Microsoft Word Phil Cambantoc Case & Notes for Teachers Vietnamese doc 1 SEANAFE Agroforestry Landscape Analysis Project Phase 2 Implementation Completion Report National Training Workshop on Agrofore[.]
Trang 1SEANAFE Agroforestry Landscape Analysis Project
Phase 2 - Implementation
Completion Report
National Training Workshop on Agroforestry Landscape Analysis
Translation material
Case Study of Phillippine
(N 0 1)
Translated by
MSc Nguyen Le Thang
With Funding Support and Technical Guidance from:
Sweden International Development Cooperation Agency
Southeast Asian Network for Agroforestry Education
Trang 2Case study 1
Vai trò của chủ sở hữu đất trong việc thích ứng và phát triển hệ thống canh tác bền vững thuộc tiểu lưu vực Cambantoc, Laguna, Philippines
Tác giả: Roberto G Visco, Ronald C Estoque, Pia Fleur Khristine M Noriel, và Wilfredo
M Carandang
Tài liệu cho giáo viên Mục đích và phương pháp sử dụng
Nghiên cứu thực địa trên 2 tiểu lưu vực thuộc khu bảo tồn rừng Makiling, Los Banos, Luguna, Phlippines trong thời gian từ tháng 8 đến tháng 12/2007 Chương trình nghiên cứu này được tài trợ bởi dự án SEANAFE về phân tích cảnh quan nông lâm kết hợp theo các mục đích nghiên cứu sau:
• Mô tả điều kiên sinh thái và kinh tế xã hội và văn hóa của hai tiểu lưu vực
• Đặc điểm hóa cấu trúc chức năng của hệ thống nông lâm và các hình thức sử dụng đất khác của hai tiểu lưu vực này;
• Định nghĩa và phân tích các nhân tố tác động có ảnh hưởng đến phát triển theo hướng tổng hợp và chia cắt
• Giới thiệu phương pháp sử dụng hướng tới sử dung đất bền vững cho hai tiểu lưu vực này
Vật liêu nghiên cứu của vấn đề này chủ yếu tập trung vào một tiểu lưu vực, Cambantoc Thêm nữa, nó tập trung vào nhân tố tác động, đặc biệt là chủ sở hữu đất, nó rất quan trọng và ảnh hưởng tới sự phát triển hệ thống canh tác bền vững trong hệ thông canh tác tổng hợp vùng cao
Dự án này liên quan đến 5 hoạt động chính: thăm dò khảo sát dự báo và lựa chọn số liệu thừ các nguồn nghiên cứu trước đây và các nguồn khác ii) kiểm chứng số liêu sẵn có III) xác định các thông tin thiếu sót (iv) thu thập các thông tin liên quan để bổ sung các thông tin còn thiếu khuyết (v) phân tích số liệu Một nhóm nghiên cứu gồm các giảng viên của Đại học Los Banos, ĐH Mariano Marcos và Đại học Visayas tiến hành nghiên cứu
Đặt vấn đề
Tính bền vững của hầu hết các lưu vực ở Philippines thường xuyên bị đe dọa bởi những người sống ở trong đó Trong trường hợp của tiểu lưu vực Camban toc, chủ sở hữu đất được coi như là nhân tố tác động chính cho sự phát triển của hệ thống canh tác bền vững
Bài học rút ra
Chủ đề này giúp cho sinh viên học và phát triển kỹ năng phân tích về sinh lý, kinh tế xã hội học, thể chế và chính trị tác động làm thay đổi cảnh quan Các tiểu mục này không tập trung thảo luận như các chủ để riêng rẽ trong đề tài nghiên cứu mà thông qua câu hỏi thảo luận để tập trung vào các chủ đề quan tâm Những câu hỏi khác có thể thảo luận cho cùng một mục đích Giáo viên khuyến kích phát triển các vấn đề nhỏ theo từng chủ đề nếu cần thiết
Kết quả mong đợi sau thảo luận
Sau khi thảo luận, sinh viên nên xác định và đạt được sự hiểu biết về các yếu tố tác động, vai trò của nó và sự nổi bật Đặc biệt, sinh viên nên hiểu rõ tác động của người chủ sở hữu đất đến thay đổi sinh cảnh và ảnh hưởng của hệ thống canh tác bền vững ở tiểu lưu vực
Cambantoc
Trang 3Đề xuất hoạt động
Nghiên cứu này mô tả tình trạng thực tế với các vấn đề phức tạp liên quan Đây là môi trường cho các học viên tự tìm hiểu trong qua trình làm việc Các hoạt động tiếp theo sẽ lựa chọn các công cụ cũng như các vân đề cần can thiệp
