Tiểu luận NGHIÊN CỨU SỰ TÁC ĐỘNG CỦA ĐẦU TƯ (I) ĐẾN GDP VIỆT NAM TRONG GIAI ĐOẠN 1995 ĐẾN NAY

tiểu luận môn kinh tế lương khoa Quản trị kinh doanh trường ĐH Công nghiệp TPHCM NGHIÊN CỨU SỰ TÁC ĐỘNG CỦA ĐẦU TƯ (I) ĐẾN GDP VIỆT NAM TRONG GIAI ĐOẠN 1995 ĐẾN NAY Cảm ơn bạn đã quan tâm và mua tài liệu

TRƯỜNG ĐH CÔNG NGHIỆP TP.HCM

KHOA: QUẢN TRỊ KINH DOANH

Nhóm: 4

Tp Hồ Chí Minh, tháng 11 năm 2017

TRƯỜNG ĐH CÔNG NGHIỆP TP.HCM KHOA: QUẢN TRỊ KINH DOANH

BẢNG PHÂN CÔNG CÔNG VIỆC

STT Người thực hiện Nội dung công việc Thời gian

thực hiện Đánh giá

1 Phạm Thị Trúc Nhi

Lập đề cương, phân công công việc, trình bày nội dung chương 3, tổng hợp bài, chỉnh sửa Word, thiết kế Powerpoint

Đúng hạn

Hoàn thành 100%

2 Trần Khánh Duy Trình bày nội dung chương 1,

chạy dữ liệu SPSS Đúng hạn Hoàn thành

100%

3 Nhữ Thị Hoài Linh Thu thập số liệu, trình bày nội

dung chương 2 Đúng hạn

Hoàn thành 100%

4 Đặng Thái Hoàng Thu thập số liệu, thuyết trình Đúng hạn Hoàn thành

100%

5 Phan Đình Thắng Trình bày nội dung chương 4 Đúng hạn Hoàn thành

100%

LỜI CAM ĐOAN

Chúng em xin cam đoan đây là bài nghiên cứu của riêng nhóm chúng em, được xuất phát từ yêu cầu học tập để hình thành hướng nghiên cứu Các kết quả nghiên cứu thu được trong tiểu luận

là bằng sự nổ lực của cả nhóm, do nhóm tự tìm hiểu, phân tích, dựa trên cơ sở các số liệu thực tế, khách quan, phù hợp với thực tiễn Việt Nam; và được thực hiện theo sự hướng dẫn của thầy Nguyễn Tấn Minh Nội dung của cả bài tiểu luận này là trung thực, không gian lận Các số liệu thông tin tham khảo, sử dụng cho việc phân tích, đánh giá, nhận xét trong bài tiểu luận là được phép công bố theo đúng quy định, do nhóm thu thập từ các nguồn sách, tác giả tạp chí, cơ quan tổ chức và nhiều nguồn khác; và đã được liệt kệ ghi rõ nguồn gốc trong phần Danh mục tài liệu tham khảo ở cuối bài tiểu luận Nếu phát hiện có bất kỳ sự gian lận, sao chép không hợp lệ và vi phạm quy chế đào tạo nào của nhà trường, chúng em xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về nội dung bài tiểu luận của mình

LỜI CẢM ƠN

Tiểu luận đƣợc hoàn thiện là nhờ sự giúp đỡ của thầy Nguyễn Tấn Minh, chúng em xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ tận tình của thầy để chúng em hoàn thành bài tiểu luận này Do thời gian nghiên cứu và thu thập tài liệu có hạn, kinh nghiệm thực tế về lĩnh vực nghiên cứu còn non kém, vấn đề nghiên cứu rất phong phú và phức tạp nên không tránh khỏi những thiếu sót Nhóm rất mong nhận đƣợc những góp ý và phê bình của thầy để nhóm hoàn chỉnh hơn bài tiểu luận cũng nhƣ kịp thời nắm bắt và củng cố kiến thức

NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

MỤC LỤC Trang phụ bìa

Lời cam đoan

Lời cảm ơn

Nhận xét của Giảng viên hướng dẫn

Mục lục

CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU CHUNG VỀ ĐỀ TÀI 1

1.1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI……… .1

1.2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU 1

1.3 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CƯU .1

1.4 PHẠM VI NGHIÊN CỨU .1

1.5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 1

CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU 2

2.1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 2

2.1.1 Cơ sở lý thuyết của vấn đề nghiên cứu 2

2.1.1.1 Đầu tư tác động đến GDP 2

2.1.1.2 Tác động của tăng trưởng kinh tế (GDP) đến đầu tư 3

2.1.2 Các mô hình nghiên cứu liên quan .5

2.2 MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU 6

2.2.1 Mô hình nghiên cứu của nhóm .6

2.2.2 Mô hình kinh tế lượng… .6

2.2.3 Mô hình hồi quy 6

2.2.4 Kỳ vọng vào các hệ số hồi quy 7

2.3 QUI TRÌNH THỰC HIỆN BÁO CÁO 7

2.4 PHƯƠNG PHÁP THU THẬP SỐ LIỆU CỦA ĐỀ TÀI .7

CHƯƠNG 3: PHÂN TÍCH HỒI QUY 9

3.1 ƯỚC LƯỢNG 10

3.1.1 Uớc lượng hàm hối quy 10

3.1.2 Nêu ý nghĩa các hệ số hồi quy 11

3.2 KIỂM ĐỊNH GIẢ THIẾT 11

3.2.1 Kiểm định hệ số hàm hồi quy mẫu (Se) 11

3.2.2 Kiểm định hàm hối quy mẫu (R 2 ) 11

3.2.3 Kiểm định hệ số hàm hồi quy tổng thể 11

3.2.4 Kiểm định hàm hồi quy tổng thể 11

3.3 DỰ BÁO 11

CHƯƠNG 4: KẾT LUẬN - ỨNG DỤNG THỰC TẾ VÀ MỘT SỐ GIẢ THIẾT…….12

4.1 KẾT LUẬN……… 12

4.2 ỨNG DỤNG CỦA MÔ HÌNH……… 12

4.3 MỘT SỐ GIẢI PHÁP 12

KẾT LUẬN 14

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 15

CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU CHUNG VỀ ĐỀ TÀI 1.1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Tổng sản phẩm quốc nội - GDP là cở sở đánh giá sự tăng tưởng kinh tế, quy mô kinh tế, trình độ phát triển kinh tế bình quân đầu người, cơ cấu kinh tế và sự thay đổi mức giá của một quốc gia GDP càng đóng vai trò quan trọng hơn khi Việt Nam đang chuyển mình với những chiến lược kinh tế mang tính bức phá và hiện đại, phấn đấu đến đầu năm 2020 cơ bản sẽ trở thành nước công nghiệp hóa hiện đại hóa với mục tiêu trước mắt là tăng tưởng kinh tế, nâng cao và hoàn thiện mức sống của người dân Và sau đó là hoàn thiện thành một đất nước phát triển bền vững, một nền kinh

tế toàn diện GDP cũng là công cụ để giúp chính phủ thấy được những đặc điểm, tính chất và xu hướng tăng trưởng giúp cho chính phủ đưa ra được quyết định đúng đắn và kịp thời để đảm bảo sự phát triển

GDP lại phụ thuộc vào các yếu tố nguồn lực và khả năng huy động, sử dụng các yếu tố đó

để tạo ra của cái vật chất Mà quá trình này được tiếp diễn liên tục và tạo thành chu kỳ tái sản xuất với qui mô ngày càng mở rộng đó chính là nhờ vào hoạt động đầu tư Tuy nhiên trong quá trình huy động và sử dụng các nguồn lực cho hoạt động đầu tư để tạo động lực cho tăng trưởng và phát triển kinh tế ở nước ta cũng bộc lộ nhiều hạn chế, đòi hỏi chúng ta phải đưa ra những đánh giá đúng đắn về quá trình thực hiện, rút ra những biện pháp khắc phục và đề ra các biện pháp tổ chức nhằm đạt được những mục tiêu mong muốn

Vì vậy nhóm chúng tôi đã quyết định chọn đề tài:”Nghiên cứu sự tác động của đầu tư I đến GDP Việt Nam trong giai đoạn 1995 đến nay“ để giải quyết vấn đề này

1.2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU

Thử nghiệm xây dựng mô hình kinh tế lượng để phân tích những tác động, ảnh hưởng của tổng nguồn vốn đầu tư đến tổng sản phẩm quốc nội GDP Từ đó, đưa ra những giải pháp tổ chức thực hiện phù hợp vơi tình hình thực tế trong thời gian tới

1.3 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU

Tác động của Đầu tư (I) đến Tổng sản phẩm quốc nội (GDP)

1.4 PHẠM VI NGHIÊN CỨU

Không gian : Việt Nam

Thời gian: từ năm 1995-2016

1.5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Phương pháp định lượng

CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU 2.1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

