Thực trạng hoạt động đầu tư trên thị trường chứng khoán thứ cấp việt nam hiện nay

Đề bài Thực trạng hoạt động đầu tư trên thị trường chứng khoán thứ cấp Việt Nam hiện nay Kinh nghiệm đúc rút của nhóm Nhóm 5 Đỗ Phương Anh 11150076 Ngô Văn Diễn 11150779 Vũ Đức Hoàn 11151718 Trần Thị[.]

Đề bài: Thực trạng hoạt động đầu tư trên thị trường chứng khoán thứ cấp Việt Nam hiện nay Kinh nghiệm đúc rút của nhóm.

Mục lục

trường chứng khoán .3

I Khái niệm về thị trường chứng khoán và thị trường thứ cấp 3

II Đặc điểm phân loại thị trường chứng khoán thứ cấp .5

III Các chủ thể tham gia trên thị trường chứng khoán thứ cấp 8

IV Một số chỉ tiêu phản ánh hiệu quả hoạt động trên thị trường chứng khoán .9

V Một số nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động đầu tư chứng khoán trên thị trường thứ cấp 13

Phần 2: Thực trạng hoạt động đầu tư trên thị trường chứng khoán thứ cấp tại Việt Nam hiện nay? .16

I Tổng quan thị trường chứng khoán Việt Nam 16

II Thực trạng hoạt động đầu tư trên thị trường chứng khoán thứ cấp VN hiện nay (2016 – 6T/2017) 20

III Các nhân tố ảnh hưởng đến thị trường chứng khoán thứ cấp tại VN 24

IV Phân tích hiệu quả đầu tư trên thị trường chứng khoán thứ cấp 26

Phần 3: Kinh nghiệm đúc rút 30

I Một số bài học rút ra sau quá trình phân tích của nhóm .30

II Một số các đề xuất và kiến nghị về thị trường chứng khoán 31

Tài liệu tham khảo 37

Phần 1: Lý luận cơ bản về thị trường chứng khoán, hoạt động đầu tư trên thị trường chứng khoán

I Khái niệm về thị trường chứng khoán và thị trường thứ cấp

Thị trường chứng khoán Việt Nam hiện nay là một thị trường tiềm năng, đang pháttriển rất nóng , đang nhận được sự quan tâm rất lớn từ công chúng và Chính phủ vì nóquan trọng trong việc huy động vốn, cung cấp môi trường đầu tư cho công chúng, tạomôi trường giúp Chính Phủ thực hiện chính sách kinh tế vĩ mô.Với vai trò quan trọng đóthì một câu hỏi được đặt ra là Thị trường chứng khoán đã làm tốt vai trò của mình chưa?Hay nó còn nhiều hạn chế và chưa phát huy được hết hiệu quả của nó Để trả lời cho câuhỏi đó thì nhóm đã chọn đề tài : “Thị trường chứng khoán thứ cấp và bài học được rút ra”

1 Khái niệm thị trường chứng khoán

Thị trường chứng khoán là nơi mà ở đó diễn ra mua bán, chuyển nhượng, trao đổi chứng khoán nhằm mục đích kiếm lời

“Theo Bách khoa toàn thư mở Wikipedia”

Thị trường chứng khoán là lĩnh vực phong phú, đa dạng và rất phức tạp; là nơi mua bán

các chứng khoán và thường được thực hiện chủ yếu tại sở giao dịch chứng khoán, một

phần ở các công ty môi giới (công ty chứng khoán), và cả ở thị trường chợ đen.

Về mặt hình thức, thị trường chứng khoán chỉ là nơi diễn ra các hoạt động trao đổi, mua bán, chuyển nhượng các loại chứng khoán; qua đó thay đổi chủ thể nắm giữ chứng khoán.

 Thị trường chứng khoán là một bộ phận quan trọng của Thị trường vốn, hoạt động

của nó nhằm huy động những nguồn vốn tiết kiệm nhỏ trong xã hội tập trung thànhnguồn vốn lớn tài trợ cho doanh nghiệp, các tổ chức kinh tế và Chính phủ để pháttriển sản xuất, tăng trưởng kinh tế hay cho các dự án đầu tư

 Thị trường chứng khoán là nơi diễn ra các hoạt động giao dịch mua bán các

loại chứng khoán Việc mua bán được tiến hành ở hai thị trường sơ cấp và thứ cấp, do

vậy thị trường chứng khoán là nơi chứng khoán được phát hành và trao đổi

Thị trường sơ cấp : người mua mua được   chứng khoán   lần đầu từ những người phát hành Thị trường thứ cấp: nơi diễn ra sự mua đi bán lại các chứng khoán đã được phát hành

ở Thị trường sơ cấp

Chức năng của thị trường chứng khoán:

- Huy động vốn cho nền kinh tế: Khi các nhà đầu tư mua chứng khoán do các công typhát hành, số tiền nhàn rỗi họ được đưa vào hoạt dộng sản xuất kinh doanh và qua

