Tìm kiếm, viết Tổng quan và trích dẫn tài liệu tham khảo

Bài giảng phương pháp tìm kiếm, viết Tổng quan và trích dẫn tài liệu tham khảo

TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y HÀ NỘI

TÀI LIỆU THAM KHẢO

BM: Tổ chức & Quản lý Y tế Việ Đà t YHDP & YTCC ĐHYHN Viện Đào tạo YHDP & YTCC-ĐHYHN

0917363919

2 Xác định được các nguồn TL tham khảo và chiến

lược tìm kiếm TL về chủ đề NC quan tâm.

3 Trình bày được nguyên tắc cơ bản trong trích dẫn

nội dung và nguồn TL theo một số hệ thống trích dẫn

dẫn.

4 Trình bày được các cách viết tổng quan tài liệu.

5 Ứng dụng được phần mềm Endnote trong quản lý

TLTK

I CÁC KHÁI NIỆM CƠ BẢN

ổ

Tổng quan tài liệu (TQTL) là gì?

•Tổng quan tài liệu là tổng hợp một cách đầy Tổng quan tài liệu là tổng hợp một cách đầy

đủ các tài liệu liên quan (thông tin, số liệu,

khái niệm học thuyết lý thuyết kết quả kết khái niệm, học thuyết, lý thuyết, kết quả, kết luận) về vấn đề quan tâm.

Vai trò của TQTL?

Tìm hiểu về một vấn đề quan tâm

Định hướng vấn đề n/c và thiết kế đề cương n/c: ị g g

CS lý luận

Viết khóa luận/luận văn/luận án/đề tài/dự án/

Viết khóa luận/luận văn/luận án/đề tài/dự án/… (Viết ĐVĐ, Tổng quan, Phương pháp, Bàn luận, TLTK)

Chia sẻ thông tin

Thể hiện kỹ năng của người làm n/c về tìm kiếm tài liệu và đánh giá vấn đề.

Tại sao phải trích dẫn TQTL?

ề

– Thừa nhận bản quyền tác giả (đạo đức và  bảo vệ bản quyền tác giả) (General theory) – Tôn trọng tác giả/NC trước và tôn trọng lẫn  nhau (General theory)

Cáác loại tổng quan t c loại tổng quan tàài liệu i liệu

C

Cáác loại tổng quan t c loại tổng quan tàài liệu i liệu

Tổng quan mô tả (truyền thống) (narrative literature review) g q ( y g) ( )

Tổng hợp (>tập hợp ) v à thảo luận (>mô tả ) về luận điểm/quan điểm/thông tin/kết quả c ó liên quan đến chủ đề n/c quan tâm Vấn đề nghiên cứu thường rộng

Tổng quan có hệ thống (Systematic review)

Tổng hợp số liệu/bằng chứng về các NC trước đây dựa trên

câu hỏi thiết kế rõ ràng, sử dụng phương pháp hệ thống để xác định, lựa chọn và đánh giá các nghiên cứu liên quan, trích dẫn và phân tích số liệu từ các nghiên cứu đưa vào tổng

h [5 8 b ớ ]

hợp [5-8 bước]

Vấn đề nghiên cứu thường hẹp hơn

Phân tích gộp (meta analysis)

• Một kỹ thuật thống kê được sử dụng để tổng Một kỹ thuật thống kê được sử dụng để tổng hợp dữ liệu từ một số nghiên cứu nhằm nỗ lực

á đị h hí h á hơ đá h iá ự tá độ

xác định chính xác hơn đánh giá sự tác động

• Một phần hoặc tách rời của Tổng quan hệ

thống

Tại sao phải tổng quan có hệ thống?

• “Because the results of a particular research study

cannot be interpreted with any confidence unless they have been synthesized, systematically, with the results

f ll th l t t di

of all other relevant studies.

