1 TRƯỜNG PTDTBT THCS TRUNG THU BÁO CÁO TÓM TẮT DỰ ÁN TỰ ĐỊNH HÌNH NGHỀ NGHIỆP CHO BẢN THÂN THÔNG QUA MỘT SỐ HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM, SÁNG TẠO Lĩnh vực 2... Trước những vấn đề này, chú
Trang 11
TRƯỜNG PTDTBT THCS TRUNG THU
BÁO CÁO TÓM TẮT
DỰ ÁN
TỰ ĐỊNH HÌNH NGHỀ NGHIỆP CHO BẢN THÂN THÔNG QUA MỘT SỐ HOẠT ĐỘNG
TRẢI NGHIỆM, SÁNG TẠO Lĩnh vực 2 Khoa học xã hội và hành vi
Tủa Chùa, tháng 10 năm 2020
Trang 2A LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Xã hội phát triển kèm theo đó nền kinh tế cũng ngày một phát triển Hơn
2000 năm trước, Khổng tử đã nói: “Những gì tôi nghe, tôi sẽ quên Những gì tôi thấy, tôi sẽ nhớ Những gì tôi làm, tôi sẽ hiểu” Đây được coi là một trong những nguồn gốc tư tưởng đầu tiên của giáo dục trải nghiệm Hiện nay, việc đổi mới căn bản giáo dục theo hướng phát triển phẩm chất và năng lực người học được ngành giáo dục đặc biệt quan tâm và chú trọng Có không ít thế hệ anh, chị học sinh, sinh viên sau khi tốt nghiệp các trường Trung học phổ thông, Cao đẳng, Đại học … đều không tìm được cho mình một công việc phù hợp với ngành đào tạo Trước những vấn đề này, chúng em thấy việc tự định hình nghề nghiệp trong tương lai ngay từ khi còn học phổ thông là vô cùng cần thiết
để lựa chọn cho mình một ngành nghề phù hợp với năng lực của bản thân, gia đình và xu thế phát triển của xã hội, tránh được những con đường tương lai khi học xong không tìm được việc làm, ra trường không có công việc ổn định Từ
lý do thực tế đó, cùng với sự hỗ trợ, giúp đỡ của cô giáo hướng dẫn, chúng em
quyết định thực hiện dự án: “Tự định hình nghề nghiệp cho bản thân thông qua một số hoạt động trải nghiệm, sáng tạo”
B CÂU HỎI NGHIÊN CỨU; VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU; GIẢ THUYẾT KHOA HỌC
I Câu hỏi nghiên cứu
Bản thân muốn làm nghề gì trong tương lai?
Tại sao lại chọn nghề đó?
Nếu không đạt mục tiêu đề ra thì bản thân sẽ làm gì tiếp theo?
Làm thế nào để chọn được nghề nghiệp phù hợp với bản thân?
II Vấn đề nghiên cứu
Tìm hiểu thực trạng thất nghiệp, tìm hiểu và nghiên cứu một số nghề nghiệp hiện có trong xã hội ngày nay, nghiên cứu cách thức để đạt được ước
mơ, mục tiêu đề ra trong cuộc sống khi lựa chọn nghề nghiệp,
III Giả thuyết
Trải nghiệm một số hoạt động để nhận biết sở trường, năng lực của bản thân, đồng thời rèn một số kỹ năng sống thông qua các hoạt động đó
Trải nghiệm một số nghề nghiệp trong thực tiễn, từ đó tự định hình nghề nghiệp cho bản thân, đồng thời lập kế hoạch dài hạn để đạt được mục tiêu nghề nghiệp đã lựa chọn
Trang 3Khi lựa chọn chưa đúng nghề nghiệp thì cần có giải pháp cụ thể như thế nào để cuộc sống tương lai tốt hơn?
