Nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng Đảng về đạo đức và yêu cầu đặt ra trong giai đoạn hiện nay, trách nhiệm của bản thân đồng chí

"Nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng Đảng về đạo đức và yêu cầu đặt ra trong giai đoạn hiện nay, trách nhiệm của bản thân đồng chí là: - Phải có đạo đức cao, luôn luôn tuân thủ nghiêm ngặt những quy định của Đảng; - Phải luôn luôn làm theo những gì Đảng quy định; - Phải luôn luôn làm theo những gì Đảng yêu cầu; - Phải luôn luôn làm theo những gì Đảng quy định và yêu cầu; - Phải luôn luôn làm theo những gì Đảng quy định và yêu cầu về đạo đức; - Phải luôn luôn làm theo những gì Đảng quy định và yêu cầu về đạo đức - Phải hiểu rõ tư tưởng Hồ Chí Minh và áp dụng nó trong thực tiễn: Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống giáo dục, chính trị và xã hội được xây dựng trên nền tảng của Đảng Cộng sản Việt Nam. Nó bao gồm các nguyên tắc cơ bản như: tôn trọng quyền lợi của công dân, tôn trọng quyền lực của nhân dân, tôn trọng quyền lực của nhân dân, tôn trọng quyền lực của nhân dân, tôn trọng quyền lực của nhân dân, tôn trọng quyền lực của nhân dân, tôn trọng quyền lực của nhân dân, tôn trọng quyền lực của nhân dân, tôn trọng quyền lực của nhân dân, tôn

Chủ đề:

NỘI DUNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ XÂY DỰNG ĐẢNG

VỀ TƯ TƯỞNG VÀ YÊU CẦU ĐẶT RA TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY,

TRÁCH NHIỆM CỦA BẢN THÂN

BÀI LÀM

MỞ ĐẦU

Chủ tịch Hồ Chí Minh là vị lãnh tụ thiên tài, nhà tư tưởng lỗi lạc của Đảng và dân tộc Việt Nam Người đã tiếp thu, vận dụng và phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin, truyền bá bằng phương pháp sáng tạo vào phong trào công nhân và phong trào dân tộc, khởi xướng quá trình đổi mới trên lĩnh vực tư tưởng ở Việt Nam

Là người sáng lập, giáo dục và rèn luyện Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm đến công tác xây dựng Đảng về tư tưởng Người chỉ rõ, công tác tư tưởng là hoạt động xây dựng Đảng về trí tuệ, tư tưởng - chính trị, góp phần bảo đảm cho Đảng luôn là đội tiên phong của giai cấp công nhân Việt Nam, đủ năng lực lãnh đạo chính trị đối với toàn xã hội Người chỉ ra: “Công tác lãnh đạo tư tưởng là quan trọng nhất Trong Đảng và ngoài Đảng có nhận rõ tình hình mới, hiểu rõ nhiệm vụ mới, thì tư tưởng mới thống nhất, tư tưởng thống nhất thì hành động mới thống nhất Nếu trong Đảng và ngoài Đảng từ trên xuống dưới, từ trong đến ngoài đều tư tưởng thống nhất và hành động thống nhất thì nhiệm vụ tuy nặng nề, công việc tuy khó khăn phức tạp, ta cũng nhất định thắng lợi”; đồng thời khẳng định: “Giáo dục tư tưởng và lãnh đạo tư tưởng là việc quan trọng

nhất của Đảng, phải kiên quyết chống cái thói xem nhẹ tư tưởng” Người cũng lưu ý rằng,

phải hiểu tư tưởng của mỗi cán bộ, đảng viên để giúp đỡ trong công tác, vì tư tưởng thông suốt thì làm việc tốt, tư tưởng “nhùng nhằng” thì không làm được việc

Những quan điểm, lời dạy của Bác về công tác tư tưởng trong xây dựng Đảng đến nay vẫn còn nguyên giá trị, cần tiếp tục được Đảng ta vận dụng sáng tạo trong tình hình mới Với ý nghĩa và tầm quan trọng của công tác tư tưởng trong xây dựng Đảng và mong muốn tìm hiểu rõ hơn về công tác xây dựng Đảng về tư tưởng theo tư tưởng Hồ Chí

Minh, bản thân chọn chuyên đề Nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng đảng về

tư tưởng, yêu cầu đặt ra trong giai đoạn hiện nay và trách nhiệm của bản thân để làm

bài thu hoạch cho môn Tư tưởng Hồ Chí Minh

NỘI DUNG

I NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TƯ TƯỞNG, CÔNG TÁC TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH

1 Khái niệm tư tưởng

Tư tưởng là một bộ phận của ý thức xã hội, phản ảnh tồn tại xã hội; là sự phản ánh của hiện thực khách quan, được hình thành bởi ý nghĩ, suy nghĩ và chỉ đạo hành động của con người

2 Công tác tư tưởng của Đảng

2.1 Khái niệm công tác tư tưởng của Đảng

Công tác tư tưởng của Đảng là hoạt động đặc biệt quan trọng trong việc xác lập, phát triển, truyền bá hệ tư tưởng; đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước, nhằm tạo sự thống nhất tư tưởng trong Đảng, sự đồng thuận xã hội;

cổ vũ, động viên tinh thần sáng tạo cách mạng của nhân dân; đấu tranh chống các thế lực thù địch trên mặt trận tư tưởng, góp phần xây dựng nền văn hóa và con người mới xã hội chủ nghĩa; quảng bá hình ảnh tươi đẹp của đất nước, con người Việt Nam ra cộng đồng quốc tế

