PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HẠ LONGTRƯỜNG TIỂU HỌC CAO THẮNG BIỆN PHÁP GIÚP HỌC SINH LỚP MỘT HÒA NHẬP NHANH VỚI MÔI TRƯỜNG Họ và tên giáo viên: NGUYỄN THỊ HOA Dạy tại lớp: 1A1 Trường: Tiể
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HẠ LONG
TRƯỜNG TIỂU HỌC CAO THẮNG
BIỆN PHÁP GIÚP HỌC SINH LỚP MỘT HÒA NHẬP NHANH VỚI MÔI TRƯỜNG
Họ và tên giáo viên: NGUYỄN THỊ HOA
Dạy tại lớp: 1A1
Trường: Tiểu học Cao Thắng
I Lý do hình thành biện pháp:
1 Vai trò của biện pháp với học sinh:
Trường Tiểu học là môi trường hoàn toàn khác với ở Mẫu giáo Ở Mẫu giáo các em đến lớp trong tâm trạng hoàn toàn lệ thuộc vào giáo viên, các em chưa có sự chủ định để xây dựng ra các mối quan hệ xung quanh Mỗi hoạt động của các em đều phải do giáo viên hướng dẫn, các em chỉ được chơi, học trong một khuôn viên hẹp dưới sự giám sát của giáo viên
Nhưng bước sang lớp Một – mô trường học tập rộng hơn, mối quan hệ rộng hơn Chính điều đó đã làm các em choáng ngợp và bỡ ngỡ Lúc này, yếu tố hoạt động độc lập bắt đầu làm việc với cường độ cao nhất Nếu em nào có tố chất mạnh mẽ sẽ nhanh chóng hòa nhập còn những em có tâm lý yếu hơn sẽ khóc, sẽ không chịu đi học hoặc rụt rè ngồi một chỗ và không tham gia hoạt động với tập thể
Đó cũng là nỗi vất vả nhất của người giáo viên dạy học sinh lớp Một Bắt đầu từ khi nhận lớp đến ít nhất cũng phải hết học kì I, các em mới ổn định trạng thái tâm lý để hòa nhập với lớp và tham gia học tập cũng như rèn luyện một cách tự giác và thi đua Nhưng khi các em biết hòa nhập với tập thể thì lại là lúc các em hỏi mọi lúc mọi nơi và hỏi bất cứ điều gì muốn hỏi Tính cạnh tranh thi đua bắt đầu thì cũng là lúc sự đố kị với bạn trong lớp xuất hiện trong mỗi suy nghĩ các em, chỉ cần bạn trong lớp làm điều gì không ưng ý là các em lại thưa
cô mà không cần biết đúng hay sai Đó là khó khăn lớn nhất của người giáo viên dạy lớp Một, nếu tính kiên trì không cao, kĩ năng sư phạm chưa thật bền vững thì chắc chắn sẽ gặp rất nhiều khó khăn trong dạy lớp Một
Với 6 năm kinh nghiệm ít ỏi được nhà trường phân công dạy lớp Một nhưng tôi cũng đã thấu hiểu về nỗi vất vả này Tôi luôn suy nghĩ, trăn trở làm sao để vừa giúp các em hòa nhập nhanh môi trường học tập, đồng đều với tất cả
Trang 2các đối tượng học sinh Bởi các em còn nhỏ, tính tự lập chưa có, ý thức tự giác cũng chưa cao Thêm một điều nữa là nhiều gia đình hiện nay luôn cưng chiều theo ý muốn của con, các con chỉ ở với bố, mẹ hoặc người thân Tất cả đã làm cho các em chưa biết tự giác cũng chưa biết được những hành động đúng sai trong học tập và trong kỉ luật Mặt khác với những đặc điểm sinh lí lứa tuổi của lớp một: Các em còn nhỏ rất ngây thơ lại lạ trường, lạ lớp, lạ thầy cô, bạn bè cũng lạ, chưa biết tên các bạn, …
Từ những yếu tố nêu trên tôi đã quyết định nghiên cứu và chọn đề tài:
“Biện pháp giúp học sinh lớp Một hòa nhập nhanh với môi trường” làm sáng