C THIẾT KẾ VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
1 Thiết kế quy trình thực hiện dự án
Để thực hiện dự án, chúng em tiến hành tìm hiểu, phân tích một số nghề nghiệp hiện có tại địa phương và các nghề trong xã hội ngày nay Sau đó tiến hành khảo sát các bạn học sinh về việc lựa chọn nghề nghiệp của bản thân trong tương lai Tham gia hoạt động trải nghiệm về một số nghề nghiệp trong thực tế Từ đó tự định hình được nghề nghiệp cho bản thân sau khi tham gia vào các hoạt động trải nghiệm, sáng tạo Cuối cùng là xây dựng và thực hiện kế hoạch để có được nghề nghiệp phù hợp với bản thân, gia đình và xu thế phát triển của xã hội
Cụ thể quy trình như sau:
2 Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp liên hệ thực tế và tự liên hệ bản thân
- Phương pháp cụ thể hóa
- Phương pháp hỏi chuyên gia tư vấn
- Phương pháp tích hợp, tổng kết kinh nghiệm
Giai đoạn 1: Tìm hiểu thực tế, phân tích một số nghề nghiệp hiện có tại địa phương
và các nghề trong xã hội ngày nay
QUY TRÌNH
DỰ ÁN
Giai đoạn 2: Khảo sát học sinh về việc lựa chọn nghề nghiệp của bản thân trong tương lai
Giai đoạn 3: Tham gia hoạt động trải nghiệm về một số nghề nghiệp trong thực tế
Giai đoạn 4: Định hình
được nghề nghiệp cho
bản thân sau hoạt động
trải nghiệm, sáng tạo
Giai đoạn 5: Lập và
thực hiện kế hoạch để
có được nghề nghiệp
phù hợp với bản thân,
gia đình và xu thế
phát triển của xã hội
Trang 4D TIẾN HÀNH THỰC HIỆN
Sau khi đã xác định rõ về quy trình thực hiện dự án, em tiến hành thực hiện từng giai đoạn, cụ thể như sau:
I Giai đoạn 1: Tìm hiểu thực tế, phân tích một số nghề nghiệp hiện
có tại địa phương và các nghề trong xã hội ngày nay
Như mọi người đã biết, Trung Thu là một xã đặc biệt khó khăn tại khu vực phía Bắc huyện Tủa Chùa, kinh tế chậm phát triển, nước phục vụ cho sinh hoạt và cho đời sống thiếu thốn Chúng em và các bạn trong trường đều là người dân tộc thiểu số (dân tộc Mông), thường có suy nghĩ lối mòn truyền thống là học xong cấp Trung Học Cơ Sở, số ít sẽ tiếp tục theo học cấp Trung Học Phổ Thông, còn lại hầu hết là ở nhà lấy vợ, lấy chồng, sinh con, Không
có kiến thức, công việc, kinh tế, … dẫn đến tương lai của nhiều bạn gặp khó khăn và không đảm bảo được điều kiện sống trong xã hội phát triển ngày nay
(Học sinh đi làm nương)
Địa hình khó khăn, cộng với trình độ dân trí thấp, nguồn thu nhập của các
hộ gia đình hầu hết chỉ biết dựa vào sản xuất nông nghiệp tại địa phương Theo khảo sát, mức thu nhập bình quân của một hộ gia đình trên một tháng chỉ dưới một triệu đồng
Không chỉ vậy, một số bạn học sinh lại nghĩ rằng: học xong sẽ không học tiếp lên Cao đẳng, Đại học bởi khi ra trường rất khó có thể xin được công việc theo đúng ngành nghề đã đào tạo Ví dụ có anh Lỳ A Khày – cựu học sinh trường PTDTBT THCS Trung Thu hiện đang là sinh viên trường Cao đẳng Công nghệ và Thương mại Hà Nội - sinh viên thực tập chuyên ngành nấu ăn với mức thu nhập từ 3- 4 triệu đồng/ tháng Tuy vậy, với mức sống ở Hà Nội thì thu nhập đó không đủ chi tiêu hằng tháng ở thủ đô Phải chăng việc anh Khày lựa chọn nghề nghiệp đó là chưa đúng với xu thế hiện nay hoặc tay nghề của anh chưa tốt, hay yếu tố khác là anh Khày đã lựa chọn nghề nghiệp chưa phù hợp với năng lực, sở trường của bản thân? Đây cũng là các yếu tố cơ bản dẫn đến thực trạng thất nghiệp trong xã hội hiện nay
