BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC ĐIỀU DƯỠNG NAM ĐỊNH NGUYỄN THỊ NGỌC HÀ THỰC TRẠNG CHĂM SÓC SAU PHẪU THUẬT CHO NGƯỜI BỆNH SỎI TIẾT NIỆU TẠI KHOA PHẪU THUẬT VÀ ĐIỀU TRỊ THEO YÊU CẦU BỆNH VIỆN TRUN
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
Cơ sở lý luận
1.1 Đại cương về sỏi thận [8]:
Sỏi thận là một bệnh lý phổ biến trên thế giới; hay gặp ở các nước châu Âu và một số nước châu Á, bệnh ít gặp ở châu Phi
Sỏi thận là hiện tượng các chất khoáng trong nước tiểu lắng đọng lại tại thận, hình thành viên sỏi theo thời gian Những viên sỏi nhỏ có thể dễ dàng theo nước tiểu ra ngoài, trong khi các viên sỏi lớn không thoát ra được sẽ tích tụ, gây tắc nghẽn đường niệu Tình trạng này có thể dẫn đến nhiễm trùng đường niệu, suy giảm chức năng thận, và thậm chí gây suy thận nếu không được điều trị kịp thời.
Sỏi thận thường gặp ở nam nhiều hơn nữ Lứa tuổi thường từ 30 đến 50 Ít gặp ở trẻ em
Hình 1.1: Vị trí của sỏi thận [22]
2.1 Sỏi nguyên phát: là những viên sỏi được hình thành tự nhiên Quá trình tạo sỏi rất phức tạp Thành phần, cấu tạo của sỏi rất khác nhau, vì vậy hiện nay chưa có một lý thuyết tổng quát về hình thành sỏi
2.2 Sỏi thứ phát: là sỏi được hình thành do nước tiểu ứ trệ mà nguyên nhân chính là cản trở ở bể thận hoặc niệu quản, do bệnh lý bẩm sinh hay mắc phải
3.1 Sỏi Calci: Chiếm tỉ lệ 80 - 90% các trường hợp Những nguyên nhân làm tăng nồng độ calci trong nước tiểu như:
- Gãy xương lớn và bất động lâu ngày
- Dùng nhiều vitamin D và Corticoid
- Di căn của ung thư xương gây phá hủy xương
* Calci có thể kết hợp với Oxalate hình thành sỏi Calci Oxalate:
- Nguồn ngoại sinh: thực phẩm có chứa axit oxalic như rau xanh, ca cao
Nguồn nội sinh của sỏi từ ký sinh trung đường ruột, do chúng có sẵn axit oxalic trong hệ tiêu hóa Axit oxalic này liên hệ mật thiết với chuyển hóa glucid, vì vậy thiếu vitamin B6 có thể dẫn đến sự hình thành sỏi do quá trình chuyển hóa bị ảnh hưởng.
Calci có thể kết hợp với Phosphate để hình thành sỏi Calci Phosphate, thường kết tinh trong nước tiểu có độ pH trên 6,8 đến 7 Sỏi Calci Phosphate thường liên quan đến nhiễm khuẩn đường tiết niệu, trong đó vi khuẩn gram (-) là chủ yếu, đặc biệt phổ biến ở những người ăn chay. -**Sponsor**Bạn đang tìm cách tối ưu hóa bài viết về sỏi thận theo chuẩn SEO? [Soku AI](https://pollinations.ai/redirect-nexad/yTGhFXL6?user_id=983577) có thể giúp bạn tái cấu trúc nội dung một cách hiệu quả Với Soku AI, chúng tôi sẽ trích xuất và làm nổi bật những câu quan trọng nhất trong đoạn văn về sự hình thành sỏi Calci Phosphate, đảm bảo tính mạch lạc và tuân thủ các quy tắc SEO, giúp bài viết của bạn tiếp cận được nhiều độc giả hơn Hãy để Soku AI biến bài viết của bạn thành một nguồn thông tin giá trị và dễ tiếp cận.
Hình 1.4: Sỏi Calci Phosphate 3.2 Sỏi Urat (Sỏi Acid Uric):
Tình trạng này thường xuất hiện ở những người có độ pH nước tiểu thấp hơn 6, dẫn đến bài tiết quá nhiều axit uric trong nước tiểu Nước tiểu đặc do tình trạng này có thể gây ra bệnh thống phong và liên quan đến các liệu pháp hóa trị ung thư Ngoài ra, tiêu thụ các loại thức ăn chứa nhiều purine như lòng đỏ trứng, lòng bò, thịt, cá cũng góp phần làm tăng nồng độ axit uric trong cơ thể.
Hình 1.5: Sỏi Urat (Sỏi Acid Uric)
Là sỏi hiếm gặp, thường xuất hiện ở người có khiếm khuyết bẩm sinh (có tính di truyền)
Hình 1.6: Sỏi Cystine 3.4 Sỏi Truvite (Sỏi nhiễm khuẩn - Sỏi san hô):
Sỏi hình thành sau quá trình viêm đường tiết niệu, đặc biệt phổ biến ở nữ giới do phụ nữ dễ mắc các bệnh về tiết niệu hơn nam giới Sỏi nhiễm khuẩn thường có nhiều cạnh nhọn hoặc phân nhánh thành sừng, có khả năng phát triển lớn, gây tổn thương cho thận.