đó góp phần mở rộng sản suất xã hội Thông qua Thị trường chứng khoán, chínhphủ và chính quyền ở các địa phương huy động được nguồn vốn để phát triển cơ sở

hạ tầng, kinh tế cho xã hội

- Cung cấp môi trường đầu tư cho công chúng: Thị trường chứng khoán cung cấp mộtthị trường đầu tư rất phong phú.Các chứng khoán trên thị trường có dộ rủi ro là khácnhau

- Tạo tính thanh khoản cho các chứng khoán: Nhờ có thị trường chứng khoán màchứng khoán có thể đổi ra tiền mặt, cho phép nhà đầu tư lựa chọn hàng hóa theođúng nhu cầu của mình

- Đánh giá hoạt động đầu tư của doanh nghiệp : Hoạt động của doanh ngiệp đượcphản ánh ánh 1 cách cụ thể nâng cao hiệu quả sử dụng vốn

- Tạo môi trường giúp chính phủ thực hiện chính sách kinh tế vĩ mô:

2 Khái niệm thị trường sơ cấp và thị trường thứ cấp

- Thị trường sơ cấp: là nơi diễn ra quá trình mua bán lần đầu các chứng khoán mới phát hành Thị trường sơ cấp còn dược gọi là thị trường cấp 1 hay thị trường phát hành.

Chức năng của thị trường sơ cấp:

Thị trường sơ cấp thực hiện chức năng quan trọng nhất của thị trường chứng khoán đó làhuy động vốn cho đầu tư

Khả năng thu gom mọi nguồn tiết kiệm từ các hộ dân cư, khả năng thu hút vốn của nướcngoài, tạo ra các nguồn vốn khổng lồ mà các tổ chức tài chính khác không làm được

Như vậy, thị trường sơ cấp tạo ra môi trường cho các doanh nghiệp mở rộng sản xuất,giúp nhà nước chống thâm hụt ngân sách

- Thị trường thứ cấp : Sau khi chứng khoán mới được phát hành trên thị trường sơcấp, chúng sẽ được gia dịch trên thị trường thứ cấp Khác với thị trường sơ cấp, tiềnbán chứng khoán trên thị trường thứ cấp thuộc về nhà đầu tư và nhà kinh doanh chứkhông thuộc về nhà phát hành

Xét về phương thức tổ chức và giao dịch, trên thị trường chứng khoán có 3 loại: Sở giao dịch, OTC, thị trường thứ 3.

II Đặc điểm phân loại thị trường chứng khoán thứ cấp

1 Đặc điểm của thị trường thứ cấp

 Thị trường   có tính chất   cạnh tranh hoàn hảo : là một thị trường mà ở đó diễn ra quátrình tiếp xúc trực tiếp hoặc gián tiếp để trao đổi hàng hóa mà ở đó không cóngười   sản xuất   hay nhà đầu tư   nào có quyền hay khả năng khống chế được   thị trường, làm ảnh hưởng đến   giá cả Trong cạnh tranh hoàn hảo được cho là sẽ dẫnđến

  hiệu quả kinh tế cao cho nhà đầu tư trên thị trường

 Thị trường có tính liên tục: Thị trường luôn hoạt động trong mọi điều kiện của thịtrường chứng khoán chung biến động tốt hay xấu thì thị trường vẫn hoạt động tuynhiên vẫn có sự ảnh hưởng của thị trường

 Khối lượng và nhịp độ giao dịch lớn gấp nhiều lần so với   thị trường chứng khoán

sơ cấp : bởi thị trường thứ cấp là hạt động dựa trên nền của thị trường sơ cấp nên

nó thực hiện các giao dịch với số lượng gấp nhiều lần so với thị trường sơ cấp

 Hoạt động chủ yếu của thị trường chứng khoán thứ cấp là các   nhà đầu tư   thực hiệnchuyển giao quyền   sở hữu   chứng khoán   và tiền cho nhau: Thị trường thứ cấp lànơi mua đi, bán lại những chứng khoán được phát hành lần đầu trên thị trường sơcấp nên thị trường thứ cấp là nơi huy động vốn rất hiệu quả, việc nắm giữ tiền và

và chứng khoán sẽ được luân chuyển

2 Cơ cấu

2.1 Cơ cấu phân theo tính chất tổ chức thị trường:

 Thị trường chứng khoán tập trung (thị trường chứng khoán có tổ chức): Thực hiệnmua bán các loại chứng khoán niêm yết được tổ chức một cách chặt chẽ Việc giaodịch chủ yếu được thực hiện theo phương thức khớp lệnh tập trung

 Thị trường chứng khoán phi tập trung (OTC - over the counter market): Là thịtrường giao dịch các chứng khoán chưa niêm yết được các Công ty chứng khoánthực hiện qua mạng thông tin

Thị trường chứng khoán thứ cấp

TTCK tập trung

(Sở Giao Dịch)

TTCK Phi tập trung (thị trường OTC)

2.2 Theo loại hàng hóa giao dịch trên thị trường:  

 Thị trường cổ phiếu

 Thị trường trái phiếu

 Thị trường chứng khoán phái sinh

2.3 Tổ chức và hoạt động của thị trường thứ cấp

Sau khi chứng khoán mới được phát hành trên thị trường sơ cấp, chúng sẽ được giao dịchtrên thị trường thứ cấp Khác với thị trường sơ cấp, tiền bán chứng khoán trên thị trườngthứ cấp thuộc về các nhà đầu tư và nhà kinh doanh chứ không thuộc về các công ty pháthành chứng khoán

