TẬP ĐOÀN DỆT MAY VIỆT NAM TRƢỜNG CAO ĐẲNG CÔNG NGHỆ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH GIÁO TRÌNH MÔN HỌC/MÔ ĐUN GIÁC SƠ ĐỒ TRÊN MÁY TÍNH NGÀNH/NGHỀ CÔNG NGHỆ MAY TRÌNH ĐỘ CAO ĐẲNG TP HỒ CHÍ MINH, NĂM 2021 TUYÊN B[.]
Trang 1TẬP ĐOÀN DỆT MAY VIỆT NAM TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG NGHỆ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
GIÁO TRÌNH MÔN HỌC/MÔ ĐUN: GIÁC SƠ ĐỒ TRÊN MÁY TÍNH
NGÀNH/NGHỀ: CÔNG NGHỆ MAY
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
TP HỒ CHÍ MINH, NĂM 2021
Trang 2TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm
LỜI GIỚI THIỆU
Với sự phát triển của Trường Cao đẳng Kinh tế - Kỹ thuật Vinatex TP.HCM cùng với sự chuyển đổi, phát triển của mỗi môn học trong nhà trường nhất là đối với môn học nghề Việc học và dạy nghề trong nhà trường ngày càng cao, đặc biệt
là giáo trình phải đảm bảo tính thực tế, sát cánh cùng các doanh nghiệp
Giáo trình Giác sơ đồ trên máy tính được soạn thảo trong chương trình
Accumark 8.4 để cung cấp tài liệu giảng dạy cho giảng viên và làm tài liệu nghiên cứu học tập cho sinh viên của trường về những kiến thức cơ bản trong môn học Đó là: Cách thiết kế, nhảy size, giác sơ đồ của mọi sản phẩm từ đơn giản đến phức tạp
cả sự phong phú đa dạng về kiểu cách của sản phẩm áo, quần, jacket, veston…
Nội dung giáo trình gồm có 3 chương:
Chương I: Phần quản lý hệ thống trong Accumark – GERBER cho phép bạn
tổ chức Accumark phù hợp với những đặc thù của công ty Ở phần này bạn thiết lập bảng tham số và quy định, gọi và kiểm tra các chi tiết số hóa, chuẩn bị mẫu để giác sơ đồ Phần này khái quát hóa chung về quản lý hệ thống, bao gồm trình tự công việc cơ bản để sử dụng các chức năng của chương trình, các yêu cầu thiết lập nhằm sử dụng chương trình hiệu quả hơn
Chương II: Phần thiết kế mẫu và nhảy size, hệ thống này phối hợp các chức năng cho bạn thiết kế mẫu và nhảy size chính xác
Chương III: Phần giác sơ đồ sau khi các chi tiết được nhập vào trong phần quản lý hệ thống, đó là một quá trình sắp xếp các chi tiết mẫu vào một diện tích
Trang 3tương ứng cho một tấm vải bên ngoài để cắt sản phẩm Việc sắp xếp các chi tiết của bạn sao cho hiệu quả nhất về nguyên phụ liệu
Trong quá trình biên soạn không tránh khỏi những thiếu sót Tác giả - Giảng viên khoa Công Nghệ May - Trường Cao đẳng Kinh tế Kỹ thuật Vinatex TP.HCM mong nhận được sự đóng góp ý kiến xây dựng của các nhà chuyên môn, các doanh
nghiệp, các bạn đồng nghiệp và bạn đọc để giáo trình ngày càng hoàn thiện hơn
Xin chân thành cảm ơn
Thủ Đức, ngày 1 tháng 3 năm 2021
Tham gia biên soạn
Đào Thị Hồng Vân
Trang 4
MỤC LỤC
LỜI NÓI ĐẦU
Chương I: QUẢN LÝ HỆ THỐNG ACCUMARK Error! Bookmark not defined
I GIAO DIỆN CHÍNH CỦA PHẦN MỀM 6
1 Khởi động phần mềm 6
2 Tạo miền lưu giữ trong Accumark 7
3 Thiết lập bảng môi trường sử dụng (User Environments) 8
4 Thiết lập bảng dấu bấm (P - Notch) 9
5 Thiết lập bảng tham số vẽ các chi tiết (Piece – Plot) 10
6 Vẽ sơ đồ (P-Marker plot) 11