Hình 1.7: Sỏi Truvite (Sỏi nhiễm khuẩn - Sỏi san hô) 1.4 Yếu tố nguy cơ [2]:
- Nồng độ nước tiểu tăng do mất nước dẫn đến kế tủa xuất hiện
- Ứ đọng nước tiểu gây nhiễm khuẩn và sinh sỏi
- Do chế độ ăn uống có nhiều chất tạo sỏi mà NB không uống nhiều nước
- Do pH trong nước tiểu tăng cao hay quá thấp
- Người bệnh nằm bất động lâu ngày
Số lượng sỏi thận có thể dao động từ vài viên nhỏ đến hàng chục viên kích thước lớn, thậm chí lên tới hàng trăm hoặc hàng nghìn viên nhỏ nằm trong các đài thận.
- Khối lượng: có viên nhỏ bằng hạt cát, cũng có viên to hàng trăm gram
- Hình thể tùy thuộc vào vị trí của sỏi: tròn nhẵn, hình tam giác, đa giác, hình bầu dục, hình san hô nhiều góc cạnh
Màu sắc của các loại sỏi thận đa dạng tùy thuộc vào loại sỏi, như sỏi oxalate calci màu đen xám, rất cứng, trong khi sỏi phosphate calci và sỏi amino magie phosphate có màu trắng đục dễ vỡ Sỏi urat thường có màu nâu, còn sỏi cystin có màu vàng sáng hoặc xanh, phản ánh đặc điểm hình thái và thành phần của từng loại sỏi.
- Vị trí của sỏi: rất quan trọng vì nó quyết định lâm sàng:
Sỏi đài thận thường xuất hiện ở đài thận dưới, nằm lâu không gây triệu chứng nhưng lớn có thể gây giãn đài thận và, nếu nghẹt, dẫn đến ứ nước, nhiễm trùng hóa mủ Khi viên sỏi vượt qua cổ đài thận xuống bể thận, gây bế tắc rõ ràng hơn Trong khi đó, sỏi bể thận kích thước nhỏ hơn 0.5 cm, không có góc cạnh, có thể di chuyển xuống niệu quản và gây ứ nước nghiêm trọng, ảnh hưởng đáng kể đến chức năng thận, đòi hỏi can thiệp y tế sớm.
Sỏi san hô là loại sỏi lớn lấp đầy bể thận và đài thận, gây giãn nở và nhiễm khuẩn, khó loại bỏ qua phẫu thuật, dễ bị bỏ sót Do gây tắc nghẽn từ từ, các triệu chứng lâm sàng thường nghèo nàn, khiến bệnh nhân thường phát hiện muộn, thường đi kèm với biến chứng thận ứ nước, nhiễm khuẩn và suy giảm chức năng thận Mặc dù ít gây đau đớn, nhưng sỏi san hô dần phá hủy chức năng thận theo thời gian.
1.5.2 Ảnh hưởng của sỏi đối với thận:
- Sỏi có thể nằm khu trú ở một đài thận, cản trở không nhiều đường dẫn niệu, ít ảnh hưởng đến thận và toàn thân
Sỏi thận và sỏi bể đài thận có thể gây cản trở hoàn toàn hoặc một phần đường dẫn niệu, dẫn đến ứ đọng nước tiểu trong thận Điều này làm nhu mô thận giãn mỏng dần và tăng nguy cơ nhiễm trùng đường tiết niệu Khi kết hợp với nhiễm khuẩn, tình trạng này có thể gây phá hủy thận dần dần, dẫn tới xơ hóa và suy giảm chức năng thận.
Nhiễm khuẩn đường tiết niệu là nguyên nhân chính gây ra các biến chứng nguy hiểm như viêm đài bể thận, viêm thận kẽ, thận ứ mủ, và áp xe quanh thận Các triệu chứng của bệnh bao gồm những biểu hiện rõ ràng giúp nhận biết sớm tình trạng nhiễm trùng, từ đó điều trị hiệu quả và phòng ngừa các biến chứng nghiêm trọng.
+ Đau dữ dội lăn lộn
Đau xuất phát từ vùng thắt lưng bên thận có sỏi, gây cảm giác đau dữ dội không giảm khi thay đổi tư thế Người bệnh thường mô tả cảm giác như bị gãy lưng, kèm theo đau lan xuống vùng hố chậu và có thể kéo dài đến bộ phận sinh dục ngoài cùng bên.
+ Kèm theo đau có thể có nôn, bí trung đại tiện, chướng bụng
+ Cơn đau thường xảy ra sau vận động mạnh, nằm nghỉ ngơi thì đỡ, cơn đau thường tái diễn
+ Có một số trường hợp không có cơn đau quặn thận điển hình Biểu hiện đau ê ẩm vùng thắt lưng, cảm giác tức mỏi làm NB khó chịu
Đái ra máu thường xuất hiện sau cơn đau và có thể diễn ra dưới dạng đái máu toàn bãi hoặc vi thể Khi nghỉ ngơi, triệu chứng đái máu sẽ giảm dần, giúp nhận biết rõ hơn về tình trạng và nguyên nhân gây ra.