Xét về phương thức tổ chức và giao dịch, thị trường chứng khoán bao gồm 3 loại: Sởgiao dịch chứng khoán, Thị trường phi tập trung (OTC), và thị trường thứ 3

- Thị trường tập trung (Sở giao dịch chứng khoán): là thị trường trong đó việc giaodịch mua bán chứng khoán được thực hiện tại một địa điểm tập trung gọi là sàn giaodịch (trading floor) Các chứng khoán được niêm yết tại Sở giao dịch thông thường

là chứng khoán của những công ty lớn, có danh tiếng, đã qua thử thách của thị

THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN

THỨ CẤP

Thị Trường Cổ Phiếu Thị Trường TráiPhiếu Thị Trường ChứngKhoán Phái Sinh

trường Phương thức giao dịch tại Sở giao dịch là phương thức đấu giá, trong đó cáclệnh mua, bán được ghép với nhau để hình thành giá cả cạnh tranh tốt nhất.

- Thị trường phi tập trung (OTC): là thị trường trong đó việc giao dịch mua bánchứng khoán không diễn ra tại một địa điểm tập trung mà thông qua hệ thốngcomputer nối mạng giữa các thành viên của thị trường Các chứng khoán được giaodịch trên thị trường phi tập trung là chứng khoán của các công ty vừa và nhỏ.Phương thức giao dịch tại thị trường OTC là phương thức thoả thuận, giá cả chứngkhoán được xác định trên cơ sở thoả thuận giữa các thành viên của thị trường

- Thị trường thứ 3: là thị trường, trong đó hoạt động giao dịch mua bán chứng khoánkhông được thực hiện thông qua hệ thống đấu giá của các Sở giao dịch và hệ thốngcomputer của thị trường OTC

III Các chủ thể tham gia trên thị trường chứng khoán thứ cấp

Các tổ chức và cá nhân tham gia thị trường chứng khoán có thể được chia thành cácnhóm sau: nhà phát hành, nhà đầu tư và các tổ chức có liên quan đến chứng khoán

Nhà phát hành: là các tổ chức thực hiện huy động vốn thông qua thị trường chứng khoán.

Nhà phát hành có thể là Chính phủ, chính quyền địa phương, Công ty

- Chính phủ phát hành các loại trái phiếu chính phủ nhằm huy động tiền bù đắpthâm hụt ngân sách hoặc thực hiện những công trình quốc gia lớn

- Chính quyền địa phương phát hành trái phiếu địa phương để huy động tiền đầu tưcho các công trình hay chương trình kinh tế, xã hội của địa phương

- Các công ty muốn huy động vốn đầu tư phát triển sản xuất phát hành trái phiếucông ty hoặc cổ phiếu

Nhà đầu tư:

- Nhà đầu tư cá nhân: Nhà đầu tư chấp nhận rủi ro và Nhà đầu tư không thích rủi ro

- Nhà đầu tư có tổ chức: công ty đầu tư, công ty bảo hiểm, quỹ bảo hiểm xã hội,công ty tài chính,ngân hàng thương mại.

Các tổ chức kinh doanh trên thị trường chứng khoán:

- Công ty chứng khoán

- Quỹ đầu tư chứng khoán

- Các trung gian tài chính

Các tổ chức liên quan đến chứng khoán:

- Cơ quan quản lý Nhà nước

- Sở giao dịch chứng khoán

- Hiệp hội các nhà kinh doanh chứng khoán

- Tổ chức lưu ký và thanh toán bù trừ chứng khoán

- Công ty dịch vụ máy tính chứng khoán

- Các tổ chức tài trợ chứng khoán

- Công ty đánh giá hệ số tín nhiệm

IV Một số chỉ tiêu phản ánh hiệu quả hoạt động trên thị trường chứng khoán

Sau khi gia nhập WTO, Việt Nam đã tiến hành tái cấu trúc lại toàn bộ thị trường vốn

để phù hợp với các thông lệ quốc tế Sau hoạt động tái cơ cấu, vai trò nổi bật của thịtrường vốn được nâng lên thể hiện qua chỉ tiêu quy mô đầu tư tăng, đặc biệt là đầu tư từnước ngoài có sự bứt phá mạnh mẽ

Thông qua việc đa dạng hóa các công cụ chứng khoán, công cụ tài chính, các nhà cungvốn vào thị trường vốn bằng cách tham gia các hoạt động đầu tư Ở chiều ngược lại, cácnhà cầu vốn thực hiện các hoạt động vốn hóa cổ phiếu, phát hành trái phiếu trung và dàihạn… Nhờ có thị trường vốn, các chứng khoán và công cụ tài chính có tính thanh khoảncao hơn, là một trong những tiền đề để tối ưu hóa hiệu quả sử dụng nguồn vốn

Trong số các bộ phận của thị trường vốn, thị trường tín dụng phát triển mạnh mẽ và sôiđộng nhất Đây được đánh giá là kênh huy động vốn hiệu quả nhất, cả về chiều rộng vàchiều sâu, với sự tham gia chủ yếu của các NHTM và các tổ chức tài chính Hiện nay, hệthống NHTM và các tổ chức tài chính giữ một vai trò vô cùng quan trọng trong việc cungcấp vốn cho các doanh nghiệp.

