Hoàn thiện công tác thẩm định dự án vay vốn tại ngân hàng thương mại cổ phần quân đội mb chi nhánh hà tĩnh

MỤC LỤC DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT DANH MỤC BẢNG BIỂU, SƠ ĐỒ LỜI MỞ ĐẦU 1 CHƯƠNG 1 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH DỰ ÁN VAY VỐN TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN QUÂN ĐỘI MB CHI NHÁNH HÀ TĨNH 2 1 1 Tổng quan[.]

MỤC LỤC

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG BIỂU, SƠ ĐỒ

LỜI MỞ ĐẦU 1 CHƯƠNG 1: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH DỰ ÁN VAY VỐN TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN QUÂN ĐỘI MB- CHI NHÁNH HÀ TĨNH 2 1.1 Tổng quan về Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh 2

1.1.1 Giới thiệu thông tin chung Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh 2 1.1.2 Quá trình hình thành và phát triển Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh 2 1.1.3 Cơ cấu tổ chức Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh 3 1.1.4 Khái quát về hoạt động kinh doanh Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh giai đoạn 2015-2018 7

1.2 Tình hình thẩm định dự án đầu tư vay vốn tại Ngân hàng thương mại

cổ phần Quân Đội- Chi nhánh Hà Tĩnh 13

1.2.1 Mục đích và ý nghĩa của công tác thẩm định của dự án vay vốn đầu tư tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh 13 1.2.2 Đặc điểm các dự án vay vốn đầu tư tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh 14 1.2.3 Quy trình thẩm định dự án vay vốn đầu tư tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh 17 1.2.4 Nội dung thẩm định dự án vay vốn đầu tư tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh 19 1.2.5 Các phương pháp thẩm định dự án vay vốn đầu tư tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh 30

1.3 Ví dụ minh họa về công tác thẩm định tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh khi thẩm định dự án vay vốn của “Công ty TNHH Xưởng Gỗ Nam Tiến” 34

1.3.1 Tổng quan về chủ đầu tư và dự án 34 1.3.2 Tiến hành thẩm định dự án đầu tư: “ Nhà xưởng sản xuất gỗ xuất khẩu Nam Tiến” 36 1.3.3 Đánh giá công tác thẩm định dự án: “Dự án đầu tư nhà xưởng sản xuất gỗ xuất khẩu Nam Tiến” 52

1.4 Đánh gia chung về công tác thẩm định dự án vay vốn đầu tư tại Ngân hàng TMCP Quân Đội- chi nhánh Hà Tĩnh 53

1.4.1 Những kết quả đạt được 53

1.4.2 Những hạn chế còn tồn tại và nguyên nhân 55

CHƯƠNG 2: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH DỰ ÁN VAY VỐN ĐẦU TƯ TẠI NGÂN TMCP QUÂN ĐỘI- CHI NHÁNH HÀ TĨNH 59

2.1 Định hướng phát triển của Ngân hàng TMCP Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh 59

2.1.1 Định hướng và mục tiêu phát triển của MB- Chi nhánh Hà Tĩnh đến năm 2025 59

2.1.2 Định hướng công tác thẩm định dự án vay vốn tại Chi nhánh 61

2.2 Giải pháp hoàn thiện công tác thẩm định dự án vay vốn đầu tư tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh 61

2.2.1 Giải pháp hoàn thiện công tác tổ chức thẩm định dự án 61

2.2.2 Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong công tác thẩm định.63 2.2.3 Nâng cao chất lượng thẩm định dự án tại Chi nhánh 65

2.2.4 Tối ưu hóa hiệu quả trong việc khai thác các phương pháp thẩm định 67

2.3 Một số kiến nghị 69

2.3.1 Kiến nghị với Nhà nước và các cơ quan chức năng liên quan 69

2.3.2 Kiến nghị với Ngân hàng nhà nước 70

2.3.3 Kiến nghị với Ngân hàng TMCP Quân Đội MB 70

KẾT LUẬN 72

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 73

DANH MỤC BẢNG BIỂU, SƠ ĐỒ

Bảng 1.1: Tình hình huy động vốn theo loại tiền tệ của MB chi nhánh Hà Tĩnh

giai đoạn 2015-2018 8

Bảng 1.2: Tình hình huy động vốn theo kì hạn của MB chi nhánh Hà Tĩnh giai đoạn 2015-2018 9

Bảng 1.3: Tình hình huy động vốn theo loại tiền tệ của MB chi nhánh Hà Tĩnh giai đoạn 2015-2018 10

Bảng 1.4: Dư nợ tín dụng của Ngân hàng TMCP Quân Đội MB – chi nhánh Hà Tĩnh giai đoạn 2015-2018 11

Bảng 1.5: Cơ cấu tín dụng theo lĩnh vực hoạt động giai đoạn năm 2014-2018 15

Bảng 1.6: Mô tả về dự án 34

Bảng 1.7: Báo cáo kết quả kinh doanh năm 2016-2018 38

Bảng 1.8: Các chỉ tiêu đánh giá tài chính của công ty TNHH Xưởng Gỗ Nam Tiến 40

Bảng 1.9: Các hạng mục chính của dự án xây dựng nhà xưởng sản xuất gỗ Nam Tiến 48

Bảng 1.10: Cơ cấu vốn đầu tư 50

Bảng 1.11: Thời gian tối đa để xét duyệt một khoản vay thuộc thẩm quyền phê duyệt tại Chi nhánh 53

Biểu đồ 1.1: Huy động vốn của MB Hà Tĩnh trong giai đoạn 2014-2018 7

Biểu đồ 1.2: Kinh nghạch xuất nhập khẩu gỗ năm 2014-2018 45

Sơ đồ 1.1: Sơ đồ bộ máy tổ chức MB chi nhánh Hà Tĩnh 4

Sơ đồ 1.2: Quy trình thẩm định tại MB Hà Tĩnh 17

LỜI MỞ ĐẦU

Con người đóng vai trò quan trọng mang tính chất quyết định đến chấtlượng thẩm định tài chính dự án nói riêng và chất lượng thẩm định dự án nóichung Kết quả thẩm định tài chính dự án là kết quả của quá trình đánh giá dự án

về mặt tài chính theo nhận định chủ quan của con người bởi vì con người là chủthể trực tiếp tổ chức và thực hiện hoạt động tài chính theo phương pháp và kỹthuật của mình Thẩm định dự án đầy đủ, chi tiết giúp chi nhánh những kết luậnchính xác về tính khả thi, hiệu quả kinh tế, khả năng trả nợ cũng như những rủi

ro có thể xảy ra, từ đó đưa ra quyết định cho vay hay từ chối

Là một sinh viên chuyên ngành Kinh tế đầu tư của Trường Đại học Kinh tếquốc dân, sau thời gian rèn luyện và học tập tại trường với sự dẫn dắt tận tình củacác thầy cô giáo, em đã học được nhiều kiến thức lý thuyết cơ bản về hoạt độngđầu tư nói chung và hoạt động thẩm định nói riêng

Trong suốt quá trình thực tập tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân độiMB- chi nhánh Hà Tĩnh, em đã hiểu được tầm quan trọng của công tác thẩm định

dự án vay vốn đối với việc ra quyết định tài trợ vốn cho dự án Để thấy rõ hơnvai trò và thực trạng công tác thẩm định và hoàn thiện hơn nữa nhằm cải thiện

chất lượng công tác thẩm định dự án đầu tư, em đã lựa chọn đề tài: “Hoàn thiện công tác thẩm định dự án vay vốn tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh”

Nội dung bài chuyên đề thực tập có bố cục hai chương như sau :

Chương 1: Thực trạng công tác thẩm định dự án vay vốn tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh

Chương 2: Giải pháp hoàn thiện công tác thẩm định dự án vay vốn đầu

tư tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh

CHƯƠNG 1: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH DỰ ÁN VAY VỐN TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN QUÂN ĐỘI MB- CHI

Chi nhánh MB Hà Tĩnh có địa chỉ tại 80 Phan Đình Phùng, Nam Hà, HàTĩnh Ngày 05/04/2014, Hội đồng quản trị MB đã ban hành quyết định số 77-2001/ QĐ – HĐQT thành lập Chi nhánh Hà Tĩnh và chính thức đi vào hoạt động

- Tên đầy đủ là Ngân hàng TMCP Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh

- Địa chỉ: 80 Phan Đình Phùng, Nam Hà, Hà Tĩnh

- Điện thoại:  0239 6277 777

- Website: https://mbbank.com.vn/

- Email: mb@mb.com.vn

1.1.2 Quá trình hình thành và phát triển Ngân hàng thương mại cổ phần

Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh

Thành lập từ ngày 4/11/1994, sau 20 năm phát triển, MB đang trở thành mộttập đoàn tài chính hoạt động mạnh mẽ trong nhiều lĩnh vực: ngân hàng, bất độngsản, quản lý nợ, đầu tư, chứng khoán, cho thuê văn phòng và bảo hiểm Kết thúcnăm 2013, vốn điều lệ của MB đạt 11.256 tỷ đồng, tổng tài sản đạt 180.000 tỷđồng, dư nợ cho vay tăng trưởng 18%, huy động vốn tăng 16% Mạng lưới giaodich rộng khắp với gần 200 điểm giao dịch ở các tỉnh thành, trung tâm kinh tếtrọng điểm trong nước và ở Lào, Campuchia MB đặt mục tiêu chiến lược tronggiai đoạn 2011-2015 sẽ đứng ở top 3 các Ngân hàng TMCP Việt Nam, hướng tớixây dựng tập đoàn tài chính vững mạnh, có vị thế tại Việt Nam và các nước trongkhu vực Mỗi năm MB dành hàng chục tỷ đồng để thực hiện các chương trình từthiện xã hội

Ngày 05/04/2014 Ngân hàng nhà nước Việt Nam cho phép Ngân hàngThương mại cổ phần Quân Đội Việt Nam (MB) chính thức mở Chi nhánh HàTĩnh, với số vốn vốn điều lệ là 300 tỷ đồng.Triển khai dự án thiết kế không gianbán lẻ, dự án phát triển hệ thống quản trị nhân sự và hiệu quả công việc, dự ánchiến lược công nghệ, Chương trình chuyển đổi hệ thống Chi nhánh

Ngân hàng TMCP Quân Đội thực hiện các loại hình của ngân hàng thươngmại theo quy định của pháp luật và của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, gồm cáchoạt động: Hoạt động trung gian tiền tệ khác, mua bán tín phiếu Kho bạc ; muabán trái phiếu Chính phủ, trái phiếu doanh nghiệp, dịch vụ môi giới tiền tệ, pháthành chứng chỉ tiền gửi, kỳ phiếu, tín phiếu, trái phiếu , vay vốn của Ngân hàngNhà nước; vay, cho vay, gửi, nhận gửi vốn của tô chức tín dụng, chi nhánh ngânhàng nước ngoài, ; kinh doanh, cung ứng sản phẩm phái sinh lãi suất; lưu kýchứng khoán; ví điện tử; cung ứng sản phẩm phái sinh giá cả hàng hóa; mua nợ;các hoạt động khác sau khi được Ngân hàng Nhà nước chấp thuận

