Bài NÓI VỚI CON –Tác giả Y Phương I Đọc và tìm hiểu chú thích 1 Đọc 2 Chú thích *Tác giả Y Phương tên khai sinh là Hứa Vĩnh Sước,dân tộc Tày, sinh năm 1948 Quê Cao Bằng Thơ ông thể hiện tâm hồn chân t[.]
Trang 1Bài: NÓI VỚI CON –Tác giả: Y Phương
I - Đọc và tìm hiểu chú thích.
1 - Đọc
2 - Chú thích
*Tác giả
- Y Phương tên khai sinh là Hứa Vĩnh Sước,dân tộc Tày, sinh năm 1948
- Quê: Cao Bằng
- Thơ ông thể hiện tâm hồn chân thật,mạnh mẽ và trong sáng, tư duy giàu hình ảnh của người miền núi
*Tác phẩm
- Bài thơ in trong tập “Thơ Việt Nam 1945 – 1985”
*Từ khó: sgk
II - Tìm hiểu văn bản.
1 - Kiểu văn bản và phương thức biểu đạt
- Thơ tự do, trữ tình, biểu cảm
2 - Bố cục
- Hai phần
3 - Phân tích
a - Đoạn 1: Con lớn lên trong tình yêu thương của cha mẹ và trong cuộc sống lao động cần cù khéo léo.đoàn kết gắn
bó, tươi vui, trong thiên nhiên thơ mộng tươi đẹp và tình nghĩa của quê hương bản làng.
*4 câu đầu:
Chân phải bước tới cha
Chân trái bước tới mẹ
Một bước chạm tiếng nói
Hai bước tới tiếng cười
- Ngôn ngữ giản dị, hình ảnh cụ thể, độc đáo đặc sắc trong tư duy và cách diễn đạt đậm chất người miền núi
- Tả đứa con ngây thơ lẫm chẫm tập đi, tập nói trong vòng tay yêu thương của cha mẹ.=> Không khí gia đình tuy nhỏ bé nhưng thật ấm áp, êm đềm, hạnh phúc
*3 câu kế tiếp:
- Người đồng mình: cách nói riêng độc đáo mang bản sắc dân tộc Tày
- Hình ảnh:
Đan lờ cài nan hoa -> những nan tre vót tròn dùng để đan lờ cài chặt vào nhau đều đẹp như những nan hoa Đôi bàn
tay lao động khéo léo của người đồng mình Họ làm ra những dụng cụ đánh bắt thủ công đẹp mắt
Vách nhà ken câu hát -> đây là hình ảnh đep: Công việc làm nhà cửa diễn ra trong không khí lao động đoàn kết, gắn bó,
tươi vui Động từ ken, cài ngoài nghĩa miêu tả còn nói lên tình cảm gắn bó quấn quýt trong lao động, làm ăn của đồng
Trang 2bào quê hương.
* 4 câu cuối đoạn 1:
- Hình ảnh: Rừng cho hoa, con đường cho những tấm lòng diễn tả rừng núi quê hương đẹp thơ mộng, trữ tình đã che chở nuôi dưỡng con người cả về tâm hồn và lối sống vì người đồng mình đến với nhau, sống với nhau bằng tình nghĩa xóm làng
Cha mẹ mãi nhớ……
Ngày đầu tiên đẹp nhất trên đời
Trong kí ức của cha mẹ ngày cưới là ngày đẹp nhất, điều đó chứng tỏ cuộc sống hiện tại của gia đình vô cùng đầm ấm, hạnh phúc
=>Đoạn thơ thứ nhất khẳng định con lớn lên trong tình yêu thương của cha mẹ và trong cuộc sống lao động cần cù khéo léo.đoàn kết gắn bó, tươi vui, trong thiên nhiên thơ mộng tươi đẹp của quê hương bản làng
b - Đoạn 2: Những đức tính của người đồng mình và mơ ước của người cha.
Người đồng mình…
Cao đo…
Xa nuôi…
- Người đồng mình sống trên núi cao, xa thành thị nên cuộc sống của họ gặp nhiều khó khăn trở ngại nhưng điều đó không ngăn cản họ nuôi chí lớn xây dựng quê hương
“Sống trên đá không chê đá gập ghềnh
Sống trong thung không chê thung nghèo đói
Sống như sông như suối
Lên thác xuống ghềnh
Không lo cực nhọc.”
- Người đồng mình sống nghèo đói, cực nhọc, lam lũ nhưng mạnh mẽ, khoáng đạt với chí cao, luôn yêu quý tự hào và gắn bó với quê hương, biết vượt qua mọi trở ngại trong cuộc sống
- >Người cha muốn con sống phải có nghĩa tình, thuỷ chung với quê hương của mình, không phản bội quê hương cho dù quê hương còn nghèo đói vất vả
- Người đồng mình thô sơ da thịt
Chẳng mấy ai nhỏ bé đâu con
Người đồng mình tự đục đá kê cao quê hương
Còn quê hương thì làm phong tục- >Người đồng mình sống mạnh mẽ, giàu chí khí, giàu niềm tin.Tuy thô sơ da thịt, ăn mặc giản dị áo chàm, khăn piêu nhưng không hề nhỏ bé về tâm hồn, ý chí, nghị lực Họ luôn nuôi khát vọng xây dựng quê hương Trải qua một quá trình lao động gian khổ để khai phá núi đồi hoang vu, người đồng mình đã xây dựng nên những bản làng xinh đẹp, những ruộng nương trù phú Cùng với sự hình thành những bản làng, họ đã sáng tạo và lưu truyền phong tục, tập quán tốt đẹp mang bản sắc văn hóa dân tộc của người miền núi
-Con ơi tuy thô sơ da thịt
Lên đường
Trang 3Không bao giờ nhỏ bé được
Nghe con
- >Từ đó người cha mong muốn con biết tự hào với truyền thống quê hương, sống có tình nghĩa với quê hương, biết tiếp nối xứng đáng truyền thống ấy, biết vượt qua gian nan thử thách để con tự tin, vững bước trên đường đời
*Ghi nhớ sgk/74
4 - Tổng kết
a - Nghệ thuật.
- Từ ngữ giàu hình ảnh, sức gợi cảm
- Cách nói phù hợp với người miền núi
b - Nội dung.
Bài thơ thể hiện tình cảm gia đình ấm cúng Ca ngợi truyền thống cần cù, sức sống mạnh mẽ của quê hương và dân tộc mình
5 – Dặn dò làm bài luyện tập:
-Học thuộc lòng bài thơ
-Viết bài văn cảm nhận về tình cảm của người cha trong bài thơ Nói với con
-So sánh tình cảm của người cha trong bài thơ trên với tình cảm người cha trong truyện Chiếc lược ngà
- Thời hạn cho HS tham gia học bài trên trang Trường học kết nối là đến 21 giờ ngày thứ Năm 12.3.2020
- HS gửi sản phẩm: Cảm nhận về nhân vật Phương Định trong truyện “Những ngôi sao xa xôi” sẽ được cộng điểm cho bài kiểm tra TLV số 4.