Cơ sở thực tiễn
Trong chăm sóc ngoại khoa, công tác chăm sóc đa dạng với nội dung riêng biệt nhưng đều liên quan đến người bệnh bị vết thương do chấn thương, phẫu thuật hoặc dẫn lưu Người bệnh thường phải chịu đựng mất mát, biến dạng cơ thể, đau đớn và nguy cơ tai biến sau phẫu thuật, do đó việc chăm sóc tâm lý để giúp họ hòa nhập với cuộc sống bình thường là vô cùng quan trọng.
Người điều dưỡng ngoại khoa cần nhanh nhẹn, chính xác và khẩn trương trong công tác cấp cứu và chăm sóc người bệnh Họ phải có kiến thức vững về bệnh lý và phương pháp phẫu thuật để tư vấn tâm lý cho người bệnh trước phẫu thuật, đồng thời luôn tuân thủ nguyên tắc vô trùng trong các thủ thuật và quá trình chăm sóc Tính tỉ mỉ, cẩn thận trong sử dụng và bảo quản thiết bị y học hiện đại là yếu tố không thể thiếu Người điều dưỡng cần theo dõi sát sao bệnh nhân để phát hiện sớm các biến chứng và diễn biến xấu, giúp bác sĩ ra quyết định xử trí kịp thời Công tác chăm sóc dinh dưỡng, vận động và hướng dẫn chuẩn bị cho người bệnh ra viện nhằm phòng tránh biến chứng sau phẫu thuật, đảm bảo bệnh nhân trở về gia đình, xã hội trong tình trạng tốt nhất về thể chất và tinh thần.
Vai trò của người điều dưỡng chưa được đánh giá đúng mức trong hệ thống chăm sóc sức khỏe, thường làm việc một cách bị động và bị lu mờ về vị trí; chế độ đãi ngộ hạn chế ảnh hưởng tiêu cực đến hiệu quả, năng suất và tinh thần làm việc của họ Trước sự gia tăng của các bệnh phức tạp và số lượng bệnh nhân ngày càng tăng, các bệnh viện gặp khó khăn trong việc cung cấp dịch vụ chăm sóc đúng quy trình do thiếu nguồn lực và nhân lực Người điều dưỡng phải phụ trách quá nhiều bệnh nhân, dẫn đến việc thực hiện các thủ thuật và chăm sóc bị cắt xén hoặc thiếu chính xác, ảnh hưởng đến chất lượng chăm sóc và an toàn cho bệnh nhân.
Công tác điều dưỡng đóng vai trò quan trọng trong bệnh viện, kết hợp giữa điều trị, chăm sóc và phục hồi sức khỏe cho người bệnh Người điều dưỡng cần vận dụng kiến thức và kỹ năng giao tiếp để gần gũi, an ủi, động viên người bệnh, giúp họ duy trì sức khỏe, phòng ngừa bệnh tật và xoa dịu nỗi đau thể chất lẫn tinh thần Điều dưỡng không chỉ là một khoa học mà còn là một nghệ thuật trong việc chăm sóc người bệnh, góp phần chiến thắng bệnh tật.
MÔ TẢ VẤN ĐỀ CẦN GIẢI QUYẾT………………… 2.1 Đặc điểm Bệnh viện TWQĐ 108 và khoa Phẫu thuật và điều trị theo yêu cầu – Bệnh viện TWQĐ 108
MÔ TẢ VẤN ĐỀ CẦN GIẢI QUYẾT 2.1 Đặc điểm bệnh viện TWQĐ 108 và khoa Phẫu thuật và điều trị theo yêu cầu
Bệnh viện TWQĐ 108 là bệnh viện đa khoa chiến lược tuyến cuối toàn quân, có chức năng bảo vệ, chăm sóc sức khỏe cho các lãnh đạo cao cấp của Đảng, Nhà nước, Quân đội Việt Nam và các nước Lào, Campuchia Với hạng đặc biệt quốc gia, bệnh viện còn là thành viên y tế chuyên sâu của Hà Nội và toàn quốc, đảm bảo cung cấp dịch vụ y tế chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phục vụ cấp cao nhất của đất nước và quốc tế.
Bệnh viện có cơ cấu tổ chức gồm 146 đơn vị, trong đó có 12 phòng ban chức năng, 9 viện chuyên ngành và 17 trung tâm Hệ thống tổ chức bao gồm các khoa lâm sàng và cận lâm sàng, đảm bảo hoạt động đa dạng và chuyên nghiệp trong công tác khám, chữa bệnh.
Bệnh viện hiện có khoảng 3.000 cán bộ nhân viên đang công tác và làm việc, bao gồm 45 Giáo sư, Phó Giáo sư, 150 Tiến sĩ, 250 Thạc sĩ, Bác sĩ CKI, Bác sĩ CKII, cùng với 700 bác sĩ, dược sĩ và 1.800 điều dưỡng, kỹ thuật viên Ngoài ra, bệnh viện đã mở 12 bộ môn đào tạo sau đại học nhằm nâng cao trình độ chuyên môn và chất lượng dịch vụ y tế Các chương trình đào tạo sau đại học tại bệnh viện góp phần đào tạo lực lượng y bác sĩ có trình độ cao, đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe nhân dân ngày càng tăng Điều này giúp nâng cao chất lượng khám chữa bệnh và thúc đẩy nghiên cứu, ứng dụng các tiến bộ y học mới trong công tác y tế.