Các hoạt động khác sau khi được Ngân hàng Nhà nước chấp thuận: Bánbuôn kim loại và quặng kim loại (kinh doanh, mua bán vàng miếng); Hoạt độngcủa đại lý và môi giới bảo hiểm

1.1.3 Cơ cấu tổ chức Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi

nhánh Hà Tĩnh

Cơ cấu tổ chức và nhân sự của MB chi nhánh Hà Tĩnh từ khi thành lập chođến nay đã nhiều lần thay đổi để ngày càng phù hợp hơn với chức năng, côngviệc cũng như để đạt được những mục tiêu đã đề ra Dưới đây là sơ đồ cơ cấu tổchức của MB chi nhánh Hà Tĩnh gần đây nhất

Sơ đồ 1.1: Sơ đồ bộ máy tổ chức MB chi nhánh Hà Tĩnh

Nguồn trang chủ ngân hàng MB chi nhánh

Hà Tĩnh

Bộ máy điều hành của MB bao gồm:

1.3.1.1 Giám đốc của Chi nhánh

- Đại diện cho ngân hàng trước pháp luật và trong quan hệ với doanh

nghiệp, các tổ chức, các cá nhân khác trong và ngoài nước, điều hành mọi hoạtđộng kinh doanh hàng ngày, có quyền quyết định hoạt đông kinh doanh

- Quyết định về tất cả các vấn đề liên quan đến hoạt động hàng ngày Tổ

chức thực hiện các quyết định của Hội đồng quản trị, tổ chức thực hiện kế hoạchkinh doanh và phương án đầu tư của Chi nhánh Bổ nhiệm, miễn nhiệm, cáchchức các chức danh quản lý trong công ty, trừ các chức danh do Hội đồng quảntrị bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức

1.3.1.2 Phó giám đốc

- Tư vấn, tham mưu cho giám đốc và thực hiện giám sát các công việc mà

giám đốc ủy quyển, ra lệnh trong từng lĩnh vực mình phụ trách

- Triển khai các món vay; chịu trách nhiệm chính về doanh thu, doanh số.

Thiết lập mạng lưới kinh doanh, thu thập thông tin thị trường và phát triển kinhdoanh trong khu vực

1.3.1.3 Phòng Quan hệ khách hàng

Hiện nay Chi nhánh có 2 phòng chính là quan hệ khách hàng cá nhân vàquan hệ khách hàng doanh nghiệp, trong đó khách hàng doanh nghiệp có 4 phòngđược triển khai

Thứ nhất, Đối với nhóm khách hàng doanh nghiệp

- Tiếp thị và phát triển khách hàng, tham mưu, đề xuất, đề xuất chính sách,

kế hoạch phát triển khách hàng; trực tiếp tiếp thị và bán sản phẩm; chịu tráchnhiệm thiết lập duy trì và phát huy quan hệ hợp tác với khách hàng và bán sảnphẩm của ngân hàng

- Công tác tín dụng, trực tiếp đề xuất hạn mức, giới hạn tín dụng và đề xuấttín dụng; theo dõi, quản lý tình hình hoạt động của khách hàng

Thứ hai, Đối với phòng quản lý khách hàng cá nhân

- Có nhiệm vụ công tác tiếp thị và phát triển khách hàng, đề xuất, thammưu, đề xuất chính sách, kế hoạch phát triển khách hàng cá nhân; xây dựng và tổchức thực hiện các chương trình marketing tổng hợp cho từng nhóm sản phẩm;tiếp nhận, triển khai và thực hiện các sản phẩm tín dụng, dịch vụ cho khách hàng

cá nhân

- Công tác bán sản phẩm và dịch vụ ngân hàng bán lẻ, xây dựng kế hoạchbán sản phẩm đối với các khách hàng cá nhân, tư vấn cho khách hàng về việc lựachọn sử dụng các dịch vụ bán lẻ của MB, triển khai và chịu trách nhiệm về việcthực hiện bán sản phẩm, nâng cao thị phần, tối ưu hóa doanh thu nhằm đạt mụctiêu lợi nhuận cho Chi nhánh

- Công tác tín dụng khách hàng cá nhân, tiếp xúc tìm hiểu và tiếp nhận hồ

sơ vay vốn; thu thập thông tin, phân tích khách hàng, khoản vay và lập báo cáothẩm định; soạn thảo các hợp đồng liên quan, lập đề xuất giải ngân; kiểm tra

giám sát khách hàng khoản vay; lập báo cáo điều chỉnh tín dụng, xếp hạng tíndụng, chấm điểm khách hàng; chịu trách nhiệm tìm hiểu khách hàng, phát triểnhoạt động tín dụng bán lẻ, tính chính xác, trung thực đối với các thông tin củakhách hàng.

1.1.3.4 Bộ phận tác nghiệp

- Giám sát và trực tiếp kiểm tra hồ sơ tín dụng trước khi giải ngân

- Giám sát, kiểm soát việc hoàn thiện các hạch toán tín dụng trên hệ thốngT24 đối với các nghiệp vụ phát sinh

- Giám sát, kiểm soát việc hoàn thiện hồ sơ sau giải ngân

- Tiếp nhận, kiểm soát hồ sơ tín dụng; phân công, giám sát và kiểm soátchuyên viên/nhân viên soạn thảo, hoàn chỉnh hồ sơ pháp lý tín dụng và hồ sơđảm bảo tiền vay

1.1.3.5 Phòng Thanh toán quốc tế

- Khai thác ngoại tệ hợp lý về giá cả, đảm bảo nhu cầu thanh toán của khách

hàng, thực hiện các dịch vụ thanh toán quốc tế, bảo lãnh quốc tế và kinh doanhmua bán ngoại tệ theo quy định

- Phòng có nhiệm vụ thực hiện các nghiệp vụ thanh toán quốc tế trực

tiếp, mua bán, chuyển đổi ngoại tệ theo quy định; thực hiện thanh toán quốctế; thực hiện các nghiệp vụ tín dụng, bảo lãnh ngoại tệ có liên quan đến thanhtoán quốc tế

1.1.3.6 Phòng Quản lý kho quỹ

- Trực tiếp thực hiện các nghiệp vụ về quản lý kho và xuất/ nhập quỹ; chịu

trách nhiệm đề xuất, tham mưu với giám đốc Chi nhánh về các biện pháp, điềukiện đảm bảo an toàn kho quỹ và an ninh tiền tệ, triển khai thực hiện các dịch vụngân quỹ

- Chịu trách nhiệm hoàn toàn về đảm bảo an toàn kho quỹ và an ninh tiền

tệ, đảm bảo an toàn tài sản của ngân hàng và của khách hàng

1.1.3.7 Phòng Tài chính kế toán

- Quản lý và thực hiện các công tác hạch toán kế toán chi tiết, kế hoạch

tổng hợp, thực hiện công tác hậu kiểm đối với hoạt động hạch toán kế toán củaChi nhánh; thực hiện nhiệm vụ quản lý, giám sát tài chính

- Hạch toán các nghiệp vụ kinh tế phát sinh tại đơn vị một cách kịp thời,

đầy đủ đảm bảo phục vụ tốt cho hoạt động vay vốn, nhìn chung là có các nghiệp

vụ liên quan đến

1.1.3.8 Phòng Hành chính

- Tham mưu và giúp lãnh đạo thực hiện công tác tổ chức, cán bộ

- Bảo vệ chính trị nội bộ

- Đảm nhiệm công tác hành chính – tổng hợp, văn thư - lưu trữ

- Phụ trách công tác thi đua, khen thưởng, kỷ luật

- Thực hiện công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát, pháp chế theo quy định

hiện hành

- Kiểm tra, giám sát công tác văn phòng: quản lý con dấu, quản lý công văn

đi/đến, công tác thư ký, in ấn, văn thư, lưu trữ, tiếp tân, lễ tân, khánh tiết, tổngđài, y tế, vệ sinh

- Lên kế hoạch và triển khai tổ chức các lớp học, khóa đào tạo, tập huấn ngắn

hạn, dài hạn để đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu phát triển của Chi nhánh

1.1.4 Khái quát về hoạt động kinh doanh Ngân hàng thương mại cổ phần

Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh giai đoạn 2015-2018

1.1.4.1 Hoạt động huy động vốn

a Quy mô huy động vốn

Tùy theo loại hình doanh nghiệp và các đặc điểm cụ thể, mỗi doanh nghiệp

có thể có các phương thức tạo vốn và huy động vốn khác nhau… Trong điều kiệnkinh tế thị trường, các phương thức huy động vốn cho doanh nghiệp được đadạng hóa, giải phóng các nguồn tài chính trong nền kinh tế, thúc đẩy sự thu hút

vốn vào các doanh nghiệp MB Hà Tĩnh luôn luôn coi trọng công tác huy động

vốn, bảo đảm tăng trưởng liên tục và ổn định thu hút được các nguồn vốn có chấtlượng nhằm đáp ứng nhu cầu vốn cho hoạt động kinh doanh của ngân hàng

Biểu đồ 1.1: Huy động vốn của MB Hà Tĩnh trong giai đoạn 2014-2018

Đơn vị : Tỷ đồng

Nguồn: Trang chủ của MB Hà Tĩnh

Mặc dù là chi nhánh mới đi vào hoạt động từ năm 2014 nhưng nguồn huyđộng của MB Hà Tĩnh rất dồi dào từ đối tượng khách hàng phong phú bao gồm: cánhân, tổ chức kinh tế, tổ chức tín dụng, các tổ chức tài chính trong nước và quốc

tế Nhìn chung tổng vốn huy động của MB Hà Tĩnh tăng dần qua các năm và tăng

đều Năm 2018, tổng huy động của MB tăng 14,6 % so với năm 2017, MB Hà

Tĩnh tiếp tục đẩy mạnh huy động thông qua phát hành giấy tờ có giá, củng cốnguồn vốn trung dài hạn, duy trì tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn ở mức

36,5% (giới hạn của NHNN quy định là 40%) Năm 2017 tăng so với năm 2016 là 19,9 % tăng 171 tỷ, năm 2016 tăng so với năm 2015 là 32% tăng 208 tỷ.

b Cơ cấu huy động vốn

Về cơ cấu huy động vốn, các chỉ tiêu tại ngân hàng TMCP MB chi nhánh

Hà Tĩnh được xem xét là: về loại tiền (VNĐ, ngoại tệ), theo kì hạn ( ngắn hạn,trung-dài hạn, theo kì hạn), theo đối tượng khách hàng (khách hàng cá nhân vàkhách hàng doanh nghiệp) Phân tích về cơ cấu huy động vốn giúp ngân hàng cócái nhìn tổng quát về hoạt động huy động vốn từ đó đưa ra những chính sáchphù hợp với hoạt động huy động vốn trong tương lai của ngân hàng

c Theo loại tiền tệ:

Trong giai đoạn 2015-2018, ta thấy vốn nội tệ và ngoại tệ đều tăng dần quacác năm, tuy nhiên vốn nội tệ chiếm đa số trong tổng vốn huy động được Do nhu

cầu của doanh nghiệp về nội tệ và ngoại tệ ngày một gia tăng Năm 2015 có 572

tỷ VNĐ vốn nội tệ và 78 tỷ VNĐ vốn ngoại tệ Năm 2016 vốn nội tệ tăng lên 746

tỷ VNĐ và vốn ngoại tệ có 112 tỷ VNĐ Năm 2017 vốn nội tệ có 885 tỷ VNĐ cùng với đó vốn ngoại tệ là 144 tỷ VNĐ Năm 2018 vốn nội tệ có 1.038 tỷ VNĐ cùng với đó vốn ngoại tệ là 141 tỷ VNĐ

Chi tiết đối chiếu bảng 1.1

Bảng 1.1: Tình hình huy động vốn theo loại tiền tệ của MB chi nhánh Hà

Chi tiết đối chiếu bảng 1.2

Bảng 2.2: Tình hình huy động vốn theo kì hạn của MB chi nhánh Hà Tĩnh

e Theo đối tượng khách hàng

Tại chi nhánh Hà Tĩnh, MB cho vay ở 2 đối tượng chính: khách hàng cánhân và khách hàng doanh nghiệp (DN lớn, DN vừa và nhỏ) Trong đó khách

hàng cá nhân chiếm tỷ trọng cao lên tới 60% Tỉ trọng khách hàng cá nhân có xu hướng tăng nhẹ (năm 2015 là 62% và năm 2018 là 66%) Có thể thấy là ngân

hàng MB chi nhánh Hà Tĩnh, khách hàng cá nhân vẫn là đối tượng khách hàngchủ yếu của MB chi nhánh Hà Tĩnh

Chi tiết đối chiếu bảng 1.3

Bảng 3.3: Tình hình huy động vốn theo loại tiền tệ của MB chi nhánh Hà

MB Hà Tĩnh đã nỗ lực không ngừng nghỉ để nâng cao nguồn vốn huy động đểphục vụ nhu cầu vay vốn của dân cư và các tổ chức và đã có những kết quảkhả quan

Cụ thể hơn về hoạt động tín dụng của chi nhánh ta nghiên cứu bảng sau:

Bảng 1.4: Dư nợ tín dụng của Ngân hàng TMCP Quân Đội MB – chi

Từ bảng số liệu trên dư nợ tín dụng ngân hàng MB trong giai đoạn từ năm2015-2018, tổng dư nợ đều tăng tương đối lớn qua các năm, cụ thể: Dư nợ năm

2016 tăng 53,95% so với năm 2015, dư nợ năm 2017 tăng 19.03% so với năm

2016 và dư nợ năm 2018 tăng 17,25% so với năm 2017; qua đó ta thấy được chi

nhánh này có hoạt động tín dụng tăng trưởng cao

Tại danh mục cho vay ở chi nhánh MB Hà Tĩnh từ năm 2015-2018, Chinhánh đang có hướng tăng các khoản vay ngắn hạn (năm 2015 cho vay ngắn

hạn chiếm tỷ trọng 48.08% trong tổng dư nợ tín dụng, năm 2015 là 59.25% và đến năm 2018 đã là 66.7%) Đây là các khoản vay mà ngân hàng dễ kiểm soát

và có khả năng thu hồi vốn nhanh Ngoài ra, ở cơ cấu theo thành phần kinh tế,

ta thấy khoản mục cho vay doanh nghiệp luôn chiếm tỉ trọng lớn trong tổng dư

nợ và tăng dần qua các năm Để đạt được như thế, Chi nhánh đã luôn cố gắng,chủ động kiểm soát tăng trưởng tín dụng, tuân thủ nghiêm ngặt chỉ thị của MBViệt Nam, đã tận dụng được lợi thế sinh lời của vốn và đảm bảo an toàn tại mọihoàn cảnh

1.1.4.3 Hoạt động khác

Ngân hàng TMCP Quân Đội- chi nhánh Hà Tĩnh chú trọng dịch vụngân hàng bán lẻ, đặt lợi ích của khách hàng lên hàng đầu, với hoạt động giaodịch tiện lợi và nhanh gọn Chi nhánh đang dần dần vươn lên dẫn đầu vớichính sách đa dạng hóa sản phẩm dịch vụ, qua đó cho khách hàng thêm sự lựachọn như:

Thứ nhất, sản phẩm tiền gửi và tiết kiệm:

Với đội ngũ cán bộ có trình độ và quy trình áp dụng công nghệ tiên tiến,

MB Hà Tĩnh có nhiều loại tiền gửi như: tiền gửi thanh toán, tiền gửi tích lũy kiềuhối, tiền gửi tiết kiệm MB Hà Tĩnh với nhiều kì hạn khác nhau, tiền gửi tích lũy,tiền gửi vốn đầu tư trong nước và nước ngoài và tiền gửi ký quỹ

Thứ hai, dịch vụ tín dụng:

Đối với đối tượng là khách hàng cá nhân, chi nhánh cho vay với nhiều mụcđích sử dụng vốn như: về nhu cầu gia đình thiết yếu, hoạt động sản xuất kinhdoanh, cho vay tiêu dùng không có tài sản thế chấp và đảm bảo bằng bất độngsản Đối với đối tượng là khách hàng doanh nghiệp, chi nhánh cho vay theo cácnhu cầu như: mua mới tài sản cố định, tài trợ dự án

Thứ ba, dịch vụ thanh toán liên ngân hàng:

Khách hàng từ các ngân hàng khác có liên kết MB có thể thực hiện các giaodịch như chuyển tiền, rút tiền một cách thuận tiện, nhanh chóng, chính xác màvẫn đảm bảo tính bảo mật

Thứ tư, dịch vụ phát hành thẻ, mở tài khoản:

Hiện nay, dịch vụ phát hành thẻ của MB ngày càng tiện ích Ngoài các loạithẻ truyền thống và các loại thẻ thanh toán quốc tế như Visa, Mastercard, MBcòn có dịch vụ thanh toán thông minh qua ứng dụng công nghệ giúp người dùng

có thể dễ dàng rút tiền trên các máy ATM và thanh toán tiện lợi qua điện thoại ởbất cứ lúc nào, bất cứ nơi đâu

Thứ năm, dịch vụ chứng khoán:

Chi nhánh cung cấp các dịch vụ chứng khoán như: Tư vấn giúp các doanhnghiệp phát hành trái phiếu doanh nghiệp, giao dịch mua bán trái phiếu, giaodịch mua bán các loại giấy tờ có giá

Trong xu thế cạnh tranh khốc liệt, Ngân hàng TMCP Quân Đội MB- chinhánh Hà Tĩnh đã phải đứng trước không ít khó khăn từ khi mới thành lập vàonăm 2014 Nhưng với sự quyết tâm cộng với phương châm “Chia sẻ cơ hội – hợptác thành công” tin rằng MB-chi nhánh Hà Tĩnh đã có được sự tin tưởng của cácđối tác và khách hàng, khẳng định được vị trí, góp phần đưa MB Việt Nam càngngày vững vàng và phát triển hơn nữa

1.2 Tình hình thẩm định dự án đầu tư vay vốn tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội- Chi nhánh Hà Tĩnh

1.2.1 Mục đích và ý nghĩa của công tác thẩm định của dự án vay vốn đầu tư

tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh

1.2.1.1 Mục đích công tác thẩm định của dự án vay vốn đầu tư tại Ngân hàng

thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh

Như chúng ta đã thấy được càng ngày thì xã hội càng phát triển, tốc độ tăngtrưởng của nền kinh tế đến hoạt động đầu tư càng ngày thấy được vai trò quantrọng đối với 1 bất kỳ tổ chức nằm trong nền kinh tế hiện đại ngày nay Đi theomục đích tối đa hóa hiệu quả đầu tư, tối đa hóa được các lợi ích mặt tài chính lẫnkinh tế xã hội, các dự án đầu tư hiện nay đều được thực hiện theo từng dự án cụthể Dự án đầu tư là cơ sở, tiền đề, căn cứ quan trọng để đánh giá hoạt động đầu

tư và kết quả kinh doanh của doanh nghiệp Vì vậy mục đích của công tác thẩmđịnh dự án vay vốn đầu tư của ngân hàng là lựa chọn những dự án đầu tư tốt vàbác bỏ dự án đầu tư kém Lựa chọn dự án một cách kĩ lưỡng để không gây thiệthại cho ngân hàng sau này

Việc thẩm định dự án nhằm bác bỏ các dự án kém hiệu quả và lựa chọn các

dự án có tính khả thi cao thông qua việc:

-

-

-

tế xã hội của dự án

1.2.1.2 Ý nghĩa của công tác thẩm định của dự án vay vốn đầu tư tại Ngân hàng

thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh

Thẩm định dự án vay vốn đầu tư là một công việc rất quan trọng, xem xétmột cách khách quan khoa học tất cả những vấn đề của bản thân dự án và quantrọng hơn, qua quá trình thẩm định, dự án sẽ được tìm hiểu một cách sâu rộnghơn, chuyên môn hơn

Thẩm định dự án vay vốn đầu tư có những ý nghĩa vô cùng quan trọng:

Thứ nhất, rút ra các kết luận chính xác về tính khả thi, hiệu quả kinh tế của dự án

đầu tư, khả năng trả nợ, những rủi ro có thể xảy ra để quyết định cho vay hoặc từchối vay một cách đúng đắn, đảm bảo hiệu quả của vốn đầu tư

Thứ hai, làm cơ sở để xác định số tiền cho vay, thời gian cho vay, mức thu nợ

hợp lý tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp hoạt động hiệu quả

Thứ ba, thông qua công tác thẩm định, Chi nhánh đã tạo căn cứ để kiểm tra việc

sử dụng vốn vay đúng mục đích, đúng đối tượng và tiết kiệm vốn

1.2.2 Đặc điểm các dự án vay vốn đầu tư tại Ngân hàng thương mại cổ phần

Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh

1.2.2.1Đặc điểm về lĩnh vực đầu tư

Để hoạt động thẩm định dự án có thể đạt được nhiều hiệu quả tốt nhất thìcông việc đầu tiên mà một ngân hàng cần phải tiến hành là xác định đặc điểm củacác dự án vay vốn để từ đó có thể xác định được những yêu cầu đối với công tácthẩm định

Đi vào hoạt động trong một thời gian tương đối dài, MB Hà Tĩnh đã dần tạođược uy tín và ngày càng thu hút được nhiều khách hàng mới tìm tới để vay vốn.Các dự án tại ngân hàng rất đa dạng ngành nghề, cơ cấu tín dụng theo ngànhnghề của chi nhánh được thể hiện như sau.:

Bảng 1.5: Cơ cấu tín dụng theo lĩnh vực hoạt động giai đoạn năm 2014-2018.