Trang 5(Anh Lỳ A Khày)
Qua tìm hiểu thực tế tại địa bàn xã hiện có 7 tiệm sửa chữa xe máy: Trong đó thôn Trung Thu có 2 quán của chú Vừ Dua Màng và Vàng A Chu Thôn Nhè Sua Háng có 1 quán của chú Thào A Sang Thôn Háng Cu Tâu có 1 quán của chú Giàng A Chìa Bản Phô có 2 quán của chú Lỳ A Pùa và Vàng A Náng Thôn Trung Vàng Khổ có 1 quán của chú Hờ A Chư Trong 7 quán sửa
xe này, quán của chú Màng cho thu nhập cao nhất, trung bình một tháng chú thu về khoảng 4 triệu đồng từ việc sửa chữa xe 6 quán còn lại cho thu nhập từ 1,5 đến 2 triệu đồng/ 1 tháng
(quán chú Vừ Dua Màng – Trung Thu) (quán anh Lỳ A Pùa – Bản Phô)
Bên cạnh đó, trên địa bàn xã cũng có một số hộ gia đình trồng các loại rau, hoa màu đạt năng suất cao Tiêu biểu là gia đình bà Lan ở thôn Đề Can Hồ cho thu hoạch nhiều loại rau quả có giá trị góp phần cải thiện đời sống, tăng thu nhập cho gia đình Bình quân gia đình bà thu được từ 1 triệu 500 nghìn đồng trở lên trên một tháng từ việc trồng các loại nông sản này
Trang 6Tuy nhiên thời gian gần đây, giao thông đi lại ở xã Trung Thu đang được đầu tư, khí hậu mát mẻ, cùng với việc áp dụng công nghệ kĩ thuật vào trồng trọt, một số loại cây nông sản như: chanh leo, dâu tây, măng tây, …được đưa vào để trồng trọt và cho ra năng suất cao góp phần tăng thêm thu nhập cho các hộ gia đình Điển hình là mô hình hợp tác xã của anh Dương Anh Văn tại Bản Phô Trung bình trên một tháng các hộ gia đình tại Bản Phô nói riêng thu
về từ 2- 2,5 triệu trên một tháng Mức thu đó là cao hơn so với bình quân thu nhập của các hộ gia đình trên toàn xã Trung Thu
Như vậy, nếu chăm chỉ, chịu khó trồng trọt, sản suất nhiều loại nông sản theo kinh nghiệm thực tế đã cho gia đình bà Lan một nguồn thu nhập cao hơn
so với các hộ gia đình trồng ít các loại rau, hoa màu Nhưng nếu được đào tạo qua các lớp theo đúng chuyên ngành, kết hợp với việc áp dụng khoa học kĩ thuật vào trong sản xuất như mô hình hợp tác xã của anh Văn đã đem lại cho anh nói riêng và bà con trên thôn bản nói chung một mức thu tương đối khá Chú Màng - chủ quán sửa xe đảm bảo được các tiêu chí: được đào tạo qua các lớp sơ cấp, trung cấp, các trường học nghề, mặt bằng, diện tích, trình độ tay nghề, giá cả hợp lí, phụ tùng đa dạng thì sẽ cho mức thu nhập ổn định hơn rất nhiều so với quán sửa xe rải rác trên các thôn bản
Bên cạnh đó, trên địa bàn xã Trung Thu hiện nay chưa có các tiệm cắt tóc, cửa hàng may, các quán photo, quầy bán thuốc tân dược, …
Qua tìm hiểu trên mạng Internet, facebook, tivi, vể một số nghề nghiệp đang hot hiện nay cho thu nhập ổn định và thu nhập cao như nghề: Bác sỹ, Dược sỹ, Kỹ sư,
