T�P CHÍ Y D��C H�C C�N TH� � S� 26/2020 103 5 Goulart C S , Nouer P R , Mouramartins L , Garbin I U , de Fatima Zanirato Lizarelli R,K (2006), "Photoradiation and orthodontic movement experimental stu[.]
Trang 15 Goulart C.S., Nouer P.R., Mouramartins L., Garbin I.U., de Fatima Zanirato Lizarelli R,K
(2006), "Photoradiation and orthodontic movement: experimental study with canines",
Photomed Laser Surg, 24(2), pp.192-196
6 Hasler R., Schmid G., Ingervall B (1997), “A clinical comparison of the rate of maxillary canine retraction into healed and recent extraction sites-a pilot study”, European Journal of Orthodontics 19 , pp 711- 719
7 Kansal A., Kittur N., Dahiya P (2014), "Effects of low-intensity laser therapy on the rate of orthodontic tooth movement: A clinical trial", Dent Res J, 11 (4), pp.481-488
8 Kawasaki K., Shimizu N (2000), "Effects of Low-Energy Laser Irradiation on Bone Remodeling During Experimental Tooth Movement in Rats", Lasers in Surgery and
Medicine, 26, pp.282-291
9 Mester E., Mester A.F., Mester A (1985), "The biomedical effects of laser application", Lasers
Surg Med, 5, pp.31-39
10 Seifi M, Shafeei HA, Daneshdoost S, Mir M (2007), "Effects of two types of low-level laser wave lengths (850 and 630 nm) on the orthodontic tooth movements in rabbits", Lasers Med Sci,
22(4), pp.261-64
11 Sousa M., Scanavini M., Sannomiya E., Velasco L., Angelieri F (2011), "Influence of Low-Level Laser on the Speed of Orthodontic Movement", Photomedicine and Laser Surgery, 29 (3),
pp 191-196
12 Yoshida T, Yamaguchi M, Utsunomiya T (2009), "Low-energy laser irradiation accelerates the velocity of tooth movement via stimulation of the alveolar bone remodeling", Orthodontics &
Craniofacial Research, 12 (4), pp 289-298
13 Youssef M., Ashkar S., Hamade E (2008), "The effect of low-level laser therapy during orthodontic movement: a preliminary study", Lasers Med Sci, 23, pp.27-33
(Ngày nh n bài:04/03/2020 - Ngày duy t ng bài:11/4/2020)
Hoàng Minh Tú 1* , Lê V n C ng 2 , Võ Hu nh Trang 1
1 Tr ng i h c Y D c C n Th
2 Tr ng i h c Y D c Thành ph H Chí Minh
*Email: hmtu@ctump.edu.vn
TÓM T T
t v n : V t t ch c ph thu c vào nhánh xuyên ng m ch mông trên ( MMT) là
ngu n v t li u có giá tr trong i u tr t o hình ng c sau ph u thu t o n nh M c tiêu: xác nh
nguyên y, kích th c và v trí phân b trên da c a các nhánh xuyên MMT xác ng i p formol i t ng và ph ng pháp nghiên c u: nghiên c u mô t c t ngang trên 15 thi th ng i
có vùng mông còn nguyên v n c p formol, t i B Môn Gi i Ph u, Tr ng i H c Y D c
C n Th t 9/2013 n 09/2014 K t qu : t t c các nhánh xuyên MMT u xu t phát t nhánh nông ng m ch mông trên Chi u dài và ng kính trung bình c a nhánh xuyê n MMT là: 4,34
± 0,58 cm và 0,74 ± 0,08 mm S nhánh xuyên ra da c a MMT trung bình là 1,4 ± 0,56 nhánh
T t c các v trí phân b trên da c a các nhánh xuyên MMT u n m phía trong ng th ng
n i gai ch u sau trên (GCST) – m u chuy n l n x ng ùi (MCLX ) Các nhánh xuyên MMT có