2.2 Các bộ phận cấu thành công tác tư tưởng của Đảng

Công tác tư tưởng của Đảng gồm 3 bộ phận chủ yếu: công tác lý luận; công tác tuyên truyền và cổ động; công tác văn hóa - văn nghệ Mỗi bộ phận của công tác tư tưởng

có vị trí và vai trò riêng, nhưng các bộ phận có quan hệ mật thiết với nhau

2.3 Vai trò công tác tư tưởng của Đảng

Vai trò công tác tư tưởng thể hiện qua các phương diện chủ yếu sau:

Một là, xác lập, truyền bá và phát triển hệ tư tưởng của Đảng; góp phần xây dựng,

hoàn thiện và quán triệt đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước; góp phần xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa, nâng cao kiến thức, trinh độ trí tuệ, bồi dương ý chí, tình cảm, lối sống tốt đẹp cho con người Việt Nam

Hai là, công tác tư tưởng là một phương thức thục hiện sự đồng thuận và dân chủ

xã hội chủ nghĩa; là vũ khí sắc bén tấn công lại sự phá hoại của các thế lực thù địch trên trận địa tư tưởng, lý luận và văn hóa

Ba là, công tác tư tưởng góp phần trực tiếp vào việc nâng cao năng lực lãnh đạo

và sức chiên đấu của Đảng, giáo dục, rèn luyện đội ngũ cán bộ, đảng viên của Đảng và là phương thức quan trọng để thiết lập và tăng cường mối quan hệ mật thiết giữa Đảng và nhân dân

2.4 Nội dung, hình thức công tác tư tưởng của Đảng

2.4.1 Nội dung

Công tác tư tưởng của Đảng có hai lĩnh vực: công tác tư tưởng trong nội bộ đảng

và công tác tư tưởng đối với toàn xã hội Trong từng lĩnh vực, công tác tư tưởng có những nét đặc thù riêng Tuy nhiên, nhìn chung, công tác tư tưởng của Đảng có các nội dung chủ yếu sau đây:

Một là, tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận để phát triển lý luận.

Hai là, truyền bá lý luận, nâng cao kiến thức chính trị, xây dựng phương pháp tư

duy khoa học

Ba là, giáo dục lý luận chính trị, giáo dục truyền thống cách mạng, tuyên truyền và

cổ động thực hiện các nhiệm vụ chính trị

Bốn là, giáo dục, rèn luyện phẩm chất chính trị và đạo đức cách mạng.

Năm là, đấu tranh tư tưởng, chủ động tiến công, triển khai có hiệu quả cuộc đấu

tranh trên mặt trận tư tưởng, lý luận, làm thất bại chiến lược “diễn biến hòa bình”, âm mưu bạo loạn, lật đổ của các thế lực thù địch

Sáu là, dự báo xu hướng phát triển của tình hình, diễn biến tư tưởng và các vấn đề

lý luận, chính trị sẽ nảy sinh để chủ động giải quyết

Ngoài các nội dung cơ bản trên, công tác tư tưởng còn có các nội dung khác, như giáo dục thẩm mỹ, nắm bắt tình hình tư tưởng, dư luận xã hội và định hướng tư tưởng, dư luận xã hội qua các hoạt động trong lĩnh vực khoa giáo

2.4.2 Hình thức

Công tác tư tưởng của Đảng ta gồm 3 bộ phận chủ yếu: công tác lý luận, công tác tuyên truyền, cổ động và công tác văn hóa - văn nghệ Tương ứng với mỗi bộ phận nói trên có nhiều hình thức hoạt động đặc thù, phù hợp với tính chất hoạt động của bộ phận công tác đó

Trước hết, đó là các hoạt động tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận thông qua

các chương trình, đề tài khoa học, hoạt động của các trung tâm nghiên cứu khoa học, các viện nghiên cứu và cơ sở đào tạo; tiến hành các hội thảo khoa học, các báo cáo chuyên đề

và hội thảo khoa học

Hai là, hoạt động giáo dục lý luận chính trị trong hệ thống các trường, trung tâm

bồi dưỡng lý luận chính trị (của Trung ương, tỉnh, thành phố, quận, huyện), các trường đại học, cao đẳng và hệ thống giáo dục phổ thông

Ba là, thông qua hệ thống truyền thông đại chúng như báo chí, phát thanh, truyền

hỉnh và các thiết chế, ấn phẩm khác

Bốn là, giáo dục chính trị tư tưởng thông qua sinh hoạt và hoạt động của các tổ

chức đảng (cấp ủy các cấp, chi bộ), các tổ chức chính trị-xã hội, các tổ chức xã hội, nghề nghiệp, các câu lạc bộ

Năm là, thông qua các hoạt động văn hóa, văn nghệ, hoạt động biểu diễn nghệ

thuật, điện ảnh, các hoạt động văn hóa, văn nghệ quần chúng mà giáo dục nâng cao nhận thức, bồi dưỡng tình cảm, đạo đức, lối sống lành mạnh cho các tầng lớp nhân dân

