Chương 8 một số giải pháp cơ bản và cấp bách nhằm đẩy mạnh phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn trong quá trình đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa

Chương 8 Một số giải pháp cơ bản và cấp bách nhằm đẩy mạnh phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn trong quá trình đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa 1 Phát triển nền nông nghiệp hàng hóa toàn[.]

Chương 8

Một số giải pháp cơ bản và cấp bách nhằm đẩy mạnh phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn trong quá trình đẩy mạnh công nghiệp hóa,

hiện đại hóa

1 Phát triển nền nông nghiệp hàng hóa toàn diện, ngày càng hiện đại gắn kết chặt chẽ với thị trường và sự phát triển mạnh mẽ công nghiệp, dịch vụ trên địa bàn nông thôn

Trong hơn 20 năm đổi mới đã qua, nông nghiệp nước ta phát triển với tốc độ khá cao theo hướng sản xuất hàng hóa, năng suất, chất lượng, hiệu quả đều ngày càng được nâng cao, đảm bảo vững chắc an ninh lương thực quốc gia và tạo được một số mặt hàng nông sản xuất khẩu chiếm vị thế cao trên thị trường thế giới; kinh tế nông thôn đã có bước chuyển dịch theo hướng tăng tỷ trọng công nghiệp, dịch vụ và các ngành nghề phi nông nghiệp khác, đời sống vật chất và tinh thần của dân cư nông thôn nói chung; nông dân nói riêng ở hầu khắp các vùng, miền trên cả nước ngày càng được cải thiện; các hình thức

tổ chức sản xuất, kinh doanh tiếp tục được đổi mới; cơ sở kết cấu hạ tầng kinh

tế - kỹ thuật và kinh tế - xã hội ở nông thôn được tăng cường; các chương trình xóa đói giảm nghèo và an sinh xã hội được triển khai có kết quả tốt Tuy vậy, những kết quả đạt được như đã nêu chưa tương xứng với tiềm năng, lợi thế, thiếu toàn diện và chưa đều giữa các vùng, miền Nông nghiệp phát triển chưa bền vững, tốc độ tăng trưởng có xu hướng giảm dần, chưa phát huy tốt các nguồn lực và sức cạnh tranh thấp; chuyển dịch cơ cấu kinh tế và đổi mới cách thức sản xuất trong nông nghiệp, nông thôn còn chậm, phổ biến vẫn còn

là sản xuất nhỏ phân tán Các hình thức tổ chức, sản xuất chậm đổi mới, mối liên kết giữa nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ còn nhiều hạn chế chưa đáp ứng yêu cầu sản xuất hàng hóa; đời sống vật chất và tinh thần của dân cư nông thôn nói chung, nông dân nói riêng còn thấp Nông nghiệp nông thôn phát triển thiếu quy hoạch; cơ sở kết cấu hạ tầng còn nhiều hạn chế, nhất là vùng sâu, vùng xa

Vì thế, cần phải phát triển nền nông nghiệp toàn diện, ngày càng hiện đại, gắn kết chặt chẽ với phát triển mạnh mẽ công nghiệp, dịch vụ trên địa bàn nông thôn

Để thực hiện giải pháp này trước hết phải sớm hoàn thành việc xây dựng, điều chỉnh, bổ sung, hoàn thiện chiến lược và quy hoạch phát triển sản xuất nông nghiệp gắn kết chặt chẽ với nhu cầu thị trường, tiềm năng lợi thế của từng vùng, miền đảm bảo sử dụng đất nông nghiệp tiết kiệm, có hiệu quả, duy trì diện tích đất lúa đủ đảm bảo vững chắc an ninh lương thực quốc gia cả trước mắt và lâu dài Cơ cấu lại ngành nông nghiệp, gắn phát triển sản xuất nông nghiệp với phát triển công nghiệp chế biến, bảo quản và công nghiệp phục vụ nông nghiệp như: công nghiệp cơ khí, công nghiệp sau thu hoạch