Trang 2s phân b r ng t 7% - 43% xung quanh ng th ng n i GCST - MCLX H u h t các nhánh xuyên ra da c a MMT u n m 1/4 trên trong c a vùng mông K t lu n: Chi u dài và ng kính các nhánh xuyên ng m ch mông trên áp ng c kh n ng khâu n i m ch máu trong các
ph u thu t t o hình s d ng chuy n v t t do có cu ng
T khóa: ng m ch mông trên, v t nhánh xuyên ng m ch mông trên, gi i ph u
ABSTRACTS
ANATOMICAL CHARACTERISTICS OF THE SUPERIOR GLUTEAL PERFORATOR ARTERY BRANCHES ON THE CADAVERS
MARINATED IN FORMOL IN ANATOMY DEPARTMENT, CAN THO
UNIVERSITY OF MEDICINE AND PHARMACY
Hoang Minh Tu 1 , Le Van Cuong 2 , Vo Huynh Trang 1
1 Can Tho University of Medicine and Pharmacy
2 University of Medicine and Pharmacy at Ho Chi Minh City
Background: The organ flap depends on the superior gluteal perforator artery (SGPA) is
a valuable alternative plastic material of the breast reconstruction after mastectomy Objectives:
To determine the origin, size and location of distribution on the skin of the superior gluteal
perforator artery branches (SGPAB) in formol mummified cadavers Materials and methods: this
was a cross-sectional descriptive study on 15 cadavers with intact buttocks marinated in formol, in Anatomy department,Can Tho University of Medicine and Pharmacy from September 2013 to
September 2014 Results: all of SGPAB originated from the superior gluteal artery (SGA) The
average length and diameter of the SGPAB was: 4.34 ± 0.58 cm and 0.74 ± 0.08 mm The average number of percutaneous branches of SGA was 1.4 ± 0.56 branches All locations distributed on the skin of the SGPAB were located in the medial straight line connecting the posterior superior iliac spine (PSIS) to the greater trochanter (GT) SGPAB had a wide distribution of 7% - 43% around the straight line connecting PSIS – GT Most of the percutaneous branches of the SGA were
located on the inner upper quarter of the buttock Conclusions: The length and diameter of the
SGPA meet the ability of blood vessel sutures in plastic surgery using peduncle free flap
Keywords: superior gluteal artery, superior gluteal perforator artery flap, anatomy
Tái t o vú t thân là m t ph ng pháp th ng c áp d ng trong i u tr ung th
vú giai o n s m Ngày nay, các v t vùng b ng chính là ngu n v t li u ch y u dùng trong ph ng pháp này Tuy nhiên, có nh ng tr ng h p ngu n v t li u này không có s n
nh trên b nh nhân có v t s o quá l n vùng b ng ho c b nh nhân quá g y Khi ó, v t nhánh xuyên ng m ch mông trên chính là ngu n v t li u thay th có giá tr V i u i m
b o t n c ch c n ng c liên quan, gi m thi u nh ng bi n d ng t i n i cho v t và cu ng
m ch dài nh l y m ch xuyên cùng v i ng m ch chính [1], v t nhánh xuyên ng m ch mông trên tr thành s l a ch n th hai sau v t ng m ch th ng v sâu (DIEAP) c
s d ng trong tái t o vú t thân Theo tác gi Baumeister S và c ng s , ây là m t ph ng pháp có t l ph u thu t thành công cao 93% [5] Nh n th c c t m quan tr ng trong
ng d ng v t nhánh xuyên ng m ch mông trên trong lâm sàng, các ph u thu t viên c n
n m v ng các m c gi i ph u vùng mông, c bi t là v trí phân b trên da c a các nhánh xuyên ng m ch mông trên T ó, chúng tôi ti n hành tài “Nghiên c u gi i ph u v t nhánh xuyên ng m ch mông trên xác ng i B môn Gi i ph u, Tr ng i H c Y