1 Dựa trên kết quả nghiên cứu, tiến hành phân tích điểm mạnh, điểm yếu, thách thức và cơ hội (SWOT) về hai chính sách kể trên
2 Một nghiên cứu ngắn có thể được tổ chức để tím hiểu về xung đột của hai chính sách trên
3 Một cuộc tranh luân để bàn sâu về hai chính sách trên sẽ được tổ chức
Suggested Readings
Carandang, W.M and N.R Lawas 1992 Assessment of Farming Systems in the Makiling
Forest Reserve Research Report submitted to the Environment Resource Management Project, Institute of Environmental Science and Management, University of the Philippines Los Baños, College, Laguna, Philippines
Conway, G R 1985 Agroecosystems Analysis Agricultural Administration 20:31-55
Elsevier Applied Science Publisher, Ltd., England
Cruz, R.V., H.A Francisco and C.S Torres, 1991 Agroecosystem Analysis of the Mt
Makiling Forest Reserve Research Report submitted to the Environment Resource Management Project, Institute of Environmental Science and Management, University of the Philippines Los Baños, College, Laguna, Philippines
Forman, R.T.T and M Godron 1986 Landscape Ecology John Wiley and sons, N.Y.,
USA p619
Gazal, R.M Undated Exploring Sectoral Collaboration in Conserving the Mt Makiling
Forest Reserve In: The Mt Makiling Forest Reserve: Development Initiatives and Management Experiences UP Los Baños and the Mt Makiling Reserve Area and Laguna de Bay Commission
ICRAF 2000 Paths to prosperity through agroforestry ICRAF’s corporate strategy,
2001-2010 The World Centre of Agroforestry, Nairobi, Kenya
Mallion, F.K., H.A Francisco, and M.A Gagalac 1992 Evolution of Dominant
Forest-Based Cropping systems in Mt Makiling Forest Reserve Research Report submitted
to the Environment Resource Management Project, Institute of Environmental Science and Management, University of the Philippines Los Baños, College, Laguna, Philippines
Mallion, F.K., H.A Francisco, C.S Torres, and Z.M Sumalde Undated Occupancy and
Cropping Patterns in the Mt Makiling Forest Reserve In: The Mt Makiling Forest Reserve: Development Initiatives and Management Experiences UP Los Baños and the Mt Makiling Reserve Area and Laguna de Bay Commission
Sargento, J.O 1995 Participation of Major Stakeholders in the Conservation of the Makiling
Forest Reserve Unpublished PhD Dissertation, University of the Philippines Los Baños, College, Laguna, Philippines
Schroth, G., G.A.B da Fonseca, C A Harvey, C Gascon, H.L Vasconcelos, and A N Izac
(eds.) 2004 Agroforestry and Biodiversity Conservation on Tropical Landscapes Island Press, Washington, USA p523
SEANAFE 2006 Concept Note on SEANAFE Landscape Agroforestry Project Regional
Planning Workshop Design
Torres, C.S., E.R.G Abraham, J.T Dizon, W.M Carandang, and N.R Lawas 1992
Trang 4Project, Institute of Environmental Science and Management, University of the Philippines Los Baños, College, Laguna, Philippines
Torres, C.S and E.R.G Abraham Undated Assessment of Policies Affecting Land Use and
Developments in the Mt Makiling Forest Reserve In The Mt Makiling Forest Reserve: Development Initiatives and Management Experiences UP Los Baños and the Mt Makiling Reserve Area and Laguna de Bay Commission
van Noordwijk, M., T.P Tomich, H De Foresta, and G Michon 1997 To Segregate or to
Integrate? The Question of Balance Between Production and Biodiversity Conservation in Complex Agroforestry Systems Agroforestry Today 9(1):6-9
van Noordwijk, M., P.M Susswein, C Palm, A Izac, and T.P Tomich 2001 Problem
Definition for Integrated Natural Resource Management in Forest Margind of the Humid Tropics: Characterization and Diagnosis of Land Use Practices ASB Lecture Note 1 The World Centre for Agroforestry (ICRAF), Southeast Asian Regional Research Programme, Indonesia p47