Sáu là, thông qua hoạt động tuyên truyền, giáo dục của cán bộ, đảng viên và hành

động gương mẫu của họ trong công tác và lối sống

2.5 Nguyên tắc công tác tư tưởng của Đảng

2.5.1 Tính đảng

Đây là nguyên tắc cơ bản, giữ vai trò nền tảng của công tác tư tưởng Nguyên tắc này đòi hỏi công tác tư tưởng phải lấy chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, quan điểm của Đảng làm cơ sở khoa học và căn cứ lý luận để xác định nội dung, hình thức, phương pháp tiến hành công tác tư tưởng Phải đứng trên lập trường, quan điểm của giai cấp công nhân để phân tích, xem xét, đánh giá mọi sự kiện chính trị,

kinh tế - xã hội trong nước và quốc tế.

2.5.2 Tính khoa học

Nguyên tắc này được quy định bởi tính phức tạp, đa dạng của đối tượng công tác

tư tưởng, quy luật vận động của nhận thức, tư tưởng và sự phát triển không ngừng của nhiệm vụ cách mạng và tình hình xã hội nói chung Nguyên tắc tính khoa học của công tác tư tưởng đòi hỏi các chủ thể tiến hành công tác tư tưởng phải lấy chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tâng tư tưởng trong việc xác định nội dung, phương thức tiến hành; phải xuất phát từ thực tế khách quan để phân tích, xem xét đánh giá, mọi hiện tượng tinh thần, tư tưởng trong xã hội, tuyệt đối không chủ quan, duy ý chí

2.5.3 Tính thống nhất giữa lý luận với thực tiễn

Nguyên tắc này đòi hỏi phải chăm lo nghiên cứu thực tiễn, tổng kết kinh nghiệm, khái quát lý luận và trên cơ sở lý luận được rút ra từ thực tiễn để trở lại chỉ đạo thực tiễn,

cứ như vậy làm cho công tác lý luận phát triển

Mỗi nguyên tắc nêu trên có yêu cầu riêng, nhưng nội dung thống nhất, gắn bó và tạo điều kiện cho nhau Quá trình tiến hành công tác tư tưởng cần vận dụng thống nhất và linh hoạt tất cả các nguyên tắc để đạt hiệu quả cao nhất

3 Khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh

Tư tưởng Hồ Chí Minh hình thành, phát triển gắn liền với quá trình lịch sử cách mạng Việt Nam và thế giới trong thế kỷ XX Nhận thức của Đảng Cộng sản Việt Nam về khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh cũng từng bước hoàn thiện trong tiến trình lãnh đạo cách mạng

Nhận thức về giá trị to lớn của tư tưởng Hồ Chí Minh đối với tiến trình cách mạng Việt Nam, đặc biệt là trong tiến trình đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa, tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VII của Đảng (năm 1991), lần đầu tiên Đảng

ta nêu lên khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh và khẳng định lấy chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tâng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động của Đảng Khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh được Đảng xác định: “Tư tưởng Hồ Chí Minh chính là kết quả sự vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin trong điều kiện cụ thể của nước ta và trong thực tế tư tưởng Hồ Chí Minh đã trở thành một tài sản tinh thần quý báu của Đảng

và của cả dân tộc”

Đến năm 2011, trước những yêu cầu, nhiệm vụ mới, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng đã xác định khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh một cách khái quát như sau: “Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, kết quả của sự vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; là tài sản tinh thần vô cùng to lớn và quý giá của Đảng và dân tộc ta, mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng của nhân dân ta giành thắng lợi”

II NỘI DUNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ XÂY DỰNG ĐẢNG VỀ TƯ TƯỞNG VÀ YÊU CẦU ĐẶT RA TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY

1 Tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam cầm quyền 1.1 Bản chất của Đảng Cộng sản Việt Nam

Quán triệt quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin về bản chất giai cấp của đảng cộng

sản, Hồ Chí Minh xác định Đảng Cộng sản Việt Nam là đội tiên phong của giai cấp công nhân Việt Nam, mang bản chất của giai cấp công nhân Trong Sách lược vắn tắt của Đảng do Người soạn thảo và được Hội nghị thành lập Đảng (năm 1930) thông qua đã nêu rõ: “Đảng là đội tiên phong của vô sản giai cấp” Tuy nhiên, xuất phát từ thực tiễn cách mạng Việt Nam, nhất là sau khi Đảng trở thành đảng cầm quyền, Hồ Chí Minh đã đưa ra quan điểm mới, theo hướng nhìn nhận biện chứng về mối quan hệ giữa vấn đề dân tộc và giai cấp Theo đó, mặc dù Người đánh giá cao vai trò của giai cấp công nhân với tư cách

là giai cấp lãnh đạo cách mạng, nhưng đồng thời cũng nhận rõ sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, mà giai cấp công nhân chỉ là một bộ phận trong đó Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ II của Đảng (năm 1951), Hồ Chí Minh đã nêu trong Báo cáo chính trị: “Trong giai đoạn này, quyền lợi của giai cấp công nhân và nhân dân lao động và của dân tộc là một Chính vì Đảng Lao động Việt Nam là Đảng của giai cấp công nhân và nhân dân lao động, cho nên nó phải là Đảng của dân tộc Việt Nam” Trong tác phẩm Thường thức chính trị (năm 1953), Hồ Chí Minh tiếp tục khẳng định: “Đảng là đảng của giai cấp lao động, mà cũng là đảng của toàn dân” Nói chuyện tại Trường Cán bộ Công đoàn (năm 1957), Người cũng chỉ ra rằng: “Đảng là đội tiên phong của giai cấp công nhân, đồng thời cũng là đội tiên phong của dân tộc”

