Văn 6 TU N 26 – Bài 24 Ti t Ầ ế HOÁN DỤ I M C TIÊU C N Đ T Ụ Ấ Ạ 1 Ki n th cế ứ N m đ c khái ni m hoán d , hi u đ c tác d ng c a hoán d ắ ượ ệ ụ ể ượ ụ ủ ụ 2 Ph m ch tẩ ấ Thích đ c sách, báo, tìm hi[.]
Trang 1
TU N 26 – Bài 24 Ti t: Ầ ế
HOÁN DỤ
I. M C TIÊU C N Đ T:Ụ Ấ Ạ
1. Ki n th c ế ứ : N m đắ ược khái ni m hoán d , hi u đệ ụ ể ược tác d ng c a hoán d ụ ủ ụ
2. Ph m ch t ẩ ấ : Thích đ c sách, báo, tìm hi u t li u đ m r ng hi u bi t. Có ý ọ ể ư ệ ể ở ộ ể ế
th c v n d ng ki n th c vào giao ti p và t o l p văn b nứ ậ ụ ế ứ ế ạ ậ ả
Năng l c chung: ự T ch và t h c, giao ti p và h p tác, gi i quy t v n đ và ự ủ ự ọ ế ợ ả ế ấ ề sáng t oạ
Năng l c chuyên bi t: ự ệ
Nh n bi t và phân tích đậ ế ược ý nghĩa cũng nh tác d ng c a phép hoán d trongư ụ ủ ụ
th c t s d ng ti ng Vi t. Bự ế ử ụ ế ệ ước đ u t o ra đầ ạ ược phép hoán d đ n gi n trongụ ơ ả nói và vi t.ế
II. THI T B D Y H C VÀ H C LI UẾ Ị Ạ Ọ Ọ Ệ
1. Chu n b c a giáo viên:ẩ ị ủ
K ho ch bài h cế ạ ọ
H c li u: Đ dùng d y h c, phi u h c t p, b ng ph ọ ệ ồ ạ ọ ế ọ ậ ả ụ
2. Chu n b c a h c sinh:ẩ ị ủ ọ
Đ c trọ ước bài, tr l i câu h i.ả ờ ỏ
III. TI N TRÌNH T CH C HO T Đ NG D Y H C:Ế Ổ Ứ Ạ Ộ Ạ Ọ
Ho t đ ng c a GV HSạ ộ ủ Ki n th c ch tế ứ ố
HO T Đ NG 1: M Đ UẠ Ộ Ở Ầ
1. M c tiêu: ụ
T o tâm th h ng thú cho HS. ạ ế ứ
2. Phương th c th c hi n:ứ ự ệ
Ho t đ ng cá nhân, c l p ạ ộ ả ớ
3. S n ph m ho t đ ngả ẩ ạ ộ
4. Phương án ki m tra, đánh giáể
1
Trang 2 H c sinh đánh giá ọ
Giáo viên đánh giá.