kiến kinh nghiệm
2 Thực trạng:
Đầu năm học 2022 – 2023 tôi được Ban giám hiệu nhà trường phân công
chủ nhiệm lớp 1A1 Lớp tôi có 38 học sinh, 20 nữ và 18 nam Qua quá trình
thực hiện tôi nhận thấy có những thuận lợi và khó khăn như sau:
* Thuận lợi:
- Hầu hết các em học sinh chăm ngoan, lễ phép, vâng lời thầy cô
- Đội ngũ giáo viên trong nhà trường nói chung và tổ chuyên môn nói riêng luôn đoàn kết, có tinh thần trách nhiệm cao, thường xuyên trao đổi và học hỏi kinh nghiệm, cùng nhau dạy tốt
- Các cấp lãnh đạo, Ban giám hiệu, Công đoàn, Tổ chuyên môn, đồng nghiệp trong nhà trường luôn quan tâm và tạo điều kiện thuận lợi để giáo viên yên tâm công tác
- Hội cha mẹ học sinh của lớp, trường rất nhiệt tình gắn bó với các hoạt động của nhà trường về mọi mặt, góp phần động viên cán bộ, giáo viên, nhân viên nhà trường hoàn thành nhiệm vụ được giao
* Khó khăn:
- Cao Thắng là phường thuộc vùng ven của Thành phố, nơi có nhiều dự
án đô thị mới, nên học sinh lớp tôi chủ yếu là con em có bố mẹ làm công nhân, lao động tự do hoặc đi làm xa gửi con lại cho người thân Nhiều em thiếu sự quan tâm, đôn đốc của cha mẹ nên chưa có ý thức tự giác trong học tập Một số phụ huynh có tư tưởng khoán trắng cho nhà trường và thầy cô trong việc giáo dục con em mình
- Các em mới từ Mầm non chuyển sang nên nề nếp học tập chưa có Mất trật tự làm việc riêng trong lớp Các em chưa tự ý thức được nội quy ra vào lớp, nội quy nhà trường đề ra Một số em còn nhút nhát, rụt rè, đến lớp còn khóc đòi
về
Trang 3- Lớp 1A1 có 38 học sinh, trong đó có 2 học sinh khác độ tuổi và là học sinh học hòa nhập Các em có tính cách khác biệt, rất khó khăn trong việc đưa các em vào nề nếp
3 Ý nghĩa của vấn đề nghiên cứu:
Tôi nghiên cứu đề tài với mong muốn giúp cho giáo viên Tiểu học nói chung, giáo viên dạy lớp Một nói riêng tìm ra cách làm tốt nhất:
- Giúp các em học sinh lớp Một hiểu được nề nếp học tập tốt sẽ có ảnh hưởng đến kết quả học tập và rèn luyện của các em
- Với các nội dung đã được thiết kế, giáo viên sẽ hình thành cho các em thói quen về nề nếp trong học tập cũng như nề nếp sinh hoạt của các em trong cuộc sống hàng ngày Nhằm nâng cao chất lượng học tập và rèn luyện đạo đức của các em làm cơ sở vững chắc để các em học tập ở các lớp trên
- Hình thành kĩ năng sống cơ bản nhất để các em hòa nhập tốt trong môi trường giáo dục và học tập tốt ở các lớp học trên
II Nội dung của biện pháp:
Bước đầu làm quen với môi trường học mới là cả một sự vất vả lớn đối với các em Vậy phải làm sao đây để các em sớm thích nghi với các môi trường, sớm có nề nếp học tập tốt? Chính vì vậy tôi đã tiến hành thực nghiệm một số biện pháp sau, nhằm bước đầu xây dựng kĩ năng hòa nhập tập thể cho học sinh lớp mình đang chủ nhiệm
Biện pháp 1: Giúp học sinh hòa nhập nhanh với môi trường qua việc xây dựng nội quy lớp học.
