GÃY ĐẦU DƯỚI XƯƠNG CÁNH TAYPhân độ của Gartland cải biên của Wilkins là phân loại được sử dụng nhiều nhất hiện nay trong kiểu gãy duỗi, chia làm ba độ dựa trên mức độ di lệch như sau: Lo
Trang 2• Loại gãy thường gặp thứ 2 trong chấn thương nhi
• Tuổi: 5-7
• Giới tính: M=F
• Bên: Trái > phải
• Thần kinh: 7%, TK giữa > quay> trụ
Trang 3• Kiểu gấp: té cao
khuỷu tay đập trực tiếp vào sàn
Trang 4GIẢI PHẪU TRÊN X QUANG
Trang 5GÃY ĐẦU DƯỚI XƯƠNG CÁNH TAY
Phân độ của Gartland cải biên của Wilkins là phân loại được sử dụng nhiều nhất hiện nay trong kiểu gãy duỗi, chia làm ba độ dựa trên mức độ di lệch như sau:
Loại I: Gãy không di lệch hoặc di lệch < 2mm
Loại II: Gãy di lệch với vỏ xương phía sau còn nguyên vẹn, hai mặt gãy còn nhìn nhau IIA: không có di lệch xoay, IIB:
Trang 7TYPE 1
Trang 8TYPE 2
Trang 9TYPE 3
Trang 13Phân độ của Marion và Lagrange (Các trường hợp gãy kín không có tổn thương mạch máu thần kinh kèm
theo)
Độ I: Gãy vỏ trước xương cánh tay
Độ II: Gãy hoàn toàn xương cánh tay nhưng không di lệch
Độ III: Gãy hoàn toàn, di lệch nhưng hai diện gãy vẫn còn tiếp xúc nhau.
Độ IV: Gãy hoàn toàn, hai đầu gãy di lệch xa nhau không còn tiếp xúc
Trang 14ĐIỀU TRỊ
TYPE 1
o Nẹp bột cánh bàn tay
o Khuỷu gấp 60-90 độ, cẳng tay trung tính
o XQ kiểm tra 3-7 ngày
o Nếu không di lệch tiếp tục duy trì nẹp bột 3-4
tuần
o Nếu di lệch cân nhắc nắn xương gãy bó bột
hoặc xuyên kim
o Không cần tập VLTL
Trang 16• TYPE 2:
o Vững chắc đạt kết quả tốt sau nắn kín
o Nắn chỉnh tốt quản lý điều trị như type 1
o Nếu cột giữa không nắn chỉnh được xuyên 2 kim cố định từ phía
Trang 18Các phương pháp xuyên kim chuẩn
Trang 19Các kiểu xuyên kim khác
Trang 20Các kiểu xuyên kim khác
Trang 22BỆNH ÁN NGOẠI KHOA
I HÀNH CHÁNH
Họ và tên: ĐẶNG THANH THIÊN
Tuổi: 9 Giới: Nam
Nghề nghiệp: Học sinh
Địa chỉ: Thị trấn Sông Đốc, Trần Văn Thời, Cà Mau Ngày giờ vào viện: 20 giờ 20 phút, ngày 12 tháng 1 năm
2019
Trang 23II CHUYÊN MÔN
1 Lí do vào viện: Đau cánh tay (P)
2 Bệnh sử
Bệnh nhân khai cách nhập viện khoảng 2 giờ, khi đang trèo trên cây thì té chống tay (P) xuống đất kiểu tay duỗi Sau té bệnh nhân đau nhiều cánh tay (P), mất vận động cánh tay (P) nên nhập viện bệnh viện Trần Văn Thời, được chụp X quang + nẹp cố định cánh cẳng bàn tay và chuyển đến BV tỉnh Cà Mau
Tiền sử:
+ Bản thân: Nội ngoại khoa chưa ghi nhận bất thường + Gia đình: Chưa ghi nhận bệnh lý liên quan
Trang 25+ XQ khuỷu tay (P): Gãy đầu dưới xương cánh tay (P),
di lệch chồng ngắn vào trong và vẹo nghiêng vào >>
độ IV theo Gartland cải biên
Trang 287 Chẩn đoán trước mổ:
Gãy kín đầu dưới xương cánh tay (P) độ IIIA theo Gartland Bệnh nhân được chỉ định phẫu thuật mổ cố định bên trong bằng đinh Kít-ne.