(Tỷ đồng)

Tỷ trọng (%)

1 Sản xuất công nghiệp nặng và vật liệu xây

Nguồn : Phòng tổ chức MB Hà

Tĩnh

Nhìn chung, dự vào cơ cấu tín dụng ngành nghề tại Chi nhánh, có thể thấy

MB Hà Tĩnh luôn tạo điều kiện cho các doanh nghiệp có dự án đầu tư xin cấpvốn thuộc mọi lĩnh vực, ngành nghề khác nhau

Đến thời điểm 31/12/2018, dư nợ tín dụng của Chi nhánh tập trung vào một

số ngành, lĩnh vực chính như sản xuất công nghiệp nặng, vật liệu xây dựng( 25,1%); dịch vụ (13,2%); thương mại ( 12%)… Cơ cấu tín dụng theo ngànhnghề của Chi nhánh đã đảm bảo tuân thủ định hướng tín dụng theo ngành nghềcủa Hội đồng quản trị giai đoạn 2014-2018 và các văn bản chỉ đạo tín dụng của

MB, đó là tập trung tài trợ vốn cho phục vụ sản xuất, cung ứng hàng hóa dịch vụ.Bên cạnh đó, Chi nhánh có tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của Hội sở chính

về việc kiểm soát cho vay đầu tư kinh doanh bất động sản và chứng khoán, nhằmgiảm thiểu rủi ro cho ngân hàng trước sự biến động khó lường của thị trường

1.2.2.2Đặc điểm khách hàng vay vốn tại Chi nhánh

Đặc điểm khách hàng vay vốn tại chi nhánh phần lớn các doanh nghiệpvay vốn có quy mô vừa và nhỏ Đối với các doanh nghiệp có quy mô lớn trên địabàn, MB Hà Tĩnh phải cạnh tranh với rất nhiều đối thủ, đặc biệt là các ngân hàngthương mại đang xuất hiện ngày một nhiều và có uy tín trên thị trường Do đó,Chi nhánh khó có thể tiếp cận các doanh nghiệp lớn Mặt khác, các doanh nghiệp

lớn thường có những dự án có nhiều hạng mục đầu tư, vay vốn ở các tổ chức tíndụng khác nhau, do sự bảo mật giữa các tổ chức nên Chi nhánh thường khó khăntrong thẩm định dự án do khó tiếp cận thông tin.

1.2.2.3Về thời gian của dự án đầu tư tại MB Hà Tĩnh

Các dự án đầu tư xin vay vốn tại Chi nhánh có thời gian hoạt động đadạng, tuy nhiên chủ yếu chi nhánh mạnh về cho vay ngắn hạn, như đã phân tích ởbảng 1.1, dư nợ tín dụng trung- dài hạn chiếm tỷ lệ cao, có năm lên đến hơn 43%.Đây là các dự án có thời gian đầu tư hợp lí, có thời gian hoạt động từ 1 – 10 năm

Do các dự án nên thường chỉ có thời gian hoạt động từ 1 – 10 năm có thờigian thu hồi vốn nhanh, sản phẩm hoạt động không lâu dài Mặt khác, các doanhnghiệp vừa và nhỏ xin vay vốn cũng mong muốn dự án có thời gian ngắn để quayvòng vốn nhanh

Nhận xét của sinh viên:

Ngoài việc tuân thủ các quy định chung về thẩm định của MB, cán bộ thẩm định của Chi nhánh Hà Tĩnh nên dựa vào những đặc điểm của các dự án vay vốn tại Chi nhánh để đảm bảo thực hiện tốt công tác thẩm định theo các yêu cầu sau: Thứ nhất, xuất phát từ đặc điểm về lĩnh vực của dự án chủ yếu là lĩnh vực

thương mại dịch vụ, xây dựng các công trình nhỏ đòi hỏi cán bộ thẩm định phảichú trọng thẩm định khía cạnh thị trường của dự án vì triển vọng của sản phẩmđầu ra là yếu tố quyết định dự án có thành công hay không

Thứ hai, do dự án thường chỉ hoạt động từ 1-10 năm và khách hàng vay vốn

của Chi nhánh thường là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, tiềm lực tài chính chưatốt, huy động được ít vốn Vì vậy, khi thẩm định doanh nghiệp vay vốn, cán bộthẩm định cần đi sâu vào điều tra và phân tích năng lực tài chính và kế hoạch sửdụng vốn để vốn được cung ứng đầy đủ trong suốt thời gian thực hiện dự án vàkhả năng trả nợ của chủ đầu tư

Thứ ba, cần chú ý khi phân tích rủi ro của dự án bởi có rất nhiều rủi ro luôn

tiềm ẩn và biến động khó lường, cũng do là dự án vừa và nhỏ nên dễ bị tác độngbởi các yếu tố bên ngoài Để hạn chế các rủi ro này, cán bộ thẩm định cần phântích kỹ càng các rủi ro dự án có thể gặp phải, thực hiện nhiều phương pháp nhậndiện rủi ro, kiểm tra tính khả thi của dự án khi các tình huống xấu xảy ra và cácphương án nhằm giảm thiểu tối đa các rủi ro cũng như mức độ của chúng

Cuối cùng, các cán bộ thẩm định cần thường xuyên nghiên cứu các quy

định, chính sách của pháp luật hiện tại và kịp thời cập nhật các quy định đó củaNhà nước để lấy đó làm căn cứ thẩm định để hoạt động thẩm định đạt hiệu quảcao nhất

1.2.3 Quy trình thẩm định dự án vay vốn đầu tư tại Ngân hàng thương mại

cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh

Đây là một quy trình chung của các cán bộ thẩm định của Ngân hàng TMCPQuân đội đã tiến hành thẩm định dự án vay vốn theo một trình tự qua các bướcdưới đây:

Sơ đồ 1.2: Quy trình thẩm định tại MB Hà Tĩnh

Bước 1: Tiếp xúc với khách hàng, hướng dẫn lập hồ sơ vay:

Tiếp xúc với khách hàng là một khâu vô cùng quan trọng, liệu có nên tiếp tụccho vay hay không phụ thuộc nhiều vào kết quả tiếp xúc ban đầu Để có thể tiếpxúc, cán bộ tín dụng cần am hiểu về thế mạnh của MB, hệ thống sản phẩm của MBđịnh hướng kinh doanh, định hướng công tác tín dụng, chính sách tín dụng, giới hạnrủi ro kinh doanh , mức vốn tín dụng được cấp phép cho từng ngành nghề, lãi suất

áp dụng cho từng ngành nghề Qua đó, phần nào xác định được khả năng cho vay,quyết định xem xét tổng thể mối quan hệ với từng khách hàng

Những thông tin mà cán bộ tín dụng thường tìm hiểu qua tiếp xúc ban đầu gồm:

- Tên, địa chỉ, ngành nghề kinh doanh, quy mô hoạt động

- Định hướng và phương thức sản xuất kinh doanh

- Năng lực cạnh tranh, tiềm lực sản xuất kinh doanh

- Nhu cầu vay vón, mục đích sử dụng vốn, thời hạn vay, nguồn tài nợ

- Một số thông tin khác

Nhờ việc tiếp xúc, nắm bắt thông tin khách hàng , cán bộ tín dụng tư vấncách thức vay vốn, hình thức thế chấp tài sản, đưa ra gợi ý cho khách hàng Từthông tin nắm được từ khách hàng đồng thời đối chiếu với quy định chung củangân hàng, cán bộ tín dụng quyết định có nên xem xét cho vay không

Nếu thấy khả thi, cán bộ nhân viên hướng dẫn khách hàng cách lập hồ sơxin vay vốn và các giấy tờ cần thiết có liên quan Chủ đầu tư theo đó lập hồ sơhợp lệ gửi tới ngân hàng

Bước 2: Tiếp nhận hồ sơ vay, kiểm tra tính đầy đủ, hợp lệ của hồ sơ

Ngay sau khi nhận được hồ sơ phía khách hàng gửi tới, cán bộ tín dụngđồng thời là cán bộ thẩm định kiểm tra tính đầy đủ, chính xác, hợp pháp, hợp lệcủa hồ sơ, đã đối chiếu, đóng dấu xác nhận chưa theo Danh mục hồ sơ quy địnhtheo từng sản phẩm cụ thể của MB

Bước tiếp theo là sàng lọc, để đảm bảo mục đích cấp tín dụng cho kháchhàng không thuộc Danh mục không cấp tín dụng liên quan đến vấn đề môitrường-xã hội.Thu thập thông tin liên quan đến khách hàng, tra CIC, người đạidiện theo pháp luật, thành viên góp vốn chính, tình trạng hoạt động

Kiểm tra hồ sơ còn thiếu không Nếu hồ sơ đã hợp lệ, đầy đủ, chuyên viêntín dụng sẽ thực hiện thẩm định dự án Nếu có sai sót, thiếu hồ sơ hoặc hồ sơkhông hợp lệ, chuyên viên tín dụng phải yêu cầu khách hàng bổ sung, hoànthiện.Nếu phát hiện dấu hiệu nghi ngờ , giả mạo thì điều tra, xác minh, báo cáongừng xem xét hồ sơ

Bước 3: Thẩm định dự án và lập tờ trình thẩm định:

Chuyên viên tín dụng sẽ tiến hành thẩm định dự án đầu tư về mọi phươngdiện: tài chính, kinh tế- xã hội, kỹ thuật, tổ chức quản lý, rủi ro, khả năng trả nợcủa dự án, tình hình pháp lý của chủ đầu tư,… , từ đó tập hợp tài liệu lập thành

tờ trình thẩm định Tờ trình là kết quả thẩm định của cán bộ tín dụng về kháchhàng vay vốn trong đó có ghi rõ ý kiến của cán bộ thẩm định về tính khả thi của

dự án, về món vay, bảo lãnh và hạn mức tín dụng Toàn bộ hồ sơ và tờ trìnhthẩm định sau đó được chuyển lên trưởng phòng tín dụng Trưởng phòng tíndụng xem xét, kiểm soát về nghiệp vụ, thông qua hoặc yêu cầu cán bộ tín dụngchỉnh sửa, bổ sung

Chuyên viên thẩm định có thể thực tế đến tận điểm xây dựng của doanhnghiệp, xem xét, hỏi ý kiến của các đơn vị có liên quan và các trung tâm thôngtin về tình hình tài chính, tư cách pháp lý, tình hình vay nợ của chủ đầu tư.Phòng tài sản có nhiệm vụ thực hiện việc thẩm định và đánh giá các tài sảnthế chấp cầm cố, kiểm tra tính hợp lệ, hợp pháp của tài sản cầm cố thế chấp,thẩm định và chịu trách nhiệm về giá trị tài sản thế chấp cầm cố đảm bảo chokhoản vay.