Nội quy lớp học chính là bước đầu đưa các em vào một môi trường làm việc khoa học, có định hướng và có tổ chức
Sau khi nhận lớp, tôi đã tiến hành tìm hiểu các văn bản liên quan đến việc giáo dục học sinh, tâm sinh lý lứa tuổi Tiếp đó, tôi tìm hiểu nhanh về đặc điểm của từng em trong lớp, tôi dành nhiều thời gian đầu giờ học, giờ giải lao để tìm hiểu thái độ, tâm lý các em rồi mới bắt đầu xây dựng nội dung những điều em nên làm trong lớp học
Trang 4NHỮNG ĐIỀU EM NÊN LÀM
Cứ đầu giờ học, tôi yêu cầu các em đọc nội quy một lần để ghi nhớ Tiếp đó, tôi làm một bảng với tên gọi Bảng thi đua ở góc lớp Cứ sau mỗi ngày học tổ nào hăng hái xung phong phát biểu và chăm chú lắng nghe bài giảng thì sẽ nhận được bông hoa dán vào Bảng thi đua Thứ sáu cuối tuần vào tiết Hoạt động trải nghiệm tôi lại cho các em tự đánh giá kết quả của mình và giáo viên nhận xét Tổ nào hoàn thành xuất sắc sẽ được tuyên dương và dán bông hoa lên Bảng thi đua Từ đó, kích thích được tinh thần thi đua giữa các tổ trong lớp cũng chính là các cá nhân học sinh, thành viên của mỗi tổ đó
Trang 5
Biện pháp 2: Giúp học sinh hòa nhập nhanh với môi trường qua việc lập kế hoạch học tập theo hình thức có chủ định.
Ngay sau khi có nội quy lớp học, tôi tiến hành cho các em bầu chọn ban cán sự lớp và các tổ nhóm để lớp thực hiện nhiệm vụ theo kế hoạch của cô giáo
đề ra Cụ thể trong các tổ tôi sắp xếp xen kẽ giữa các học sinh nam và nữ, giữa những học sinh hay nói với những học sinh ít nói
Ở tuần đầu ổn định tôi lựa chọn các chỗ ngồi cho học sinh phù hợp với tính cách từng học sinh Ví dụ: Ưu tiên các học sinh có ngoại hình nhỏ, thấp, có tật về mắt, tai lên trên Những học sinh hiếu động, học sinh học hòa nhập ngồi chỗ thuận tiện để giáo viên bao quát
Trong kế hoạch đề ra, tôi luôn lồng ghép các trò chơi học tập vào bài học nhắm tạo không khí học tập thoải mái Bản thân giáo viên luôn vui vẻ, tận tụy với các em để tạo ra một môi trường thân thiện Làm cho các em có cảm giác
ấm áp và gần gũi, hình ảnh cô giáo như mẹ hiền sẽ luôn hiện hữu trong tâm trí
và cả ước mơ của các em sau này
Vì đặc điểm học sinh lớp Một rất thích cô giáo khen trước lớp Trường hợp những học sinh nào chưa thích ứng được tôi thường khích lệ, động viên Đây có thể được xem là một vũ khí hữu hiệu nhất của tôi để đưa những em chưa kịp hòa nhập với lớp đi vào nề nếp
Trang 6Biện pháp 3: Để giúp học sinh thực hiện tốt nhiệm vụ học tập và hòa nhập nhanh với môi trường cần từng bước khắc phục những thói quen, nhược điểm ban đầu của học sinh.
