BÀI GI NG Ả
V K THU T Ẽ Ỹ Ậ
Thoát
Trang 2Ch ươ ng 12: B n v l p ả ẽ ắ
I. KHÁI NI M V B N V L P Ệ Ề Ả Ẽ Ắ
II. N I DUNG C A B N V L P Ộ Ủ Ả Ẽ Ắ
III. H ƯỚ NG D N HOÀN THÀNH B N V L P Ẫ Ả Ẽ Ắ
IV. L P B N V L P THEO M U Ậ Ả Ẽ Ắ Ẫ
V. Đ C B N V L P, V TÁCH CHI TI T Ọ Ả Ẽ Ắ Ẽ Ế
Trang 3B n v l p là b n v đ ả ẽ ắ ả ẽ ựơ ậ c l p ra trong giai đo n l p d án k thu t, thi t ạ ậ ự ỹ ậ ế
k s b , trên đó di n t d y đ hình d ng và yêu c u công ngh khi l p ráp ế ơ ộ ễ ả ầ ủ ạ ầ ệ ắ
c a m t s n ph m hoàn ch nh ho c c a m t ph n c u thành ghép c a s n ủ ộ ả ẩ ỉ ặ ủ ộ ầ ấ ủ ả
ph m. b n v l p và b ng kê là tài li u quan tr ng dùng đ l p, ki m tra ẩ ả ẽ ắ ả ệ ọ ể ắ ể
đ n v l p và đ v tách chi ti t ơ ị ắ ể ẽ ế
II. N I DUNG B N V L PỘ Ả Ẽ Ắ
1. Hình bi u di n đ n v l p:ể ễ ơ ị ắ Bi u di n v trí và liên k t gi a các ể ễ ị ế ữ chi ti t v i nhau. Cho phép ch d n nguyên lý làm vi c c a s n ph m ế ớ ỉ ẫ ệ ủ ả ẩ
và s tác đ ng qua l i gi a các ph n c u thành.ự ộ ạ ữ ầ ấ
2. Kích thước: Các kích thướ ầc c n cho vi c l p ráp và ki m tra, bao ệ ắ ể
g m: kích thồ ước quy cách, l p ráp, đ t máy, khuôn kh ắ ặ ổ
3. Yêu c u k thu t:ầ ỹ ậ Bao g m nh ng ch d n v đ c tính l p ghép, ồ ữ ỉ ẫ ề ặ ắ
phương pháp l p ghép, nh ng thông s c b n th hi n c u t o và ắ ữ ố ơ ả ể ệ ấ ạ
cách làm vi c c a b ph n l p, đi u ki n nghi m thu và quy t c s ệ ủ ộ ậ ắ ề ệ ệ ắ ử
d ng…ụ
4. B ng kêả : Là tài li u k thu t quan tr ng c a b ph n l p kèm theo ệ ỹ ậ ọ ủ ộ ậ ắ
b n v l p đ b sung cho các hình bi u di n. B ng kê bao g m ký ả ẽ ắ ể ổ ể ễ ả ồ
hi u và tên g i các chi ti t; s lệ ọ ế ố ượng và v t li u c a chi ti t, nh ng ậ ệ ủ ế ữ
ch d n khác c a chi ti tỉ ẫ ủ ế
5. Khung tên: Bao g m tên g i c a b ph n l p, ký hi u b n v , t ồ ọ ủ ộ ậ ắ ệ ả ẽ ỷ
l , h tên và ch c trách c a nh ng ngệ ọ ứ ủ ữ ười có trách nhi m đ i v i b n ệ ố ớ ả
v ẽ
Trang 4B n v l p van ả ẽ ắ
Trang 51. Các hình bi u di nể ễ
Hình bi u di n trên b n v l p ph i th hi n để ễ ả ẽ ắ ả ể ệ ược đ y đ , hình d ng, ầ ủ ạ
c u t o m i chi ti t thu c s n ph m l p nh ng v i s lấ ạ ọ ế ộ ả ẩ ắ ư ớ ố ượng và n i dung ộ
hình h p lý. ợ
Trên hình bi u di n nào đó không nh t thi t ph i v t m m i ph n t , ể ễ ấ ế ả ẽ ỷ ỷ ọ ầ ử
m i chi ti t cho phép tháo tay v n, n p, lá ch n, vách ngăn… đ nhìn rõ ọ ế ặ ắ ắ ể
nh ng ph n t phía sau chúng kèm theo ghi chú nh “N p không v ”.ữ ầ ử ở ư ắ ẽ
Trên m t vài hình bi u di n có th v không đ y đ v i gi i ộ ể ễ ể ẽ ầ ủ ớ ớ
h n là nét lạ ượn sóng. Cho phép v riêng ra chi ti t ch a th ẽ ế ư ể
hi n đệ ược kèm ghi chú A B B
Chi ti t 1 Chi ti t 1, 2ế ế
N u có m t s ph n t ho c chi ti t gi ng nhau cho phép v t m m t ế ộ ố ầ ử ặ ế ố ẽ ỷ ỉ ộ
cái, còn nh ng cái khác đ nh v b ng đữ ị ị ằ ường tr c, đụ ường tâm.