Bước 4: Quyết định của người có thẩm quyền:

Báo cáo đề xuất tín dụng sau khi được Trưởng phòng Quan hệ khách hàngthông qua sẽ được cán bộ thẩm định được xét duyệt theo trình tự:

Đối với các dự án Chi nhánh được phê duyệt: Báo cáo được trình lên PhóGiám đốc quan hệ khách hàng Nếu được thông qua, chuyển lại cho phòng Quan

hệ khách hàng thỏa thuận, làm việc với khách hàng và giải ngân theo quy định.Nếu dự án cần thẩm định rủi ro sẽ do Phó giảm đốc phụ trách Quản lý rủi ro củaChi nhánh phê duyệt

Dự án vượt thẩm quyền của Chi nhánh: Bộ hồ sơ đầy đủ sẽ được gửi về Hội

sở chính để tái thẩm định dự án

Nhận xét của sinh viên:

Quy trình thẩm định dự án đầu tư vay vốn tại Ngân hàng TMCP Quân đội

đã rõ ràng, hầu hết các dự án đều tuân thủ theo quy trình nghiêm ngặt này, ngoại trừ một số dự án lớn có tính đặc thù riêng thì phải áp dụng linh hoạt quy trình trên Đối với những dự án có quy mô lớn, khối thẩm định sẽ tổ chức cuộc họp Uỷ ban tín dụng về việc phê duyệt phương án cấp tín đụng đối với dự án Nhờ đó, hạn chế được các rủi ro của dự án và phần nào khắc phục được nhược điểm về kinh nghiệm trong trong thẩm định các dự án lớn.

1.2.4 Nội dung thẩm định dự án vay vốn đầu tư tại Ngân hàng thương mại cổ

phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh

- Điều lệ doanh nghiệp: Xem tỷ lệ góp vốn của từng thành viên trongdoanh nghiệp, xem xét các điểu khoản trả nợ vay khi doanh nghiệp giải thể, phásản.

- Quyết định bổ nhiệm các chức vụ chủ chốt trong doanh nghiệp : chủ tịchhội đồng quản trị, giám đốc, kế toán trưởng

- Biên bản họp về quyết định đầu tư dự án , việc ủy quyền cho người đạidiện doanh nghiệp đứng ra giao dịch, vay vốn để thực hiện dự án

- Người đại diện cho công ty chính thức , địa chỉ, hồ sơ

- Danh sách cổ đông góp vốn với công ty cổ phần

Kiểm tra tư cách pháp nhân: Khách hàng phải có tư cách pháp lý theo quy

định và hoạt động tối thiểu 1 năm

Kiểm tra thông tin thuế, hải quan, tính chính xác của giấy tờ : Cán bộ

thẩm định kiểm tra tính chính xác của hồ sơ giấy tờ, như tra cứu thông tindoanh nghiệp ở trang web đăng kí kinh doanh của Tổng cụ Thuế, thẩm tra vềnăng lực hành vi dân sự, hành vi pháp lý,… dự trên giấy tờ gốc/ bản sao màdoanh nghiệp cung cấp cho ngân hàng Chủ đầu tư phải có đầy đủ hồ sơ chứngminh pháp nhân đó được thành lập hợp pháp, có giấy chứng nhận đăng ký kinhdoanh, có giấy phép hành nghề, có quyết định bổ nhiệm người đại diện phápnhân trước pháp luật

Thẩm định tư cách đại diện của chủ doanh nghiệp: Khi thẩm định tính pháp lý

của chủ đầu tư cần xem xét sự phân cấp thẩm quyền phê duyệt dự án, thẩm quyềnquyết định vay vốn, thẩm quyền ký kết các văn bản giao dịch với Ngân hàng Nếungân hàng thẩm định dự án, ngân hàng cần xem người đại diện cho chủ đầu tưgiao dịch với ngân hàng có phù hợp với điều lệ hoạt động của doanh nghiệpkhông, và có văn bản uỷ quyền vay vốn của người sở hữu, hoặc những ngườiđồng sở hữu của tài sản thế chấp, cầm cố, bảo lãnh

Nhận xét của sinh viên:

Trong phần đánh giá năng lực pháp lý của khách hàng, hồ sơ pháp lý của

MB Hà Tĩnh yêu cầu khách hàng cung cấp chi tiết Tuy nhiên theo những gì em được học thì còn phải có Giấy chứng nhận phần vốn góp của các thành viên hay Đăng kí mã số thuế Đây là những văn bản rất cần thiết để xem xét năng lực pháp

lý của khách hàng, Chi nhánh cần bổ sung các nội dung này.

b Về hoạt động sản xuất kinh doanh:

Nội dung này giúp tìm hiểu và lãm rõ các khía cạnh liên quan đến quá trình sản xuất, kinh doanh sản xuất của doanh nghiệp một cách đầy đủ căn cứ vào hợp đồng kinh tế mà doanh nghiệp đã ký kết , các hóa đơn chứng từ, sổ doanh thu

bán hàng Qua đó, đánh giá khả năng tồn tại và phát triển để có quyết định về cấptín dụng Khi đánh giá , thường phải so sánh với doanh nghiệp khác cùng loại và doanh nghiệp vay vốn trong giai đoạn trước, tìm ra hạn chế , đánh giá khả năng phát triển của doanh nghiệp.

Mục tiêu của đánh giá năng lực sản xuất kinh doanh để xem khả năng pháthuy năng lực sản xuất hiện tại cho việc triển khai thực hiện dự án mới

Thứ nhất, đánh giá hoạt động kinh doanh:

- Cán bộ thẩm định sẽ đánh giá tình hình sản xuất kinh doanh qua xem xétmức tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận sau thuế của doanh nghiệp

- Đánh giá năng lực kinh doanh qua các số liệu như quy mô, phạm vi hoạtđộng, doanh thu bình quân năm của công ty Qua đó đánh giá khả năngphát triển của công ty

- Xem xét uy tín của công ty trong ngành hoạt động và uy tín của công tyđối với khách hàng sử dụng sản phẩm

- Đánh giá chiến lược hoạt động của doanh nghiệp có phù hợp với tình hìnhthực tế hay không

Nhận xét của sinh viên:

Nội dung đánh giá tình hình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp vay vốn được các cán bộ thẩm định của Chi nhánh thực hiện đúng theo quy định của pháp luật về đánh giá tình hình tài chính doanh nghiệp Tuy nhiên, cần có thêm nội dung xem xét những khó khăn, thuận lợi của khách hàng và phân tích điểm mạnh, điểm yếu của doanh nghiệp trong hoạt động kinh doanh để có đánh giá hoàn thiện hơn về tình hình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp

Thứ hai, thẩm định năng lực tài chính của khách hàng:

Thẩm định năng lực tài chính của chủ đầu tư là công việc chủ chốt đểđánh giá khả năng trả nợ của chủ đầu tư và giảm thiểu rủi ro của khoản vayxuống mức thấp nhất Căn cứ thẩm định năng lực tài chính là bộ báo cáo tàichính ba năm gần nhất cho tới thời điểm vay vốn của doanh nghiệp đã được kiểmtra tính chính xác thông qua kiểm toán, cán bộ thẩm định thẩm định những nộidung:

- Phân tích tình hình phát triển của doanh nghiệp: Phân tích các chỉ tiêutheo từng năm, từng thời kỳ và mức độ tăng trưởng giữa các thời kỳ: Tổngtài sản, vốn chủ sở hữu, doanh thu thuần, lợi nhuận của hoạt động sản xuấtkinh doanh,…

- Phân tích các chỉ tiêu hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệpnhư: Hệ số doanh lợi vốn chủ sở hữu, hệ số doanh lợi doanh thu, hệ số nợtrên tổng tài sản,…

- Phân tích khả năng sinh lời qua các chỉ tiêu: mức sinh lời trên tài sản, mứcsinh lời trên vốn chủ sở hữu, mức sinh lời trên doanh thu

- Phân tích khả năng thanh khoản qua các chỉ tiêu như: Nội dung này rấtđược quan tâm vì chủ yến các khoản vay là những khoản vay ngắn hạn,đặc biệt khả năng thanh toán nhanh được phân tích kĩ vì nó thể hiện doanhnghiệp có trả được nợ khi khoản vay đến hạn hay không

Thông qua các số liệu phân tích, cán bộ thẩm định có những nhận xét về sựtăng trưởng của doanh nghiệp, hiệu quả sản xuất kinh doanh Khách hàng có tiềmlực tài chính càng mạnh, đáp ứng tốt được các nghĩa vụ trả nợ sẽ được ưu tiêntrong việc xem xét cho vay đầu tư dự án

Nhận xét của sinh viên:

Về ưu điểm, các cán bộ thẩm định đã thẩm định rất chi tiết về năng lực tài chính của khách hàng như phân tích chi tiết từng chỉ tiêu tài chính của doanh nghiệp trong các báo cáo 3 năm gần nhất với thời điểm vay Trong khi các ngân hàng khác và theo học phần Thẩm định dự án đầu tư em đã được học thì khi thẩm định năng lực tài chính của chủ đầu tư chỉ cần xét đến các báo cáo 2 năm gần nhất Công việc này đã giúp chi nhánh lọc ra được nhiều khách hàng doanh nghiệp có lịch sử kinh doanh và tài chính trong sạch hơn

Tuy nhiên có một thiếu sót là ở học phần “Thẩm định dự án đầu tư” em

đã học và quy định của MB Hà Tĩnh, cần phân tích các báo cáo tài chính ở quý gần nhất với thời điểm vay vốn, Chi nhánh mới chỉ phân tích báo cáo 3 năm gần nhất, hệ quả là cán bộ thẩm định chưa có cái nhìn sát hơn với tình hình tài chính hiện tại gần nhất với thời điểm vay của khách hàng, giảm tính chính xác của kết luận

c Thẩm định về quan hệ của các khách hàng với các tổ chức tín dụng

Khách hàng không có nợ nhóm 2 từ 2 lần trở lên và không có nợ nhóm 3đến nhóm 5 trong 1 năm gần nhất tại MB và tổ chức tín dụng khác tính tớithời điểm xét duyệt cấp tín dụng và không có nợ nhóm 2 tại bất cứ tổ chức tíndụng khác

Nhận xét của sinh viên:

Trong nội dung đánh giá quan hệ tín dụng của khách hàng, theo em cần có thêm nội dung thẩm định tình dư nợ của chủ sở hữu hay các cổ đông hay các lãnh đạo của doanh nghiệp tại các tổ chức tài chính Điều này cần thiết vì nếu

đội ngũ lãnh đạo doanh nghiệp có những khoản nợ lớn và quá hạn thì sẽ ảnh hưởng xấu đến khả năng trả nợ của doanh nghiệp.