Cách tiếp cận về Đảng của Hồ Chí Minh không làm mất bản chất giai cấp công nhân của Đảng, mà còn bổ sung vào lý luận của chủ nghĩa Mác-Lênin về bản chất giai cấp của đảng cộng sản, nhất là một đảng cộng sản ra đời ở một nước thuộc địa, phong kiến, trình độ kinh tế - xã hội kém phát triển; giai cấp công nhân ra đời muộn Trong điều kiện thực tiễn Việt Nam, đảng viên của Đảng không chỉ xuất thân từ giai cấp công nhân,

mà còn từ các giai cấp, tầng lớp khác (nông dân, trí thức tiểu tư sản w) Vì vậy, Đảng Cộng sản Việt Nam là Đảng của giai cấp công nhân, đồng thời là Đảng của nhân dân lao động và của dân tộc Việt Nam Với tư cách là người đại diện cho quyền lợi của dân tộc, tiêu biểu cho trí tuệ của nhân dân, Đảng phải không ngừng nâng cao trình độ, năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu; phải luôn tăng cường công tác xây dựng và chỉnh đốn Đảng,

để xứng đáng là Đảng “đạo đức, văn minh”; mỗi cán bộ, đảng viên phải ra sức rèn luyện,

tu dưỡng đạo đức để xứng đáng vừa là người lãnh đạo, vừa là người đầy tớ thật trung thành của nhân dân

1.2 Tầm quan trọng của công tác xây dựng Đảng Cộng sản cầm quyền trong sạch, vững mạnh

Trong tác phẩm Đường cách mệnh (năm 1927), Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: “Cách

mạng trước hết phải có Đảng cách mệnh”; “Đảng có vững cách mệnh mới thành công, cũng như người cầm lái có vững thuyền mới chạy” Để chuẩn bị cho sự ra đời của “đảng cách mệnh” - Đảng Cộng sản ở Việt Nam, Hồ Chí Minh đã tích cực chuẩn bị về tư tưởng chính trị, tổ chức, đạo đức và cán bộ

Khi Đảng Cộng sản Việt Nam từ vai trò là Đảng lãnh đạo trở thành đảng cầm quyền, Hồ Chí Minh nhiều lần khẳng định vai trò hết sức quan trọng của công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng: “Là một Đảng lãnh đạọ, Đảng ta cần phải mạnh mẽ, trong sạch, kiểu mẫu”; “Đối với vận mệnh của nước nhà và dân tộc, Đảng có trách nhiệm vô cùng to lớn Cho nên xây dựng Đảng là một nhiệm vụ cực kỳ quan trọng của nhân dân ta” Đặc biệt, Hồ Chí Minh cho rằng: “Đảng ta là đạo đức, là văn minh” Muốn xứng, đáng với danh hiệu cao quý đó, Đảng phải không ngừng được xây dựng, chỉnh đốn để thực sự là người lãnh đạo cách mạng, là “hiện thân của trí tuệ, danh dự và lương tâm của dân tộc” Đồng thời, theo nguyên tắc, phương pháp xây phải luôn đi cùng với chống, lấy xây để

chống, Hồ Chí Minh chỉ ra rằng, Đảng có vững mạnh mới phòng chống được một cách hiệu quả những nguy cơ suy thoái của đảng cầm quyền

2 Nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng đảng về tư tưởng

Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam được chủ tịch Hồ Chí Minh đề cập đến rất toàn diện, sâu sắc, nếu được toàn Đảng, toàn dân, đặc biệt là cán bộ, đảng viên nghiên cứu và học tập sẽ góp phần quan trọng để toàn Đảng trở thành một khối thống nhất về lý luận và tư tưởng, làm cơ sở cho sự thống nhất trong hành động, đủ sức lái con thuyền cách mạng Việt Nam đi tới thắng lợi cuối cùng Trong đó, công tác tư tưởng là một bộ phận cốt lõi của công tác xây dựng Đảng, có vai trò hết sức quan trọng trong việc tạo ra sự thống nhất về tư tưởng, ý chí và hành động trong toàn Đảng, toàn dân

và toàn quân Nhận thức được tầm quan trọng đó, Người rất chú trọng đến công tác tư tưởng, coi đây là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên nhằm truyền bá, phổ biến hệ tư tưởng cách mạng trong xã hội, khơi dậy tinh thần yêu nước, thúc đẩy các tầng lớp nhân dân hành động tích cực và sáng tạo để thực hiện thắng lợi đường lối, chủ trương

Trong tác phẩm Thường thức chính trị, Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ rõ: “Xây dựng