Dưới sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng, Bệnh viện TWQĐ 108 đã nhận được nhiều khoản đầu tư trang thiết bị y tế hiện đại, trong đó tháng 12/2018 khai trương cơ sở mới gồm 3 tòa nhà do Hàn Quốc thiết kế, có khả năng điều trị trên 2.000 bệnh nhân nội trú Bệnh viện trang bị hệ thống trang thiết bị đồng bộ, tiên tiến từ các nhà sản xuất uy tín toàn cầu, bao gồm các thiết bị mới nhất như máy chụp cắt lớp 16-320 dãy, MRI 3.0 Tesla không tiếng ồn, máy chụp Gamma SPECT, PET/CT, siêu âm Doppler 3D, thiết bị xạ trị điều biến liều, hệ thống xạ trị cao cấp TrueBeam STx, CyberKnife, máy chụp mạch và can thiệp mạch, máy phá sỏi Modulith-F2 và hệ thống gia tốc Cyclotron 30MeV Ngoài ra, bệnh viện còn sở hữu hệ thống labo xét nghiệm sinh hóa, huyết học, miễn dịch, vi sinh, sinh học phân tử, giải phẫu bệnh hiện đại, tự động hoàn toàn Hiện tại, TWQĐ 108 là bệnh viện duy nhất tại Việt Nam sở hữu tới 51 phòng mổ áp lực dương, bao gồm 45 phòng tiêu chuẩn, 5 phòng siêu sạch, 2 phòng mổ ghép tạng và 3 phòng mổ hybrid đa chức năng tích hợp công nghệ chẩn đoán hình ảnh hiện đại và robot chẩn đoán mạch can thiệp.
Với cơ sở vật chất hiện đại, trang thiết bị kỹ thuật tiên tiến và đội ngũ cán bộ chuyên môn cao, Bệnh viện TWQĐ 108 đã xây dựng nền tảng vững chắc để đẩy mạnh ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật mới, công nghệ hiện đại, đạt tiêu chuẩn khu vực và quốc tế Bệnh viện là trung tâm hàng đầu trong nghiên cứu và ứng dụng các kỹ thuật cao như vi phẫu, mổ nội soi 1 lỗ, phẫu thuật nội soi khớp, phẫu thuật MAZE điều trị rung nhĩ, tạo shunt cửa-chủ trong gan TIPS, cắt nối khí quản, đặt bóng đối xung nội mạch chủ IABP điều trị suy tim cấp, và kỹ thuật xạ trị Y90 điều trị ung thư gan Ngoài ra, bệnh viện còn sở hữu nhiều kỹ thuật can thiệp mạch tim, mạch não, mạch ngoại vi cùng các công nghệ chẩn đoán hình ảnh, sinh học phân tử, giải phẫu bệnh lý, sinh hóa, miễn dịch… Đặc biệt, sau 6 năm thực hiện đề án ghép mô và bộ phận cơ thể người, bệnh viện đã thực hiện thành công các kỹ thuật ghép quan trọng như ghép giác mạc, ghép tủy, tế bào gốc, thận, gan, cứu sống hàng trăm bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo và đạt nhiều thành tựu lớn trong lĩnh vực y học nước nhà Hiện tại, bệnh viện đã hoàn thành 8/11 loại mô tạng trong kế hoạch với 144 ca ghép thận, góp phần nâng cao chất lượng điều trị và phát triển y học trong nước.
140 ca ghép gan, 3 ca ghép phổi, 18 ca ghép giác mạc, 132 ca ghép tế bào gốc,
Bệnh viện đã thực hiện thành công 40 ca ghép tủy và 2 ca ghép chi thể, với tỷ lệ thành công và thời gian sống sau ghép tương đương các quốc gia phát triển trên thế giới, mang lại giá trị khoa học và nhân văn sâu sắc Ngoài ra, ngày 21/01/2021, bệnh viện đã ký kết hợp tác đào tạo và chuyển giao kỹ thuật ghép tạng nhằm nâng cao năng lực chuyên môn và mở rộng khả năng điều trị uy tín cho bệnh nhân.
Trong 5 bệnh viện tuyến trung ương, Bệnh viện đã có bước phát triển vượt bậc về lĩnh vực ghép gan trong hai năm gần đây, góp phần nâng cao chất lượng điều trị cho bệnh nhân Hiện nay, cả nước ta có 13 trung tâm ghép gan, đã thực hiện thành công gần 400 ca ghép gan, thể hiện sự phát triển mạnh mẽ của ngành y học nước nhà Riêng Bệnh viện TWQĐ đóng vai trò quan trọng trong công cuộc này, đáp ứng nhu cầu ghép gan ngày càng tăng của người bệnh.