Tốc độ tăng trưởng tín dụng có ảnh hưởng trực tiếp tới tăng trưởng kinh tế Được xem lànhân tố quyết định trong việc thu hút, tích tụ và tập trung các nguồn tài chính nhàn rỗitrong nền kinh tế, NHTM đã giải quyết vấn đề thiếu vốn của cả nền kinh tế, giúp cácdoanh nghiệp, cá nhân đầu tư vốn vào hoạt động đầu tư, sản xuất kinh doanh

Các NHTM có khả năng chuyển hóa các khoản tiền gửi nhỏ lẻ, ngắn hạn thành các khoảntín dụng trung và dài hạn, đáp ứng kịp thời cho nhu cầu đầu tư phát triển kinh tế của toàn

xã hội Với mạng lưới chi nhánh, văn phòng rộng lớn ở khắp các tỉnh, thành phố trên cảnước, góp phần thu hẹp sự chênh lệch khoảng cách về chỉ tiêu tăng trưởng và phát triểnkinh tế giữa các vùng miền

Thông qua TTCK, đặc biệt là thị trường cổ phiếu, một lượng vốn lớn từ nước ngoài đãđược thu hút đầu tư Tính đến năm 2015, Việt Nam đã có 678 công ty niêm yết trên 2 sởgiao dịch chứng khoán, và hơn 200 CTCP đăng ký giao dịch trên thị trường Giao dịchchứng khoán của Công ty Đại chúng chưa niêm yết (UPCoM)

Quy mô niêm yết của cả TTCK tăng 339 lần, vốn hóa thị trường cổ phiếu đạt gần1.300.000 tỷ đồng, tăng 1.300 lần so với năm 2000 và tăng 1,78 lần so với đầu năm 2010.Quy mô vốn hóa thị trường đạt trên 33% GDP, giá trị giao dịch cổ phiếu bình quân hàngngày đạt hơn 2.000 tỷ đồng/phiên Quy mô hoạt động vốn qua TTCK đáp ứng khoảng23% tổng vốn đầu tư toàn xã hội, tương đương gần 60% so với cung tín dụng qua thịtrường tiền tệ - tín dụng Tính đến nay, tổng giá trị vốn huy động qua TTCK đạt gần 2triệu tỷ đồng, huy động vốn qua đầu tư gián tiếp đạt khoảng 15 tỷ USD

TTCK là kênh phân phối chính của hoạt động phát hành trái phiếu Chính phủ, huy độngvốn cho ngân sách Nhà nước (NSNN) Tính từ năm 2005 đến nay, lượng vốn huy động từ

các đợt đấu thầu trái phiếu Chính phủ ước đạt 833.000 tỷ đồng, trong đó riêng giai đoạn2010-2015 đạt 795.830 tỷ đồng.

Giá trị ghi nợ trái phiếu chiếm khoảng 22% GDP, mức vốn hóa thị trường cổ phiếu đạttrên 33%, tổng quy mô TTCK đạt khoảng 55% GDP Kết quả trên cho thấy vai trò huyđộng vốn là rất quan trọng cho hoạt động đầu tư phát triển kinh tế-xã hội của thị trườngvốn, tạo nền tảng để hình thành hệ thống tài chính hiện đại

Ngoài ra, TTCK còn là kênh huy động vốn nhằm tăng vốn điều lệ cho các NHTM Thôngqua phát hành cổ phiếu, tổng vốn điều lệ của các NHTM đã tăng lên đến 272.600 tỷđồng TTCK phát triển song song với quá trình cổ phần hóa các DNNN, do đó góp phầntạo lập các chuẩn mực về công tác quản trị doanh nghiệp, minh bạch hóa thông tin, nângcao hiệu quả hoạt động của nhóm doanh nghiệp này

Thông tin của một cuộc phỏng vấn cho chúng ta thấy rõ hơn về kỳ vọng sự phát triển củaTTCK hiện nay:

Phóng viên: Thưa Phó Chủ tịch! Thời gian qua, nền kinh tế trong nước có nhiều dấu hiệu tăng trưởng tích cực, tạo tiền đề cho TTCK phát triển Phó Chủ tịch đánh giá như thế nào về sự phát triển của TTCK hiện nay và triển vọng của thị trường trong thời gian tới?