và các hoạt động dịch vụ "đầu vào, đầu ra" cho nông nghiệp kinh tế nông thôn Phát triển sản xuất với quy mô hợp lý các loại nông sản hàng hóa xuất khẩu có tiềm năng, lợi thế, nông sản thay thế nhập khẩu Tăng cường đầu tư

cơ sở vật chất - kỹ thuật, đẩy mạnh ứng dụng thành tựu khoa học – công nghệ hiện đại, công nghệ sinh học, thủy lợi hóa, cơ giới hóa, thông tin hóa; thay thế lao động thủ công và tập quán canh tác lạc hậu bằng công cụ và phương thức canh tác tiên tiến, hiện đại để sử dụng có hiệu quả đất đai, tài nguyên, lao động, nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của nông sản

Phát triển ngành trồng trọt theo hướng hình thành vùng sản xuất hàng hóa tập trung, thực hiện đầu tư thâm canh, áp dụng các giống và quy trình sản xuất mới có năng suất, chất lượng cao; hoàn thiện hệ thống tưới tiêu; đẩy nhanh cơ giới hóa đồng bộ các khâu sản xuất; hiện đại hóa công nghiệp bảo quản, chế biến, nâng cao chất lượng, vệ sinh an toàn thực phẩm và giá trị gia tăng của nông sản hàng hóa Bố trí lại cơ cấu cây trồng, mùa vụ và giống phù hợp với điều kiện tự nhiên, khí hậu, thời tiết của từng vùng để giảm thiệt hại

do thiên tai, dịch bệnh Tiếp tục đẩy mạnh thâm canh sản xuất lúa, nhất là ở đồng bằng sông Cửu Long, đồng bằng sông Hồng, đảm bảo vững chắc an ninh lương thực quốc gia cả trước mắt và lâu dài Có chính sách nhằm bảo đảm một mức thu nhập hợp pháp ổn định cho người trồng lúa và vùng trồng

lúa Xây dựng các vùng sản xuất hàng hóa tập trung với sự đảm bảo bằng hợp đồng kinh tế và chế tài thực hiện được pháp luật bảo hộ giữa người sản xuất

và người tiêu thụ ở các vùng sản xuất nguyên liệu cho công nghiệp chế biến

và rau, hoa, quả cho các công ty xuất khẩu

Đổi mới và phát triển nhanh, bền vững ngành chăn nuôi theo phương thức công nghiệp, bán công nghiệp, đảm bảo an toàn dịch bệnh và vệ sinh môi trường, phù hợp với lợi thế của từng vùng, miền sinh thái; đẩy mạnh phát triển chăn nuôi gia súc ăn cỏ ở trung du, miền núi; chú trọng cải tạo, nâng cao chất lượng giống và áp dụng quy trình chăn nuôi tiên tiến để tăng năng suất, chất lượng, hiệu quả; tăng cường công tác thú y, phòng chống dịch bệnh; phát triển sản xuất thức ăn chăn nuôi công nghiệp; tổ chức lại và hiện đại hóa cơ

sở giết mổ, chế biến gia súc, gia cầm

Phát triển lâm nghiệp toàn diện từ quản lý, bảo vệ, trồng, cải tạo, làm giàu rừng đến khai thác, chế biến lâm sản, bảo vệ môi trường cho du lịch sinh thái Có cơ chế, chính sách phù hợp, tạo điều kiện, khuyến khích các tổ chức,

cá nhân thuộc mọi thành phần kinh tế tham gia bảo vệ, phát triển rừng Cho phép khai thác lợi ích kinh tế từ rừng sản xuất là rừng tự nhiên theo nguyên tắc bền vững, lấy nguồn thu từ rừng để bảo vệ, phát triển rừng và làm giàu từ rừng Khuyến khích và hỗ trợ các tổ chức, cá nhân trồng rừng thâm canh, hiện đại hóa công nghệ khai thác, chế biến nhằm nâng cao giá trị lâm sản, chú trọng phát triển lâm sản ngoài gỗ, nhất là mở rộng việc bảo tồn, khoanh nuôi các động vật hoang dã để làm giàu tài nguyên rừng và phát triển du lịch sinh thái