D c C n Th n m 2013 - 2014” v i m c tiêu xác nh nguyên y, kích th c và v trí phân b trên da c a các nhánh xuyên ng m ch mông trên trên xác ng i p formol
Trang 3II I T NG VÀ PH NG PHÁP NGHIÊN C U
Nghiên c u th c hi n trên các thi th ng i c p formol, t i B Môn Gi i
Ph u, Tr ng i H c Y D c C n Th t tháng 9/2013 n 09/2014 Các thi th có vùng mông nguyên v n, không b bi n d ng ho c m t c u trúc da, c , m ch máu, th n kinh vùng mông
Thi t k nghiên c u mô t c t ngang, l y m u thu n ti n trên 30 m u t 15 thi th
ng i c p formol t i B môn Gi i ph u, Tr ng i H c Y D c C n Th K t qu nghiên c u c x lý và phân tích s li u b ng ph n m m th ng kê SPSS 20.0 và các phép toán thông th ng
Ph ng pháp, k thu t c dùng n là ph u tích, o c, ch p l i nh và v l i
s
III K T QU NGHIÊN C U
* Nguyên y, kích th c nhánh xuyên ng m ch mông trên: T i vùng mông, t t
c các nhánh xuyên c a ng m ch mông trên u xu t phát t nhánh nông c a ng
m ch mông trên Chi u dài trung bình c a nhánh xuyên MMT là: 4,34 ± 0,58 cm Giá tr thay i trong kho ng 3 – 5,25 cm ng kính trung bình c a nhánh xuyên MMT là: 0,74 ± 0,1 mm Giá tr thay i trong kho ng 0,6 – 0,86 mm
* V trí phân b trên da c a các nhánh xuyên ng m ch mông trên
Hình 1: Nhánh xuyên c a MMT
S nhánh xuyên ra da c a MMT trung bình là 1,4 ± 0,56 m ch Giá tr thay i t 1 – 3 nhánh Kho ng cách trung bình t v trí nhánh xuyên trên da n ng th ng n i GCST – MCLX là: 0,94 ± 0,76 cm Giá tr thay i trong kho ng 0,02 – 3,03 cm Kho ng cách trung bình t hình chi u c a v trí nhánh xuyên trên da trên ng th ng n i GCST – MCLX n GCST là: 3,31 ± 1,17 cm Giá tr thay i trong kho ng 1,15 – 6,63 cm
V trí phân b t ng nhánh xuyên trên da c th hi n trên m t bi u v i 2 tr c tung và tr c hoành Trong ó, tr c tung là ng th ng n i gai ch u sau trên (GCST) và
m u chuy n l n x ng ùi (MCLX ), tr c hoành là ng th ng vuông góc v i tr c tung
t i trung i m ng th ng n i GCST - MCLX Kho ng cách t v trí nhánh xuyên trên
da n ng th ng n i GCST – MCLX s c bi u di n trên tr c hoành và kho ng cách t hình chi u c a v trí nhánh xuyên trên da trên ng th ng n i GCST – MCLX
n GCST s c bi u di n trên tr c tung Tuy nhiên, có th so sánh các kho ng cách này trên các b nh nhân khác nhau thì v trí phân b c a các nhánh xuyên s c tính
b ng n v ph n tr m c a kho ng cách GCST – MCLX V trí phân b trên da c a các nhánh xuyên MMT s c th hi n b i hình 2
Trang 4Hình 2: V trí phân b trên da c a các nhánh xuyên MMT mông ph i (hình trên) và
mông trái (hình d i)
IV BÀN LU N
Trong nghiên c u c a tôi, t t c các nhánh xuyên ng m ch mông trên u xu t phát t nhánh nông ng m ch mông trên
Chi u dài trung bình c a nhánh xuyên MMT là: 4,34 ± 0,58 cm và k t qu này g n
gi ng tác gi Tanvaa Tansatit [6] ng kính trung bình c a nhánh xuyên MMT là: 0,74 ± 0,1 mm, k t qu này gi ng v i tác gi Ahmadzadeh R [2], Warren M [7] nh ng ng n h n so
v i Tanvaa Tansatit [6] và Kimihiro [3] V i chi u dài nhánh xuyên trung bình 4,34 cm ng ngh a v i vi c chúng ta có th di chuy n v t nhánh xuyên MMT 1 o n trung bình 4,34 cm Không nh ng v y, t ng thêm chi u dài cu ng m ch, chúng ta có th ph u tích sâu xu ng