Nhóm nghiên cứu
• Roberto G Visco, Ph.D Assistant Professor, Forestry Coordinator, University of the Philippines Los Banos (UPLB), Laguna, Philippines
(Email:rgvisco@yahoo.com)
• Ronald C Estoque, M.Sc Assistant Professor, Forestry/Agroforestry, Don Mariano Marcos Memorial State University (DMMMSU), La Union, Philippines
(Email: purplebee80@hotmail.com)
• Pia Fleur Khristine M Noriel, M.Sc Instructor, Forestry, Visayas State university (VSU), Leyte, Philippines
( Email: pnoriel@gmail.com)
• Wilfredo M Carandang, Ph.D Associate Professor, Forestry, UPLB, Laguna, Philippines
(Email: wm_carandang@yahoo.com)
Trang 5Vai trò của chủ sở hữu đất trong việc tiếp cận và phát triển hệ thống canh
tác bền vững ở tiểu lưu vực Cambantoc, Laguana, Philippines
Giới thiệu
Trong cảnh quan vùng cao, nông lâm kết hợp thường xuyên được phân tích như một cách sử dụng đất mà sane phẩm của hệ thống không phải là sản phẩm tự nhiên của nông nghiệp hay lâm nghiệp Đối với sinh thái vùng cao, nông lâm là sản phảm hỗn hợp giữa cây rừng và cây trồng do con người làm ra hoặc là các vùng trồng cỏ nằm trong rừng hoặc giữa cánh đồng (van Noordwijk et al., 2001) Các vung khảm giữa rừng và sản xuất nông nghiệp
sẽ tăng tính bền vững cho môi trường như bảo tồn đất, nước và thức đẩy sự đa dạng sinh học Đây là các yếu tố quyết định và duy trì tính bền vững cho các hoạt động canh tác vùng cao
Tiểu lưu vực Cambantoc (vùng 5) là một trong 6 vùng tiểu lưu vực của khu bảo tồn rừng quốc gia Makiling (MFR) thuộc trung tâm Los Banos, Tỉnh Laguana, Philipines Nó có diện tích xấp xỉ 1102,75 ha và độ cao từ 40-1100m khoảng 69 % diện tích của tiểu lưu vực
có độ cao từ 40-400m so với mực nước biển với một dộ dốc nhỏ và đống đều nên nơi đây rất thích hợp cho việc đinh cư và canh tác Vùng diên tích bi xâm lấn nhiều nhất trong MFR tập trung vào những nơi có độ cao dưới 30% Với những đồi thấp đồng đều làm cho vùng Cambantoc trở nên hấp dẫn cho các cộng đồng vùng cao đinh cư và canh tác ở đây Một nhân tố khác cũng tác động đến việc di cư đến vùng này là do thuân tiên đi lại do có đường
đi qua
Hình 1: Bản đồ và ảnh của tiểu lưu vực Cambantoc
Mặc dù tiểu lưu vực Cambantoc là một phần của khu bảo tồn quốc gia Makiling, các cộng đồng vùng cao bắt đầu xâm lấn từng phần của Cambantoc từ những năm 1930 Họ bắt đầu chặt phá từng mảng rừng để mở đường cho cây lương thực Mọi người sống sót nhờ các cây trồng hàng năm trên mảnh đất rừng mới khai phá Trong những năm 1950 lợi nhuận việc trồng cây lưu niên bắt đầu rộ lên sau khi các loại cây có múi được đưa vào trồng dần thay thế canh tác của lúa cạn và tỏi Sự thay đổi này một phần cũng do ảnh hưởng của luật tăng diện tích cây ăn quả đồng thời ép buộc giảm diên tích rừng bị chặt phá do mở rộng diên tích đất nông nghiệp (Repulic Act 3701, chính phủ Philippine) Việc trồng dừa bắt đầu trong thập kỷ
Trang 6này khi những vườn cam trong vùng bị hại trong những năm 1980 và 1990, do nhu cầu về quả dừa tên thị trường và các điều kiện tự nhiên trong vùng thích hợp với việc trồng dừa
Tăng dân số trong vùng do chính phủ ghi nhận cộng đồng xâm lấm ở đây như một thể chế xã trong năm 1974 Chính sách này cho phép những người xâm lấn trở thành những người định
cư ở đây ho nên họ bắt đầu xây dựng nhà vĩnh cửu Tuy nhiên họ không được cấp quyền sở hữu đất (tương tự sổ đỏ ở Việt Nam –ND) mặc dù họ được phép hưởng tất cả lợi ích từ phần đất này
