Bài giảng chăm sóc người bệnh cấp cứu bài 5 cnđd nguyễn thị thu hà

Mục tiêu: các tác nhân gây bỏng.. Nội dung: da và tổ chức dưới da do nhiệt độ hoặc chất cháy gây nên.. Khác với các vết thương và chấn thương cơ học như bầm , dập , rách, đứt các tổ chức

Bài 5

CẤP CỨU NẠN NHÂN BỎNG

CNĐD NGUYỄN THỊ THU HÀ

Mục tiêu:

các tác nhân gây bỏng

bỏng

nói chung, các trường hợp bỏng đặc biệt

chăm sóc bỏng tại tuyến cơ sở

Nội dung:

da và tổ chức dưới da do nhiệt độ

hoặc chất cháy gây nên Khác với các vết thương và chấn thương cơ học

như bầm , dập , rách, đứt các tổ chức phần mềm, tổn thương các tạng và

các cơ quan của cơ thể… do các tai

nạn hàng ngày gây ra

Nội dung:

thương nhiều dây thần kinh cảm giác của

da Khi bị bỏng huyết tương thoát ra

thành các mụn phỏng, bỏng càng rộng

huyết tương thoát ra càng nhiều dễ gây choáng và dễ nhiễm khuẩn

Nội dung:

tổn thương, độ sâu của tổn thương và

vị trí của tổn thương Ngoài ra còn gặp bỏng ở một số niêm mạc: niêm mạc

đường hô hấp, niêm mạc ống tiêu

hoá, kết mạc và giác mạc mắt

1 Các tác nhân gây bỏng:

Tuỳ thuộc vào loại tác nhân gây bỏng mà người ta phân loại như sau:

 Bỏng nhiệt (hay gặp, chiếm 84-94%): Nhiệt

khô (Lửa, kim loại nóng đỏ, các chất khí nóng, bức xạ nhiệt, nham thạch…), nhiệt ướt (hơi

nước nóng, chất lỏng nóng sôi, parafin nóng sôi, nhựa đường nóng sôi, vôi tôi vừa gây bỏng ướt, vừa gây bỏng kiềm…)

 Bỏng hoá chất: Acid (HCl, H2SO4…), Base

(KOH, NaOH, NH4OH…), các hoá chất (các hoá chất chứa thuỷ ngân, phenol…), các muối

(dichromat)

1 Các tác nhân gây bỏng:

 Bỏng điện: Tia lửa điện, luồng điện – dòng điện (hạ thế, cao thế)

 Bỏng bức xạ: Bức xạ ánh sáng, tia cực tím, tia X (tia roentgen), tia gamma, tia laser,

hạt alpha, beta…

 Tổn thương gây ra do nhiệt độ lạnh thấp

được gọi là tổn thương do cóng lạnh: Do lao động trong những môi trường có kỹ thuật lạnh sâu

2 Phân loại bỏng:

diện tích bỏng và chiều sâu của bỏng

2.1 Phân loại theo diện tích: Có nhiều

cách để ước tính diện tích vết bỏng:

phân loại của Wallace (Rule of Nines –

nguyên tắc số 9) như sau:

2 Phân loại bỏng:

* Dùng bàn tay người bị bỏng ướm vào vết bỏng: Diện tích bàn tay tương ứng với

1%-1,25% diện tích cơ thể

* Trẻ em:

 2.2 Phân loại theo độ sâu vết bỏng:

 Cấu tạo của da gồm 3 lớp kể từ ngoài vào là: Biểu bì (gồm lớp phủ ngoài và lớp nền - đáy),

trung bì (chân bì), hạ bì (gồm ổ mỡ, lớp cân

nông, lớp tế bào dưới da)

 + Độ 1 (Fist - Degree Burns): Phần trên của lớp biểu bì: da đỏ ửng, đau rát (cháy nắng) thường

có bong da sau 48 giờ Lành hẳn sau 3 ngày

 + Độ 2 (Second - Degree Burns): Chia làm 2

loại:

 - Độ 2a nông: Tổn thương lớp biểu bì, có phỏng nước lan rộng khắp bề mặt vết bỏng, đau nhiều,

rỉ nước, phù nề quanh vết bỏng Diễn biến 15

ngày để lại rối loạn sắc tố da