5. Ti n trình ho t đ ng:ế ạ ộ
Đ c thu c lòng bài th : Lọ ộ ơ ượm
? C m t : “ đ máu” trong câu th Ngày Hu đụ ừ ổ ơ ế ổ
máu g i cho em liên tợ ưởng t i s ki n gìớ ự ệ
H c sinh:ọ Nghe câu h i và tr l iỏ ả ờ
D ki n s n ph m: ự ế ả ẩ
Năm 1947, tác d ng Pháp quay l i đánh chi mụ ạ ế
Hu > chi n s n ra.ế ế ự ổ
GV chuy nể
HO T Đ NG 2: HÌNH THÀNH KI N TH CẠ Ộ Ế Ứ
Ho t đ ng 1: Tìm hi u th nào là hoán dạ ộ ể ế ụ
* M c tiêu:ụ Giúp HS n m đắ ược th nào là hoán ế
dụ
* Phương th c th c hi nứ ự ệ : ho t đ ng chung,ạ ộ
ho t đ ng nhóm.ạ ộ
* Yêu c u s n ph mầ ả ẩ : K t qu c a nhóm b ngế ả ủ ằ
phi u h c t p, câu tr l i c a HS.ế ọ ậ ả ờ ủ
* Cách ti n hànhế :
Ho t đ ng nhóm ạ ộ
Treo b ng ph đã vi t VDả ụ ế
? Em th y "áo nâu" và "áo xanh" trong VD g i ấ ợ
cho em liên t ưở ng t i nh ng ai? “ ớ ữ nông thôn,
I. Th nào là hoán d :ế ụ
1. Ví d : SGK Tr 82ụ
Trang 3? Gi a áo nâu, áo xanh, nông thôn, thành th v i ữ ị ớ
các s v t đ ự ậ ượ c ch có m i quan h ntn? ỉ ố ệ
GV: V i nh ng câu h i trên, yêu các các em th oớ ữ ỏ ả
lu n nhóm ậ
2.Th c hi n nhi m v : ự ệ ệ ụ
qu trong nhómả
GV: Quan sát, l a ch n s n ph m t t nh t.ự ọ ả ẩ ố ấ
D ki n s n ph m:ự ế ả ẩ
+ "áo nâu" và "áo xanh" liên tưởng t i nh ngớ ữ
người nông dân và công nhân
+ nông thôn > ch nh ng ngỉ ữ ườ ối s ng nông thônở
+ thành thị > ch nh ng ng i s ng thành thỉ ữ ườ ố ở ị
+ "áo nâu" và "áo xanh" > d a vào quan h gi aự ệ ữ
đ c đi m, tính ch t v i s v t có đ c đi m, tíchặ ể ấ ớ ự ậ ặ ể
ch t đóấ
+ nông thôn, thành thị > d a vào quan h gi aự ệ ữ
v t b ch a đ ng v i v t ch a đ ng.ậ ị ứ ự ớ ậ ứ ự
> Cách di n đ t trong th T H u có giá trễ ạ ơ ố ữ ị
b/c m.ả
qu chu n b c a nhóm, các nhóm khác nghe.ả ẩ ị ủ
>Giáo viên ch t ki n th c ố ế ứ
2. Nh n xét.ậ
"áo nâu" và "áo xanh"
ch nh ng ngỉ ữ ười nông dân
và công nhân > d a vàoự quan h gi a đ c đi m,ệ ữ ặ ể tính ch t v i sv có đ cấ ớ ặ
đi m, tính ch t đó.ể ấ
“nông thôn” và “thành
th ” ch nh ng ngị ỉ ữ ườ ố i s ng nông thôn và thành th
3
Trang 4GV: Cách vi t nh v y ng i ta đã sd ng phép tuế ư ậ ườ ụ
t hoán d ừ ụ
HS pb, nx, bs
GV ch t.ố
HS đ c ghi nh : SGK TR 82ọ ớ
Ho t đ ng 2: Tìm hi u các ki u hoán dạ ộ ể ể ụ
* M c tiêu:ụ Giúp HS n m đắ ược các ki u hoán ể
dụ
* Phương th c th c hi nứ ự ệ : ho t đ ng chung, ạ ộ
ho t đ ng nhóm.ạ ộ
* Yêu c u s n ph mầ ả ẩ : K t qu c a nhóm b ngế ả ủ ằ
phi u h c t p, câu tr l i c a HS.ế ọ ậ ả ờ ủ
* Cách ti n hànhế :
Th o lu n nhóm bànả ậ
1. GV chuy n giao nhi m v : ể ệ ụ
GV treo b ng ph ả ụ
HS đ c ví dọ ụ
nào?
b. ? "M t" và "Ba " g i cho em liên t ộ ợ ưở ng t i cái ớ
gì?
c. ? "Đ máu" g i cho em liên t ổ ợ ưở ng t i s ki n ớ ự ệ
gì?