Khi trở thành những người định cư lâu dài, những người nông dân định cư lâu dài tổ chức một tổ chức gọi là SMPBM Có thể dịch là tổ chức hy vọng mới của vùng chân núi Makiling Cả việc nhà nước chính thức công nhân cộng đồng ở đây như một thể chế xã và thành lập tổ chức nông dân đã mở ra nhiều cơ hội để dễ dàng tiếp cận các dịch vụ của chính phủ Chính phủ cũng thành lập trường học và các cơ sở hạ tầng khác như trung tâm y tế, trung tâm chăm sóc và nhà cộng đồng Mặt khác, các hộ sinh sống ở đây có thể bày tỏ nguyện vọng của mình dưới sự đảm bảo của các quan chức cấp xã
Trong những năm 1980 dến năm 1990, nhu cầu vè cây ăn quả ở Los Banos, Laguana tăng cao thúc đẩy cho nông dân trồng các loại cây ăn quả giá trị cao như chôm chôm và bòn bòn (lanzone) Những cây này không được trồng độc canh và trồng xen canh trong vườn dừa Sau đó những loài cây hàng năm được trồng dược trộng vào giữa 2 hàng dừa tạo thành hệ thống nông lâm kết hợp đa tầng trong đó dừa là cơ bản Ngày nay hệ thống nay đạt đỉnh cao nhất của của cách mạng trong hệ thống nông lâm của vùng tiểu lưu vực Với việc giữ ổn định
và cân bằng cho sinh thái và đa dạng sinh học, hệ thống canh tác này trở thành nguồn cơ bản của sinh kế cho nông dân sống trong tiểu lưu vực Cambantoc
Bảng 1 Tình hình sử dụng đất và điều kiện kinh tế xã hội trong tiểu lưu vực Cambantoc
Năm Số người
xâm lấm
Tổng diện tích (ha)
Mật độ (số người/ha)
Tổng diện tích rừng che phủ (ha)
Người/Rừng che phủ (người/ha)
Tổng diện tích nông lâm kết hợp (ha)
Người/ diện tích nông lâm kết hợp (người/ha)
Thu nhập (ha/năm)
1999 565 1102.75 0.51 89.64 6.30 1010.92 0.56 PhP45,500.00
2006 641 1102.75 0.58 90.50 7.08 1011.50 0.63 PhP93,739.00
Tăng dân số trong vùng đã ảnh hưởng tới các formation chính thức cũng như sự ghi nhận của chính quyền trong tiểu lưu vực 1974 bởi chính quyền Los Banos Cộng đồng ở đây được ghi nhân như một đơn vị hành chính cấp huyện (barangay) và đã chuyển đổi từ những người du canh du cư thành những người định cư lâu dài Cũng chính những lý do này mà người dân đây đã làm nhà kiên cố (bê tông cốt thép) Những những người nông dân sinh sống lâu năm hơn ở đây, họ họ các kỹ thuật canh tác mới, thu được nhưng tiến bộ và tích lũy kinh nghiệm Thêm nữa, những người xâm lấn trong tiểu lưu vực tự họ tổ chức chính quyền, tạm dích là tổ chức hy vọng cho nhưng người sống dưới chân đồi makiling.Cả sự ghi nhân chính thức cũng như tổ chức của ọi người tự tổ chức đã mở ra cơ hội cho họ tiếp cận với các dịch vụ xã hội của chính phủ Chính phủ trả thanh lập trường học (cấp II) và xây dựng cơ sở
hạ tầng cho vùng Bởi vì mọi người được hưởng dịch vụ của chính phủ, họ cảm thấy có sự liên quan và baoe đảm của chính phủ, ho cũng cảm thấy mình có trách nhiệm hơn vơi việc quản lý và bảo tồn vùng rừng quốc gia này Họ phát triển tốt hơn với việc trồng các loại cây
có giá trị và cây lưu niên trên đất của họ mặc dù đất này thuộc quyền quản lý cảu ĐH Los banos (UPLB) Những người sở hữu đất được khuyến khích trồng các loại cây như cây rừng, cây ăn quả vv
Sự thích ứng với việc trồng các loại cây theo một hệ thống sẽ giúp tăng cường nhận thức của nông dân về giá trị của đa dạng cây trồng, đó là chủ đề trung tâm xuyên suốt cho các tập huấn của UPLB Đó cũng là cơ sở để tin rằng, các nhân tố sẽ tồn tại lâu dài và không
có các nhân tố mới, tính bền vững của hệ thống canh tác của tiểu lưu vực Cambantoc
Trang 7Câu hỏi
2) Nhân tố nào là nhân tố chính cho sự bền vững của canh tác vùng cao?
3) Vai trò của chính quyền như thế nào?
4) Tầm quan của các chủ sở hữu đất và vai trò của họ trong việc thích ứng và phát triển hệ thống canh tác bền vững vùng cao?
5) Nếu bỏ qua vai trò của chủ thề đất thì nhân tố nào làyeeus tố sống còn của việc thích ứng
và phát triển hề thống canh tác bền vững ở cảnh quan vùng cao này