d i c theo hành trình c a nhánh xuyên MMT, giúp kh n ng di ng c a v t t t h n Sau khi xác nh ng kính ngoài, các ph u thu t viên s l a ch n nhánh xuyên chính c p máu
Trang 5cho v t Các nhánh nh h n không phù h p s c th t bu c Trong nghiên c u c a chúng tôi, chi u dài nhánh nông MMT trung bình là 1,39 cm, i u này có ngh a là cu ng m ch c a
v t nhánh xuyên MMT có th là 1,39 cm + 4,34 cm = 5,73 cm n u ti p t c bóc tách theo hành trình nhánh xuyên t i v trí tách ra nhánh nông MMT t MMT i u này r t quan
tr ng trong i u tr loét t è vùng cùng c t Khi chi u dài cu ng m ch c a v t càng l n, chúng ta càng thu n l i h n trong vi c di chuy n v t n các v trí khuy t t n xa h n, cung xoay v t l n và c bi t s linh ho t trong thi t k làm cho hình d ng mông không b bi n i
mà v n m b o m c ích che ph
B ng 1 So sánh kích th c nhánh xuyên MMT
Tác gi Chi u dài (cm) ng kính (mm)
Qua nghiên c u, s nhánh xuyên trung bình là 1,4 ± 0,56 nhánh, thay i trong kho ng
1 – 3 m ch K t qu này th p h n so v i tác gi Tanvaa Tansatit [6], W.C.Song [4] và Ahmadzadeh R [2] S chênh l ch này là do khác bi t v ph ng ti n và thi t b s d ng trong nghiên c u Các tác gi trên xác nh s nhánh xuyên ra da c a MMT b ng cách tiêm ch t c n quang vào ng m ch r i ti n hành ch p X- Quang m ch máu S l ng nhánh xuyên nhi u chính là m t trong các u i m c a v t nhánh xuyên MMT Qua ó,
v t c nuôi d ng t t h n, gi m nguy c th t b i sau khi chuy n v t vì nuôi d ng kém M t khác, s l ng nhánh xuyên ra da nhi u giúp cho các ph u thu t viên có nhi u
s l a ch n nhánh xuyên t t nh t dùng trong ph u thu t c ng nh có th thay th nhánh xuyên khác n u nh th t b i trong quá trình ph u tích tr c ó
B ng 2 So sánh s nhánh xuyên ra da c a MMT
Trong nghiên c u c a chúng tôi, t t c các v trí phân b trên da c a các nhánh xuyên MMT u n m phía trong c a tr c tung ( ng th ng n i GCST – MCLX ) Khi d a vào tr c tung, các nhánh xuyên MMT có s phân b r ng t 7% - 43%, d a vào
tr c hoành, các nhánh xuyên MMT có s phân b t 2% - 26% K t qu này g n gi ng
v i k t qu c a tác gi Kimihiro Nojima [3], ph n l n v trí phân b nhánh xuyên MMT trên da u n m 1/4 trên trong c a m t ph ng c chia b i ng th ng n i GCST – MCLX và ng th ng vuông góc v i ng th ng n i GCST - MCLX t i trung i m
c a nó
Trang 6Theo nghiên c u c a tác gi W.C.Song [4], sau khi t ng h p các v trí c a các nhánh xuyên vùng mông, tác gi ã phát hi n m t khu v c có m t th p s xu t hi n c a các nhánh xuyên Khu v c này chia vùng mông thành hai ph n trên và d i Ph n trên chi m 2/5 di n tích c mông l n và ph n d i chi m 3/5 di n tích c a c này Các nhánh xuyên
xu t phát t MMT n m 2/5 trên Các nhánh xuyên phân b r i rác và không có hình
nh i n hình K t qu này c bi u di n hình 4 v i các nhánh xuyên phân b không
u nh ng c chia thành ph n trên và ph n d i b ng m t khu v c có m t xu t hi n
Hình 3: S th hi n v trí phân b trên da c a các m ch xuyên c a tác gi Kimihiro [3] và
chúng tôi
Trang 7nhánh xuyên th p Khu v c này c bi u di n b ng m t ng th ng t ng t ng k t
n i hai m i tên
Hình 4: Hình nh bi u di n s phân b m ch xuyên trên c mông l n [4]