Bệnh viện đã thực hiện thành công 140 ca ghép, trở thành trung tâm ghép gan lớn nhất toàn quốc Đây còn là đơn vị ghép gan từ người cho sống nhiều nhất cả nước, với 137 ca Nhờ vào trình độ kỹ thuật ngoại khoa tiên tiến, chuyên sâu và hiện đại, cùng những thành tựu nổi bật trong công tác huấn luyện, đào tạo và phát triển vượt bậc trong lĩnh vực ghép tạng, bệnh viện đã được Hiệp hội Phẫu thuật Hoàng gia Vương quốc Anh công nhận là thành viên chính thức Đồng thời, bệnh viện được phép sử dụng Logo của Hiệp hội trong các tài liệu đào tạo, thể hiện vị thế và uy tín của mình trong lĩnh vực ghép tạng.
Bệnh viện không chỉ đảm nhiệm vai trò tuyến kỹ thuật cao nhất của ngành quân y mà còn được Chính phủ giao nhiệm vụ trở thành Viện nghiên cứu khoa học Y Dược lâm sàng từ năm 1995, có chức năng nghiên cứu và đào tạo sau đại học cho toàn ngành y tế cả nước Trong 27 năm hoạt động, bệnh viện đã đào tạo gần 450 nghiên cứu sinh tiến sĩ, cấp chứng chỉ cho gần 1.000 bác sĩ CKI, CKII, đồng thời tổ chức đào tạo liên tục cho hàng ngàn bác sĩ, điều dưỡng, kỹ thuật viên tại các bệnh viện quân y và dân y trên toàn quốc Bệnh viện còn mở rộng hợp tác nghiên cứu, đào tạo quốc tế với hơn 40 quốc gia và tổ chức quốc tế như Mỹ, Châu Âu, Nhật Bản, Pháp, Đức, Bỉ, Úc, Hàn Quốc, Đài Loan, Singapore, Thái Lan, IAEA, góp phần cập nhật công nghệ y học tiên tiến và tạo ra những thành tựu trong điều trị, cứu sống nhiều ca bệnh nặng hiểm nghèo.
Bệnh viện nhận nhiều danh hiệu cao quý từ Đảng, Nhà nước và Quân đội nhờ thành tích xuất sắc trong hơn 71 năm phát triển Với kinh nghiệm và thành tựu đã đạt được, bệnh viện không ngừng nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho bộ đội và nhân dân, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao Điều này đã khẳng định vị thế và uy tín vững chắc của Bệnh viện TWQĐ 108, tạo đà phát triển để trở thành bệnh viện chuyên sâu, chuyên tâm và hướng tới tầm quốc tế.
Khoa Phẫu thuật và điều trị theo yêu cầu
Khoa phẫu thuật và điều trị theo yêu cầu được thành lập vào tháng 5 năm
Từ năm 2017, khoa phẫu thuật theo yêu cầu đã nổi bật với điều kiện phục vụ tốt, lựa chọn phẫu thuật viên uy tín, thời gian điều trị linh hoạt cùng nhiều tiện ích đi kèm Sau hơn 5 năm hoạt động, hệ thống đã phát triển mạnh mẽ với nhiều đơn vị trực thuộc chuyên về thẩm mỹ, chăm sóc da Laser, sinh con trọn gói, tai mũi họng theo yêu cầu, sóng cao tần tuyến giáp, chống đau, điều trị tự nguyện cao cấp, phòng khám kính mắt, điều trị u vú lành tính không cần phẫu thuật, chấn thương chỉnh hình, tiết niệu và nhiều lĩnh vực khác Hiện nay, khoa khám và phẫu thuật theo yêu cầu đã tiếp đón từ 1.000 đến 1.200 lượt bệnh nhân mỗi tháng, đa số đều tin tưởng và hài lòng với kết quả cũng như lợi ích mà họ nhận được.
Khoa Phẫu thuật và Điều trị theo yêu cầu của Bệnh viện TWQĐ 108 sau gần 6 năm hoạt động đã trở thành địa chỉ khám chữa bệnh uy tín và đáng tin cậy nhờ sự đầu tư bài bản, đội ngũ bác sĩ giỏi, nhiều kinh nghiệm, cùng hệ thống trang thiết bị hiện đại tiêu chuẩn quốc tế Đơn vị Thận tiết niệu là một trong những phòng khám hàng đầu, trung bình mỗi tháng tiếp đón khoảng 160-180 bệnh nhân, chiếm khoảng 35% tổng số bệnh nhân của khoa Với sự kế thừa và phát huy các thế mạnh của Bệnh viện TWQĐ 108, khoa phẫu thuật và điều trị theo yêu cầu đã và đang thu hút sự quan tâm lớn của bệnh nhân trong và ngoài nước.
2.2 Kế hoạch chăm sóc một người bệnh sau phẫu thuật sỏi bàng quang tại khoa Phẫu thuật và điều trị theo yêu cầu – Bệnh viện TWQĐ 108
KẾ HOẠCH CHĂM SÓC (ngày thứ nhất)
Họ và tên bệnh nhân: Nguyễn Thị L
Tuổi: 60 Giới: Nữ Buồng:Tự nguyện II - Giường: 01 Địa chỉ: Bạch Đằng – Hai Bà Trưng – Hà Nội
Nghề nghiệp: Cán bộ hưu trí
Lý do vào viện: Bí đái
Chẩn đoán: Chăm sóc người bệnh sau mổ dẫn lưu bàng quang trên xương mu do sỏi bàng quang ngày thứ nhất
- Người bệnh tỉnh,tiếp xúc tốt
- Không phù, không xuất huyết dưới da
- Hạch ngoại biên không to, tuyến giáp không sờ thấy
Bệnh nhân có tiền sử bị sỏi bàng quang, ngày 05/7/2022 xuất hiện triệu chứng bí đái và được đưa vào viện để cấp cứu Sau khi thăm khám, người bệnh được chẩn đoán chính xác mắc sỏi bàng quang, cần thiết phải điều trị phù hợp để tránh các biến chứng nguy hiểm.