B ph n máy độ ậ ược bi u di n v trí làm vi c. Hai b m t ti p xúc nhau ể ễ ở ị ệ ề ặ ế
v b ng nét li n đ m. N u gi a hai b m t có khe h c n nh n m nh có ẽ ằ ề ậ ế ữ ề ặ ở ầ ấ ạ
th v hai nét li n đ m cách xa nhau h n th c t m t chút.ể ẽ ề ậ ơ ự ế ộ
Trang 6III. HƯỚNG D N HOÀN THÀNH B N V L PẪ Ả Ẽ Ắ
Kích th ướ c quy cách: Th hi n đ c tính c b n c a b ph n ể ệ ặ ơ ả ủ ộ ậ
l p.ắ
Kích th ướ ắ c l p ráp: Thường kèm theo ki u l p hay gi i h n ể ắ ớ ạ
sai l ch, xác đ nh v trí tệ ị ị ương đ i gi a các chi ti t. Kích thố ữ ế ước
l p ráp thắ ường kèm theo ký hi u dung sai. ệ Ví d : ụ 45 H7/g6
Kích th ướ ắ c l p đ t: ặ Là kích thước th hi n quan h gi a các ể ệ ệ ữ
b ph n l p này v i b ph n khác, thộ ậ ắ ớ ộ ậ ường là kích thướ ủc c a các m t bích, b máy…ặ ệ
Kích th ướ c khuôn kh : ổ Là kích thước ba chi u c a b ph n ề ủ ộ ậ
l p, nó xác đ nh đ l n c a b ph n l p dùng cho vi c xác ắ ị ộ ớ ủ ộ ậ ắ ệ
đ nh th tích đóng bao, v n chuy n, thi t k xị ể ậ ể ế ế ưởng
2. Kích thước ghi trên b n v l pả ẽ ắ
Trang 7 Ch s ghi trên b n v vi t ữ ố ả ẽ ế
kh l n h n ch s kích ổ ớ ơ ữ ố
thước. Các con s th t ghi ố ứ ự
theo chi u kim đ ng h hay ề ồ ồ
ngượ ạc l i
3. Đánh s v trí các chi ti tố ị ế
M i chi ti t c a s n ph m ỗ ế ủ ả ẩ
đ u đề ược đánh s v trí m t ố ị ộ
l nầ Trường h p cá bi t ợ ệ mu n ố
ghi l p l i ph i dùng s v trí ặ ạ ả ố ị
cũ đ t trên giá kép.ặ
0 2
a)
0 3
b)
04 05 06
c)
S v trí vi t trên giá n m ngang b ng nét li n đ mố ị ế ằ ằ ề ậ . Giá (v ẽ
b ng nét li n m nh) ằ ề ả được n i v i đố ớ ường gióng ch vào chi ỉ
ti t. Cu i đế ố ường gióng v b ng m t ch m đ m.ẽ ằ ộ ấ ậ
Các giá đ t bên ngoài đặ ường bao c a hình bi u di n và s p ủ ể ễ ắ
đ t thành c t th ng đ ng hay n m ngang, không đ t so le ặ ộ ẳ ứ ằ ặ
nhau. Các giá không được c t nhau, không song v i đắ ớ ường
g ch g ch m t c t, không v c t qua nhi u chi ti t khác, ạ ạ ặ ắ ẽ ắ ề ế
không c t đắ ường kích thước. Khi c n đầ ường gióng có th ể
v g y khúc m t l n ẽ ẫ ộ ầ
Cho phép dùng m t độ ường gióng chung đ đánh s cho vài ể ố
chi ti t có cùng ch c năng m t v trí nh t đ nh ế ứ ở ộ ị ấ ị
Trang 8III. H ƯỚ NG D N HOÀN THÀNH B N V L P Ẫ Ả Ẽ Ắ
Đ ượ ậ c l p theo TCVN 3824 83 B ng kê chi ti t k sát ả ế ề
phía trên khung tên và có th đ t ti p theo k bên trái ể ặ ế ề
khung tên, th t t d ứ ự ừ ướ i lên trên.
