Tuần 8 Ngày soạn 13 Tuần 8 Ngày soạn 9 2016 Tiết 8 Ngày dạy 9 2016 BÀI 10 VAI TRÒ CỦA GIỐNG VÀ PHƯƠNG PHÁP CHỌN TẠO GIỐNG CÂY TRỒNG I MỤC TIÊU 1 Kiến thức Nêu được vai trò của giống cây trồng với năng[.]
Trang 1Tuần 8 Ngày soạn: 9 2016 Tiết 8 Ngày dạy: 9 2016
BÀI 10: VAI TRÒ CỦA GIỐNG VÀ PHƯƠNG PHÁP CHỌN TẠO GIỐNG CÂY TRỒNG
I MỤC TIÊU:
1 Kiến thức :
- Nêu được vai trò của giống cây trồng với năng suất, chất lượng sản phẩm, đối với tăng vụ trồng trọt, đối với thay đổi cơ cấu giống và lấy được ví vụ minh hoạ
- Nêu được các tiêu chí đánh giá giống cây trồng tốt
- Nêu được ý nghĩa của việc nắm vững tiêu chí đánh giá giống cây trồng tốt trong sản xuất
- Nêu được giải thích nội dung từng bước trong chọn lọc giống và giải thích
vì sao phải so sánh giống khởi đầu với giống địa phương VD
- Nêu các bước và giải thích nội dung mỗi bước trong pp lai tạo giống cây trồng VD
- Trình bày được trình tự các bước và nội dung từng bước tạo giống bằng pp gây đột biến VD
- Xác định được vai trò của pp chọn tạo giống cây trồng bằng pp chọn lọc,
pp lai, pp gây đột biến
- Phân biệt được sản xuất giống cây trồng và chọn tạo giống cây trồng VD
2 Kĩ năng :
- Phát triển tư duy so sánh
- Rèn kỹ năng hoạt động nhóm
3 Thái độ :
- Có ý thức chọn lọc giống cây trồng hằng năm để đảm bảo chất lượng giống tốt trong sản xuất
- Luôn có ý thức cải tạo, đưa giống mới vào trồng trọt ở đất, vườn gia đình làm tăng sản lượng và chất lượng sản phẩm
II CHUẨN BỊ:
1 Giáo viên:
_ Hình 11,12,13,14 SGK phóng to
_ Chuẩn bị phiếu học tập cho học sinh
2 Học sinh:
Soạn trước bài 10
III TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1 Ổn định lớp: ( 1phút)
2 Kiểm tra bài cũ: ( 5 phút)
_ Thế nào là bón lót, bón thúc?
_ Phân hữu cơ, phân lân thường dùng để bón lót hay bón thúc? Vì sao?
3 Bài mới:
a Giới thiệu bài mới: ( 1 phút)
Trang 2Ông cha ta thường có câu “nhất nước, nhì phân, tam cần, tứ giống” nhưng ngày nay con người đã chủ động trong tưới tiêu nước, chủ động tạo và sử dụng phân bón, thì giống được đặt lên hàng đầu Vậy giống cây trồng có vai trò như thế nào trong việc thực hiện nhiệm vụ sản xuất trồng trọt và làm như thế nào để
có giống tốt? Ta hãy vào bài mới
b Vào bài mới:
* Hoạt động 1: Vai trò của giống cây trồng (9’)
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung
_ Giáo viên cho HS qs H 11 SGK
và hỏi:
+ Giống cây trồng có vai trò gì
trong sản xuất trồng trọt?
+ Nhìn vào hình 11a hãy cho biết
thay giống cũ bằng giống mới năng
suất cao có tác dụng gì?
+ Hình 11b sử dụng giống mới ngắn
ngày có tác dụng gì đối với các vụ
gieo trồng trong năm?
+ Nhìn hình 11c sử dụng giống mới
ngắn ngày có ảnh hưởng như thế
nào đến cơ cấu cây trồng?
+ Giáo viên chốt lại kiến thức, ghi
bảng
_ Học sinh quan sát và trả lời:
Giống cây trồng có vai trò:
+ Tăng năng suất
+ Tăng vụ
+ Thay đổi cơ cấu cây trồng
Giống cây trồng là yếu
tố quyết định đối với năng suất cây trồng
Có tác dụng tăng các
vụ gieo trồng trong năm
Làm thay đổi cớ cấu cây trồng trong năm
_ Học sinh ghi bài
I Vai trò của giống cây trồng:
Giống cây trồng tốt
có tác dụng làm tăng năng suất, tăng chất lượng nông sản, tăng
vụ và làm thay đổi cơ cấu cây trồng trong năm
* Hoạt động 2: Tiêu chí của giống cây trồng (7’)
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung
_ Yêu cầu học sinh chia nhóm,
thảo luận 5 tiêu chí để chọn ra
những giống cây trồng tốt (2’)
_ Giáo viên hỏi:
+ Tại sao tiêu chí 2 không phải là
tiêu chí của giống cây trồng tốt
_ Giáo viên giảng giải từng tiêu
chí và hỏi:
+ Tại sao người ta lại chọn tiêu
chí là giống chống chịu sâu bệnh?