• Science is meant to be cumulative, but researchers

ll d ’t l t i tifi ll ” usually don’t cumulate scientifically…”

• “Bởi vì kết quả của một NC cụ thể không thể lí giải với sự tin cậy trừ khi được tổng hợp một cách có hệ

thống với những nghiên cứu phù hợp khác

• Khoa học có nghĩa là tích lũy, nhưng nhà NC thường

không tích lũy một cách khoa học…” (Iain Chalmers)

Ưu nhược điểm Tổng quan truyền thống

Ưu-nhược điểm Tổng quan truyền thống

• Kết luận tổng quan vẫn chưa chắc chắn

Ưu-nhược điểm Tổng quan hệ thống

• Cách tiếp cận hệ thống để làm giảm sai lệch và sai số p ậ ệ g g ệ ngẫu nhiên

• Luôn luôn sử dụng phần vật liệu và phương pháp ụ g p ậ ệ p g p p

• Có thể bao gồm phân tích gộp

Loại nghiên cứu nào có giá trị KH cao nhất?

Tài liệu Hnghị g ị Hthảo

Các tài 

liệu

Viết tổng  quan

Quá trình xử lý (thu thập/đọc/tổng hợp)

Ý kiến Ch/gia

Đánh giá tài liệu tìm được

Tổng hợp thông tin và viết

1 X

1 Xáác định thông tin cần t c định thông tin cần tììm kiếm m kiếm

1 X

1 Xáác định thông tin cần t c định thông tin cần tììm kiếm m kiếm

- Câu hỏi nghiên cứu:

Câ hỏi Tì h hì h iế ậ á h iệ hô i đ i

` Câu hỏi: Tình hình tiếp cận các phương tiện thông tin đại

chúng ở vùng dân tộc thiểu số hiện nay như thế nào?

- Phân t í ch câu hỏi hoặc chủ đề n/c: 4 Ws Questions ặ

What? (Domain)

Who? (Population)

Where? (Location)

When? (Time)

VD1: H ú t thuốc l á trong sinh viên y khoa ở Việt Nam

VD2: B é o ph ì ở trẻ em tiểu học ở đô thị Việt Nam giai đoạn 2001

VD2: B é o ph ì ở trẻ em tiểu học ở đô thị Việt Nam giai đoạn

2001-2011 VD3: Á p lực học tập v à trầm cảm trong học sinh trung học ở c á c

ớ Châ Á

nước Châu Á

2 Nguồn thông tin

2 Nguồn thông tin

Tài liệu đã xuất bản (sách bài báo luận văn luận

án, văn bản ) Tài liệu chưa xuất bản (Grey literature): báo cáo

Tài liệu chưa xuất bản (Grey literature): báo cáo, bài trình bày hội thảo

Ý kiến trao đổi ý kiến chuyên gia

Chú ý:

- TRONG NƯỚC - QUỐC TẾ

- ONLINE và OFFLINE

3 T

3 Tììm kiếm t m kiếm tàài liệu i liệu

Offline: Manual searching: Tốn nguồn lực + ít dữ liệu công bố

Internet (web search)

Dễ d à ng + nhanh + Í t tốn k é m

Dễ d à ng nhanh Í t tốn k é m Nhược điểm: T í nh sẵn c ó + đa số c ó Abstracts (full text?) + tiếng Anh l à chủ yếu

Nguồn thông dụng:

www.who.int/hinari/

Website của các tổ chức QT: WHO, CDC, USAIDS,

USAID UNPFA UNDP UNICEF WB ADB UN

Website của các tổ chức VN:

BYT Trường Viện Bệnh viện

USAID, UNPFA, UNDP, UNICEF, WB, ADB, UN,

PATH, SAVECHILDREN, Universities, etc

BYT, Trường, Viện, Bệnh viện, Trung tâm…

TTììm kiếm t m kiếm tàài liệu qua internet i liệu qua internet ệ q

Sử dụng OR, NOT, AND, ALL

Mở rộng tìm kiếm: OR, ALL, dấu * ở đuôi, từ đồng nghĩa, trái nghĩa

Thu hẹp tìm kiếm: NOT, AND, Dấu ” ” nếu muốn đúng cụm từ

` Cơ bản (Basic search): Type any key word

` Nâng cao (advanced search): OR, NOT, AND, ALL một

` Nâng cao (advanced search): OR, NOT, AND, ALL một cách linh hoạt trên các công cụ search (Google, Google Scholar, Pubmed, Hinary, ProQuest…) y Q )

3 Đá h iá tài liệ tì đ

Tác giả Năm Loại NC Nguồn Mẫu Ngôn Kết quả

(Đ.tính, Đ.lượng)

Phương pháp

Kết quả chính

IV VIẾT TỔNG QUAN CÓ KHÓ?