7 Làm việc với nước giác ( P – Layrule Srch) 12
II.NHẢY CỠ VÀ CÁC QUY TẮC NHẢY CỠ 13
1 Cách nhảy cỡ trong Accumark 13
2 Lập bảng quy tắc nhảy cỡ ( Rule table) 15
3 Nhập các chi tiết mẫu 16
III LẬP BẢNG THÔNG SỐ KHÁC 22
1 Lập bảng thống kê chi tiết (Models) 22
2 Lập bảng quy định ghi chú (Annotation) 23
3 Lập bảng quy định giác sơ đồ (Lay limits) 25
4 Lập bảng quy định khối và khoảng điệm (Blocking/Buffering) 27
5 Lập bảng quy định căn kẻ (Matching)Y 28
6 Lập bảng quy tắc đổi thông số (Alteratlons) 29
7 Lập bảng tác nghiệp giác sơ đồ (Order) 30
8 Xử lý tác nghiệp (Process Order) 32
Chương II: HỆ THỐNG THIẾT KẾ MẪU VÀ NHẢY SIZE 34
I NHỮNG KHÁI NIỆM CƠ BẢN VỀ HỆ THỐNG THIẾT KẾ MẪU 34
II NHÓM LỆNH TRONG MENU 35
1 Menu file: Quản lý dữ liệu 35
2 Menu Edit: Chỉnh sửa mẫu 38
3 Menu view 38
4 Menu point: Các lệnh về điểm 44
5 Menu notch: Nhóm lệnh dấu bấm 46
6 Menu line: Nhóm lệnh đường 47
7 Menu piece: Nhóm lệnh chi tiết 50
8 Menu grade: Nhóm lệnh nhảy cỡ 53
9 Menu measure: Nhóm lệnh đo 56
10 Menu draft: Nhóm lệnh chiết ly 57
Trang 5Chương III: GIÁC SƠ ĐỒ (MARKER MAKING) Error! Bookmark not defined
I GIAO DIỆN CHÍNH CỦA PHẦN MỀM Error! Bookmark not defined
1 Chuẩn bị giác sơ đồ Error! Bookmark not defined
2 Sử dụng chuột và bút Error! Bookmark not defined
3 Khu vực làm việc Error! Bookmark not defined
4 Vùng trạng thái Error! Bookmark not defined
5 Thanh công cụ Error! Bookmark not defined
6 Hộp công cụ Error! Bookmark not defined
7 Cách xếp các chi tiết vào sơ đồ Error! Bookmark not defined
II CÁC LỆNH TRONG MENU Error! Bookmark not defined
1 Menu edit: Sửa đổi sơ đồ mẫu Error! Bookmark not defined
2 Menu view: Xem sơ đồ mẫu Error! Bookmark not defined
3 Menu piece: Chi tiết trên sơ đồ Error! Bookmark not defined
4 Menu bundle: Tạo bó (sản phẩm) trong sơ đồ Error! Bookmark not defined
5 Menu marker: Sơ đồ Error! Bookmark not defined
6 Menu layrules: Nước giác trong sơ đồ Error! Bookmark not defined
7 Menu tools: Các công cụ giác sơ đồ Error! Bookmark not defined TÀI LIỆU THAM KHẢO Error! Bookmark not defined
Trang 6GIÁO TRÌNH MÔN HỌC: GIÁC SƠ ĐỒ TRÊN MÁY TÍNH
Mã môn học: MH 22
Thời gian môn học: 60 giờ (Thực hành, thí nghiệm, thảo luận: 57 giờ; Kiểm tra 3 giờ)
VỊ TRÍ, TÍNH CHẤT CỦA MÔN HỌC
- Vị trí: Môn học Giác sơ đồ trên máy tính được bố trí học sau các môn học chung, được sắp xếp vào năm thứ hai
- Tính chất: Là môn học chuyên môn bắt buộc, môn học được bố trí thực hành hoàn toàn trên máy tính
MỤC TIÊU MÔN HỌC
* Về kiến thức
- Trình bày được những kiến thức cơ bản nhất của môn Giác sơ đồ trên máy tính thông qua bốn bộ phận cơ bản cấu thành: Quản lý dữ liệu, thiết kế, nhảy mẫu, giác sơ đồ
* Về kỹ năng
- Thực hành quản lý dữ liệu, thiết kế, nhảy mẫu, giác sơ đồ các sản phẩm áo sơ mi, quần âu, áo gió theo hệ thống số đo và tài liệu kỹ thuật
* Về năng lực tự chủ và chịu trách nhiệm
- Ý thức, thái độ học tập tốt;
- Rèn luyện tính tỉ mỉ, tác phong công nghiệp trong lao động sản xuất
Nội dung của môn học/mô đun:
Chương I