Ông Phạm Hồng Sơn: Trải qua 17 năm đi vào hoạt động cùng với sự phát triển của kinh

tế vĩ mô, TTCK đã không ngừng phát triển, hoàn thiện, trở thành kênh huy động vốntrung và dài hạn quan trọng cho nền kinh tế, góp phần hoàn thiện thể chế kinh tế thịtrường, đóng góp tích cực cho tăng trưởng và hội nhập kinh tế

Bước sang năm 2017, kinh tế toàn cầu bắt đầu đà phục hồi cùng với những chính sách,định hướng về các nhiệm vụ, giải pháp thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội vàcác biện pháp cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốcgia của Chính phủ đã hỗ trợ TTCK Việt Nam phát triển

Tính đến ngày 26/6/2017, chỉ số VN Index đạt 772,52 điểm, tăng 16,2% so với cuối năm

2016 Chỉ số HNX Index đóng cửa ở mức 98,73 điểm, tăng 23,2% so với cuối năm 2016.Mức vốn hóa thị trường đạt 2.512 nghìn tỷ đồng, tăng 29% so với cuối năm 2016, tươngđương 55,8% GDP, là mức cao nhất kể từ khi thành lập thị trường

Tổng mức huy động trên TTCK thông qua phát hành cổ phiếu, đấu giá cổ phần hóa(CPH) và đấu thầu trái phiếu chính phủ (TPCP) đạt 131 nghìn tỷ đồng Dòng vốn đầu tưgián tiếp nước ngoài tiếp tục vào ròng Giá trị danh mục của nhà ĐTNN tính đến cuốitháng 6/2017 tăng 28% so với cuối năm 2016. 

Bên cạnh đó, trong thời gian qua, dưới sự chỉ đạo của Chính phủ và trực tiếp là Bộ Tàichính, cùng với những nỗ lực rất lớn của cơ quan quản lý, các thành viên thị trường,TTCK Việt Nam đã phát triển theo hướng lành mạnh, minh bạch, hiệu quả

Hệ thống các văn bản pháp luật về chứng khoán và TTCK ngày càng hoàn thiện, tạo điềukiện thu hút dòng vốn gián tiếp nước ngoài và là cơ sở để triển khai các sản phẩm mới,TTCK phái sinh (TTCKPS), thị trường trái phiếu doanh nghiệp

Hệ thống các tổ chức trung gian, tổ chức giao dịch chứng khoán được đẩy mạnh và pháttriển Các chuẩn mực về quản trị công ty (QTCT), công bố thông tin (CBTT) đã từngbước tiếp cận thông lệ quốc tế Hoạt động thanh tra, giám sát tăng cường thực hiện cóhiệu quả, góp phần giữ vững ổn định thị trường, nâng cao tính minh bạch, bảo vệ quyềnlợi và lợi ích của nhà đầu tư

Từ những tín hiệu tích cực của thị trường và tiến trình CPH gắn với niêm yết/đăng kýgiao dịch cổ phiếu của các doanh nghiệp, các tổng công ty lớn được đẩy mạnh, cùngvới triển vọng phát triển ổn định của nền kinh tế vĩ mô và nhiều chính sách ưu đãi thu hútdòng tiền, TTCK Việt Nam sẽ tiếp tục phát triển, tăng quy mô và tính thanh khoản, đadạng các sản phẩm chứng khoán, nâng cao sức cạnh tranh, năng lực của hệ thống địnhchế trung gian và tổ chức phụ trợ, tiếp tục mở cửa thị trường theo các cam kết quốc tế

( Trích theo tạp chí chứng khoán )

V Một số nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động đầu tư chứng khoán trên thị trường thứ cấp

Hoạt động đầu tư của các nhà đâu tư trên thị trường chứng khoán thứ cấp luôn thayđổi nhanh chóng, nó phụ thuộc vào sự thay đổi lợi nhuận mà họ nhận được từ các khoảnđầu tư trên thị trường

Những khoản lợi nhuận này phụ thuộc rất lớn vào sự biến động của giá chứng khoán nóichung và cổ phiếu nói riêng Do vậy những sự biến động của giá cổ phiếu sẽ ảnh hưởngtrực tiếp đến hoạt động đầu tư của các nhà đầu tư Thông thường hoạt động này chịu ảnhhưởng của các nhân tố sau:

a Hoạt động của công ty phát hành cổ phiếu niêm yết trên thị trường:

● Thị trường thứ cấp: là thị trường mà tại đó các nhà đầu tư lớn nhỏ sẽ mua đi bán

lại các cổ phiếu của tổ chức phát hành để tạo tính thanh khoản cho thị trườngchứng khoán “Theo Bách khoa toàn thư mở Wikipedia”

● Hoạt động đầu tư của các nhà đầu tư tham gia đầu tư trên thị trường thứ cấp phụthuộc khá nhiều vào hoạt động của doanh nghiệp phát hành chứng khoán đượcniêm yết trên thị trường Nếu doanh nghiệp hoạt động tốt, có lợi nhuận, có cổ tứclớn tức là lợi ích mang lại từ việc sở hữu cổ phiếu của doanh nghiệp đó là cao thìthường các nhà đầu tư sẽ tập trung mua cổ phiếu của các doanh nghiệp đó Ngượclại khi doanh nghiệp niêm yết gặp khó khăn, thua lỗ thì các nhà đầu tư thườngkhông quan tâm tới cổ phiếu của doanh nghiệp đó cho dù giá của cổ phiếu đó có rẻnhư thế nào đi chăng nữa