Từ tình hình thực tế và những phân tích cụ thể nêu ở trên, chúng em nhận thấy rằng việc định hình được nghề nghiệp phù hợp cho bản thân ngay khi còn học phổ thông là rất quan trọng, giúp cho tương lai chúng ta có được con đường đi đúng đắn và mang lại cuộc sống tốt đẹp hơn Dù làm việc ở thành phố hay ở nông thôn thì điều quan trọng là lựa chọn cho mình hướng đi đúng Rất nhiều bà con tại địa phương đã thành công trên chính quê hương mình
II Giai đoạn 2: Khảo sát các bạn học sinh về việc lựa chọn nghề nghiệp của bản thân trong tương lai
Tận dụng thời gian ra chơi của buổi học, chúng em đã tiến hành khảo sát các bạn học sinh về việc lựa chọn nghề nghiệp của bản thân trong tương lai, cụ thể với 50 bạn học sinh từ khối lớp 8 đến khối lớp 9 trong trường
Trang 7Qua phỏng vấn ban đầu, chúng em đã tổng hợp được kết quả như sau:
Tổng số các bạn học sinh
được phỏng vấn
Kết quả phỏng vấn
Số bạn đã định hình nghề nghiệp cho bản
thân
Số bạn chưa định hình được nghề nghiệp cho
bản thân
Từ bảng tổng hợp trên, chúng em nhận thấy đa số các bạn học sinh tham gia phỏng vấn chưa lựa chọn được nghề nghiệp trong tương lai của bản thân
Và số các bạn đã lựa chọn được nghề nghiệp thì cũng chưa đưa ra được kế hoạch khả thi để đi đến nghề nghiệp mà mình đã lựa chọn
III Giai đoạn 3: Tham gia hoạt động trải nghiệm về một số nghề nghiệp trong thực tế
Từ kết quả khảo sát trên, chúng em cùng với 50 bạn học sinh được khảo sát đã tham gia hoạt động thực nghiệm về một số nghề nghiệp trong thực tế Cụ thể như sau:
1 Trải nghiệm thông qua các tiết sinh hoạt lớp; các buổi sinh hoạt dưới cờ; các buổi sinh hoạt Đội, các Hội thi,
Vào các tiết sinh hoạt, giáo viên chủ nhiệm lồng ghép cho học sinh được trải lòng nói ra những mong muốn của mình sau khi tốt nghiệp Trung Học Cơ
Sở, phân tích điểm mạnh, điểm hạn chế của từng cá nhân học sinh
Song song với đó là thường xuyên tổ chức các buổi học ngoại khóa, đa dạng hóa các hoạt động trải nghiệm, sáng tạo Điều này sẽ giúp các bạn học sinh có cơ hội được thực hành thực tiễn nhiều hơn
Trang 8Tổng phụ trách Đội tích cực nâng cao công tác tuyên truyền thông qua chương trình phát thanh học đường, qua các buổi sinh hoạt dưới cờ, các buổi sinh hoạt Đội Thường xuyên tổ chức các cuộc thi, hội thi, các câu lạc bộ nhằm phát huy hết sở trường của từng cá nhân học sinh từ đó góp phần giúp các bạn
có được một định hình đúng đắn cho công viêc sau này
Thông qua các hoạt động trên, nhằm giúp các bạn nhận ra sở trường, năng lực của bản thân, đồng thời cũng nhìn ra những hạn chế của mình để kịp thời sửa chữa, rèn luyện trau dồi thêm kiến thức, kỹ năng giúp cho các bạn hoàn thiện hơn về mọi mặt trong cuộc sống
2 Trải nghiệm trồng rau sạch
2.1 Tham quan mô hình trồng rau tại Hợp tác xã của anh Dương Anh Văn
Mô hình trồng trọt của anh Dương Anh Văn cũng là một ví dụ tiên tiến điển hình của việc ứng dụng công nghệ kĩ thuật vào sản xuất Mô hình đã được tiến hành cách đây 2 năm Nhờ việc áp dụng nghiêm ngặt theo quy trình: trồng, chăm sóc, thu hoạch và bảo quản thu về bình quân cho bà con tại địa bàn trên năm như sau: su su: 30 tấn/năm/ha; chanh leo: 15 tấn/năm/ha; măng tây: 8cân/tuần/300m; khoai sọ: 25 tấn/năm/ha; dâu tây: 80 cân/năm/100m, …Dự án này đã góp phần tăng thêm đáng kể mức thu nhập của các hộ dân tại Bản Phô nói riêng và của xã Trung Thu nói chung