Mục đích đầu tư của dự án: Tại đây cán bộ thẩm định sẽ đánh giá những lợiích nổi bật mà dự án đem lại cho doanh nghiệp vay vốn hay đem lại lợi ích haytác hại gì cho xã hội,… làm bước đệm đầu để cán bộ thẩm định xem xét có nêncho chủ đầu tư vay vốn hay không

Sự cần thiết đầu tư: Cần đánh giá được đầu tư vào dự án có thực sự là cầnthiết hay không Phương án đầu tư hình thành dựa trên nhu cầu thị trường hay cơ

sở thực tiễn nào, Ngoài ra, cán bộ thẩm định còn đánh giá dự án có phù hợp với

vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên, điều kiện kinh tế xã hội cũng như địn h hướng,quy hoạch phát triển của địa phương

Ngoài ra, cán bộ thẩm định xem xét quy mô đầu tư của dự án

Nhận xét của sinh viên:

Cán bộ thẩm định đã đánh giá sự cần thiết đầu tư của dự án trên nhiều phương diện: kinh tế - xã hội, thị trường… để đưa ra các nhận định rằng việc đầu tư vào dự án là cần thiết và khả thi Tuy nhiên, những đánh giá của cán bộ tín dụng còn khá chung chung, chưa có căn cứ và dẫn chứng rõ ràng dẫn đến chưa thuyết phục và đáng tin cậy

b Thẩm định khía cạnh pháp lý của dự án

Ở nội dung này, cán bộ thẩm định tại MB Hà Tĩnh quan tâm, chú trọng tớicác vấn đề như giấy phép xây dựng, giấy tờ về quyền sử dụng đất, thiết kế kỹthuật, nghị quyết phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi,…

Thẩm định pháp lý của dự án là nội dung đầu tiên để đánh giá một dự án đầu

tư, là tiền đề thẩm định các nội dung tiếp theo Khi khía cạnh pháp lý của dự ánđầu tư không khả thi thì chắc chắn dự án sẽ không thể thực hiện để mang lại hiệuquả cho các chủ thể khác nhau Khi thẩm định tính pháp lý của dự án, sử dụngphương pháp so sánh đối chiếu để thảm định pháp lý của dự án

- Thẩm định sự phù hợp của dự án với quy hoạch phát triển kinh tế xã hội,quy hoạch phát triển ngành, quy hoạch xây dựng

- Thẩm định sự phù hợp của dự án với các văn bản pháp quy của Nhà nước,các quy định, các chế độ ưu đãi.

- Thẩm định nhu cầu sử dụng đất, tài nguyên, khả năng giải phóng mặtbằng

Nhận xét của sinh viên:

Hồ sơ pháp lý có đặc trưng là liên quan mật thiết đến những quy đinh của pháp luật và Nhà nước Do vậy theo em cán bộ thẩm định cần cập nhập thường xuyên những thay đổi trong quy định những thay đổi trong những quy đinh của pháp luật và Nhà nước, đồng thời yêu cầu KH cung cấp đầy đủ , chính xác tài liệu, hồ sơ về dự án đầu tư.

c Thẩm định khía cạnh thị trường của dự án

Thẩm định yếu tố thị trường đầu vào, đầu ra, qua xem xét các dự án vay vốn,công tác thẩm định buộc phải thu thập rất nhiều thông tin từ bên ngoài,và thôngqua phỏng vấn trực tiếp chủ dầu tư Một số nội dung chính thẩm định yếu tố thịtrường dự án

Đánh giá tổng quan về nhu cầu đối với sản phẩm của Dự án Đưa ra được kếtluận:“sản phẩm có ưu điểm gì so với các sản phẩm hiện có trên thị trường; tìnhhình nhu cầu hiện tại và tương lai của thị trường về sản phẩm dịch vụ đầu ra của

dự án Tình hình thừa/thiếu cung cầu của sản phẩm như thế nào trong hiện tại vàtương lai Sản phẩm, dịch vụ thay thế và khả năng bị thay thế Để qua đó xácđịnh tổng nhu cầu hiện tại và dự đoán nhu cầu tương lai đối với sản phẩm, dịch

d Thẩm định khía cạnh kỹ thuật của dự án

Tùy thuộc vào lĩnh vực của dự án mà cán bộ thẩm định cần có những kiếnthức, kinh nghiệm cần thiết để thẩm định kỹ thuật của dự án Một số nội dungthẩm định:

Thứ nhất, địa điểm thực hiện dự án

Thẩm định nội dung này có ý nghĩa quan trọng vì địa điểm thực hiện dự

án có tác động lớn đến VĐT và tác động đến giá thành, sức cạnh tranh của sảnphẩm, nó quyết định trực tiếp đến hiệu quả đầu tư các dự án

Sự phù hợp của địa điểm thực hiện dự án với dự báo phát triển dài hạncủa nền kinh tế cũng như quy hoạch xây dựng mạng lưới giao thông của địaphương, sự thuận lợi về mặt giao thông, sự thuận tiện về việc vận chuyển trongviệc cung ứng các yếu tố đầu vào cho dự án

Hạ tầng kĩ thuật như điện nước hiện có của địa điểm đầu tư có chất lượngtốt hay yếu kém, chủ đầu tư có cần tốn thêm chi phí tu sửa không và sự phù hợpchi phí đó với tổng vốn đầu tư của dự án; so sánh về vốn đầu tư so với các dự áncùng lĩnh vực và quy mô

- Đánh giá trình độ phát triển kinh tế xã hội của tỉnh, thành phố nơi thựchiện đầu tư, về môi trường kinh doanh, về tình hình địa chất thủy văn, khí hậu…

Thứ hai, quy mô sản xuất và sản phẩm của dự án

- Công suất thiết kế của dự án như thế nào, có phù hợp với khả năng tàichính cũng như trình độ quản lý của chủ đầu tư, cung - cầu thị trường,

- Sản phẩm của dự án có gì khác biệt so với các sản phẩm khác trên thịtrường

- Quy.cách, hình thức, chất.lượng của sản.phẩm như thế nào

- Yêu cầu kĩ thuật, tay nghề đối với cán bộ kĩ thuật ra sao

- Lựa chọn các nhà thầu, các nhà quản lý như thế nào (lựa chọn dựa trênquan hệ làm ăn lâu dài hay tiến hành đấu thầu, )

Thứ ba, đánh giá khả năng cung cấp nguyên vật liệu và các yếu tố đầu vào:

- Xem xét dự án cần những nguyên vật liệu hay yếu tố đầu vào nào

- Xem xét giá cả của những yếu tố đầu vào đó có phù hợp với tổng mức đầu

tư hay giá cả thị trường hay không

- Nguyên vật liệu và các yếu tố đầu vào của dự án có thể được cung cấp dễdàng hay không (xem xét độ phổ biến của các yếu tố đó trên thị trường, sốlượng các nhà cung cấp,…

Thứ tư, đánh giá về phương diện tổ chức, quản lý thực hiện dự án

Tính khả thi của dự án đầu tư phụ thuộc rất lớn vào trình độ, năng lực củanhà quản lý, công tác tổ chức điều hành dự án Cán bộ thẩm định cần:

- Điều tra năng lực của chủ đầu tư ở các nội dung như năng lực chuyênmôn, năng lực quản lý, mức độ am hiểu của chủ đầu tư về ngành nghề lĩnh vực

của dự án.

- Các cán bộ thẩm định sẽ thu thập thông tin và đánh giá khả năng và uytín của các nhà thầu phục vụ cho dự án

- Đánh giá khía cạnh công nghệ của dự án

- Về nguồn nhân lực của dự án: số lượng lao động cần, tay nghề, trình độ

kĩ thuật, kế hoạch đào tạo và khả năng cung ứng nguồn nhân lực cho dự án

Thứ năm, môi trường, phòng cháy chữa cháy

Ở đây, cán bộ thẩm định xem xét ảnh hưởng của dự án về môi trường, cácgiải pháp phòng cháy chữa cháy của dự án Song song với đó, cán bộ thẩm địnhphải so sánh các giải pháp với các quy định về môi trường và phòng cháy chữacháy, xem xét xem sự cần thiết phải lập, xét duyệt Báo cáo đánh giá tác động môitrường

Đối với các dự án có yếu tố xây dựng, cán bộ thẩm định xem xét thêm các nội dung sau:

Thứ sáu, quy mô, giải pháp xây dựng

- Xem xét quy mô xây dựng: dự án nằm trên khu đất có diện tích baonhiêu, diện tích xây dựng là bao nhiêu, tổng diện tích sàn xây dựng, diện tích sànnhà ở, tầng cao công trình,

- Xem xét phương án kiến trúc các hạng mục công trình có đảm bảo cácđịnh mức kĩ thuật của dự án đã đề ra hay không (kiến trúc tầng hầm để xe, khu kĩthuật,các tầng, )

- Xem xét vấn đề đền bù, di dân tái định cư có hợp lý và đáp ứng đượcnhu cầu, nguyện vọng của người dân hay chưa (diện tích đất phải đền bù, các loạichi phí đền bù, )

- Phân tích tổng dự toán và của từng hạng mục công trình, đánh giá xemchủ đầu tư có thiếu sót hạng mục cần đầu tư nào không

- Xem xét các kế hoạch về tiến độ thi công

- Các vấn đề hạ tầng kĩ thuật cần chú trọng như hệ thống giao thông,đường dây cấp điện, hệ thống cấp nước thoát nước, hệ thống xử lý chất thải,

Nhận xét của sinh viên:

Khi thẩm định khía cạnh kĩ thuật, tuy đã có nội dung rất bao quát và rõ ràng nhưng so với những gì em đã học thì cán bộ thẩm định của chi nhánh còn thiếu nội dung Thẩm định tính hợp lý trong việc lựa chọn hình thức đầu tư của CĐT Nội dung này rất quan trọng vì nếu CĐT chọn sai hình thức đầu tư mà ngân hàng vẫn cho vay sẽ gây lãng phí về vốn cho ngân hàng và các nguồn lực khác của CĐT.

e Thẩm định khía cạnh tài chính của dự án

Thứ nhất, thẩm định tổng vốn đầu tư và tính khả thi phương án nguồn vốn:

Một trong những yếu tố quyết định đến tính khả thi của dự án là tổng vốnđầu tư, thẩm định nội dung này để tránh tình huống VĐT biến động quá lớn sovới kế hoạch trong giai đoạn thực hiện đầu tư, khi đó sẽ dẫn đến thiếu hụt và thấtthoát lãng phí Xác định tổng VĐT hợp lý là cơ sở để đánh giá hiệu quả tài chính

và dự kiến khả năng trả nợ của dự án

Các nội dung thẩm định như dự kiến tổng VĐT trong dự toán có phù hợp

và đầy đủ các hạng mục chưa Ngoài ra cần tính đến các yếu tố bên ngoài ảnhhưởng như trượt giá, lạm phát, thuế, tỷ giá ngoại tệ cán bộ thẩm định cũng cần

so sánh với các dự án cùng lĩnh vực và quy mô vốn để thấy xem xét kĩ càng hơn

về sự phù hợp của tổng VĐT Xuất phát từ những đánh giá này, cán bộ thẩm địnhđưa ra cơ cấu vốn khớp với nhu cầu vốn của dự án và xác định khối lượng khoảnvay nhiều nhất Chi nhánh có thể tài trợ