QUẢN LÝ HỆ THỐNG ACCUMARK
I GIAO DIỆN CHÍNH CỦA PHẦN MỀM
1 Khởi động phần mềm
Start Programs Gerber LaunchPad Hoặc nhấp đúp chuật vào biểu tượng Gerber LaunchPad sẽ xuất hiện cửa sổ màn hình (hình 1.1)
Trang 7Hình 1.1 Cửa sổ giao diện của Gerber LaunchPad
- Pattem Processing, Digitizing, PDS: Xử lý mẫu, số hóa, thiết kế mẫu
- Marker Creation, Editors: Ứng dụng giác sơ đồ, tạo lập sơ đồ mẫu
- Piotting and cutting: Tiện ích vẽ và cắt sơ đồ
- Accumark Explorer, Utilities: Các tiện ích của Accumark
- Documentation: Tài liệu
2 Tạo miền lưu giữ trong Accumark
2.1.Tên miền lưu giữ
Ở cửa sổ LaunchPad, chọn Accumark Explorer, Utilities Accumark Explorer khi đó sẽ xuất hiện cửa sổ (hình 1.2)
Trang 8
Hình 1.2 Giao diện tạo miền lưu giữ
File New Storage Are (hoặc V7 Storage Are) nhập tên miền lưu giữ mới (≤ 8 ký tự) Enter
2.2 Đổi tên miền
Ở cửa sổ LaunchPad, chọn Accumark Explorer, Utilities Accumark Explorer khi đó sẽ xuất hiện cửa sổ nhấp phải chuột vào tên miền lưu giữ vừa tạo chọn Rename đặt tên mới Enter
2.3 Xóa tên miền lưu giữ
Ở cửa sổ LaunchPad, chọn Accumark Explorer, Utilities Accumark Explorer khi đó sẽ xuất hiện cửa sổ nhấp phải chuột vào tên miền lưu giữ vừa tạo chọn Delete Enter
3 Thiết lập bảng môi trường sử dụng (User Environments)
Thiết lập bảng môi trường sử dụng trong hệ thống Accumark là việc lựa chọn cách làm phù hợp với nhu cầu thực tế của công ty hay xí nghiệp nó ảnh hưởng đến hệ đo lường trong các bảng tham số trong Accumark Lựa chọn hệ mét hay hệ inch và cả độ chính xác (số thập phân)
3.1 Cách lập bảng quy định môi trường sử dụng
Từ tên miền lưu giữ trong phần quản lý hệ thống chọn Use Environ chọn đơn vị đo là metric hoặc Imperial (hình 1.3)
- Precision: Chọn độ chính xác sau dấu chấm thập phân
- Seam allowance: Cho phép đường may
- Overwrite Marker: Ghi đè lên sơ đồ mẫu
- Layrule mode: Chế độ nước giác
Trang 9Chú ý: Bảng môi trường sử dụng được tiến hành trước khi làm việc với hệ thống thiết kế mẫu và dựa vào hệ đo mà khách hàng yêu cầu
Chọn Save để lưu bảng môi trường sử dụng
Hình 1.3 Giao diện tạo môi trường sử dụng
3.2 Cách sửa bảng môi trường sử dụng
Từ tên miền lưu giữ trong phần quản lý hệ thống chọn Use Environ chọn file
open tên bảng môi trường sử dụng open sửa những ô cần thiết của nội dung chọn save để lưu lại những nội dung thay đổi
4 Thiết lập bảng dấu bấm (P - Notch)
4.1 Cách lập bảng dấu bấm
Từ tên miền lưu giữ trong phần quản lý hệ thống chọn dấu bấm (P-Notch) với các kiểu dấu bấm chữ I, U, T, V ….(hình 1.4)
Điền các thông số
- Perimeter Width: Độ rộng dấu bấm trên đường chu vi
- Inside Width: Độ rộng bên trong dấu bấm
- Notch Depth: Độ sâu dấu bấm Chọn save as để lưu bảng dấu bấm
Trang 10Hình 1.4 Giao diện bảng dấu bấm
4.2 Cách sửa bảng dấu bấm
Từ tên miền lưu giữ trong phần quản lý hệ thống chọn P - notch open
tên bảng dấu bấm cần sửa open sửa những ô cần thiết của nội dung chọn save để lưu lại những nội dung thay đổi
5 Thiết lập bảng tham số vẽ các chi tiết (Piece – Plot)