● Một công ty mới phát hành lần đầu ra công chúng thì yêu cầu phải có lãi trong ítnhất 2 năm gần nhất Ngoài ra công ty đó cần có vốn điều lệ tối thiểu 10tỷ trở lên,

cổ đông chính nắm từ 20% cổ phần và nắm giữ nó tối thiểu 3 năm trở lên Tốithiểu 20% vốn cổ phần chào bán cho trên 100 nhà đầu tư bên ngoài doanh nghiệpđối với cty có vốn điều lệ 10tỷ trở lên và 15% với doanh nghiệp có vốn 100 tỷ trởlên

● Doanh nghiệp muốn phát hành lần đầu thành công một phần không nhỏ nhờ đơn

vị phát hành có uy tín là các tổ chức phát hành thường là ngân hàng Nếu mộtdoanh nghiệp chưa có uy tín trên thị trường thì nên huy động vốn trên sàn upcomtrước khi phát hành lên sàn HNX - Hà Nội sàn này dành cho cty vốn hóa nhỏ tínhthanh khoản k lớn lắm hoặc sàn HOSE- HCM sàn dành cho cty lớn tính thanhkhoản cao

● Doanh nghiệp hoạt động hiệu quả và có lợi nhuận tốt cũng như có sản phẩm chủchốt luôn được thị trường chào đón ví dụ FPT, công ty cổ phần dược phẩm phúcvinh họ có sản phẩm độc quyền được thị trường đón nhận tốt lên khi phát hành racông chúng được nhiều người chào đón Tạo tín hiệu tốt cho thị trường Nhưngnếu một doanh nghiệp phát hành quá nhiều đợt làm pha loãng cổ phiếu nhưng thực

tế doanh nghiệp phát triển chưa mạnh thì nhà đầu tư cũng k ưa thích những doanhnghiệp này

b Sự biến động của kinh tế vĩ mô và những sự thay đổi về chính sách của chính phủ.

Việc thay đổi trong các chính sách cũng như các yếu tố vĩ mô thường có tác động khámạnh (cả tích cực và tiêu cực) lên TTCK và tâm lý của các nhà đầu tư Các yếu tố vĩ mô

ở đây có thể kể đến như: Chỉ số phát triển của nền kinh tế, lạm phát, lãi suất cùng với đó

là những thay đổi trong chính sách của Chính phủ cũng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến thịtrường cũng như tâm lý và hoạt động đầu tư của các nhà đầu tư

● Lạm phát: là sự mất giá của đồng tiền làm thay đổi hành vi tiêu dùng và đầu tư

của dân cư Lạm phát thường được đo qua chỉ số giá tiêu dùng.- Kinh nghiệm từcác nước phát triển cho thấy lạm phát và TTCK có mối liên hệ nghịch chiều, bởi lẽ

xu hướng của lạm phát xác định tính chất tăng trưởng Lạm phát tăng cao luôn làdấu hiệu cho thấy nền kinh tế đang nóng, báo hiệu sự tăng trưởng kém bền vững,trong khi TTCK như chiếc nhiệt kế đo sức khỏe nền kinh tế.- Khi lạm phát tăngcao, tiền mất giá, người dân không muốn giữ tiền mặt hoặc gửi tiền trong ngânhàng mà chuyển sang nắm giữ vàng, bất động sản, ngoại tệ mạnh khiến mộtlượng vốn nhàn rỗi đáng kể của xã hội nằm im dưới dạng tài sản “chết” Thiếu vốn

đầu tư, không tích lũy để mở rộng sản xuất, sự tăng trưởng của doanh nghiệp (DN)nói riêng và cả nền kinh tế nói chung sẽ chậm lại - Lạm phát tăng cao còn ảnhhưởng trực tiếp tới các DN, dù hoạt động kinh doanh vẫn có lãi, chia cổ tức ở mứccao nhưng tỷ lệ cổ tức khó gọi là hấp dẫn khi lạm phát cao Điều này khiến đầu tưchứng khoán không còn là kênh sinh lợi.

● Lãi suất: Là chi phí phải trả của người đi vay cho việc sử dụng nguồn vốn của

người cho vay

- Lãi suất là một trong những nhân tố quan trọng ảnh hưởng đến sự tăng trưởng,phát triển chung của nền kinh tế.Khi lãi suất giảm sẽ có tác động tích cực đến chỉ

số giá cổ phiếu Bởi vì khi giá vốn rẻ hơn so với trước sẽ giúp các công ty dễ huyđộng nguồn vốn để thực hiện các dự án đầu tư, cũng như giảm chi phí cho cáccông ty sử dụng đòn bẩy tài chính lớn từ đó sẽ làm cải thiện lợi nhuận của công ty

và làm tăng giá cổ phiếu của công ty Ngược lại, khi lãi suất tăng sẽ có tác độngtiêu cực đến hoạt động chung của nền kinh tế Khi lãi suất tăng lên sẽ làm gia tănglãi suất cho vay đối với khách hàng, làm giảm nhu cầu cho các hoạt động chi tiêu,mua sắm của người tiêu dùng Từ đó ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinhdoanh, lợi nhuận của công ty và các chứng khoán đó trở nên kém hấp dẫn hơn trênthị trường

● Chính sách của nhà nước: Sự biến động của kinh tế vĩ mô có ảnh hưởng nhất

định đến doanh nghiệp đặc biệt là các chính sách kinh tế của chính phủ

Giả sử chính phủ đưa ra lệnh cấm hoặc hạn chế sản phẩm chủ chốt của một doanh nghiệpthuốc nào đó