Bên c nh ó, tác gi Ahmadzadeh [2] l i xác nh v trí các m ch xuyên c a MMT
n m 2/3 trên ng th ng n i GCST – MCLX V trí này c th hi n rõ hình 5
Hình 5: Hình nh bi u di n s phân b c a nhánh xuyên MMT (b) V trí ánh d u (x) là
gai ch u sau trên và m u chuy n l n x ng ùi [2]
T t c các nghiên c u trên u cho th y nhánh xuyên MMT th ng xu t hi n trong góc 1/4 trên - trong c a m t ph ng t o b i hai ng th ng: ng th ng n i GCST – MCLX và ng th ng vuông góc v i ng th ng n i GCST – MCLX t i trung
i m c a nó V trí phân b các nhánh xuyên này t p trung nhi u sát 1/2 trên – trong
ng th ng n i GCST – MCLX và gi m d n cho n v trí cách ng th ng này 3 cm Trong ph u tích v t nhánh xuyên, vi c xác nh chính xác v trí nhánh xuyên là v n h t
s c quan tr ng T i các c s tuy n chuyên khoa, máy Doppler th ng c s d ng giúp các ph u thu t viên xác nh v trí nhánh xuyên tr c m Tuy nhiên, trong m t s
tr ng h p, s an chéo ng i c a các m ch máu t o nên s nh m l n cho ph u thu t viên v v trí nhánh xuyên do ch ng l p âm thanh khi dò m ch b ng máy Doppler t o
Trang 8thu n l i cho các ph u thu t viên có th nh hình khu v c t p trung nhánh xuyên c ng
nh các ph u thu t viên tuy n c s n i không có Doppler có th xác nh v trí nhánh xuyên tr c m , nghiên c u c a chúng tôi ã gi i h n l i khu v c th ng xu t hi n nhánh xuyên MMT T ó giúp ti t ki m th i gian ph u thu t và gi m thi u t n th ng các mô lân c n trong quá trình tìm ki m m ch
Các nghiên c u c a các tác gi v v trí phân b c a nhánh xuyên MMT c th
hi n thông qua b ng 3
B ng 3 V trí phân b trên da c a các nhánh xuyên MMT
Tác gi
V trí
Tr c hoành Tr c tung
S phân b (%)
Kho ng thay
i (%)
S phân b (%)
Kho ng thay
i (%)
Chúng tôi 11 ± 6,8 0,2 – 26,3 22,8 ± 8,8 7,9 – 43,2 Kimihiro [3] 5,6 ± 9,1 10 - 26 40,5 ± 11,9 16 - 58 Tansatit [6] Sát ng th ng n i GCST - MCLX
Ahmadzadeh [9] 2/3 trên c a ng th ng n i GCST -MCLX
W.C.Song [4] 2/5 trên c a vùng mông nh ng t p trung ch y u vùng trung tâm
V K T LU N
Nghiên c u trên 30 vùng mông trên xác ng i p formol t i B môn Gi i Ph u,
Tr ng i h c Y D c C n Th ã xác nh c t t c các nhánh xuyên ng m ch
mông trên u xu t phát t nhánh nông ng m ch mông trên Chi u dài trung bình c a nhánh xuyên MMT là: 4,34 ± 0,58 cm ng kính trung bình c a nhánh xuyên MMT
là: 0,74 ± 0,08 mm S nhánh xuyên ra da c a MMT trung bình là 1,4 ± 0,56 nhánh T t
c các v trí phân b trên da c a các nhánh xuyên MMT u n m phía trong c a tr c tung ( ng th ng n i GCST – MCLX ) D a vào tr c tung, các nhánh xuyên MMT có
s phân b r ng t 7% - 43% D a vào tr c hoành, các nhánh xuyên MMT có s phân
b t 2% - 26% Bên c nh ó, nh n th y h u h t các nhánh xuyên ra da c a MMT u
n m 1/4 trên trong c a vùng mông
TÀI LI U THAM KH O
1 Tr n Thi t S n, Nguy n B c Hùng (2011), “V t m ch xuyên ng d ng trong ph u thu t
t o hình”, T p chí nghiên c u Y h c, 77(6), tr 11-15
2 Ahmadzadeh R., Bergeron L., Tang M., Morris S F (2007), “The superior and inferior
gluteal artery perforator flaps”, Plast Reconstr Surg, 120(6), pp 1551-6
3 Kimihiro N, Spencer A B., Cengiz A et al (2006), “Defining Vascular Supply and Territory of