Thực hiện có chất lượng và hiệu quả cao theo yêu cầu phát triển bền vững chương trình khai thác hải sản, trong chiến lược phát triển kinh tế biển, gắn nhiệm vụ phát triển kinh tế với bảo đảm an ninh, quốc phòng Cơ cấu lại lực lượng đánh bắt gần bờ và thực hiện đồng bộ các giải pháp hỗ trợ ngư dân chuyển đổi nghề, tạo việc làm mới, tăng thu nhập, cải thiện đời sống của ngư dân ven biển Phát triển mạnh lực lượng khai thác hải sản xa bờ và kéo dài thời gian của mỗi chuyến đi theo hướng khuyến khích ngư dân đầu tư trang bị phương tiện và công nghệ hiện đại, đồng thời Nhà nước hỗ trợ đầu tư phát

triển đồng bộ cơ sở hạ tầng và dịch vụ hậu cần nghề cá từ việc cung ứng lương thực, thực phẩm, nhiên liệu đến mua gom hải sản của ngư dân từ ngoài khơi xa theo hợp đồng kinh tế; xây dựng các khu neo đậu tàu thuyền theo quy hoạch; đảm bảo hệ thống thông tin liên lạc thông suốt và tìm kiếm cứu nạn kịp thời, có hiệu quả Phát triển mạnh nuôi trồng thủy sản đa dạng, theo quy hoạch, phát huy lợi thế của từng vùng gắn với thị trường; xây dựng đồng bộ kết cấu hạ tầng vùng nuôi, trồng, trước hết là thủy lợi; áp dụng rộng rãi các quy trình công nghệ sinh sản nhân tạo; xây dựng hệ thống thú y thủy sản; kiểm soát chặt chẽ chất lượng giống, thức ăn, môi trường nuôi; hiện đại hóa các cơ sở chế biến, đảm bảo các tiêu chuẩn về vệ sinh an toàn thực phẩm và

vệ sinh công nghiệp

Đẩy mạnh việc phát triển, đồng thời tiến hành phân bố hợp lý các ngành công nghiệp, dịch vụ trên địa bàn các vùng nông thôn, gắn chặt với yêu cầu phát triển nông nghiệp và thị trường theo quy hoạch Khuyến khích các thành phần kinh tế đầu tư phát triển công nghiệp chế biến tinh, chế biến sâu gắn với vùng nguyên liệu và thị trường; phát triển mạnh các làng nghề truyền thống và sản xuất tiểu thủ công nghiệp trên địa bàn các vùng nông thôn theo phương châm "tiểu công nghiệp hiện đại, thủ công nghiệp tinh xảo" nhằm góp phần đảm bảo "li nông bất li hương" Phát triển nhanh và nâng cao chất lượng các loại dịch vụ phục vụ sản xuất, đời sống của dân cư nông thôn nói chung, nông dân nói riêng

2 Tăng mạnh nguồn đầu tư từ ngân sách nhà nước cho phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn theo yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập kinh tế quốc tế

Nông nghiệp là lĩnh vực thiết yếu đối với đời sống con người và sự phát triển của xã hội, nông thôn là địa bàn còn rất rộng lớn với hơn 3 triệu trên tổng số 44 triệu lao động của cả nước và 65 triệu trên tổng số 86 triệu dân Việt Nam đang lao động, sinh sống ở nơi đó, nên rất trọng yếu đối với quá trình công nghiệp hóa, đô thị hóa của nước ta; nông dân là lực lượng hùng hậu với 24 triệu lao động trong 11 triệu hộ, đóng vai trò chủ thể trong phát triển