Người bệnh được phẫu thuật lúc 08h00 ngày 06/7/2022 bằng phương pháp mổ mở lấy sỏi bàng quang
Phương pháp vô cảm: Gây tê tủy sống
Vết mổ đường đường trắng giữa dưới rốn.Vết mổ nề nhẹ, không chồng mép, có 5 mũi chỉ, chân chỉ khô, vết mổ có ít dịch chấm băng
Dẫn lưu dịch ở khoang Retzius ra khoảng 10ml dịch lẫn máu không đông/5h
Sonde dẫn lưu bàng quang: Nước tiểu qua sonde dẫn lưu bàng quang trên xương mu màu hồng nhạt, số lượng 500 ml/5h
Xét nghiệm sinh hóa máu:
Sinh hóa nước tiểu: Bạch cầu (+++)
Kết quả chụp cắt lớp vi tính: Hình sỏi bàng quang
Siêu âm hệ tiết niệu: Sỏi bàng quang kích thước 3 x 4cm, bàng quang thành dày
+ Bản thân: Sỏi tiết niệu
- Hoàn cảnh kinh tế gia đình: Bình thường
- Tâm lý người bệnh và gia đình người bệnh: Lo lắng về bệnh, lo lắng sỏi tái phát
II CHẨN ĐOÁN ĐIỀU DƯỠNG
1 Nguy cơ suy hô hấp sau mổ do tác dụng của thuốc vô cảm
Mục tiêu: Người bệnh không bị suy hấp
2 Nguy cơ chảy máu vết mổ
Mục tiêu: Vết mổ không bị chảy máu
3 Người bệnh đau nhiều vết mổ do tổn thương cơ, thần kinh
Mục tiêu: Người bệnh đỡ đau vết mổ
4 Người bệnh và gia đình lo lắng do thiếu kiến thức về bệnh
Mục tiêu: Người bệnh có kiến thức về bệnh và yên tâm điều trị III LẬP KẾ HOẠCH CHĂM SÓC
1 Chăm sóc đường thở của người bệnh
- Cho người bệnh nằm đúng tư thế
- Theo dõi sát dấu hiệu sinh tồn
- Theo dõi màu sắc da, niêm mạc
- Chăm sóc và theo dõi dẫn lưu nước tiểu qua sonnde
3 Giảm đau cho người bệnh
- Động viên an ủi người bệnh
- Thực hiện y lệnh thuốc giảm đau
4 Giáo dục sức khỏe cho người bệnh và người nhà
- Cung cấp các kiến thức cần thiết cho người bệnh:
+Chế độ chăm sóc, vận động, dinh dưỡng
+Tư vấn sau khi ra viện
- Hướng dẫn nội quy khoa phòng cho người bệnh và gia đình
+ Nguy cơ suy hô hấp sau mổ do tác dụng của thuốc vô cảm
Cho người bệnh nằm đầu cao 30 độ
13h30: Đo dấu hiệu sinh tồn:
Quan sát người bệnh: Da niêm mạc bình thường
+ Nguy cơ chảy máu vết mổ
- 13h30: Quan sát vết mổ không có máu thấm ra ngoài băng
Nước tiểu qua sonde màu hồng nhạt, số lượng 500ml
Tiêm tĩnh mạch Cefotaxim1g x 1 lọ(13h30)
Tiêm bắp thịt Alphachymotrypsin 5000UI x 1 ống (13h30)
Truyền tĩnh mạch Ciprofloxacin 0,4g x 1chai(tốc độ 30 giọt/phút)(20h)
Truyền tĩnh mạch: Natriclorid 0,9% x 1000ml (truyền tĩnh mạch tốc độ
Truyền tĩnh mạch: Glucose 0,5% x 500ml (truyền tĩnh mạch tốc độ 50 giọt/ phút)
+ Người bệnh đau nhiều vết mổ do tổn thương cơ, thần kinh
13h30: Thực hiện y lệnh thuốc giảm đau:
Paracetamol 1g x 1 chai (truyền tĩnh mạch 100g/p)
13h55: Động viên người bệnh không lo lắng, yên tâm điều trị
+ Người bệnh và gia đình lo lắng do thiếu kiến thức về bệnh
13h50h: Động viên tinh thần người bệnh yên tâm điều trị
Sau mổ sỏi tiết niệu, người bệnh cần được tư vấn và hướng dẫn chi tiết về cách chăm sóc tại nhà để phòng ngừa các biến chứng nguy hiểm Đảm bảo nghỉ ngơi đầy đủ, hạn chế làm việc nặng để giúp vết mổ hồi phục nhanh và tránh các tai biến Việc chăm sóc đúng cách sau phẫu thuật đóng vai trò quan trọng trong quá trình phục hồi và nâng cao hiệu quả điều trị.