Do đặc điểm của học sinh lớp Một thường mau nhớ, mau quên Việc học tập đối với các em hoàn toàn mới lạ, khác hẳn với ở lớp Mẫu giáo, nên giáo viên cần rèn cho các em có một thói quen về nề nếp Nhưng giáo viên phải thể hiện được tình cảm dịu dàng, yêu thương thực sự, gần gũi với các em Chẳng hạn, khi hướng dẫn các em cách xếp hàng vào lớp, giáo viên xếp theo thứ tự em thấp đến cao theo tổ Lớp trưởng hô điều khiển cả lớp Tổ nào xếp hàng thẳng thì cho vào lớp trước Tổ nào chưa thẳng hàng thì tự điều chỉnh lại hàng cho thẳng mới được vào lớp Nhưng chắc chắn sẽ có một số em đứng chưa nghiêm túc hoặc chưa thẳng hàng Lúc đó giáo viên sẽ là người trực tiếp hỏi em đứng như thế có giống bạn hay không và từ đó học sinh biết làm sao để giống bạn Tức thì em đó sẽ nhanh chóng vào hàng
Việc ôn bài đầu giờ, tôi luôn tạo cho các em không khí tự quản, lớp
trưởng, lớp phó sẽ có một bông hoa theo dõi bạn nào nói chuyện, làm việc riêng hay chạy ra khỏi chỗ thì bị đánh một dấu lên bông hoa đó và tiết Hoạt động trải nghiệm sẽ trừ hoa thi đua của tổ đó
Trang 7Trong mỗi giờ học, tôi luôn tạo cho các em không khí gần gũi và nhẹ nhàng để các em thực sự tin tưởng Từ đó, các em mới dễ gần gũi và xem cô giáo như mẹ hiền qua đó tôi mới nắm được những điểm sai, những thiếu sót mà các em còn mắc phải để từ đó có cách giúp đỡ, điều chỉnh cho các em hòa nhập vào lớp chuẩn mực hơn
Trang 8Biện pháp 4: Giúp học sinh trau dồi hành vi đạo đức để góp phần phát triển nhân cách và kĩ năng sống
Việc giúp các em trau dồi hành vi đạo đức để góp phần phát triển nhân cách và kĩ năng sống được tôi xem là một nội dung trọng điểm trong quá trình giảng dạy của mình Chính vì vậy, tôi không thể thực hiện một mình mà tôi đã lập kế hoạch kết hợp với nhiều tổ chức cá nhân cùng giúp đỡ
Ngoài những việc đã làm mà tôi nêu trên, tôi tiến hành trao đổi và hợp tác cùng một số tổ chức, cá nhân để giúp các em trau dồi hành vi đạo đức để góp phát phát triển nhân cách và kĩ năng sống
4.1 Phối hợp với Sao nhi đồng.
Đầu năm học, để xây dựng công tác sinh hoạt Sao nhi đồng theo chủ điểm
và mục tiêu tôi đã chủ động trao đổi với giáo viên tổng phụ trách tổ chức những nội dung tăng cường kĩ năng sống cho các em như tổ chức thi kể chuyện về Bác
Hồ, thi hát dân ca, tôi làm cho mỗi tổ một bông hoa thành tích và đưa cho Phụ trách Sao nếu tổ nào làm tốt được Phụ trách Sao khen thì sẽ nhận xét vào bông hoa sau đó cho tổ trưởng đưa hoa về lớp dán vào Bảng thành tích Số hoa của tổ nào nhiều sẽ là minh chứng cuối tuần cả lớp cùng khen thưởng
Ngoài việc bản thân trực tiếp giúp đỡ thì các tổ chức trong nhà trường cũng là thành phần không thể thiếu trong việc giúp các em phát triển nhân cách
và kĩ năng sống Vì các em học sinh ở lớp Một đa số là chờ vào sự quan tâm của thầy, cô và người lớn Nên người giáo viên ngoài việc dạy kiến thức còn giúp cho các em hiểu và biết phân biệt được cái đúng, cái sai, điều tốt, điều xấu, những việc nên làm và không nên làm… Đó chính là rèn luyện kĩ năng sống cho học sinh lớp Một
4.2 Phối hợp với phụ huynh học sinh
Đây cũng là một nhiệm vụ rất cần thiết vì gia đình là cái nôi của xã hội là nơi hình thành nhân cách ban đầu cho các em nên tôi lấy đó làm điểm tựa và là nơi thường xuyên trao đổi với gia đình các em để cùng nhau gúp các em loại bỏ những thói quen chưa chuẩn mực và nhanh hòa nhập với lớp để học tập tốt
Hằng ngày, tôi còn phân công cho các em làm vệ sinh lớp học Qua việc làm đó, các em dần dần làm quen và có kĩ năng thực hiện những công việc đơn giản như: quét nhà, quét sân, lau nhà, nhặt rác, nhổ cỏ,…Khi về nhà các em vận dụng các kĩ năng đã học để giúp ông bà, bố mẹ một số những công việc đơn giản phù hợp với lứa tuổi và sức khỏe Bên cạnh đó, tôi luôn nhắc các em rửa tay đúng lúc, hợp
vệ sinh
Trang 9Tóm lại: Giáo dục nề nếp cho học sinh phải có sự kết hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường và cộng đồng, nhằm tạo ra một môi trường giáo dục khép kín, tạo ra bầu không khí đạo đức xung quanh trẻ, để hình thành và phát triển tư tưởng, tình cảm, hành vi và thói quen về nề nếp học tập tốt hơn
III Hiệu quả thực hiện của việc áp dụng biện pháp trong thực tế công tác chủ nhiệm lớp.