2.1.1 Cơ sở lý thuyết của vấn đề nghiên cứu

Đầu tư – Tăng trưởng – Tiết kiệm – Đầu tư – Tăng trưởng là một chu kỳ lặp đi lặp lại Vốn đầu tư tăng thì về mặt lý thuyết nền kinh tế tăng trưởng, và tăng trưởng kinh tế cao đẫn tới khả năng tích lũy cao và kéo theo nguồn vốn đầu tư vào sẽ tăng Đây là mối quan hệ có ý nghĩa quan trọng đặc biệt đối với quá trình phát triển Đầu tư và tăng trưởng kinh tế có quan hệ tương tác chặt chẽ với nhau

2.1.1.1 Đầu tư tác động đến GDP

Đầu tư tác động lên tăng trưởng kinh tế ở cả hai mặt; tổng cung và tổng cầu Yếu tố đầu tư

là một nhân tố của hàm tổng cầu có dạng:

Vốn đầu tư hợp lý tác động tích cực đến tăng trưởng kinh tế

Các chính sách, cơ chế huy động và phân bổ vốn hợp lý không chỉ góp phần làm gia tăng quy mô vốn trong nền kinh tế mà còn nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, gia tăng mức độ đóng góp của nhân tố vốn trong tốc độ tăng trưởng Do đó, nâng cao chất lượng tăng trưởng

Ngược lại, các chủ trương, chính sách đầu tư không hợp lý, năng lực quản lý yếu kém có thể dẫn tới mất cân đối trong việc huy động các nguồn lực, hiệu quả và mức độ đóng góp của các nguồn lực không tương xứng với tiềm năng, dẫn đến những tác động tiêu cực trong tăng trưởng kinh tế, tạo ra chất lượng tăng trưởng không cao Chẳng hạn, với chính sách bao cấp trong đầu tư (qua chế độ cấp phát vốn, tín dụng, …) một mặt sẽ tạo ra sự khan hiếm và lãng phí vốn trong một

số đối tượng được bao cấp, phân bổ vốn không hợp lý và dẫn đến hiệu quả đầu tư không cao

Chính sách đầu tư của một quốc gia, năng lực quản lý hoạt động đầu tư của các cấp Các yếu

tố của môi trường đầu tư và yếu tố thể chế trong nền kinh tế thị trường có tác động mạnh đến hiệu quả sử dụng vốn đầu tư và các ngồn lực khác và sau cùng tác động đến chất lượng tăng trưởng kinh

tế

Tác động của việc sử dụng vốn đầu tư đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng CNH-HĐH

Cơ cấu kinh tế là tổng thể các yếu tố cấu thành nền kinh tế, liên hệ chặt chẽ, tác động qua lại với nhau trong không gian và thời gian, trong những điều kiện kinh tế xã hội nhất định, được thể

hiện cả về mặt định tính và định lượng, phù hợp với mục tiêu đã xác định của nền kinh tế Sử dụng vốn đầu tư hợp lý, hiệu quả theo cách đầu tư trọng tâm trọng điểm trên cơ sở quy hoạch, kế hoạch đầu tư, xây dựng một cơ chế đầu tư hợp lý có tác dụng quan trọng trong việc chuyển dịch, đổi mới

cơ cấu kinh tế ngành, cơ cấu kinh tế vùng, lãnh thổ, cơ cấu thao các thành phần kinh tế, cơ cấu kinh

tế thành thị nông thôn… đồng thời góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế cao Nói cách khác, kết quả của hoạt động sử dụng vốn đầu tư hợp lý là sự thay đổi cơ cấu kinh tế theo hướng ngày càng hợp lý hơn, phát triển toàn diện hơn và theo hướng CNH-HĐH Điều này đồng nghĩa với việc nâng cao chất lượng tăng trưởng kinh tế

Vốn đầu tư giúp nâng cao sức cạnh tranh của doanh nghiệp và nền kinh tế

Khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp hay nền kinh tế đều được đánh giá qua năng lực cạnh tranh của hàng hóa và dịch vụ mà doanh nghiệp cũng như nền kinh tế đó tạo ra Sử dụng vốn đầu tư bất hợp lý, không hiệu quả, công tác quy hoạch, kế hoạch đầu tư còn nhiều yếu kém dẫn đến chất lượng thấp, giá thành sản phẩm cao và năng lực cạnh tranh thấp Trên góc độ đầu tư, để nâng cao năng lực cạnh tranh, một trong các yếu tố then chốt có tính đột phá là thực hiện đa dạng hóa các nguồn vốn và tăng cường tính cạnh tranh giữa các nguồn vốn huy động Bản thân các nguồn vốn, một trong những nguồn lực cơ bản của đầu tư, khi được đặt trong môi trường cạnh tranh và có cơ chế huy động phân bổ theo tín hiệu thị trường thì hiệu quả đầu tư mới được chú trọng đúng mức,

do đó chất lượng tăng trưởng mới được đề cao

Tác động của vốn đầu tư đến chất lượng và giá thành sản phẩm

Chất lượng và giá thành sản phẩm là các chỉ tiêu quan trọng phản ánh mặt chất của tăng trưởng kinh tế Chất lượng và giá thành sản phẩm lại chịu sự tác động lớn của hoạt động tiết kiệm, chống lãng phí thất thoát vốn và việc sử dụng hiệu quả vốn đầu tư