Đảng, có ba mặt: tư tường, chính trị và tổ chức” Trong xây dựng Đảng về tư tưởng, Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ ra rằng: Đảng phải lấy chủ nghĩa Mác-Lênin làm nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động Quan điểm của Người được thể hiện rõ trong tác phẩm

Đường cách mệnh, khi Người dẫn lại luận điểm của V.I.Lênin: “Không có lý luận cách

mệnh, thì không có cách mệnh vận động Chỉ có theo lý luận cách mệnh tiền phong, đảng cách mệnh mới làm nổi trách nhiệm cách mệnh tiền phong”; “Đảng muốn vững thì phải có chủ nghĩa làm cốt, trong đảng ai cũng phải hiểu, ai cũng phải theo chủ nghĩa ấy Đảng mà không có chủ nghĩa cũng như người không có trí khôn, tàu không có bàn chỉ nam” Xuất phát từ quan điểm Đảng phải có chủ nghĩa làm cốt, trên cơ sở nghiên cứu lý luận, khảo sát thực tiễn các cuộc cách mạng trên thế giới, Hồ Chí Minh đã khẳng định:

“Bây giờ học thuyết nhiều, chủ nghĩa nhiều, nhưng chủ nghĩa chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mệnh nhất là chủ nghĩa Lênin”

Hồ Chí Minh đề cao giá trị của chủ nghĩa Mác-Lênin là phương pháp làm việc biện chứng (phép biện chứng) Người cho rằng, học chủ nghĩa Mác-Lênin không phải là

để lòe thiên hạ, mà để ứng dụng vào thực tiễn và khi vận dụng phải sáng tạo, phù hợp với thực tiễn, tránh rập khuôn, giáo điều: “Chủ nghĩa Mác-Lênin là kim chỉ nam cho hành động, chứ không phải là kinh thánh” Người cũng chỉ rõ: “Hiểu chủ nghĩa Mác-Lênin tức

là cách mạng phân công cho việc gì, làm Chủ tịch nước hay nấu ăn, đều phải làm tròn nhiệm vụ Không nên đào tạo ra nhũng con người thuộc sách làu làu, cụ Mác nói thế này,

cụ Lênin nói thế kia, nhưng nhiệm vụ của mình được giao quét nhà lại để cho nhà đầy rác” Người luôn phê phán kiểu học thuộc lòng chủ nghĩa Mác-Lênin, và yêu cầu “Đảng kết hợp lý luận với kinh nghiệm và thực hành của cách mạng Việt Nam Đảng áp dụng lập trường, quan điểm và phương pháp Mác-Lênin mà giải quyết các vấn đề thực tế của cách mạng Việt Nam… không phải chỉ học thuộc lòng vài bộ sách của Mác - Lênin mà làm được như vậy Đảng phải có tinh thần khoa học và tinh thần cách mạng rất cao, phải hiểu rõ lịch sử xã hội, phải quyết tâm phấn đấu cho giai cấp và nhân dân, phải tin tưởng vào lực lượng và sáng kiến của quần chúng, phải gom góp tư tưởng, kinh nghiệm, sáng kiến và ý chí của quần chúng, sắp xếp nó thành hệ thống, rồi lại áp dụng vào trong quần chúng” Sâu sắc hơn, việc hiểu và nắm bắt chủ nghĩa Mác-Lênin còn được Hồ Chí Minh nhìn nhận ở cách ứng xử rất tình người: “Hiểu chủ nghĩa Mác-Lênin là phải sống với nhau có tình có nghĩa Nếu thuộc bao nhiêu sách mà sống không có tình có nghĩa thì sao gọi là hiểu chủ nghĩa Mác- Lênin được”

Xây dựng Đảng về tư tưởng, theo Người, trước hết là xác lập thế giới quan và hệ

tư tưởng của giai cấp công nhân - giai cấp tiên tiến nhất của thời đại, giai cấp đứng ở vị trí trung tâm của lịch sử để lãnh đạo toàn thể dân tộc thực hiện mục tiêu mà cách mạng đặt ra Người cho rằng, cái đóng vai trò quyết định bản chất của giai cấp công nhân của Đảng không phải chỉ ở số lượng đảng viên xuất thân từ công nhân, mà cơ bản là ở nền tảng tư tưởng của Đảng là chủ nghĩa Mác-Lênin, ở mục tiêu, đường lối của Đảng thực sự

vì độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, giải phóng xã hội

và giải phóng con người Khẳng định học thuyết Mác-Lênin là học thuyết về sự giải phóng giai cấp công nhân, nhân dân lao động, các dân tộc bị áp bức và giải phóng con người, đồng thời là học thuyết về sự phát triển xã hội, là vũ khí tinh thần để Đảng làm tròn vai trò tiên phong, vai trò lãnh đạo cách mạng, Hồ Chí Minh yêu cầu Đảng phải đặc biệt quan tâm tới công tác xây dựng Đảng về tư tưởng, giáo dục, rèn luyện đảng viên không ngừng nâng cao trình độ hiểu biết về chủ nghĩa Mác-Lênin, nâng cao giác ngộ về giai cấp và dân tộc; làm cho toàn Đảng, mỗi đảng viên của Đảng luôn mang trong mình

tư tưởng cách mạng triệt để, tư tưởng cách mạng tiến công, luôn đề phòng và kịp thời khắc phục những lệch lạc, sai lầm tả khuynh và hữu khuynh, chống chủ nghĩa cơ hội, xét lại, chống giáo điều, bảo thủ và dự báo được xu hướng phát triển của dân tộc, của thời đại