Thinned Perforator Flaps: Part II Superior Gluteal Artery Perforator Flap”, Plast Reconstr Surg,
118, pp 1338-1647
4 Song W C., Bae S M., Han S H., Koh K S.(2006), “Anatomical and radiological study
of the superior and inferior gluteal arteries in the gluteus maximus muscle for
musculocutaneous flap in Koreans”, Journal of Plastic, Reconstructive & Aesthetic Surgery, 59(9), pp 935-41
5 Steffen Baumeister et al (2010), “The sGAP Flap: Rare Exception or Second Choice in
Autologous Breast Reconstruction”, Journal of Reconstructive Microsurgery, 26(4), pp
251-58
Trang 96 Tansatit T., Chokrungyaranont P., Sanguansit P., Wanidchaphloi S (2008), “Anatomical study of the superior gluteal artery perforator (S-GAP) for free flap harvesting”, Jmed Assoc Thai, 91(8), pp 1244-9
7 Warren M R., Jeannette W C T., Damien G., Mark W A (2011), “Superior and inferior gluteal artery perforators: In- vivo anatomical study and planning for breast reconstruction”,
Journal of Plastic, Reconstructive & Aesthetic Surgery, 64(2), pp 217-25
(Ngày nh n bài:12/03/2020 - Ngày duy t ng bài:11/4/2020)
Hoàng Minh Tú 1* , Lê V n C ng 2 , Võ Hu nh Trang 1
1 Tr ng i h c Y D c C n Th
2 Tr ng i h c Y D c Thành ph H Chí Minh
*Email: hmtu@ctump.edu.vn
TÓM T T
t v n : Xác nh c c i m gi i ph u ng m ch mông trên ( MMT) có ý ngh a quan tr ng trong vi c ph u tích v t nhánh xuyên MMT làm v t li u t o hình M c tiêu: xác nh
v trí nguyên y, ng i, kích th c c a MMT và các nhánh c a nó trên xác ng i p formol
i t ng và ph ng pháp nghiên c u: nghiên c u mô t c t ngang trên 15 thi th ng i có
vùng mông còn nguyên v n c p formol, t i B Môn Gi i Ph u, Tr ng i H c Y D c
C n Th t 9/2013 n 09/2014 K t qu : 100% MMT xu t hi n vùng mông t i v trí b trên
c hình lê Kho ng cách t hình chi u c a nguyên y MMT trên ng th ng n i GCST - MCLX n GCST trung bình là: 4,77 ± 0,64 cm Chi u dài và ng kính trung bình c a MMT
là: 0,77 ± 0,2 cm và 2,2 ± 0,2 mm T t c MMT u chia nhánh nông và sâu Chi u dài và
ng kính trung bình c a nhánh nông MMT là: 1,39 ± 0,36 cm và 2,08 ± 0,11 mm Chi u dài
và ng kính trung bình c a nhánh sâu MMT là: 0,9 ± 0,2 cm và 1,81 ± 0,07 mm K t lu n:
K t qu nghiên c u cho th y MMT có kh n ng c p máu d i dào cho vùng mông, là c s quan
tr ng m b o kh n ng s ng c a v t vùng mông trong các ph u thu t t o hình
T khóa: ng m ch mông trên, v t nhánh xuyên ng m ch, v t nhánh xuyên ng m ch mông trên, vùng mông, gi i ph u, gai ch u sau trên (GCST), m u chuy n l n x ng ùi (MCLX )
ABSTRACTS
ANATOMICAL CHARACTERISTICS OF THE SUPERIOR GLUTEAL ARTERY ON THE CADAVERS MARINATED IN FORMOL IN
ANATOMY DEPARTMENT, CAN THO UNIVERSITY OF MEDICINE
AND PHARMACY
Hoang Minh Tu 1 , Le Van Cuong 2 , Vo Huynh Trang 1
1 Can Tho University of Medicine and Pharmacy 2.University of Medicine and Pharmacy at Ho Chi Minh City
Background: The indentification of the anatomical characteristics of the superior gluteal
artery has an important role to facilitate the surgeons in dissecting the superior gluteal perforator
artery flap (SGPAF) as a plastic material Objectives: locate the origin, path, and size of superior