“True ease in writing comes from art, not

chance as those who move easiest are those chance, as those who move easiest are those who have learnt to dance” ( Alexander Pope ).

Khi đã có đủ thông tin/số liệu Where? Viết ở

How to write? thông tin/số liệu. Where? Viết ở

phần đầu của NC/DA/LV/LA…

, g , g

Format? 1 or 2

g q

Qđiểm, đ.hướng của tổng quan g q )

chương(1 ĐVĐ/Tổng quan)

Nhóm theo

hủ đề

Nhóm các NC có

liên quan nhau

DỰA VÀO MỤC TIÊU NC

Nhóm theo tác

tin theo cách  nào?

một ai đó thành của mình

văn từ một nguồn duy nhất, không hề sửa đổi lại.

` 2 “ The Misinformer ”: cung cấp thông tin sai sự thật liên

quan đến các nguồn tham khảo khiến đọc giả không thể tìm

quan đến các nguồn tham khảo, khiến đọc giả không thể tìm thấy được nguồn chính xác.

` 3 “ The Too-Perfect Paraphrase ”: Người viết có dẫn nguồn nhưng lại “quên” dấu trích dẫn dù đoạn đó được sao chép

nhưng lại quên dấu trích dẫn dù đoạn đó được sao chép.

` 4 “ The Resourceful Citer ”: sử dụng việc trích dẫn đầy đủ tuy nhiên công trình này vẫn được xem là gần như là không hề có tính độc đáo Khó nhận ra hình thức này của đạo văn này

tính độc đáo Khó nhận ra hình thức này của đạo văn này.

` 5 “ The Perfect Crime ”: chỉ dẫn nguồn ở một vài nội dung

tham khảo cơ bản, tiếp tục sử dụng các nội dung khác của

cùng một nguồn này để viết bài nhưng không tiếp tục trích

cùng một nguồn này để viết bài nhưng không tiếp tục trích

dẫn Người đọc dễ bị "đánh lừa" bởi cách trích dẫn "nửa vời" của người viết.

Tránh đạo văn như thế nào?

` 1 Trích dẫn đầy đủ nguồn.

` 1 Trích dẫn đầy đủ nguồn.

` 2 Nếu sử dụng nội dung nguyên gốc, cần có dấu ngoặc kép hoặc tab xuống đoạn.

` 3 Diễn giải thành ngôn ngữ của mỉnh

` 3 Diễn giải thành ngôn ngữ của mỉnh.

Tỷ lệ HTL trong SVYKVN là 25.0%, trong đó HTL ở nam SV chiếm 43.7%.

Câu nam SV chiếm 43.7%.

1 HTL trong SVYK ở VN là khá phổ biến, nhất là SV nam.

The HIV prevalence rate among the general population

in Vietnam is 0.44% that has been disproportionately distributed among two main groups – IDUs and FSWs distributed among two main groups – IDUs and FSWs.

The HIV epidemic remains relatively concentrated in

Vi t th i f ti t l th 1% d f d

Vietnam as the infection rate was less than 1% and found largely in two core transmitter groups, namely IDUs and FSWs

Theo A và CS, nhân lực ngành YHDP Việt Nam đang thiếu về số lượng và hạn chế về chất lượng.

Ý

2 Trích dẫn nguồn tài liệu: Tùy theo tài liệu

Hệ thống Loại tài liệu Trong văn bản Danh mục tài liệu (List of References)

Hệ thống Loại tài liệu (in-text citation) g Danh mục tài liệu (List of References)

1.