Có chủ nghĩa Mác - Lênin làm nền tảng tư tưởng, dẫn đường, Đảng ta đã lãnh đạo toàn thể dân tộc giành độc lập cho dân tộc và đưa đất nước quá độ lên chủ nghĩa xã hội Trong bài Chủ nghĩa Lênin và công cuộc giải phóng các dân tộc bị áp bức (năm 1955), Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Lênin đã để lại cho chúng tôi một kho tàng quý báu vô ngần: học thuyết của Người về cơ sở tư tưởng, về những nguyên tắc tổ chức, về lý luận và sách lược của đảng cách mạng Chủ nghĩa Lênin là lực lượng tư tưởng hùng mạnh chỉ đạo Đảng chúng tôi, làm cho Đảng chúng tôi có thể trở thành hình thức tổ chức cao nhất của quần chúng lao động, hiện thân của trí tuệ, danh dự và lương tâm của dân tộc chúng tôi”

Trong tư tưởng của Bác, xây dựng Đảng về tư tưởng không chỉ là làm cho lý luận Mác - Lênin, thế giới quan và phương pháp luận Mác-Lênin thấm nhuần trong toàn Đảng

và giữ vị trí chủ đạo trong đời sống tinh thần xã hội, mà còn phải làm cho toàn Đảng và mỗi đảng viên của Đảng không ngừng nâng cao ý chí phấn đấu, xây dựng niềm tin vững chắc vào con đường xã hội chủ nghĩa, đấu tranh không khoan nhượng với các luận điểm xuyên tạc chủ nghĩa Mác-Lênin, xuyên tạc đường lối, chính sách của Đảng Người yêu cầu mỗi đảng viên của Đảng đều phải tự rèn luyện, trau đồi tư tưởng chính trị, đạo đức cho bản thân, nghiêm khắc tự phê bình và phê bình; phải tự mình nêu gương người tốt, việc tốt để hướng dẫn mọi người cùng hành động, cùng noi theo, lời nói phải đi đôi với việc làm, lý luận gắn liền với thực tiễn và thường xuyên tu dưỡng, rèn luyện đạo đức cá nhân; phải không ngừng học tập văn hóa, khoa học - kỹ thuật, chuyên môn nghiệp vụ để đáp ứng nhu cầu của công tác cách mạng; trong học tập phải vừa nâng cao trình độ lý luận chính trị, vừa phải nâng cao trình độ chuyên môn mới có thể đạt hiệu quả cao trong công tác

Chủ tịch Hồ Chí Minh lưu ý, việc học tập, nghiên cứu, tuyên truyền chủ nghĩa Mác-Lênin phải luôn phù hợp với từng đối tượng Việc vận dụng những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin phải luôn luôn phù hợp với từng hoàn cảnh cụ thể của nước ta trong từng thời kỳ Trong quá trình hoạt động, Đảng ta phải chú ý học tập, kế thừa những kinh nghiệm tốt của các đảng cộng sản khác, đồng thời phải tổng kết rút kinh nghiệm của mình để bổ sung chủ nghĩa Mác - Lênin Đảng ta phải tăng cường đấu tranh

để bảo vệ sự trong sáng của chủ nghĩa Mác-Lênin Đồng thời, phải thường xuyên tổng kết thực tiễn, bổ sung, phát triển lý luận giải quyết đúng đắn những vấn đề đặt ra trong quá trình Đảng lãnh đạo Các nghị quyết của Đảng được xây dựng và tổ chức thực hiện thắng lợi, sẽ ngày càng làm sáng tỏ những vấn đề mới trong thực tiễn, bổ sung và làm cho đường lối của Đảng ngày càng hoàn thiện

2 Một số yêu cầu đặt ra trong giai đoạn hiện nay đối với công tác xây dựng đảng về tư tưởng

2.1 Một số yêu cầu đặt ra trong giai đoạn hiện nay đối với công tác xây dựng đảng về tư tưởng

Kể từ khi thành lập đến nay, Đảng ta luôn đặc biệt coi trọng công tác xây dựng Đảng Trong bối cảnh tình hình hiện nay, công tác xây dựng Đảng gặp nhiều khó khăn, thách thức, diễn biến phức tạp, kinh tế thị trường, hội nhập quốc tế và cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư tác động mạnh mẽ, các vấn đề an ninh phi truyền thống, biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường, an ninh mạng, dịch bệnh, những biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, “tự diễn biến”, “tự chuyển hoá” trong nội bộ và tình trạng tham nhũng, lãng phí, tiêu cực còn diễn biến phức tạp Đặc biệt, đại dịch