Trang 92.2 Thực hiện mô hình trồng rau sạch tại trường học
Đại đa số các hộ dân trên địa bàn chỉ trồng các loại rau phổ biến, năng suất cao nhưng giá thành lại thấp Do vậy chúng em vẫn quyết định lựa chọn loại rau phù hợp với điều kiện tự nhiên của địa phương nhưng giá thành cao Đồng thời cùng với sự giúp đỡ, tư vấn của anh Văn – người đã thành công trong việc xây dựng mô hình tiên tiến điển hình nên chúng em đã tiến hành thực hiện mô hình trồng rau tại đơn vị trường
Trong trải nghiệm trồng rau này, chúng em luôn tuân thủ nghiêm ngặt các quy trình theo sự tư vấn của chuyên gia, cùng với việc vận dụng kiến thức
đã được học ở môn Công Nghệ 7: Bài 2: Vai trò, đặc điểm, các yếu tố ảnh hưởng và các phương thức trồng trọt, chúng em tiến hành theo các bước sau:
Bước 1: Chuẩn bị (đất, hạt giống hoặc cây con để gieo trồng)
Ở bước này chúng em tiến hành phát cỏ, quốc đất, phơi ải giúp cho đất được tơi xốp
Trang 10Bước 2: Gieo hạt hoặc trồng cây con
Muốn hạt rau nảy đạt hơn, chúng em tiến hành ủ hạt giống vào khăn có nước trong khoảng 2 ngày Trộn cùng do khi rắc sẽ giúp hạt giống đều hơn (không quá dầy, quá thưa hoặc không đều) Kết hợp phun thuốc chống côn trùng tha hạt giống
Quốc đất gieo hạt cần quốc sâu tay, để rễ bám sâu xuống lòng đất nếu không cây sẽ non, yếu Làm đất tơi, mịn sẽ giúp các hạt giống không bị lún sâu xuống đất, không bị côn trùng tha
Khi cây giống nảy được 4 lá, đem tỉa cây để trồng trên các luống Mỗi luống 1 mét sẽ trồng được 3 cây với khoảng cách giữa các cây khoảng 30cm
Bước 3: Chăm sóc sau khi gieo trồng
Trang 11Bước 4: Thu hoạch, sử dụng, bảo quản, chế biến sau thu hoạch
Sau hơn hai tháng trồng và tiến hành thu hoạch (từ đầu tháng 8 đến giữa tháng 10) với diện tích 80m2, chúng em thu hoạch được 40 kg rau cải trắng Mỗi kilogam rau có giá 20.000 đồng đã cho thu hoạch 800.000 đồng Trừ chi phí các khoản chi như giống rau, phân bón khoảng 200.000 đồng, chúng em thu được 600.000 đồng So với mức thu của gia đình bà Lan tại thôn Đề Can
Hồ trên 80m2, bình quân bà Lan thu được 400.000 đồng Như vậy, việc trồng rau đúng kĩ thuật, khoa học, lợi nhuận chúng em thu được là gấp đôi
Thông qua hoạt động trải nghiệm này, chúng em có thêm kiến thức, kỹ năng về gieo trồng, biết hoạch định được các khoản thu, chi; biết quý trọng thành quả lao động do mình và người khác làm ra Nguồn rau sạch do chính tay chúng em vun trồng còn được đưa vào sử dụng trong bữa ăn bán trú, góp phần giải quyết lo ngại về an toàn thực phẩm trong đơn vị trường đồng thời có thêm nguồn quỹ cho các chi đội
3 Trải nghiệm sửa chữa xe máy
3.1 Tham quan quán sửa chữa xe máy của chú Vừ Dua Màng
Là người có tay nghề, kĩ thuật cao cộng với mặt bằng hấp dẫn, quán được đặt ở trung tâm xã; lượng người, phương tiện đi lại đông đúc Quán sửa chữa có phụ tùng thay thế tương đối đầy đủ, đa dạng, giá cả hợp lí thu hút đông đảo người dân địa phương tới quán của chú Vừ Dua Màng