Vốn đầu tư không chỉ là cơ sở để tạo ra vốn sản xuất, tăng năng lực sản xuất của doanh nghiệp và của nền kinh tế; mà còn là điều kiện để nâng cao trình độ KH-CN, góp phần đáng kể vào việc đầu tư theo chiều sâu, hiện đại hóa quá trình sản xuất Việc tăng vốn đầu tư cũng góp phần vào việc giải quyết công ăn việc làm cho người lao động khi mở ra các công trình xây dựng và mở rộng quy mô sản xuất Cuối cùng, cơ cấu sử dụng vốn đầu tư là điều kiện quan trọng tác động vào việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế Tóm lại, hoạt động sử dụng vốn có tác động quan trọng đến tăng trưởng kinh tế cả về mặt số lượng lẫn chất lượng

2.1.1.2 Tác động của tăng trưởng kinh tế (GDP) đến đầu tư

Tăng trưởng và phát triển kinh tế góp phần cải thiện sự ổn định về chế độ chính trị, xã hội, tạo điều kiện thuận lợi cho môi trường đầu tư

Sự ổn định về chính trị, xã hội có trật tự và được đảm bảo an toàn, chính phủ và người dân

có mối quan hệ tốt với các tổ chức với lực lượng quốc tế có ảnh hưởng lớn đối với các luồng vốn Chế độ chính trị ổn định là điều kiện quan trọng trước hết để thu hút các nhà đầu tư

Kinh tế phát triển, có điều kiện đầu tư vào xây dựng nhà nước vững mạnh, cởi mở với hệ thống luật pháp, cơ chế, chính sách rõ ràng, minh bạch, hợp lý, việc quản lý của nhà nước tỏ ra có hiệu quả và có ích cho nhà đầu tư

Một khi xã hội có trật tự, có được sự an toàn về thân thể, sức khỏe và tài sản sẽ có sức hấp dẫn mạnh mẽ với các nhà đầu tư Trong trường hợp họ được đảm bào có cuộc sống yên bình, không bị cướp giật, ám hại, dễ dàng được chăm sóc sức khỏe, được đảm bảo đủ dịch vụ đi lại, thông tin viễn thông, ngân hàng… các nhà đầu tư sẽ không ngần ngại đem vốn đến để đầu tư phát triển

Tăng trưởng và phát triển kinh tế tạo điều kiện nâng cao khoa học công nghệ và sự sẵn sàng về mặt bằng xây dựng, kết cấu hạ tầng tốt cho môi trường đầu tư:

Kinh tế phát triển, mở cửa, chính phủ và người dân có mối quan hệ thân thiết với những tổ chức quốc tế có uy tín và có sức mạnh, có mối quan hệ tốt với các cường quốc về kinh tế và khoa học – công nghệ thì đó là điều kiện tốt để thu hút các nhà đầu tư

Sự cung cấp đầy đủ, nhanh chóng, kịp thời có chất lượng về mặt bằng xây dựng làm cho các nhà đầu tư thích thú và nhanh chóng thực hiện đầu tư, nhanh chóng biến vốn đầu tư thành tài sản sinh lợi

Tăng trưởng và phát triển kinh tế tạo sự hấp dẫn của thị trường tiêu thụ sản phẩm và hiệu quả kinh

tế của các hoạt động sản xuất kinh doanh

Thị trường nội địa có ý nghĩa to lớn, song thị trường nước ngoài là rất quan trọng, vì thế việc tạo thêm thị trường là đòi hỏi bức bách để có thêm động lực thúc giục các nhà đầu tư quyết định thực thi hoạt động đàu tư

Mặt khác, khi nền kinh tế phát triển, việc sản xuất các yếu tố đầu vào của sản xuất kinh doanh sẽ được dễ dàng hơn, giá cả rẻ hơn Dịch vụ chất lượng cao và giá rẻ của các dịch vụ cũng