Ví dụ: Chính phủ cấm lưu hành thuốc Abc của công ty cổ phần dược phẩm phúc vinh do

có thông báo ảnh hưởng đến sức khỏe người bệnh thì lập tức cổ phiếu doanh nghiệp đó sẽgiảm thê thảm Hay chính phủ cấm buôn bán thuốc lá thì cũng sẽ ảnh hưởng đến các công

ty chuyên sản xuất thuốc lá

- Kinh tế tăng trưởng mạnh sẽ kích thích các nhà đầu tư đổ tiền vào thị trường tăngtính thanh khoản cho thị trường và tạo bong bóng cho thị trường chứng khoán

Kinh tế ảm đạm thì nhà đầu tư rút vốn về cất giữ chuyển sang các kênh đầu tưkhác làm giảm tính thanh khoản và giảm giá trị cổ phiếu Đây là thời điểm mànhững nhà đầu tư nhảy vào thị trường.

- Chính sách của cổ phiếu có thể biến một doanh nghiệp nhỏ thành một doanhnghiệp lớn nếu chính sách đó có lợi cho doanh nghiệp đó và ngược lại chính sách

cổ phiếu có thể giết chết 1 doanh nghiệp nếu nó ngăn chặn sự phát triển của doanhnghiệp

c Các yếu tố ảnh hưởng khác.

● Sự thay đổi trong hoạt động đầu tư của các nhà đầu tư trên thị trường chứng khoáncòn chịu ảnh hưởng bởi một số yếu tố như: Sự phát triển hay biến động của các thịtrường khác, tâm lý nhà đầu tư, sự minh bạch thông tin trên thị trường hay trình

độ, sự hiểu biết thị trường của chính các nhà đầu tư…

● Ngoài 2 yếu tố là chính phủ và hoạt động doanh nghiệp thì tâm lý nhà đầu tư cũngảnh hưởng không nhỏ đến tính thanh khoản của thị trường thứ cấp Đặc biệt là tạithị trường việt nam khi mà tâm lý nhà đầu tư luôn chiếm lĩnh thay vì đầu tư theokiến thức và hiểu biết thì họ lại đầu tư theo cảm xúc và tâm lý đám đông Điều nàylàm thổi bong bóng cho 1 loại cổ phiếu nào đó và cũng phá tan 1 doanh nghiệp bấtkỳ

● Các nhà đầu tư nước ngoài và các nguồn vốn từ các quỹ đầu tư cũng ảnh hưởngkhông nhỏ đến tính thanh khoản của thị trường này

Phần 2: Thực trạng hoạt động đầu tư trên thị trường chứng khoán thứ cấp tại Việt Nam hiện nay?

I Tổng quan thị trường chứng khoán Việt Nam

Thị trường chứng khoán có những chức năng cơ bản sau:

● Cung cấp môi trường đầu tư cho công chúng

● Tạo tính thanh khoản cho các chứng khoán

● Đánh giá hoạt động của doanh nghiệp

● Tạo môi trường giúp Chính phủ thực hiện các chính sách vĩ mô

1 Vai trò

● TTCK là kênh huy động, tập trung và phân phối vốn, chuyển thời hạn của vốn cho

phù hợp với yêu cầu phát triển kinh tế

● TTCK góp phần thực hiện tái phân phối công bằng hơn thông qua việc buộc các

tập đoàn gia đình trị phải phát hành chứng khoán ra công chúng, giải tỏa sự tậptrung quyền lợi kinh tế của các tập đoàn, song vẫn tập trung vốn cho kinh tế

● TTCK tạo điều kiện cho việc tách bạch giữa sở hữu và quản lý doanh nghiệp.

● TTCK tạo cơ hội cho Chính phủ huy động các nguồn tài chính mà không áp lực

về lạm phát, đồng thời tạo các công cụ cho việc thực hiện chính sách tiền tệ củachính phủ

● TTCK tạo điều kiện để Chính phủ tái cấu trúc nền kinh tế.

2 Tổng quan thị trường chứng khoán năm 2016

● Ảnh hưởng từ giá dầu và Brexit

Giá dầu thô thế giới tạo đáy ở mức 26 USD/thùng cũng trùng với thời điểm VN-Index tạođáy 513,82 điểm Dòng dầu khí sau quá trình giảm điểm mạnh mẽ, đà bán đã chững lại và

có tín hiệu phục hồi Nhóm cổ phiếu dầu khí gần như tạo đáy cùng nhịp với VN-Indextrong những tháng đầu năm 2016, thời điểm đó, cổ phiếu đầu ngành dầu khí là Tổng công

ty Khí Việt Nam (HOSE: GAS) giao dịch ở mức giá thấp nhất 27.300đ/CP và bắt đầu xuhướng tăng giá đạt đỉnh ở mốc 73.700đ/CP vào ngày 29/9

Không chỉ có cổ phiếu GAS mà các nhóm cổ phiếu tiêu biểu trong ngành dầu khí như cổphiếu Tổng công ty CP Khoan và Dịch vụ khoan dầu khí (HOSE: PVD), Tổng công ty

