a Về năng lực giảng dạy (bao gồm năng lực chuyên môn và

năng lực sư phạm)

* Năng lực chuyên môn bao gồm:

Có năng lực phát hiện những tài năng âm nhạc;

Có tài năng âm nhạc, có trình độ chuyên môn cao ở trình độ

sau đại học một chuyên ngành âm nhạc cụ thể, được đào tạo theo hệ

thống chính quy tại các HVAN trong nước hoặc quốc tế;

- Có khả năng biểu diễn, sáng tác một chuyên ngành cụ thể

(thanh nhạc, nhạc cụ, sáng tác, chỉ huy)

* Năng lực sư phạm bao gồm:

- Có năng lực lưa chọn, phối hợp các phương pháp sư phạm

mang tính đặc thù (truyền nghề, truyền kinh nghiệm, cảm hứng);

- Là tấm gương phản chiếu của người học “Thầy nào trò

đấy”

b Về năng lực nghiên cứu

- Có năng lực nghiên cứu chuyên ngành âm nhạc giảng dạy;

- Có năng lực sáng tác, phê bình âm nhạc;

- Có năng lực nghiên cứu nghệ thuật biểu diễn âm nhạc

c Về năng lực hoạt động xã hội, phục vụ cộng đồng

- Có năng lực hoạt động xã hội, bằng tài năng của mình

2.3 Giới thiệu về khảo sát thực trạng

Để thực hiện nhiệm vụ khảo sát thực trạng phát triển đội ngũ GVAN tại các HVAN Việt Nam theo hướng chuẩn hóa, tác giả luận

án tập trung đi sâu vào tổ chức thực hiện và phân tích khảo sát những nội dung cần tiến hành như sau:

2.3.1 Mục đích khảo sát

Để đánh giá đúng thực trạng phát triển đội ngũ GVAN tại các HVANtheo hướng tiếp cận năng lực Thông qua đó làm rõ một số vấn đề chưa được nghiên cứu hoặc còn chưa được nghiên cứu sâu về phát triển đội ngũ này làm cơ sở đề xuất các giải pháp phát triển đội ngũ

GVAN tại các HVAN Việt Nam

2.3.2 Nội dung khảo sát

(1) Thực trạng đội ngũ GVAN tại các HVAN dựa trên khung năng lực;

(2)Thực trạng phát triển đội ngũ GVAN tại các HVAN (3) Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động phát triển đội ngũ này

2.3.3 Phương pháp khảo sát

- Điều tra bằng bẳng hỏi

- Điều tra các số liệu thứ cấp qua các báo cáo nghiên cứu, các báo cáo năm học từ năm 2012-2017

- Phương pháp xử lí thông tin

2.3.4 Đối tượng khảo sát

Tổng số phiếu điều tra 448 phiếu, luận án dựa trên phương pháp lựa chọn mẫu sắc suất; với số lượng phiếu theo đối tượng khảo sát như sau: (1) Đối tượng cán bộ QLGD tại các HVAN Việt Nam (2) Đối tượng với GVAN

2.3.5 Xử lý số liệu khảo sát

a Mô hình nghiên cứu

b Xử lý số liệu khảo sát

2.4 Kết quả khảo sát

2.4.1 Hiện trạng đánh giá mức độ cần thiết của khung năng lực giảng viên âm nhạc

2.4.2 Thực trạng đội ngũ giảng viên âm nhạc tại các Học viện âm nhạc Việt Nam

a Số lượng, cơ cấu, trình độ đào tạo giảng viên âm nhạc

b Trình độ lý luận, chuyên môn nghiệp vụ của đội ngũ giảng viên âm nhạc