- Khi xử lý vẽ các chi tiết mẫu Piece – Plot quy định chu vi dùng bút và nội
vi cũng dùng bút thì hệ thống sẽ vẽ cả chu vi và nội vi Nếu đường chu vi dùng dao đường nội vi dùng bút thì chu vi chi tiết sẽ được cắt, còn đường nội vi sẽ được vẽ
- Cách lập bảng tham số vẽ các chi tiết
Từ tên miền lưu giữ trong phần quản lý hệ thống chọn Piece – Plot để hiển thị bảng tham số vẽ chi tiết (hình 1.5)
Ở ô rotation, chỉ định hướng muốn vẽ chi tiết so với biên giấy (00
vẽ song song với mép giấy)
Khi thay đổi tỷ lệ vẽ chi tiết hãy điền vào ô Scale X và ô Scale Y giá trị
từ 1% – 500% Để vẽ các chi tiết ở tỷ lệ thật Scale X và ô Scale Y là 100%
Chọn ô Point Numbers nếu in số thứ tự tại các điểm trên chi tiết
Chọn ô Grade rule Numbers nếu in số quy tắc nhảy cỡ tại các điểm nhảy
cỡ trên chi tiết
Nếu vẽ mẫu lồng hãy chọn ô Connect Grade Points để quy định có nối liền điểm nhảy cỡ
Trang 11 Chọn ô Piece annotation sang center để chỉ định vẽ thông tin các chi tiết
ở chính giữa hoặc Grain Line trên đường canh sợi
Plot sizes vẽ các chi tiết lồng hay riêng lẻ
Perim Tool quy định cho máy cắt hay vẽ (đối với máy vẽ có dao)
Tilte block annotation ghi chú trên tiêu đề chi tiết Đối với các ô tên, ngày tháng, loại chi tiết, mô tả chi tiết, tên quy tắc nhảy cỡ, diện tích, chu vi, các cỡ vóc và bên ngoài chu vi chi tiết
Tilte block location chọn vị trí muốn vẽ các ghi chú của chi tiết đó
Hình 1.5 Giao diện bảng tham số vẽ chi tiết
6 Vẽ sơ đồ (P-Marker plot)
Từ tên miền lưu giữ trong phần quản lý hệ thống chọn P – Marker plot hiển thị bảng tham số vẽ sơ đồ (hình 1.6)
- Rotation quy định hướng vẽ sơ đồ:
Để 0o
máy vẽ sơ đồ dọc theo chiều dài giấy
Để 90o
máy vẽ sơ đồ theo chiều ngang giấy
- Plot Separation: Vẽ riêng biệt trên sơ đồ
- Plot options: Các tùy chọn cho máy vẽ
- Anotation: Ghi chú
Trang 12Ghi chú chi tiết, sơ đồ, sản phẩm
- Scaling: Tỷ lệ phóng to thu nhỏ theo trục X và trục Y có giá trị từ 1%-500%
- Splice: Khả năng ghép tối thiểu và khả năng ghép tối đa, khả năng canh
lề trong sơ đồ
Hình 1.6 Giao diện vẽ sơ đồ
7 Làm việc với nước giác (P – Layrule Srch)
Từ tên miền lưu giữ trong phần quản lý hệ thống chọn P – Layrule Srch thông số tìm kiếm cho luật nước giác sơ đồ: Nước giác lưu từ sơ đồ được nối với bảng tham số tìm kiếm nước giác qui định trong tác nghiệp của sơ đồ đó (hoặc chỉ định trong phần giác sơ đồ) Thay đổi những quy định trong bảng tham số đó sau khi lưu nước giác sẽ làm nước giác đó không thể tìm lại được (hình 1.7)
- Are compare: So sánh vùng làm việc
Copy dynamics: Sao chép động
Allow override: Cho phép vượt luật
- Sliding layrule: Luật trượt nước giác
Trang 13 Best: Tốt nhất
Acceptable: Chấp nhận
- Search criteria: Điều kiện tìm kiếm
Marker: Tên sơ đồ
Description: Mô tả
Width: Độ rộng sơ đồ
Model name: Mã hàng
Number model: Số hiệu
mã hàng
Hình 1.7 Giao diện nước giác
I NHẢY CỠ VÀ CÁC QUY TẮC NHẢY CỠ
1 Cách nhảy cỡ trong Accumark