sản xuất nông nghiệp và kinh tế - xã hội nông thôn, tạo nên những sản phẩm thiết yếu cho xã hội, chiếm trên 20% GDP của nước ta Nhưng ngân sách nhà nước đầu tư cho nông nghiệp còn thấp, chỉ khoảng 8% chi ngân sách nhà nước trong suốt 20 năm qua Trong khi đó sản xuất nông nghiệp, kinh tế nông thôn, đời sống nông dân là lĩnh vực rất nhạy cảm với những tác động của tự nhiên và dễ bị tổn thương hơn các lĩnh vực khác nếu gặp phải thiên tai và biến động bất lợi trong mở cửa thị trường, cắt giảm thuế nhập khẩu nông sản theo cam kết gia nhập WTO Do đó, Nhà nước cần tăng thêm nguồn đầu tư cho nông nghiệp, kinh tế nông thôn, hỗ trợ nông dân trong quá trình đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập kinh tế quốc tế bằng những biện pháp sau:

Trên cơ sở xác định phương án tối ưu và giành quỹ đất cùng sự đầu tư thỏa đáng để bảo đảm vững chắc an ninh lương thực cả trước mắt và lâu dài, phải đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế trong nông nghiệp, nhất là cơ cấu cây trồng, vật nuôi đảm bảo khai thác, phát huy tốt tiềm năng, lợi thế so sánh của nền nông nghiệp nhiệt đới trên cả nước và từng vùng, để tạo ra các sản phẩm nông nghiệp có giá trị xuất khẩu cao hơn, có khả năng cạnh tranh trên thị trường trong và ngoài nước Hạn chế phát triển, tiến tới loại bỏ các sản phẩm có giá trị thấp, không cạnh tranh được với các sản phẩm cùng loại khi

mở cửa thị trường và cắt giảm thuế nhập khẩu

Đẩy mạnh các hoạt động sản xuất, kinh doanh phi nông nghiệp trên địa bàn nông thôn; sử dụng các hình thức tổ chức sản xuất, kinh doanh khác nhau từ thấp đến cao phù hợp với ngành, nghề để xác lập các mối liên kết giữa các hộ nông dân sản xuất nông nghiệp, nuôi trồng, đánh bắt thủy, hải sản; liên kết giữa nông dân với các cơ sở chế biến, doanh nghiệp thương mại v.v nhằm hình thành những vùng sản xuất hàng hóa lớn, tạo thuận lợi cho việc quản lý quá trình tăng trưởng, quản lý chất lượng và cung cấp thông tin thị trường cho các chủ thể sản xuất, kinh doanh

Ban hành cơ chế khuyến khích nông dân sản xuất nông nghiệp, nuôi trồng và đánh bắt thủy, hải sản mua cổ phần trong các nhà máy chế biến, tạo

ra mối qua hệ đồng sở hữu của những người cung cấp nguyên liệu và những nhà chế biến, bảo đảm việc cung cấp nguyên liệu ổn định, bền vững cả về số lượng và chất lượng

Tập trung nguyên cứu để sớm ban hành cơ chế thúc đẩy quá trình tích

tụ ruộng đất gắn với việc chuyển dịch lao động nông nghiệp sang làm các ngành nghề phi nông nghiệp ở nông thôn Nếu có đất bị thu hồi để phát triển khu công nghiệp hay phát triển đô thị thì được sử dụng tiền đền bù để góp cổ phần, để học nghề và được vào làm công nhân trong công ty, xí nghiệp hoặc hoạt động dịch vụ

Ban hành chính sách khuyến khích phát triển mạnh các doanh nghiệp, các hợp tác xã cổ phần sản xuất công nghiệp, sản xuất và chế biến nông sản, kinh doanh dịch vụ ở nông thôn và cơ chế phân phối lợi nhuận đảm bảo hài hòa lợi ích kinh tế giữa người sản xuất nguyên liệu, người chế biến, người tiêu thụ, người có đóng góp vâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả quá trình sản xuất kinh doanh những sản phẩm đó; phát triển các làng nghề, các cụm công nghiệp và dịch vụ; hình thành các thị trấn, thị tứ mới ở nông thôn