Theo m u trong TCVN 2831 83 ẫ
Ngoài ra kèm theo b n v l p còn có ả ẽ ắ B n thuy t minh ả ế cho s n ph m, trong đó gi i thi u v tính năng, cách ả ẩ ớ ệ ề
v n hành c a s n ph m ậ ủ ả ẩ
4. B ng kê chi ti t ả ế
5. Khung tên
Trang 91. Phân tích v t l pậ ắ
K t h p vi c tháo l p v i nghiên c u nh ng tài li u k thu t có ế ợ ệ ắ ớ ứ ữ ệ ỹ ậ
liên quan đ hi u rõ k t c u, nguyên lý làm vi c, công d ng ể ể ế ấ ệ ụ
c a v t l p.ủ ậ ắ
Là l p b n v t v t l p, g m hai n i dung chính:ậ ả ẽ ừ ậ ắ ồ ộ
B n v phác chi ti tả ẽ ế
V b n v l pẽ ả ẽ ắ
Trình t th c hi n theo các bự ự ệ ước sau:
2. V s đẽ ơ ồ
Đ i v i v t l p đ n gi n có th không c nố ớ ậ ắ ơ ả ể ầ
3. V phác chi ti tẽ ế
C n v phác t t c các chi ti t c a v t l p (tr chi ti t tiêu ầ ẽ ấ ả ế ủ ậ ắ ừ ế
chu n). Các chi ti t tiêu chu n ph i đ i chi u v i b ng tiêu ẩ ế ẩ ả ố ế ớ ả
chu n đ xác đ nh quy cách và kích thẩ ể ị ướ ủc c a chúng
4. V b n v l pẽ ả ẽ ắ
Qua các bước trên ch nh lý l i s li u và b n v phác đ l p b n ỉ ạ ố ệ ả ẽ ể ậ ả
v l p.ẽ ắ
Trang 10V. Đ C B N V L P, V TÁCH CHI TI TỌ Ả Ẽ Ắ Ẽ Ế
1. Đ c b n v l p ọ ả ẽ ắ
Đ c b n v l p là qua b n v l p hi u đọ ả ẽ ắ ả ẽ ắ ể ược k t c u c a đ n ế ấ ủ ơ
v l p, hình dung đị ắ ược hình d ng m i chi ti t, quan h l p ạ ỗ ế ệ ắ
ghép gi a chúng, t đó hi u đữ ừ ể ược nguyên lý làm vi c, công ệ
d ng c a đ n v l p. ụ ủ ơ ị ắ
Trình t đ c nh sau:ự ọ ư
Tìm hi u chung: ể Trước h t đ c n i dung khung tên, ph n ế ọ ộ ầ
thuy t minh và các yêu c u k thu t đ có khái ni m v đ n v ế ầ ỹ ậ ể ệ ề ơ ị
l p, v nguyên lý làm vi c, công d ng c a đ n v l p.ắ ề ệ ụ ủ ơ ị ắ
Phân tích hình bi u di n: ể ễ Qua phân tích c n hi u rõ hình ầ ể
d ng, k t c u c a đ n v l p.ạ ế ấ ủ ơ ị ắ
Phân tích chi ti t: ế L n lầ ượt phân tích t ng chi ti t máy qua đó ừ ế
hi u rõ k t c u, công d ng, quan h l p ráp gi a các chi ti t ể ế ấ ụ ệ ắ ữ ế
T ng h p: ổ ợ Qua các bước phân tích trên, cu i cùng t ng h p ố ổ ợ
đ hi u toàn b đ n v l p.ể ể ộ ơ ị ắ