Trong thời gian 4 tháng áp dụng sáng kiến vào thực tế giảng dạy lớp 1A1, tôi nhận thấy chất lượng học tập của lớp tôi đã được nâng lên đáng kể, học sinh hứng thú, tích cực trong học tập hơn Cụ thể như sau:
* Trước khi áp dụng:
Sĩ số học sinh HTXS HTT HT CHT
* Sau khi áp dụng:
Sĩ số học sinh HTXS HTT HT CHT
- Khen khác:
+ Toán TIMO vòng chung kết Quốc gia: 01 Huy chương Bạc
+ Văn nghệ Chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam 20 – 11 cấp trường: Giải Nhất
+ Lớp học sạch, đẹp cấp trường: Giải Ba
+ Đại sứ văn hóa đọc cấp trường: Giải Nhì
IV Kết luận áp dụng nội dung trình bày:
1 Ý nghĩa của biện pháp
Sau khi thực hiện các giải pháp, biện pháp nêu trên Tôi nhận thấy học sinh lớp 1A1 do tôi chủ nhiệm Đã có chuyển biến rõ rệt về nề nếp cũng như chất lượng học tập Trong giờ học, các em tỏ ra hứng thú, tích cực học tập hơn Tất cả các em đều thực hiện tốt nề nếp Đa số các em đến lớp đúng giờ, có thói quen chuẩn bị bài mới, có chuẩn bị tốt đồ dùng và làm bài tập đầy đủ 100% học sinh nắm bài ngay tại lớp Đọc to, phát âm chuẩn, chữ viết đúng mẫu, sạch đẹp, kĩ năng tính toán tốt Biết xin phép cô khi ra vào lớp, biết giúp đỡ bạn trong học tập, biết giơ tay khi muốn phát biểu, không nói leo, nhặt của rơi trả lại cho người bị mất…Phụ huynh cũng cảm thấy phấn khởi, tin tưởng gửi gắm giáo viên chủ nhiệm khi thấy con em mình thay đổi có nhiều tiến bộ
Như vậy, bước đầu xây dựng kĩ năng hòa nhập tập thể cho học sinh, nhằm giúp hình thành nhân cách cho các em chủ động sáng tạo hơn trong học tập và
Trang 10trong vui chơi Đó cũng chính là thành quả to lớn mà người làm giáo viên nào cũng mong muốn đạt được
2 Đề xuất kiến nghị
Đối với nhà trường: Đề nghị Ban giám hiệu và tổ chuyên môn tổ chức nhiều hơn nữa các buổi sinh hoạt chuyên đề, chuyên môn về công tác chủ nhiệm
Đối với giáo viên, đặc biệt là giáo viên chủ nhiệm:
- Cần quan tâm, gần gũi, yêu thương, động viên, khích lệ học sinh bằng cả tấm lòng, tinh thần và trách nhiệm
- Bản thân giáo viên luôn là chuẩn mực để học sinh noi theo
- Sáng tạo và đổi mới trong các hình thức rèn luyện, thi đua, giáo dục tạo hứng thú mới mẻ cho học sinh
Trên đây là “Biện pháp giúp học sinh lớp Một hòa nhập nhanh với
môi trường” , được giáo viên Nguyễn Thị Hoa đã áp dụng hiệu quả công tác
chủ nhiệm tại lớp 1A1- Trường tiểu học Cao Thắng
Biện pháp này lần đầu được áp dụng để đăng ký tham gia Hội thi giáo viên chủ nhiệm lớp giỏi tiểu học cấp thành phố năm học 2022-2023 và chưa được dùng để xét duyệt thành tích khen thưởng cá nhân trước đó
XÁC NHẬN CỦA LÃNH ĐẠO
TRƯỜNG TIỂU HỌC CAO THẮNG
(Ký, đóng dấu)
NGƯỜI BÁO CÁO
(Ký tên)
Nguyễn Thị Hoa