Ban hành cơ chế ưu đãi để khuyến khích các doanh nghiệp đưa các cơ

sở sản xuất công nghiệp sử dụng nhiều lao động không yêu cầu cao về trình

độ được đào tạo và kỹ năng lao động đến các vùng nông thôn để thu hút một phần lao động từ nông nghiệp chuyển sang làm công nghiệp, dịch vụ nhằm thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế, phân công lại lao động ngay trên từng địa bàn, góp phần giảm bớt áp lực lao động nhập cư vào các thành thị, nhất là

ở các thành phố lớn, đồng thời cùng góp phần sử dụng nguồn lao động của đất nước có hiệu quả hơn

Cùng với những việc trên, Nhà nước cần tăng mạnh nguồn đầu tư từ ngân sách để đẩy nhanh quá trình xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng kinh tế

-kỹ thuật và kinh tế - xã hội cho nông nghiệp, nông dân, nông thôn theo yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa:

Mặc dù trong hơn 20 năm đổi mới đã qua Đảng và Nhà nước ta đã quan tâm đầu tư phát triển hệ thống này cho nông nghiệp, nông thôn thông

qua hàng loạt các chương trình mục tiêu như: Phát triển giao thông nông thôn; chương trình cứng hóa kênh mương; kiên cố hóa trường học; chương trình nước sạch; chương trình phát triển mạng lưới điện nông thôn; chương trình xây dựng mạng lưới y tế tuyến xã và tuyến huyện; chương trình phát triển hệ thống chợ nông thôn v.v… theo phương châm Nhà nước và nhân dân cùng làm đã giúp cho kinh tế - xã hội nông thôn có thêm nhiều điều kiện để chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa Tuy vậy, những cơ sở kết cấu hạ tầng kinh tế - kỹ thuật và kinh tế - xã hội của nông thôn nước ta còn yếu kém, thiếu đồng bộ, bị xuống cấp nghiêm trọng, nhất là

hệ thống thủy lợi, tưới tiêu, phòng chống thiên tai, hệ thống giao thông phục

vụ cho các vùng sản xuất hàng hóa và bảo vệ môi trường ở các khu, cụm công nghiệp, các làng nghề, hệ thống chăm sóc y tế và giáo dục, đào tạo còn nhiều bất cập với yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn

Chính vì những hạn chế, yếu kém nêu trên mà phải đẩy nhanh quá trình xây dựng hệ thống này, đảm bảo sao cho việc phát triển các cơ sở kết cấu hạ tầng phục vụ phát triển nông nghiệp, kinh tế nông thôn đi trước một bước:

Trước mắt cần tiếp tục thực hiện tốt phương châm Nhà nước và nhân dân cùng làm, nhưng phải tăng mạnh các khoản đầu tư của ngân sách nhà nước để xây dựng nhanh các công trình thủy lợi, nâng cao năng lực tưới và tiêu nước một cách chủ động cho các loại cây trồng, nhất là cây lúa, nuôi trồng thủy sản và các loại cây trồng có giá trị kinh tế cao; đảm bảo cấp đủ nước sinh hoạt cho dân cư và các hoạt động công nghiệp, dịch vụ ở nông thôn Xây dựng các hồ chứa nước ở những vùng thường xuyên bị khô hạn Đặc biệt chú trọng phát triển mạnh thủy lợi kết hợp với thủy điện nhỏ ở vùng miền núi có nhiều tiềm năng và lưới điện quốc gia khó đi qua Đẩy mạnh xây dựng và kiên cố hóa hệ thống đê sông, đê biển, hệ thống ngăn lũ, thoát lũ Hoàn thiện hệ thống tổ chức quản lý và nâng cao hiệu suất sử dụng các công trình thủy lợi đảm bảo đáp ứng yêu cầu phát triển sản xuất nông nghiệp và kinh tế - xã hội nông thôn đạt hiệu quả cao