Uống nhiều nước là điều cần thiết để duy trì sức khỏe, với khuyến cáo từ 2-3 lít mỗi ngày Khi bạn bổ sung đủ nước, nước tiểu sẽ có màu trắng trong, chứng tỏ đã cung cấp đủ lượng nước cho cơ thể Uống đủ nước không chỉ giúp phòng tránh bệnh sỏi thận mà còn giúp loại bỏ các viên sỏi nhỏ ra ngoài dễ dàng hơn.
+ Nên uống nhiều nước chanh, cam, bưởi tươi bởi những loại thức uống này chứa nhiều citrat giúp chống tạo sỏi
+ Ăn ít thịt động vật: Cần bổ sung những thực phẩm chứa ít muối, ăn ít các loại thịt (nên ăn cá thay các loại thịt)
+ Giảm các thực phẩm chứa nhiều oxalat như: Cafe, bột cám, ngũ cốc, trà đặc, rau muống,…
+ Cần bổ sung nhiều rau xanh, tươi giúp tiêu hóa nhanh, giảm hấp thu các chất hình thành sỏi
+ Không nên ăn nhiều thực phẩm chứa các chất purin gây nên sỏi như: Thịt, cá khô, tôm khô, các loại mắm, lòng bò, lòng heo…
+ Hướng dẫn người bệnh vận động sớm sau mổ
BÀN LUẬN
-Tăng cường nhân lực Điều dưỡng chăm sóc người bệnh
- Cần phát động và tổ chức thực hiện chương trình vệ sinh bàn tay cho người điều dưỡng
Để nâng cao chất lượng dịch vụ chăm sóc sức khỏe, tổ chức đào tạo nhằm nâng cao trình độ chuyên môn cho điều dưỡng là rất cần thiết Các chương trình đào tạo giúp cập nhật kiến thức mới, nâng cao kỹ năng tư vấn và chăm sóc người bệnh một cách toàn diện Việc đào tạo liên tục giúp điều dưỡng đáp ứng tốt hơn các yêu cầu thực tiễn trong công tác chăm sóc y tế, đảm bảo chất lượng dịch vụ và nâng cao sự hài lòng của bệnh nhân.
- Thường xuyên tập huấn kỹ năng giao tiếp, tư vấn sức khỏe cho điều dưỡng
2 Đối với Khoa/Trung tâm/Đơn vị
Điều dưỡng trưởng cần giám sát chặt chẽ việc thực hiện các quy trình theo dõi dấu hiệu sinh tồn của điều dưỡng viên, đảm bảo chính xác và đầy đủ Việc ghi chép vào bảng phiếu theo dõi cần được thực hiện cẩn thận, đúng quy định để đảm bảo chất lượng chăm sóc Ngoài ra, điều dưỡng trưởng nên thường xuyên tổ chức họp điều dưỡng để rút kinh nghiệm, nâng cao kỹ năng và cải thiện quy trình làm việc của đội ngũ điều dưỡng viên.
- Điều dưỡng trưởng phải tăng cường giám sát việc thực hiện quy trình của điều dưỡng viên
- Thường xuyên lồng ghép tư vấn giáo dục sức khỏe cho người bệnh vào các buổi họp Hội đồng người bệnh cấp khoa
3 Đối với Điều dưỡng viên
Nâng cao ý thức tự giác, lòng yêu nghề và đạo đức nghề nghiệp là yếu tố cần thiết để đảm bảo chất lượng chăm sóc người bệnh Các nhân viên y tế cần có trách nhiệm cao trong việc kiểm tra số lượng dịch, chất thải và ghi chú chính xác vào hồ sơ, bảng theo dõi trước khi hướng dẫn người nhà người bệnh xử lý chất thải Việc không giao phó trách nhiệm cho người nhà mà tự mình thực hiện các bước này giúp tăng cường sự an toàn và đảm bảo vệ sinh môi trường y tế.
- Cần tuân thủ 5 thời điểm rửa tay và thực hiện thành thạo quy trình rửa tay, tạo thói quen vệ sinh bàn tay trong chăm sóc người bệnh
Trong quá trình hỗ trợ vận động cho người bệnh, cần trực tiếp hướng dẫn để đảm bảo an toàn và hiệu quả Có thể khuyến khích người nhà tham gia giúp đỡ, tuy nhiên, việc này phải được hướng dẫn cẩn thận và có sự giám sát chặt chẽ để tránh gây tổn thương hoặc sai sót trong quá trình vận động.
Cần hướng dẫn và hỗ trợ người nhà người bệnh khi cần thiết, đồng thời giám sát trong quá trình chăm sóc vệ sinh để tránh các biến chứng có thể xảy ra như tắc hoặc gập ống dẫn lưu bàng quang, gây rò rỉ nước tiểu hoặc tuột ống dẫn lưu.
Chăm sóc người bệnh sau phẫu thuật lấy sỏi bàng quang tại khoa Phẫu thuật và Điều trị theo yêu cầu – Bệnh viện TWQĐ 108 năm 2022 đem lại kết quả tích cực, giúp người bệnh nhanh chóng hồi phục, giảm thiểu biến chứng và nâng cao chất lượng chăm sóc hậu phẫu Các phương pháp chăm sóc phù hợp đã hỗ trợ quá trình hồi phục của bệnh nhân, đảm bảo an toàn và hiệu quả điều trị Công tác chăm sóc sau phẫu thuật đã góp phần nâng cao uy tín của bệnh viện và cải thiện trải nghiệm của người bệnh trong quá trình điều trị.