- GV liên hệ: ở vụ có thời tiết
_ Học sinh thảo luận nhóm, cử đại diện trả lời, nhóm khác bổ sung
Đó là tiêu chí : 1,3,4,5
_ Học sinh trả lời:
Giống có năng suất cao chưa hẳn là giống tốt mà giống có năng suất cao và
ổn định mới là giống tốt
_ Học sinh lắng nghe và trả lời:
Nếu giống không chống chịu được sâu bệnh thì sẽ tốn nhiều công
II Tiêu chí của giống cây trồng tốt:
_ Sinh trưởng tốt trong điều kiện khí hậu, đất đai và trình độ canh tác của địa phương
_ Có chất lượng tốt _ Có năng suất cao và
ổn định
_ Chống chịu được sâu bệnh
Trang 3thuận lợi cho năng suất cao, vụ
2 cho năng suất thấp
chăm sóc, năng suất và phẩm chất nông sản thấp
_ Học sinh ghi bài
* Hoạt động 3: Phương pháp chọn tạo giống cây trồng (15’)
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung
_ Yêu cầu học sinh quan sát hình
12,13 và kết hợp đọc thông tin, trả
lời theo câu hỏi:
+ Thế nào là phương pháp chọn
lọc?
_ Giáo viên nhận xét, ghi bảng
_ Yêu cầu học sinh quan sát hình
13 và cho biết:
+ Cây dùng làm bố có chứa gì?
+ Cây dùng làm mẹ có chứa gì?
+ Thế nào là phương pháp lai?
_ Giáo viên giải thích hình và ghi
bảng
_ Yêu cầu 1 học sinh đọc to thông
tin về pp gây đột biến và hỏi:
+ Thế nào là phương pháp gây đột
biến?
_ Giáo viên giảng thích rõ thêm,
ghi bảng
_ Giáo viên giải thích , bổ sung,
ghi bảng
+ Theo em trong 3 phương pháp
_ Học sinh quan sát trả lời,
HS khác bổ sung
Từ nguồn giống khởi đầu (1) chọn các cây có đặc tính tốt, thu lấy hạt Gieo hạt của các cây được chọn (2) và so sánh với giống khởi đầu (1) và giống địa phương (3) Nếu tốt hơn thì cho sản xuất đại trà
_ Học sinh lắng nghe, ghi bài
_ Học sinh quan sát và trả lời:
Có chứa hạt phấn
Có chứa nhuỵ
Lấy phân hoa cuả cây dùng làm bố thụ phân cho nhụy hoa của cây dùng làm
mẹ Sau đó lấy hạt của cây
mẹ gieo trồng ta được cây lai Chọn các cây lai có đặc tính tốt để làm giống
_ Học sinh lắng nghe và ghi bảng
_ Học sinh đọc to và trả lời:
Sử dụng tác nhân vật lí (tia) hoặc hoá học để xử lí các bộ phân của cây (hạt, mầm,nụ hoa, hạt phấn…) gây ra đột biến Gieo hạt của các cây đã được xử lí đột biến, chọn những dòng
có đột biến có lợi để làm giống
_ Học sinh lắng nghe, ghi bài
Đó là phương pháp chọn
III Phương pháp chọn lọc giống cây trồng:
1 Phương pháp chọn lọc:
Từ nguồn giống khởi đầu (1) chọn các cây có đặc tính tốt, thu lấy hạt Gieo hạt của các cây được chọn (2) và so sánh với giống khởi đầu (1) và giống địa phương (3) Nếu tốt hơn thì cho sản xuất đại trà
2 Phương pháp lai:
Lấy phấn hoa của cây dùng làm bố thụ phấn cho nhụy hoa của cây dùng làm mẹ Sau đó lấy hạt của cây mẹ gieo trồng ta được cây lai Chọn các cây lai có đặc tính tốt để làm giống
3 Phương pháp gây đột biến:
Sử dụng tác nhân vật lí (tia) hoặc hóa học để xử lí các bộ phận của cây (hạt, mầm,nụ hoa, hạt phấn…) gây ra đột biến Gieo hạt của các cây đã được xử lí đột biến, chọn những
Trang 4trên thì phương pháp nào được
ứng dụng rộng rãi nhất hiện nay?
_ Giáo viên chốt lại kiến thức
lọc
_ Học sinh lắng nghe
dòng có đột biến có lợi để làm giống
4 Củng cố: ( 5 phút)
_ Học sinh đọc phần ghi nhớ
_ Giống có vai trò như thế nào trong trồng trọt?
_ Có mấy phương pháp chọn tạo giống cây trồng? Hãy cho biết đặc điểm của phương pháp nuôi cấy mô
* BT: Hãy chọn câu trả lời đúng:
1 Tiêu chuẩn nào được dùng để đánh giá một giống tốt?
A Sinh trưởng mạnh và chất lượng tốt
B Năng suất cao, chống chịu sâu bệnh tốt
C Sinh trưởng mạnh, chất lượng, năng suất cao ổn định, chống chịu sâu bệnh
D Năng suất, chất lượng tốt và ổn định
2 Điền vào chổ trống:
a Lấy hạt của cây tốt trong quần thể đem gieo trồng ở vụ sau và so sánh với
giống khởi đầu và giống địa phương là phương pháp:………
b Lấy hạt lúa nẩy mầm xử lí tia phóng xạ trong điều kiện nhất định rồi đem trồng, chọn lọc là phương pháp: ………
Đáp án: 1.C 2/ a chọn lọc b gây đột biến 5 Hoạt động nối tiếp: (2 phút) - Về nhà học bài, trả lời các câu hỏi cuối bài và soạn trước bài 11“SẢN XUẤT VÀ BẢO QUẢN GIỐNG CÂY TRỒNG” + Phần I 2 Nêu thêm ví dụ nhân giống cây trồng bằng phương pháp nuôi cấy mô + Tìm hiểu sản xuất giống cây trồng, bảo quản hạt giống cây trồng * RÚT KINH NGHIỆM: ………
………
………
………
………
………