Đẩy mạnh phát triển và nâng cấp hệ thống giao thông nông thôn gắn kết với mạng lưới giao thông quốc gia, bảo đảm thông suốt bốn mùa tới các

xã và có đường ô tô từ trung tâm xã đến trung tâm làng, bản

Cần quy hoạch và đầu tư phát triển hệ thống giao thông đến các vùng trung du, miền núi, ven biển đáp ứng yêu cầu phát triển công nghiệp và đô thị

Ưu tiên phát triển giao thông ở các vùng khó khăn để có điều kiện phát triển kinh tế - xã hội nhanh hơn Từng bước nâng cao chất lượng đường nông thôn;

có cơ chế, chính sách để khơi dậy và phát huy được tính tích cực, chủ động và sức mạnh cộng đồng trong việc đảm bảo duy tu, bảo dưỡng thường xuyên hệ thống kết cấu hạ tầng ở nông thôn Phát triển giao thông thủy, xây dựng các cảng sông, nạo vét luồng lạch và các phương tiện vận tải sông, biển đảm bảo

an toàn và thuận lợi

Tiến hành xây dựng và triển khai thực hiện có hiệu quả các chương trình, dự án có sự tham gia đóng góp tích cực của cộng đồng dân cư, việc phát triển đồng bộ hệ thống lưới điện nhằm bảo đảm đủ điện phục vụ cho sản xuất nông nghiệp; nâng cao chất lượng điện phục vụ sinh hoạt của dân cư nông thôn Phát triển hệ thống bưu chính - viễn thông, nâng cao khả năng tiếp cận thông tin cho dân cư trên mọi vùng nông thôn, đặc biệt là miền núi, vùng sâu, vùng xa, hải đảo Rà soát lại quy hoạch và đẩy mạnh việc xây dựng phù hợp với từng vùng hệ thống chợ nông sản

Nhà nước hỗ trợ việc xây dựng hệ thống kho tàng, các cơ sở bảo quản, phơi sấy nhằm giảm hao hụt, bảo đảm chất lượng sản phẩm sau thu hoạch Hỗ trợ xây dựng các chợ mua bán nông, lâm, thủy hải sản ở các tụ điểm dân cư

có sản xuất hàng hóa lớn, tạo điều kiện điều tiết lượng hàng hóa lưu thông trên thị trường và phát triển hoạt động thương mại ở nông thôn

Đầu tư nguồn lực để phát triển mạnh hệ thống khuyến nông, khuyến lâm, khuyến ngư trên tất cả các cấp: Trung ương, tỉnh, huyện, xã và hợp tác

xã để giúp nông dân áp dụng các tiến bộ kỹ thuật trong sản xuất nông nghiệp,

làm kinh tế đồi, rừng, nuôi trồng thủy, hải sản nhằm tạo ra khối lượng nông sản có giá trị xuất khẩu cao Thực hiện các chương trình khuyến nông, khuyến lâm, khuyến ngư theo mục tiêu, gắn với việc cung cấp thông tin thị trường, những cam kết gia nhập WTO của Việt Nam trong lĩnh vực nông nghiệp và phát triển tư duy kinh tế hàng hóa trong điều kiện hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng cho các bộ khuyến nông cùng toàn thể nông dân Đối với những vùng duyên hải có tiềm năng phát triển nghề muối, cần có chính sách, cơ chế đặc thù, hỗ trợ diêm dân phát triển mạnh nghề này nhằm đáp ứng nhu cầu của sản xuất và đời sống trong nước và vươn lên có xuất khẩu

