CÁI "KHÔNG" VÀ CÁI "CÓ" TRONG BÀI THƠ "BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH" CỦA PHẠM TIẾN DUẬT Cái không và cái có cũng có thể xem là một cách cấu tạo tứ thơ độc đáo Ở "Bài thơ về tiểu đội xe không kính[.]
Trang 1CÁI "KHÔNG" VÀ CÁI "CÓ" TRONG BÀI THƠ "BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH" CỦA PHẠM TIẾN DUẬT
- Cái không và cái có cũng có thể xem là một cách cấu tạo tứ thơ độc đáo Ở "Bài thơ về tiểu đội xe không kính", mối quan hệ giữa cái không và cái có gợi nên nhiều liên tưởng thú vị:
+ Cái "không" đến từ hiện thực ác liệt của chiến tranh:
"Không có kính không phải vì xe không có kính
Bom giật bom rung kính vỡ đi rồi"
+ Càng ngày cái "không" càng gia tăng:
"KHông có kính, rồi xe không có đèn
Không có mui xe, thùng xe có xước"
+ Cái "không" mang đến cái "có" của gian khổ:
"Không có kính, ừ thì có bụi - Không có kính, ừ thì ướt áo"
+ Cái "không" đem lại những cái "có" đầy chất thơ, đấy là cái "có" đến từ thiên nhiên như một người bạn nồng hậu:
"Thấy sao trời và đột ngột cánh chim
Như sa, như ùa vào buồng lái"
+ Cái "không" mang đến cái "có" của tình đồng đội vô tư, tinh nghịch, ngang tàng
mà thật đẹp:
"Gặp bạn bè suốt dọc đường đi tới
Bắt tay qua cửa kính vỡ rồi"
(Không có kính nên cũng không còn sự ngăn cách nào nữa, dường như khoảng cách giữa những người đồng chí càng trở nên gần gũi, siết chặt hơn)
+ Trên tất cả, cái "không" làm nổi bật lên tnh thần yêu nước, lòng quả cảm của những người lính lái xe, ý chí sắt đá, tất cả vì miền Nam ruột thịt, vì sự thống nhất đất nước:
"Xe vẫn chạy vì miền Nam phía trước
Chỉ cần trong xe có một trái tim"
(Mọi cái không có, mọi sự thiếu thốn của chiến tranh chẳng có nghĩa lí gì, chẳng thể làm lay chuyển chút gì khí phách, bản lĩnh của những người lính lái xe Bởi trong họ đã đủ cái "có" để cân bằng tất cả, thậm chí là để vượt lên xóa mờ đi cái
"không" kia!)