Bộ

GDĐT

Tạp chí (Allen & CS, 2008) Matthews R.B., and Hunt L.A., 1994 A model

describing the growth of cassava Field Crops Research 36 (4): 69 84

Research 36 (4): 69-84.

Sách (Anh, 2005) Mai Đình Yên, Vũ Trung Trạng, Bùi Lai và Trần Mai

Thiêm, 1979 Ngư loại học Nhà xuất bản Đại học và Trung học Chuyên nghiệp, Hà nội, 300 ọ g ọ y g ệp, ộ ,trang

Báo cáo (A, 2011) Nguyễn Văn A, 2011 Thực trạng nhân lực YTDP ở

Việt Nam giai đoạn 2000 2010 Cục Y tế Dự

Việt Nam giai đoạn 2000-2010 Cục Y tế Dự phòng, Bộ Y tế

Trang web (Australian National

URL:ftp:/info.cern.ch/pub/www/doc/http-Hệ

thốn

g Loại tài liệu

Trong văn bản (in-text citation) Danh mục tài liệu (List of References)

2 APA Tạp chí (Allen, Robbins,

Casillas, & Oh, 2008)

Allen, J., Robbins, S., Casillas, A., & Oh, I (2008) Third-year college retention and transfer: Effects

of academic performance, motivation, and

social connectedness Research in Higher

social connectedness Research in Higher Education, 49(7), 647-664.

Sách (Anh, 2005) Anh, D N (2005) Internal Migration: Opportunities

and Challenges for the Renovations and Development in Vietnam Vietnam Asia-pacific

Economic Center (VAPEC): The World co o c Ce e ( C) e o dPublisher

Báo cáo (Vi t A th it f Vi t A th it f HIV/AIDS C t l (2004) A l

Báo cáo (Vietnam Authority of

HIV/AIDS Control, 2004)

Vietnam Authority of HIV/AIDS Control. (2004). Annual  Report on HIV Program in Vietnam Ministry of 

Health, Hanoi, Vietnam

Trang web (Australian National

University, 2003)

Australian National University. (2003). Vietnam: a Transition tiger? Poverty, Location and Internal Migration.   Retrieved 18 Jan 2009, from 

http://epress.anu.edu.au/vietnam/ch16.pdf

Hệ

thốn

g Loại tài liệu

Trong văn bản (in-text citation) Danh mục tài liệu (List of References)

3.Harva

rd Tạp chí (Allen et al., 2008) ALLEN, J., ROBBINS, S., CASILLAS, A & OH, I (2008) Third-year college retention and transfer:

Effects of academic performance, motivation,

and social connectedness Research in Higher

Education, 49, 647-664.

Sách (Anh, 2005) ANH, D N (2005) Internal Migration: Opportunities

and Challenges for the Renovations and and Challenges for the Renovations and Development in Vietnam, Vietnam Asia-pacific

Economic Center (VAPEC), The World Publisher

Báo cáo (Vi t A th it f VIETNAM AUTHORITY OF HIV/AIDS CONTROL

Báo cáo (Vietnam Authority of

HIV/AIDS Control, 2004)

VIETNAM AUTHORITY OF HIV/AIDS CONTROL (2004) Annual Report on HIV Program in

Vietnam Ministry of Health, Hanoi, Vietnam

Trang web (Australian National

University, 2003)

AUSTRALIAN NATIONAL UNIVERSITY (2003) Vietnam: a Transition tiger? Poverty, Location and Internal Migration (online) Available at:

http://epress.anu.edu.au/vietnam/ch16.pdfp p p

[Accessed 10 March 2012]

uver Tạp chí (1) 1 Allen J, Robbins S, Casillas A, Oh I Third-year

college retention and transfer: Effects of academic gperformance, motivation, and social connectedness Research in Higher Education 2008;49(7):647-64

Sách (2) 2 Anh DN Internal Migration: Opportunities and

Challenges for the Renovations and Development in Vietnam Vietnam Asia-pacific Economic Center (VAPEC): The World Publisher; 2005