Biên bản phẫu thuật:
Lúc 9 giờ 40 phút ngày 13 tháng 1 năm 2019
- PPPT: KHX bằng đinh Kít-ne
- Tường trình phẫu thuật:
+ BN mê NKQ nằm nghiêng, kê tay lên giá đỡ + sát trùng
trải khăn vô trùng
+ Tiến hành nắn rạch da mặt sau cánh tay phải 1/3 dưới # 8
cm, bóc tách bộc lộ ổ gãy, làm sạch ổ gãy, nắn ổ gãy đạt
+ Xuyên 2 đinh Kít-ne từ lồi cầu ngoài xương cánh tay (P) giữ ổ gãy và lồi cầu trong xương cánh tay (P)
+ Kiểm tra vững, bơm rửa cắt mô dập nát
+ Khâu phục hồi giải phẫu.
Trang 298 Khám lâm sàng: 9h ngày 14/1/2019 ( hậu phẫu N1)
8.3 Khám các cơ quan khác: Chưa ghi nhận bất thường
Trang 309 Tóm tắt và chẩn đoán
BN nam 9 tuổi vào viện vì đau khuỷu (P) sau té từ trên cao, được chẩn đoán trước mổ: Gãy kín đầu dưới xương cánh tay (P) và chỉ định mổ cấp cứu trì hoãn với phương pháp: KHX bằng đinh Kít-ne, khâu phục hồi giải phẫu.
Hiện tại hậu phẫu ngày 1 ghi nhận:
Trang 31- Kết luận
Hậu phẫu ngày 3 trên BN gãy kín 1/3 đầu dưới xương cánh tay (P) độ IIIA theo Gartland sau KHX bằng đinh Kít-ne, khâu phục hồi giải phẫu Hiện tại diễn tiến tốt
Trang 32- Cử động sớm
- Kháng sinh, giảm đau
- Chụp X quang kiểm tra: xương gãy không di lệch
Trang 3410.2 Cụ thể:
- Ceftazidim 1g 1 lọ x 2 (TMC)
- Paracetamol 650mg 1/2v x 3 (u)
- Aescin 20mg 1v x 2 (u)
-Thay băng, rửa vết thương hàng ngày.
-Theo dõi: thời gian tối thiểu 6 tháng Hẹn tái khám để đo đạc sau 2 tuần, 1 tháng, 3 tháng, 6 tháng, 12 tháng, >=24 tháng Trung bình là theo dõi trong vòng 16 tháng.
-Dự kiến xuất viện sau nằm viện 4 ngày.
Trang 3612 Dự phòng:
- Theo dõi hàng ngày để phát hiện các biến chứng trong lúc nằm viện như nhiễm trùng, chèn ép khoang hay các biến chứng liên quan đến nẹp
- Hướng dẫn BN tập vận động sớm, vận động chủ động các khớp không tổn thương
- Tái khám theo hướng dẫn của bác sĩ để phát hiện sớm biến chứng như cal lệch, vẹo khuỷu vào trong, hội chứng Volkman
Trang 3713 Nhận xét
-BN được chẩn đoán và xử trí nẹp tại tuyến đầu hợp lí
-Mổ cấp cứu trì hoãn trên bệnh nhân hợp lí vì không có sự khác biệt
về nhiễm trùng nông chân đinh, tổn thương thần kinh trụ do mổ hay hội chứng Volkman giữa 2 nhóm mổ trước và sau 8 giờ từ lúc nhập viện
- Mổ trên bệnh nhân này là hợp lí vì gãy di lệch nhiều nên nắn có thể sẽ khó đạt, làm cho thời gian tốt nhất của mổ mất đi, khó đặt lại,
co rút phần mềm hoặc có thể viêm cơ cốt hoá
Trang 38+ Do cơ chế chấn thương nặng làm tổn thương mô mềm nhiều nếu nắn kín có thể gây phù nề thêm Tuy nhiên chỉ định mổ hở chưa thực sự cần thiết không? vì bệnh nhân gãy không có biến chứng (gãy hở, tổn thương mạch), không có đến muộn di lệch nhiều (3 tuần) và chưa có di chứng như vẹo khuỷu, can chồi
+ Có thể xem xét nắn kín dưới màn tăng sáng + ghim đinh Kít-ne qua da vì rút ngắn thời gian phẫu thuật rất tốt cho bệnh nhân nhỏ tuổi, giảm thời gian nằm viện, biến chứng nhiễm trùng, sẹo xấu?