Văn minh, văn hóa ứng xử của người dân và của các cơ quan nhà nước là các yếu tố cực kỳ quan trọng tạo nên môi trường đầu tư Cách thức cư xử của hệ thống báo chí truyền thông cũng ảnh hưởng không nhỏ đến các nhà đầu tư Sự “tế nhị” của các hệ thống thông tin đại chúng trong việc đưa tin là rất càn thiết và có thể trở thành nghệ thuật làm lợi cho đất nước, nhất là trong việc thu hút đầu tư phát triển

Tăng trưởng và phát triển kinh tế tác động đến một số yếu tố khác của môi trường đầu tư:

Nền kinh tế phát triển, tạo điều kiện ổn định giá trị đồng nội tệ và điều chỉnh tỷ giá hối đoái Đồng nội tệ mạnh là yếu tố quan trọng để thu hút vốn đầu tư nhất là vốn đầu tư từ nước ngoài Khi giá trị đồng tiền không ổn định, mất giá liên tục và mất giá mạnh sẽ không có lợi đối với các nhà đầu tư

Thông tin trong nền kinh tế là không thể thiếu Phát triển hệ thống cung cấp thông tin kinh

tế, thông tin chính xác, đầy đủ và kịp thời sẽ giúp các nhà đầu tư định hướng đúng đối với sản xuất kinh doanh

Tất cả những yếu tố quan trọng trên tạo ra một môi trường đầu tư mà yêu cầu của nó là tạo

ra các điều kiện thuận lợi để thu hút những người, tổ chức có vốn đến làm ăn, ít hoặc không đem rủi ro đến cho các nhà đầu tư Môi trường đầu tư phải hướng tới lợi ích cho các nhà đầu tư cũng như lợi ích của quốc gia Số lượng nhà đầu tư càng nhiều thì lợi ích cho đất nước càng lớn

Tăng trưởng và phát riển kinh tế thúc đẩy tỷ lệ tiết kiệm, cung cấp vốn đầu vào cho đầu tư

Đã có nhiều nghiên cứu chứng minh rằng tăng trưởng kinh tế là động lực để tiết kiệm – đầu

tư ở tất cả các nước Tiết kiệm xác định tốc độ tăng trưởng có thể của sức sản xuất Nhìn chung các nước đang phát triển nhanh có tỷ lệ tiết kiệm cao hơn các nước tăng trưởng chậm Có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến tỷ lệ tiết kiệm: tốc độ tăng trưởng thu nhập, cơ cấu độ tuổi của dân số, và quan điểm đối với tiết kiệm Các dịch vụ mà chính phủ cung cấp, như trợ cấp xã hội, có thể ảnh hưởng đến tiết kiệm cũng như thuế và thâm hụt ngân sách Khi nghiên cứu các giai đoạn tăng trưởng kinh tế, trong những thời điểm nền kinh tế đạt mức tăng trưởng cao, phần lớn của thu nhập tăng thêm sẽ được người ta giữ lại để tiết kiệm, dẫn tới tỷ lệ tiết kiệm hàng năm sẽ càng tăng cao hơn

2.1.2 Các mô hình nghiên cứu liên quan

Nghiên cứu thực nghiệm về tác động của đầu tư đối với tăng trưởng kinh tế của các nền kinh

tế trên thế giới được thực hiện khá phổ biến Thế nhưng, kết quả nghiên cứu có nhiều sự khác biệt Chẳng hạn, trong khi một số nghiên cứu của các tác giả cho thấy đầu tư có tác động dương đối với tăng trưởng như: Aschauer (1989), Munnell và Cook (1990), Khan và Kumar (1997), Batina (1998), Bose và cộng sự (2003), Gwartney và cộng sự (2004), Kamps (2005), Bukhari và cộng sự (2007), Eruygur (2009); một số nghiên cứu khác lại cho thấy đầu tư tác động âm đến tăng trưởng như nghiên cứu của Devarajan và cộng sự (1996) hay nghiên cứu của Ghali và Khalifa (1998); cũng có một số nghiên cứu không tìm thấy mối quan hệ giữa đầu tư và tăng trưởng kinh tế như: Clarida (1993), Roache (2007), Swaby (2007) Bên cạnh, nghiên cứu của Badawi và Ahmed (2003), Ellahi và Kiani (2011) cho kết quả đầu tư có tác động âm đến tăng trưởng trong ngắn hạn nhưng lại có tác động dương trong dài hạn Ngoài ra, Sturm và cộng sự (1999) chỉ ra đầu tư chỉ có tác động dương đến tăng trưởng trong ngắn hạn nhưng lại không có tác động trong dài hạn; kết luận ngược lại được tìm thấy trong nghiên cứu của Cristian và cộng sự (2011) khi khẳng định đầu

tư không có tác động đến tăng trưởng trong ngắn hạn nhưng có tác động dương trong dài hạn Tại