Báo cáo (3) 3 Vietnam Authority of HIV/AIDS Control Annual

Report on HIV Program in Vietnam Ministry of

Report on HIV Program in Vietnam Ministry of Health, Hanoi, Vietnam; 2004

Trang web (4) 4 Australian National University Vietnam: a Transition

tiger? Poverty, Location and Internal Migration 2003 [updated 2003; cited 18 Jan 2009]; Available from:

http://epress.anu.edu.au/vietnam/ch16.pdf

Hệ

thốn

g Loại tài liệu

Trong văn bản (in-text citation) Danh mục tài liệu (List of References)

5.Numb

er Tạp chí [1] 1 Allen, J., et al., Third-year college retention and

transfer: Effects of academic performance, motivation, and social connectedness Research in

Hi h Ed ti 2008 49(7) 647 664

Higher Education, 2008 49(7): p 647-664.

Sách 2 Anh D N Internal Migration: Opportunities and

Sách [2] 2 Anh, D.N., Internal Migration: Opportunities and

Challenges for the Renovations and Development in Vietnam 2005, Vietnam Asia-pacific Economic

Center (VAPEC): The World Publisher

Báo cáo [3] 3 Vietnam Administration of HIV/AIDS Control, Annual

Report on HIV Program in Vietnam 2004: Ministry of

Health, Hanoi, Vietnam., ,

Trang web [4] 4 Australian National University Vietnam: a Transition

tiger? Poverty Location and Internal Migration 2003 tiger? Poverty, Location and Internal Migration 2003

[cited 18 Jan 2009]; Available from:

http://epress.anu.edu.au/vietnam/ch16.pdf

1. Central Queensland University Library (2000),  What is a literature review , 

Available at:  http://www.library.cqu.edu.au/tutorials/litreviewpages/what.htm (6 July 2012).

ấ

2. Dự án Việt Nam – Hà Lan và Đơn vị Đào tạo và Tư vấn Nghiên cứu Khoa học 

(2009),  Gói đào tạo phương pháp xây dựng đề cương nghiên cứu khoa học y  học .

3 Hay I Bochner & Dungey C (2002) Making the Grade: A Guide to Successful

8 Thư viện Trung tâm Đại học Quốc gia‐Hồ Chí Minh (2011) Trích dẫn tài liệu

8. Thư viện Trung tâm Đại học Quốc gia‐Hồ Chí Minh (2011),  Trích dẫn tài liệu 

tham khảo theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo .

Thank you! y Questions & Answers

` Presenting results and "summary of findings" tables

` Presenting results and  summary of findings  tables 

` Interpreting results and drawing conclusions

1 Formulate review questions

2 Define inclusion and exclusion criteria

6 Extract Data

• Design and pilot data extraction form

• Consider data extraction by more than one extractor

• Consider blinding of extractors to authors

3 Locate studies – Develop search strategy considering the

following sources

• Consider blinding of extractors to authors, institutions, and journals

7 Analyze and present results

• Tabulate results from individuals studies

• Examine plots

following sources

• The Campbell Sociological, Psychological, Educational,

and Criminological Trials Register (C2-SPECTR),

• Electronic databases and trials registers not covered by

C2-SPECTR

• Examine plots

• Explore possible sources of heterogeneity

• Consider meta-analysis of all trials or subgroups of trials

• Perform sensitivity analyses examine funnel plots

SPECTR

• Checking reference lists

• Hand searching of key journals

• Personal communication with experts in the field

4 Select studies

• Perform sensitivity analyses, examine funnel plots

• Make list of excluded studies available to interested readers

• Examine process/implementation of interventions

8 Interpret results

4 Select studies

• Have eligibility checked by more than one observer

• Develop strategy to resolve disagreements

• Keep log of excluded studies, with reasons for exclusions

5 Assess study quality

5 Assess study quality

• Consider assessment by more than one observer

• Use simple checklists rather than quality scales

• Handling of attrition

• Consider blinding assessors to authors institutions and

• Consider applicability

• Consider statistical power

• Consider economic implications

• Consider implications for future research

• Consider blinding assessors to authors institutions and

journals

• Assess randomization and power