Thứ hai, nguồn vốn đầu tư:

Trên cơ sở đã chỉ ra được các nguồn vốn, cán bộ thẩm định tiếp tục kiểm tra

sự đảm bảo vốn, phân tích cơ cấu vốn, sự đáp ứng với nhu cầu dự án của từngloại nguồn vốn Đánh giá các loại chi phí để sử dụng vốn, và từng bước xem xét

áp dụng các điều kiện cho vay đối với khách hàng

Thứ ba, thẩm định dòng tiền của dự án:

Trong nội dung này, cán bộ thẩm định của MB Hà Tĩnh phân tích cácthông số hình thành dòng tiền của dự án:

Dòng chi: xác định cơ cấu và tỉ trọng các bộ phận cấu thành dòng chi phí

dự án Dòng chi của các dự án xây dựng bao gồm các khoản mục chính như vốnđầu tư ban đầu, vốn lưu động, chi phí nguyên vật liệu, chi phí trả lãi vay,……

Dòng thu: Thể hiện ở các khoản doanh thu do bán sản phẩm dự án; doanhthu từ hoạt động dịch vụ hàng năm của dự án; các khoản thu hồi vốn lưu độngkhi vào năm kết thúc dự án, thanh lý tài sản cố định…

Thứ tư, đánh giá hiệu quả về mặt tài chính của dự án:

Xuất phát từ việc đánh giá và phân tích các giả định ban đầu cán bộ thẩmđịnh lượng hóa tính toán và phân tích thành các chỉ tiêu để xác định hiệu quả tàichính của dự án, nội dung thẩm định cụ thể như sau:

- Giá trị hiện tại ròng( NPV):

Dự án đem lại lợi nhuận và lợi ích cho chủ đầu tư khi NPV>0 Tuy nhiên, cán

bộ thẩm định của MB Hà Tĩnh g khi thẩm định chỉ tiêu này chú ý so sánh NPVvới tổng vốn đầu tư

- Hệ số hoàn vốn nội bộ (IRR):

Hệ số này cho biết khả năng sinh lời của dự án Khi IRR>r giới hạn dự ánmới khả thi và được chấp nhận Riêng đối với các dự án trong lĩnh vực xây dựng,

do nhu cầu vốn đầu tư nhiều hơn các dự án khác nên r giới hạn thường là lãi suất

đi vay

- Thời gian thu hồi vốn đầu tư (T):

Về nguyên tắc chỉ tiêu thời gian thu hồi vốn đầu tư phụ thuộc vào từng dự

án Thời gian thu hồi vốn đầu tư càng ngắn càng tốt Một dự án sẽ không đượcchấp nhận nếu thời gian thu hồi vốn đầu tư lớn hơn đời của dự án, khi đó doanhthu không bù đắp được chi phí, dự án không đem lại lợi nhuận Ngoài ra, để đảmbảo độ chính xác và khách quan của các phân tích, cán bộ thẩm định của MB HàTĩnh cũng sử dụng một số chỉ tiêu khác:

- Tỷ suất lợi nhuận trên vốn đầu tư( IRR):

Chỉ tiêu này nói lên mức độ thu hồi tổng vốn đầu tư ban đầu của từng nămnhờ lợi nhuận thu được trong năm đó Về nguyên tắc, chỉ tiêu này càng cao càngtốt

- An toàn về khả năng trả nợ của dự án:

Tỷ số khả năng trả nợ (DSCR) = (Lợi nhuận trước thuế + Khấu hao) / (Nợgốc + Chi phí lãi vay)

Tỷ số này là chỉ tiêu được MB Hà Tĩnh chú trọng và coi là một trong cáctiêu chuẩn không thể thiếu để ra quyết định tài trợ tín dụng cho dự án

Nhận xét của sinh viên:

Trong nội dung thẩm định nguồn vốn đầu tư và tính khả thi của phương án nguồn vốn, cán bộ thẩm định của Chi nhánh mới chỉ đánh giá về nguồn vốn và

cơ cấu vốn đầu tư, chưa xem xét nội dung đánh giá nguồn vốn theo tiến độ thực hiện Do vậy, cán bộ thẩm định sẽ không thể đánh giá được các khoản vốn đầu tư

bỏ ra có hợp lý trong từng năm trong quá trình đầu tư hay không Ngoài ra, khi tính toán các chỉ tiêu hiệu quả tài chính, cán bộ thẩm định mới đánh ra các chỉ tiêu cơ bản như NPV, IRR, thời gian thu hồi vốn, DSCR, còn một số chỉ tiêu cũng

có ý nghĩa quan trọng để đánh giá hiệu quả tài chính của dự án như Tỷ lệ Chi phí/Lợi ích (B/C) hay điểm hòa vốn (BEP) đều bị bỏ qua Cán bộ thẩm địnhcủa Chi nhánh nên bổ sung tính toán các chỉ tiêu này để kết quả thẩm định được chính xác hơn

1.2.4.3.Thẩm định tài sản đảm bảo tiền vay

Cán bộ tín dụng thẩm định TSBĐ theo nguyên tắc sau:

Mục đích của việc thẩm định :Đánh giá giá trị , loại tài sản bảo đảm nợvay của khách hàng xem có đủ điều kiện theo quy định của pháp luật haykhông để thế chấp, cầm cố hay không, giá trị tài sản tại thời điểm hiện tại vàtương lai có đủ đảm bảo cho khoản vay không, tài sản có khả năng phát lạikhông nếu rủi ro xảy ra

Mặc dù xem xét cho vay trên cơ sở phương án đầu tư, nhưng việc xác minhTSBĐ nợ vay cho Ngân hàng rất quan trọng vì việc cho vay bao giờ cũng tiềm ẩnrủi ro, TSBĐ là biện pháp tốt nhất để hạn chế và khắc phục rủi ro

Căn cứ vào khả năng TSBĐ, tình hình SXKD, mức độ khả thi của phương

án, MB và khách hàng thỏa thuận về biện pháp và tài sản bảo đảm nợ vay chophù hợp : thế chấp tài sản, cầm cố, bảo lãnh của bên thứ ba.Mức độ yêu cầu vềTSBĐ phụ thuộc vào mức độ rủi ro của việc cho vay

MB áp dụng nhiều biện pháp bảo đảm tín dụng bao gồm: Ký quỹ , Cầm cốbằng tài sản, Thế chấp bằng tài sản, Bảo lãnh của bên thứ ba

- Tài sản được nhận ký quỹ, cầm cố có thể là tiền Việt nam, ngoại tệ; tráiphiếu chính phủ, trái phiếu doanh nghiệp, trái phiếu MB phát hành, tráiphiếu của chính quyền địa phương, cổ phiếu, chứng chỉ tiền gửi, giấy tờ

có giá khác, vàng bạc, đá quý, máy móc, thiết bị, thẻ tiết kiệm

- Tài sản nhận thế chấp gồm: hàng hóa luân chuyển trong quá trình sảnxuất, kinh doanh;các phương tiện vận tải, nhà ở, các công trình xây dựng

và tài sản gắn liền với đất;quyền sử dụng đất, quyền tài sản (Quyền sởhữu, quyền đòi nợ, ) Tài sản hình thành trong tương lai cũng có thể đượcnhận thế chấp

Yêu cầu chung về thẩm định bảo đảm tín dụng:

- Xác định tổ chức, cá nhân có quyền sở hữu, sử dụng đối với TSBĐ

- Đánh giá tính hợp pháp, hợp lệ và mức độ an toàn của biện pháp bảo đảmtín dụng và hồ sơ pháp lý của TSĐB

- Các nội dung thẩm định và biện pháp bảo đảm tín dụng được thể hiệntrong Tờ trình thẩm định và văn bản định giá TSBĐ

Thẩm định về tài sản ký qũy, cầm cố, thế chấp gồm nội dung sau:

- Tên, đặc điểm, số lượng, ký mã hiệu, chất lượng, giá trị khai thác, sử

dụng, giá cả, vị trí, địa thế, ranh giới, tình trạng bảo quản, bảo hiểm của tàisản

- Thời hạn, mệnh giá, giá trị đến ngày đáo hạn của giấy tờ có giá, thời hạn

sử dụng còn lại, khả năng bị hao mòn, hư hỏng, biến chất, tăng, giảm giákhả năng phát mại của tài sản (theo thời gian bảo đảm)

- Lý do, quan hệ, yếu tố tự nguyện, ý thức trách nhiệm, tư cách pháp lýcủa

Bên thế ba cầm cố, thế chấp.Uy tín, tình trạng của nơi phát hành giấy tờ

có giá,khả năng thay đổi chủ sở hữu tài sản bảo đảm, lý do khách hàngkhông vay ở ngân hàng phát hành giấy tờ có giá (đối với trường hợp tàisản cầm cố là giấy tờ có giá)

- Các yếu tố về quản lý và khả năng tranh chấp tài sản.

- Sự khớp đúng giữa thực tế tài sản với hồ sơ tài sản; khả năng và biện pháp

quản lý, kiểm soát của MBBank đối với tài sản đảm bảo

- Yêu cầu và thông tin liên quan về công chứng Hợp đồng bảo đảm, đăng

ký giao dịch bảo đảm, mua bảo hiểm cho TSBĐ

Thẩm định đối với trường hợp bảo lãnh :

- Tư cách pháp lý, năng lực, uy tín, khả năng tài chính, tài sản, yếu tố tự

nguyện, ý thức trách nhiệm của Bên Bảo lãnh

- Khă năng của khách hàng trong việc đưa tài sản của mình/của Bên thứ ba

vào ký quỹ, cầm cố, thế chấp trong trường hợp xảy ra vi phạm Hợp đồngtín dụng hoặc khi xuất hiện khả năng không trả được nợ

Nhận xét của sinh viên:

Cán bộ thẩm định đã so sánh, đối chiếu những giấy tờ liên quan tới tài sản

đảm bảo của khoản vay với quy định chung của Ngân hàng để kiểm tra tính đầy

đủ của hồ sơ Đồng thời, phương pháp dự báo cũng được vận dụng để đánh giá giá trị của tài sản đảm bảo Tuy nhiên, phương pháp dự báo cũng được vận dụng

để đánh giá về tính khả mại của tài sản đảm bảo Đây là một nội dung rất quan trọng bởi không phải tài sản nào có giá trị lớn đều có thể bán được trên thị trường Một khi khách hàng không trả được được nợ, ngân hàng phải bán tài sản

mà không có người mua, Chi nhánh sẽ phải chịu tổn thất rất lớn Vì vậy, cán bộ thẩm định cần hết sức chú ý tới nội dung này