Khi nhảy cỡ một chi tiết, bắt đầu từ cỡ gốc và dịch chuyển trên mặt bàn lên trên/xuống dưới, ra ngoài/vào trong để tạo các mẫu khác Trong Accumark cũng bắt đầu từ cỡ gốc, nhưng thay vì nhảy cỡ trên mặt bàn thì trong Accumark nhảy cỡ trên
hệ trục tọa độ, chuyển động theo trục X, Y các chi tiết nhảy cỡ từ nhỏ đến lớn theo phương pháp nhảy cỡ trong bảng quy tắc nhảy cỡ
Trang 14đó gọi là điểm nhảy cỡ Chuyển động theo trục X và Y thể hiện khoảng cách và hướng dịch chuyển từ cỡ này đến cỡ khác
Hình 1.1 mô tả trục tọa độ dùng xác định chuyển động âm dương của trục X và
Y đường ngang là trục X, đường dọc là Y, giao của hai trục gọi là gốc tọa độ có điểm nhảy cỡ là 0, 0
+ Y
- Y
Hình 1.8 Hệ trục tọa độ
Ví dụ:
Hình 1.9 một chi tiết nhảy cỡ thân trước áo sơ mi nhảy thành 3 size S M
L theo phương pháp nhảy cỡ từ nhỏ đến lớn, cỡ gốc là size S với các tọa độ điểm nhảy cỡ như sau:
Điểm 1: x - 0.2, y 0
Điểm 2: x - 0.2, y 0
Điểm 3: x - 0.2, y 0
Điểm 4: x 0, y 0.2
Điểm 5: x 0, y 0.5
Điểm 6: x -1, y 1
Điểm 7: x - 2, y 1
Điểm 8: x - 2, y 0
Trang 15Hình 1.9 Nhảy cỡ thân trước áo sơ mi
2 Lập bảng quy tắc nhảy cỡ (Rule table)
Khi xây dựng một bảng quy tắc nhảy cỡ phải đặt tên cho chi tiết, tên đặt phải
dễ nhớ, dễ nhận biết Tên các bảng quy tắc nhảy cỡ được xây dựng theo các tên như tên mã hàng, loại sản phẩm hay khách hàng Bảng quy tắc có hai dạng số và chữ nếu dùng size số chọn trong phần size name là Numeric và điền thêm phần bước nhảy của size, nếu dùng size chữ thì trong phần size name chọn Alphanumeric và không có bước nhảy của size (hình 1.10)
- Từ ổ đĩa chọn tên miền lưu giữ nhấp chuột phải chọn new chọn Rule table
- Trong ô Comments điền thông tin chú thích về bảng quy tắc nhảy cỡ (nếu cần)
- Đổi loại cỡ trong ô Size name
Numeric: Size số
Alphanumeric: Size chữ
- Base size: Điền size gốc vào ô
- Size step: Nếu dùng size số thì điền thêm bước nhảy của size
- Smallest size: Size nhỏ nhất
- Next size breaks: Size kế tiếp size nhỏ nhất
Chú ý: Nếu dãy size còn nhiều chỉ dùng mũi tên lên xuống để hiển thị thêm các
cỡ
- Chọn rule để vào trang 2 của bảng quy tắc nhảy cỡ
- Number: Số quy tắc nhảy cỡ
- Comments: Thông tin chú thích
- Point attribute: Thuộc tính cho quy tắc nhảy cỡ
- Size breaks: Các cỡ liền nhau theo bước nhảy
Trang 16Hình 1.10 Quy tắc nhảy cỡ
3 Nhập các chi tiết mẫu
Trang 17liên quan hệ thống Accumark Bằng cách số hóa, cũng qui định tất cả các điểm nhảy
cỡ, các quy tắc nhảy cỡ, các điểm trung gian, dấu bấm, các đường nội vi cho chi tiết
3.1 Các công cụ để nhập số hóa
- Trạm số hóa gồm ba phần chính:
Một bàn số hóa để định vi các chi tiết
Một con trỏ số hóa dùng để truyền thông tin về chi tiết vào Accumark
Một nemu số hóa đó là tập hợp bàn phím với hai chức năng số và chữ
- Menu số hóa (bảng 1.11)
Bảng 1.11 Menu số hóa
Menu này nằm ở góc dưới bên trái của bàn số hóa gồm các ký tự của bàn phím
và bảng số cùng một số lệnh để thực hiện một số tác vụ số hóa Khi chọn các lệnh trong menu này đặt giao điểm của con trỏ số hóa sát trên các ký tự hay lệnh đó và bấm nút A
Bảng 1.12 Menu lệnh số hóa