1 Thực trạng công tác chăm sóc người bệnh
- Người điều dưỡng chăm sóc đúng quy trình như kỹ thuật bơm rửa bàng quang, thay băng vết mổ, quy trình tiêm an toàn
- Người bệnh được hướng dẫn chế độ ăn uống tập luyện sau phẫu thuật, được tư vấn chế độ ăn bệnh lý phù hợp với bệnh
- Người bệnh sau khi ra viện được hướng dẫn chế độ nghỉ ngơi, tái khám lại sau khi có bất thường
Các điều dưỡng đã thành thạo quy trình thay băng theo chuẩn năng lực, đảm bảo chăm sóc người bệnh một cách chuyên nghiệp và an toàn Việc thực hiện chăm sóc vết mổ một cách hiệu quả không những nâng cao chất lượng dịch vụ y tế mà còn nhận được sự đánh giá cao từ người bệnh và đồng nghiệp Nhờ vào việc áp dụng đúng quy trình, các điều dưỡng đã góp phần giảm thiểu nguy cơ nhiễm trùng và thúc đẩy quá trình hồi phục nhanh chóng cho bệnh nhân.
Trong quá trình chăm sóc người bệnh, điều đáng chú ý là kỹ năng tư vấn giáo dục sức khỏe và giao tiếp của điều dưỡng viên còn hạn chế Đây là những kỹ năng quan trọng giúp nâng cao chất lượng chăm sóc và hỗ trợ bệnh nhân hiệu quả hơn Việc cải thiện kỹ năng này sẽ góp phần tăng cường sự tin tưởng từ phía người bệnh và đảm bảo quá trình điều trị diễn ra thuận lợi.
Một số điều dưỡng chưa chủ động trong công việc, vẫn còn phụ thuộc nhiều vào y lệnh điều trị và chưa tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật, đặc biệt trong việc lấy dấu hiệu sinh tồn và thực hiện 5 thời điểm rửa tay đúng quy định.
Người bệnh còn chưa nhận được sự chăm sóc toàn diện, bao gồm chăm sóc về dinh dưỡng, vận động, vệ sinh cá nhân, chủ yếu do người nhà đảm nhiệm.
2 Một số giải pháp nâng cao chất lượng chăm sóc:
2.1 Cần tăng cường đội ngũ điều dưỡng trong chăm sóc người bệnh
2.2 Đào tạo liên tục cho đội ngũ điều dưỡng để chăm sóc người bệnh sau phẫu thuật lấy sỏi bàng quang nói riêng và phẫu thuật nói chung thống nhất theo quy trình chuẩn
2.3 Tăng cường giáo dục sức khoẻ cho người bệnh sau phẫu thuật lấy sỏi bàng quang khi người bệnh xuất viện
1 Bộ Y tế (2008) Điều dưỡng ngoại khoa 1 Nhà xuất bản Giáo dục Hà Nội, tr 11-
2 Bộ Y tế (2009), Điều dưỡng ngoại khoa 2, Nhà xuất bản Giáo dục, Hà Nội, tr 61-69
3 Bộ Y tế (2000), Hướng dẫn thực hành điều trị 2, Nhà xuất bản Y học, Hà Nội, tr 222-224
4 Bộ Y tế (2008), Ngoại bệnh lý 2, Nhà xuất bản Y học, Hà Nội, tr 195-209
5 Đặng Hanh Đệ (2006), Triệu chứng học ngoại khoa, Nhà xuất bản Y học, Hà Nội, tr 215-219
6 Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội (2005), Giáo trình Điều trình Điều dưỡng ngoại khoa, Nhà xuất bản Hà Nội, tr 155-161
7 Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định (2015), Điều dưỡng ngoại khoa, Bộ môn Điều dưỡng Ngoại, tr 106-115
8 Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định (2013), Điều dưỡng ngoại khoa cơ bản, Bộ môn Điều dưỡng Ngoại, tr 10-20
9 Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định (2013), Điều dưỡng ngoại khoa thận - tiết niệu, Bộ môn Điều dưỡng Ngoại, tr 5-15
10 Trường Đại học Y Dược Thái Bình (2013), Ngoại bệnh học và điều trị, Bộ môn Ngoại, tr 120-124
11 Trường Đại học Y Hà Nội (2000), Ngoại khoa cơ sở, Bộ môn Ngoại, nhà xuất bản Y học, Hà Nội, tr 52-56
12 Hoàng Long (2013), Sỏi tiết niệu, Bài giảng bệnh học ngoại khoa, 203-204
13 Dean G A (1991), Urologic surgery, J.B Lippincatt company, 96-132
14 George W.D (1992), Campbell’s urology, Saunders 6th edition, ed, Tập
15 Trần Lê Linh Phương (2010), Nghiên cứu một số yếu tố nguy cơ và ứng dụng kỹ thuật cao trong điều trị bệnh sỏi đường tiết niệu, đề tài cấp nhà nước, học viện quân y.