Covid-19 từ đầu năm 2020 đã tác động mạnh đến nước ta, gây thiệt hại về kinh tế - xã hội và sự phát triển của đất nước Trước bối cảnh đó, công tác xây dựng Đảng được Đảng ta đặc biệt coi trọng, triển khai thực hiện toàn diện, đồng bộ với quyết tâm chính trị cao, nỗ lực lớn, hành động quyết liệt và đạt được nhiều kết quả rõ rệt Trong nhiệm kỳ Đại hội XII của Đảng, công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị theo tư tưởng Hồ Chí Minh được đặc biệt chú trọng, được tiến hành toàn diện, đồng bộ, có hiệu quả trên tất cả các mặt chính trị, tư tưởng, đạo đức, tổ chức và cán bộ Qua đó củng cố, nâng cao niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa, góp phần quan trọng thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XII của Đảng cũng như nhiệm vụ chính trị của đất nước

Tuy nhiên, bên cạnh những mặt làm được, công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, nhất là xây dựng đảng về tư tưởng vẫn còn một số hạn chế:

Một là, một bộ phận cán bộ, đảng viên bản lĩnh chính trị thiếu vững vàng, suy

thoái về tư tưởng chính trị, còn hoài nghi, mơ hồ về mục tiêu, lý tưởng của Đảng và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta; một số ít hoang mang, dao động, mất lòng tin;

cá biệt còn phủ nhận chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và đường lối đổi mới của Đảng

Hai là, tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, biểu hiện “tự

diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ vẫn còn diễn biến phức tạp; vẫn còn tình trạng cán bộ nói không đi đôi với làm

Ba là, một bộ phận đảng viên chưa nắm vững chủ trương, đường lối của Đảng,

chỉnh sách, pháp luật của Nhà nước, vẫn còn những ý kiến khác nhau về một số vấn đề

cơ bản liên quan đến đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, ảnh hưởng nhất định tới sự thống nhất tư tưởng trong Đảng

Bốn là, một số tư tưởng, tâm trạng bức xúc trong xã hội về việc giải quyết những

vấn đề liên quan đến người dân, doanh nghiệp và những vấn đề xã hội đáng lo ngại, ảnh hưởng tới tính đồng thuận xã hội

Năm là, công tác tư tưởng có nơi, có lúc thiếu kịp thời, chưa sắc bén, tính thuyết

phục chưa cao Việc giáo dục chính trị, tư tưởng cho cán bộ, đảng viên chưa thường

xuyên; một bộ phận đảng viên chưa nắm vững chủ trương, đường lối của Đảng Việc học tập lý luận chính trị tuy có nhiều cố gắng nhưng vẫn chưa đáp ứng yêu cầu

Bảy là, công tác thông tin, tuyên truyền một số đường lối, chủ trương của Đảng,

chính sách, pháp luật của Nhà nước chưa kịp thời, hình thức chưa phong phú Đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch có lúc, có nơi tính chiến đấu chưa cao, còn bị động, lúng túng Kết quả thực hiện một số chủ trương của Đảng về quản lý báo chí, truyền thông, xuất bản, quản lý Internet, mạng xã hội chưa đáp ứng yêu cầu Vai trò của văn học, nghệ thuật trong công tác tư tưởng chưa được phát huy đầy đủ

Tám là, việc dự báo, nắm bắt tình hình tư tưởng của cán bộ, đảng viên, tâm tư,

nguyện vọng của nhân dân và định hướng dư luận xã hội có lúc chưa kịp thời

Chín là, công tác tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận chưa được quan tâm đúng

mức, chưa đáp ứng yêu cầu; một số vấn đề mới, khó, phức tạp thực tiễn đặt ra chưa được làm sáng tỏ

Đó chính là những thách thức lớn đối với công tác tư tưởng, lý luận của Đảng, mà muốn hóa giải được chúng, đòi hỏi Đảng ta phải tích cực, chủ động hơn nữa trong việc tuyên truyền, cổ động cho những cái đúng, cái mới; có những nghiên cứu và lý giải sâu sắc về những vấn đề cấp thiết do thực tiễn tiếp tục đặt ra

Trước những thách thức yêu cầu, nhiệm vụ mới, đòi hỏi Đảng ta phải tiếp tục tăng cường xây dựng Đảng về chính trị, coi trọng xây dựng Đảng về tư tưởng Kiên định, vững vàng trên nền tảng chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đồng thời không ngừng bổ sung, phát triển sáng tạo phù hợp với thực tiễn Việt Nam Kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; kiên định đường lối đổi mới Đây là vấn đề mang tính nguyên tắc, có ý nghĩa sống còn đối với chế độ ta, là nền tảng vững chắc của Đảng

ta, không cho phép ai được ngả nghiêng, dao động

Theo đó, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng đã xác định phương hướng công tác tư tưởng: “Nâng cao hiệu quả công tác tư tưởng, tạo sự thống nhất trong Đảng, đồng thuận trong xã hội; coi trọng hơn nữa công tác đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch Kiên quyết, kiên trì đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểụ hiện

“tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ”

Để thực hiện tốt công tác xây dựng Đảng về tư tưởng theo tư tưởng Hồ Chí Minh, thời gian tới, Đảng ta cần tập trung triển khai thực hiện đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp sau:

Một là, công tác tư tưởng phải kết hợp giữa “xây” và “chống”, lấy “xây” là nhiệm

vụ cơ bản, chiến lược, lâu dài, làm cho tư tưởng tiến bộ, tích cực thấm sâu vào toàn bộ đời sống xã hội, có tác dụng uốn nắn những biểu hiện lệch lạc, cải tạo những tư tưởng lạc hậu, đẩy lùi những sai trái Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức công tác tư tưởng, bảo đảm tính Đảng, tính khoa học, tính chiến đấu, tính thực tiễn, kịp thời và hiệu quả; nâng cao chất lượng tuyên truyền, giáo dục, học tập chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng

Hồ Chí Minh

Hai là, tăng cường giáo dục truyền thống cách mạng vẻ vang của Đảng; tuyên

truyền sâu rộng đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước gắn với đẩy mạnh các phong trào thi đua yêu nước nhằm tạo chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức, hành động trong Đảng và nhân dân; không ngừng nâng cao trình độ lý luận chính trị cho cán bộ, đảng viên Đổi mới và triển khai đồng bộ việc học tập và làm theo tư tưởng,

đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, gắn với đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về

tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, nhũng biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ Kiên quyết đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân, tệ quan liêu, lối sống cơ hội, thực dụng, bè phái, nói không đi đôi với làm trong cán bộ, đảng viên

Ba là, dự báo sát, chủ động nắm chắc tình hình tư tưởng, kịp thời xử lý thông tin,

định hướng dư luận xã hội bảo đảm sự thống nhất tư tưởng trong Đảng, đồng thuận trong

xã hội Tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, kiên quyết và thường xuyên đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch; chủ động cung cấp thông tin kịp thời, chính xác, khách quan, đứng định hướng để phòng, chống “diễn biến hòa bình”, thông tin xấu, độc trên Internet, mạng xã hội Tăng cường quản lý và định hướng hoạt động của các cơ quan báo chí; tập trung đào tạo, xây dựng đội ngũ cán bộ quản lý báo chí, phóng viên, biên tập viên có bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức trong sáng và tinh thông nghiệp vụ để nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền; phát huy hơn nữa vai trò của văn học, nghệ thuật trên mặt trận tư tưởng; đẩy mạnh ứng dụng thành tựu khoa học - công nghệ phục vụ công tác tuyên truyền, bảo đảm an ninh tư tưởng trên môi trường không gian mạng

Bốn là, nâng tầm tư duy lý luận của Đảng, đẩy mạnh tổng kết thực tiễn, nghiên

cứu lý luận, cung cấp kịp thời cơ sở khoa học cho việc hoạch định đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước Tổng kết thực tiễn 40 năm đổi mới để bổ sung, phát triển lý luận của Đảng Tiếp tục bổ sung, phát triển hệ thống các quan điểm về chủ nghĩa xã hội và con đường lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam Củng cố các cơ quan nghiên cứu lý luận chính trị của Đảng và Nhà nước Tập trung lãnh đạo, chỉ đạo nghiên cứu các vấn đề lý luận khó, phức tạp phát sinh từ thực tiễn hoặc tồn tại trong thời gian dài; những vấn đề chưa rõ về cơ sở lý luận, còn có nhiều ý kiến khác nhau, mạnh dạn cho thí điểm, tổng kết kịp thời để có kết luận nhằm thống nhất về mặt nhận thức; tạo cơ chế, môi trường thuận lợi và bố trí nguồn lực cần thiết cho nghiên cứu lý luận Tiếp tục đổi mới mô hình tổ chức, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của các cơ quan nghiên cứu lý luận; đầu tư xây dựng, phát triển đội ngũ cán bộ lý luận; có cơ chế, chính sách thu hút, sử dụng, đãi ngộ các chuyên gia đầu ngành

Năm là, đổi mới căn bản nội dưng, chương trình, phương pháp giáo dục lý luận

chính trị theo hướng khoa học, sáng tạo và hiện đại; đưa việc bồi dưỡng lý luận chính trị, cập nhật kiến thức mới cho cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý chủ chốt các cấp đi vào nền nếp, nâng cao chất lượng, hiệu quả và phù hợp với từng đối tượng Kết hợp chặt chẽ, hiệu quả giữa học tập lý luận với rèn luyện, thử thách cán bộ trong thực tiễn để nâng cao bản lĩnh chính trị; khắc phục tình trạng ngại học, lười học lý luận chính trị trong cán bộ, đảng viên Tập trung xây dựng, củng cố, thường xuyên bồi dưỡng nâng cao phẩm chất, năng lực của đội ngũ giảng viên chính trị, báo cáo viên; kiện toàn, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống các trường chính trị

2.2 Trách nhiệm của bản thân đối với công tác xây dựng Đảng về tư tưởng theo tư tưởng Hồ Chí Minh

Với vai trò, trách nhiệm là Đảng viên và là công chức Nhà nước, bản thân xác định công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng theo tư tưởng Hồ Chí Minh, nhất là xây dựng Đảng về tư tưởng trở thành nhu cầu cấp bách, thường xuyên và lâu dài nhắm tự hoàn thiện, tự làm trong sạch nhân cách của mỗi cán bộ, đảng viên Để góp phần thực hiện tốt công tác xây dựng Đảng về tư tưởng theo tư tưởng Hồ Chí Minh, bản thân cũng như mỗi cán bộ, đảng viên phải không ngừng học tập, rèn luyện, nâng cao bản lĩnh chính trị, trình