Tiến hành tổng kết việc thực hiện chủ trương liên kết 4 nhà, mua bán theo hợp đồng với nông dân, rút ra những bài học thành công và chưa thành công Đặc biệt là phải xác định rõ những nguyên nhân làm hạn chế hiệu quả của việc thực hiện các chủ trương đó để có sự điều chỉnh, xử lý nhằm triển khai thực hiện rộng rãi, thiết thực, đạt hiệu quả cao chủ trương này trong thực tế

Xây dựng và thực hiện đồng bộ các chương trình phát triển kinh tế

-xã hội ở những vùng khó khăn, vùng núi và vùng đồng bào dân tộc thiểu số

Hỗ trợ lương thực và những điều kiện thiết yếu khác cho người dân ở các vùng này phát triển sản xuất nông – lâm - thủy sản theo thế mạnh của từng vùng, cải thiện điều kiện ăn, ở, đi lại, cung cấp nước sạch, phòng chữa bệnh, học tập, nâng mức hưởng thụ văn hóa, điều kiện cập nhật và cung cấp thông tin cho đồng bào nhằm hạn chế, tiến tới thu hẹp bớt khoảng cách về trình độ phát triển và mức sống so với các vùng khác

3 Đẩy mạnh phát triển giáo dục, đào tạo nguồn nhân lực và nghiên cứu, chuyển giao khoa học, công nghệ cho nông nghiệp, nông dân, nông thôn theo yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa

Nguồn lực to lớn nhất, cơ bản nhất để phát triển nông nghiệp, kinh tế

-xã hội nông thôn và nâng cao đời sống nông dân một cách nhanh, mạnh, bền vững là nguồn nhân lực chất lượng cao và năng lực khoa học – công nghệ của nông nghiệp, nông dân, nông thôn Do đó, cần phải tạo được bước tiến mới mang tính đột phát trong việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và đẩy mạnh nghiên cứu, chuyển giao, ứng dụng khoa học – công nghệ hiện đại trong nông nghiệp, nông dân, nông thôn

Trong nông nghiệp, nông dân, nông thôn nước ta hiện nay nguồn nhân lực còn rất dồi dào, lao động trẻ chiếm tỷ lệ rất cao, cần cù, chịu khó lao động, có khả năng tiếp thu nhanh Nhưng, do hệ thống giáo dục – đào tạo ở nhiều vùng nông thôn còn kém phát triển, nên trình độ học vấn của dân cư nông thôn nói chung, lao động nông nghiệp nói riêng còn thấp, trên 70% thanh niên nông thôn chưa được đào tạo nghề, thiếu kỹ năng lao động, gây trở ngại cho việc thu hút đầu tư vào lĩnh vực này và chuyển dịch cơ cấu lao động theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa Vì trong những năm qua chúng ta

đã khai thác gần tối hạn những ngành nghề sử dụng nhiều lao động, không đòi hỏi phải có kỹ năng lao động cao để giải quyết việc làm cho khoảng 8 triệu lao động Nhưng với những ngành, lĩnh vực có giá trị gia tăng lớn, đòi hỏi trình độ và kỹ năng lao động cao thì chất lượng nguồn nhân lực trong nông nghiệp, nông thôn nước ta hiện nay còn nhiều bất cập Do đó gây nhiều trở ngại cho việc thu hút các nhà đầu tư trong và ngoài nước đầu tư vào lĩnh vực này, nhất là các ngành nông nghiệp, công nghệ cao và các ngành công nghiệp sản xuất các sản phẩm có hàm lượng chất xám và giá trị gia tăng cao trong tiến trình đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước nói chung; công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn nói riêng Những hạn chế, bất cập này được biểu hiện cụ thể như sau:

- Về trình độ học vấn và số năm đi học của nguồn nhân lực nước ta, nhất là ở khu vực nông thôn còn thấp Tuy tỉ lệ số người trong độ tuổi lao động biết chữ cao hơn nhiều nước đang phát triển khác, nhưng trong suốt 10 năm