1.2.5 Các phương pháp thẩm định dự án vay vốn đầu tư tại Ngân hàng

thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh

1.2.5.1 Phương pháp thẩm định theo trình tự

Đây là phương pháp mà cán bộ thẩm định của MB Hà Tĩnh xem xét dự án

từ tổng quát đến đi sâu vào chi tiết để phân tích được dự án một cách kĩ càngnhất

Phương pháp thẩm định theo trình tự được áp dụng cụ thể như sau:

- Thẩm định tổng quát: Sau khi tiếp nhận hồ sơ vay vốn của khách hàng thìcán bộ thẩm định sẽ kiểm tra khái quát dự án về: quy mô, sự cần thiết phải đầu

tư, lợi ích mang lại cho chủ đầu tư… qua đó, cán bộ thẩm định có được cái nhìn

sơ lược về dự án Nếu dự án đáp ứng đủ yêu cầu đã theo quy định thì cán bộthẩm định sẽ đi vào thẩm định chi tiết; không đáp ứng thì dự án bị loại bỏ

- Thẩm định chi tiết: Sau khi có được nhận xét tổng quan về dự án, cán bộthẩm định sẽ phân tích đánh giá mọi mặt của dự án một cách khoa học và kháchquan như: Thẩm định về các khía cạnh pháp lý, thị trường, công nghệ, kỹ thuật,

tổ chức quản lý Từ đó đưa ra ý kiến đóng góp, phát hiện các sai sót và cuối cùng

là có được kết luận về tính hiệu quả cảu dự án cũng như khả năng trả nợ củadoanh nghiệp

Phương pháp này giúp Chi nhánh MB Hà Tĩnh có thể tiết kiệm thời gian

và kinh phí phí thẩm định khi các dự án không đạt yêu cầu ở khâu thẩm địnhtổng quát thì cán bộ thẩm định không cần thiết thẩm định chi tiết dự án Mặc dùvậy, phương pháp này cũng có nhược điểm, với những cán bộ thẩm định thiếukinh nghiệm, chưa thể nhìn nhận được dự án ngay từ khâu thẩm định tổng quátthì có thể bỏ lỡ những dự án tốt, từ đó gây bất lợi cho Chi nhánh

Áp dụng: Phương pháp này thường được cán bộ thẩm định ở chi nhánh sử

dụng đối với hầu hét các nội dung của dự án : từ thẩm định khía cạnh pháp lý, thịtrường, kỹ thuật đến khía cạnh tài chính

1.2.5.2.Phương pháp so sánh, đối chiếu

Đây phương pháp truyền thống và được cán bộ thẩm định của MB Hà Tĩnh

sử dụng nhiều nhất, đặc biệt trong nội dung thẩm định khía cạnh pháp lý và thẩmđịnh khía cạnh kĩ thuật của dự án Trong quá trình áp dụng phương pháp này, cán

bộ thẩm định phải thu thập, nghiên cứu các văn bản pháp luật hay các tiêu chuẩnliên quan đến các nội dung của dự án để so sánh đối chiếu xem nội dung thẩmđịnh có phù hợp hay không

Ví dụ như trong thẩm định hồ sơ pháp lý của dự án, trên cơ sở các quy địnhcủa MB, các cán bộ sẽ kiểm tra các loại tài liệu xem đã đầy đủ hay chưa Ngoài

ra, để kiểm tra xem hồ sơ có phù hợp với quy định của pháp luật hay không, cáccán bộ thẩm định sẽ nghiên cứu các văn bản pháp luật như Luật đầu tư, Luật xâydựng,… hay các quy định liên quan để từ đó so sánh với hồ sơ dự án và đưa racác kiến nghị với khách hàng để bổ sung, chỉnh sửa

Ngoài ra, những kinh nghiệm rút ra từ việc thẩm định các dự án tương tựcũng được làm căn cứ để so sánh, đối chiếu, xem xét tính hợp lý và sự phù hợpcủa các chỉ tiêu của phương án lựa chon với thực tế Tùy từng dự án có tính chất

khác nhau nên khi sử dụng phương pháp này cần chú ý đến điều kiện và đặcđiểm cụ thể của dự án, không nên so sánh đối chiếu một cách máy móc rậpkhuôn.

Áp dụng : Phương pháp này đc cán bộ thẩm định thường xuyên sử dụng đối

với tất cả nội dung thẩm định nhưng đặc biệt là các nội dung thị trường, kỹ thuật,tài chính của dự án –là những nội dung đòi hỏi phải có sự so sánh, cân nhắc kỹlưỡng

Khi thẩm định khía cạnh pháp lý: thường sử dụng phương pháp so sánh, đốichiếu với quy định pháp luật hiện hành và hồ sơ pháp lý của dự ná đầu tư và cáckhách hàng cùng ngành nghề

Khi thẩm định yếu tố thị trường đầu vào, đầu ra: Phương pháp so sánh vớinhững dự án đã triển khai có cùng lĩnh vực, phương pháp dự báo thị trường để cóthể đánh giá chính xác nhất hiệu quả của dự án

Cán bộ thẩm định sẽ thu thập các số liệu, kết hợp áp dụng các phương thứchợp lý để xác định cung cầu sản phẩm của dự án trong tương lai, giá cả sản phẩmbiến động như thế nào, thiết bị, nguyên vật liệu, các yếu tố đầu vào,… tác độngnhư thế nào đến dự án

Tuy nhiên, phương pháp này sẽ làm tăng chi phí thẩm định khi phải thuêthêm chuyên gia phân tích hay tổ chức điều tra thống kê Vì vậy, cán bộ thẩmđịnh của MB Hà Tĩnh không thường xuyên sử dụng phương pháp này mà chỉ chủyếu dùng các thông tin trên Internet và thông tin từ doanh nghiệp cung cấp để ápdụng phương pháp này

Áp dụng: Được sử dụng để đánh giá yếu tố khía cạnh cạnh tranh thị trường

của dự án

1.2.5.4 Phương pháp phân tích độ nhạy

Cán bộ thẩm định sẽ phân tích sự biến động của các chỉ tiêu hiệu quả tàichính của dự án như thu nhập hiện tại thuần, khi các tác nhân có liên quan thayđổi Phương pháp này giúp cán bộ thẩm định đánh giá xem dự án có dễ dàng bị

ảnh hưởng không và ảnh hưởng bởi các yếu tố nào, và mức độ tác động của cácyếu tố đó đến dự án Từ đó rút ra phương pháp quản lý và phương pháp này được

sử dụng nhiều trong khâu thẩm định tài chính dự án

Dự án luôn có nhiều biến động về mặt tài chính, một số tình huống có thểxảy ra trong quá trình thực hiện dự án và vận hành kết quả đầu tư như: chi tiêuvượt quá dự tính làm tăng tổng mức đầu tư, lạm phát, các chính sách của chínhphủ như tài khóa, tiền tệ bất ổn, do đó việc phân tích độ nhạy là rất cần thiết.Tại chi nhánh Hà Tĩnh, các yếu tố ảnh hưởng thường là đơn giá sản phẩm, chiphí nguyên vật liệu và lương nhân công, lãi suất,… Các yếu tố này thường đượcgiả định tăng giảm từ 10% - 30% để xem xét các chỉ tiêu hiệu quả của dự án bịtác động như thế nào

Áp dụng: Được sử dụng để đánh giá rủi ro của các chỉ tiêu hiệu quả tài

chính của dự án

1.2.5.5 Phương pháp triệt tiêu rủi ro

Các dự án xin vay vốn tại chi nhánh thường của các doanh nghiệp vừa vànhỏ, vị thế trên thị trường chưa vững chắc, do đó để đảm bảo tính ổn định vàchắc chắn về hiệu quả của dự án cần dự đoán được các rủi ro có thể xảy đếntrong tương lai Phương pháp triệt tiêu rủi ro thường được cán bộ thẩm định củaChi nhánh vận dụng để dự đoán phân tích các rủi ro

Phương pháp này chính là cơ sở để MB Hà Tĩnh ra các quyết định chovay, hạn mức lãi suất cũng như giải ngân đối với dự án Hiện nay, Chi nhánh đã

có chính sách bắt buộc khách hàng vay vốn đầu tư dự án có các biện pháp hạnchế rủi ro như: bảo lãnh hợp đồng, dùng các loại bảo hiểm đối với tài sản đảmbảo,

Áp dụng: Phương pháp này được sử dụng để giảm thiểu rủi ro của các dự

án đầu tư

Nhận xét của sinh viên:

Tuy cán bộ thẩm định của Chi nhánh đã có những phương pháp độc đáo để phân tích nhưng phương pháp thẩm định còn hạn chế, chủ yếu được sử dụng đều

là các phương pháp truyền thống như phương pháp so sánh đối chiếu là được sử dụng trong hầu hết các nội dung, các phương pháp còn lại chưa được cán bộ thẩm định sử dụng triệt để Như trong phương pháp dự báo, các cách dự báo hiện đại ứng dụng công nghệ cao không được áp dụng, phương pháp phân tích

độ nhạy chỉ sử dụng rất ít các yếu tố tác động, điều này làm cho các kết luận không được toàn diện.

1.3 Ví dụ minh họa về công tác thẩm định tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân Đội MB- Chi nhánh Hà Tĩnh khi thẩm định dự án vay vốn của

“Công ty TNHH Xưởng Gỗ Nam Tiến”

1.3.1 Tổng quan về chủ đầu tư và dự án

1.3.1.1 Thông tin về chủ đầu tư

Tên chủ đầu tư: Công Ty TNHH Xưởng Gỗ Nam Tiến

Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh số: 0108836921 do Sở kế hoạch vàĐầu tư thành phố Hà Tĩnh cấp

Vốn điều lệ: 45.980.000.000 (Bốn mươi lăm tỷ chín trăm tám mươi triệu

GỖ XUẤT KHẨU NAM TIẾN

3 Mục tiêu đầu tư Đầu tư nhà xưởng sản xuất đồ Gỗ xuất khẩu tại

Khu b2, số 20 Trần Phú, phường Bắc Hà, tp Hà

Tĩnh

5 Địa điểm thực hiện Khu b2, số 20 Trần Phú, phường Bắc Hà, tp Hà

Tĩnh

dự kiến

7 Tổng vốn đầu tư

ban đầu

78.000 triệu đồng

9 Chi phí thiết bị 30.446 triệu đồng

16 Vốn vay ngân hàng 43.000 triệu đồng

17 Sản phẩm dự án Sản xuất gỗ dùng cho xuất khẩu: các loại ấm chén,

bát đía cho đến tủ, giường,bàn ghế,…

20 Số tiền vay dự kiến 43.000 triệu đồng

21 Thời gian vay dài

hạn

8 năm

22 Lãi suất dự kiến Theo quy định của MB Hà Tĩnh

23 Nguồn trả nợ Từ dự án và hoạt động sản xuất kinh doanh của

doanh nghiệp

24 Đảm bảo tiền vay Tài sản hình thành từ dự án