CP Dịch vụ kỹ thuật Dầu khí Việt Nam (HNX: PVS), Tổng công ty CP Dung dịch khoan

và Hóa phẩm dầu khí (HNX: PVC), Công ty CP CNG Việt Nam (HOSE: CNG) cũngcùng biến động, cùng xu hướng với giá dầu thế giới, đóng góp tỷ trọng tích cực trong sựtăng điểm của VN-Index

Trong nửa đầu năm 2016, nhóm cổ phiếu dầu khí đã có nhiều cổ phiếu tăng giá gấp đôi,thậm chí gấp 3 lần, mang lại tỷ suất lợi nhuận cao Như vậy, biến động của giá dầu thếgiới cũng là một chỉ báo hiệu quả dành cho nhà đầu tư ưa thích nhóm cổ phiếu dầu khí

Sự kiện Anh rời khỏi Liên minh Châu Âu (Brexit) diễn ra hồi tháng 6 không chỉ gây ratâm lý lo ngại trên thị trường tài chính toàn cầu mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến ViệtNam

Ngày 24/6, khi diễn ra việc bỏ phiếu cho sự kiện Anh rời khỏi Liên minh Châu Âu, thịtrường tài chính biến động khó lường, TTCK Việt Nam lao dốc trong phiên Brexit vớitâm lý hoảng loạn, đã có lúc giảm 34 điểm (-5,47%) với áp lực bán mạnh mẽ và dồn dập,thanh khoản đạt 271 triệu cổ phiếu - mức cao nhất trong cả năm.

Sự kiện Brexit là minh chứng cho câu nói của nhà đầu tư nổi tiếng Warren Buffett: “Hãytham lam khi người khác sợ hãi” Thực tế, sau phiên Brexit, thị trường tạo đáy tiếp theo

và tiếp tục xu hướng tăng giá từ đầu năm, những nhà đầu tư “tham lam” mua vào trongphiên Brexit đã có được lợi nhuận ngay những phiên giao dịch sau đó

Có thể thấy, những sự kiện kinh tế - chính trị trên toàn cầu đều ảnh hưởng phần nào đếnTTCK Việt Nam, đây cũng là một chỉ báo mà nhà đầu tư cần quan tâm và theo sát

● Khi các “ông lớn” lên sàn

VN-Index đạt đỉnh ngắn hạn 692,17 điểm vào ngày 29/9, hình thành xu hướng giá giảmvới thanh khoản giảm dần Đây là mức tăng cao nhất kể từ 2008 P/E của VN-Index hơn14,3 lần, trong khi đó của Thái Lan là 16,5 lần, Indonesia là 22 lần, Malaysia 15,8 lần,cao hơn PE của TTCK Trung Quốc là 14,7 lần

So với các TTCK phát triển như Mỹ (16,5) và châu Âu (20,7) thì khoảng cách đang đượcrút ngắn lại Như vậy, TTCK Việt Nam đã bước qua thời kỳ rẻ, kéo gần lại khoảng cách

so với các nước trong khu vực, chuyển trạng thái từ thị trường cận biên lên thị trườngmới nổi

Sự kiện Tổng công ty CP Bia - Rượu - Nước giải khát Hà Nội (Habeco) tiến hành giaodịch trên sàn UPCoM với mã chứng khoán BHN ngày 28/10 và Tổng công ty CP Bia -Rượu - Nước giải khát Sài Gòn (Sabeco) niêm yết trến sàn HSX với mã SAB ngày 6/12

đã tạo nên cơn sốt cho giới đầu tư sau khi giá của 2 cổ phiếu này liên tục tăng mạnh, các

mã cổ phiếu ngành bia cũng được hưởng lợi nhờ hiệu ứng tăng giá của BHN và SAB

Những “ông lớn” lên sàn niêm yết như Habeco, Sabeco, Novaland, Petrolimex, Tổngcông ty Cảng Hàng không Việt Nam (ACV), Công ty CP Đường Quảng Ngãi không chỉtăng quy mô vốn hóa của TTCK mà còn tạo thêm nhiều cơ hội đầu tư, thu hút dòng vốnkhông chỉ ở trong nước mà còn của nước ngoài

● Tiếp nối những thành công

2016 là năm có nhiều khởi sắc đối với TTCK Việt Nam TTCK Việt Nam đã duy trì đượctốc độ tăng trưởng tốt và lọt vào “Top” 5 thị trường có mức tăng trưởng cao nhất tại khuvực Đông Nam Á Năm 2016, công tác huy động vốn qua TTCK đạt mức cao nhất từtrước đến nay Tổng mức huy động vốn trên TTCK ước đạt 348 nghìn tỷ đồng, tăng 54%

so với cùng kỳ năm 2015 Tổng giá trị thu được qua cổ phần hóa, thoái vốn trên TTCKđạt khoảng trên 20 nghìn tỷ đồng, tỷ lệ thành công tăng từ 40% lên 64%

Chỉ số VN-Index đã tăng 15% trong năm 2016, với mức vốn hóa thị trường đạt 1.923nghìn tỷ đồng, tương đương 46% GDP, tăng 40% Thanh khoản thị trường tăng mạnh,