2.Th c hi n nhi m v : ự ệ ệ ụ
HS: trao đ i l i, th ng nh t s n ph m, ổ ạ ố ấ ả ẩ
GV: Quan sát, l a ch n s n ph m t t nh t.ự ọ ả ẩ ố ấ
> d a vào quan h gi aự ệ ữ
v t b ch a đ ng v i v tậ ị ứ ự ớ ậ
ch a đ ng.ứ ự
=> là hoán d ụ
3. Ghi nh : SGK TR 82ớ
II. Các ki u hoán d :ể ụ
1. Ví d : SGKụ :
Trang 5a. Bàn tay: B ph n c th ngộ ậ ơ ể ười, công c đ cụ ặ
bi t đ lao đ ng (kh năng sáng t o c a s c laoệ ể ộ ả ạ ủ ứ
đ ng).ộ
Quan h : b ph n và toàn th ệ ộ ậ ể
b. M t và ba: > s lộ ố ượng ít và nhi u.ề
Quan h : s lệ ố ượng c th và s lụ ể ố ượng vô h nạ
( tr u từ ượng)
c. S ki n: năm 1947, tác d ng Pháp quay l iự ệ ụ ạ
đánh chi m Hu > chi n s n ra.ế ế ế ự ổ
Quan h d u hi u đ c tr ng c a s ki n ệ ấ ệ ặ ư ủ ự ệ
qu chu n b c a nhóm, các nhóm khác nghe.ả ẩ ị ủ
>Giáo viên ch t ki n th c ố ế ứ
Câu h i b sungỏ ổ :
? T các vd pt m c I và II, em th y có các ki u ừ ở ụ ấ ể
GV ch t l iố ạ
GV cho HS đ c l i ghi nh SGK tr83.ọ ạ ớ
* Bài t p nhanh:ậ
Xác đ nh và ch rõ m i quan h c a phép hoán dị ỉ ố ệ ủ ụ
trong kh th sau:ổ ơ
Em đã s ng b i vì em đã th ng!ố ở ắ
C nả ước bên em, quanh giường n m tr ngệ ắ
Hát cho em nghe nh ti ng m ngày x aư ế ẹ ư
Sông Thu B n gi ng hát đò đ a….ồ ọ ư
2. Nh n xétậ :
a Bàn tay: ch ngỉ ườ i
lđ ng.ộ
> Qh : b ph n và toànệ ộ ậ
th ể
b. M t và ba: s lộ ố ượng ít
và nhi u.ề
> Qh : c th và tr uệ ụ ể ừ
tượng
c. Đ máu: ch d u hi uổ ỉ ấ ệ
c a chi n tranh. ủ ế
> Quan h d u hi u đ c ệ ấ ệ ặ
tr ng c a s ki n.ư ủ ự ệ
3. Ghi nhớ: SGK tr 83
5
Trang 6( T H u) ố ữ
HO T Đ NG 3: LUY N T P Ạ Ộ Ệ Ậ
Bài t p 1:ậ
* M c tiêuụ : HS ch ra ỉ các phép hoán d và ki uụ ể
qh được sd ng.ụ
* Nhi m vệ ụ: Hs nghe câu h i, làm BTỏ
* Phương th c th c hi nứ ự ệ : HĐ nhóm c p đôiặ
* Yêu c u s n ph mầ ả ẩ : phi u h c t p; v ghi.ế ọ ậ ở
* Cách ti n hànhế :
1. GV chuy n giao nhi m v cho HS:ể ệ ụ
+ HS đ c yc btọ
+ Xác đ nh các phép hoán d và ki u qh đ cị ụ ể ượ
sd ng.ụ
2. HS ti p nh n và th c hi n nhi m v :ế ậ ự ệ ệ ụ
Nghe và làm bt
GV hướng d n HS ẫ
D ki n s n ph mự ế ả ẩ :
a) Làng xóm: Ch nhân dân s ng trong làng xóm.ỉ ố
Qh : V t ch a và v t b ch a.ệ ậ ứ ậ ị ứ
b) Mười năm: ng n, trắ ước m t, c th Trămắ ụ ể
năm: dài, tr u từ ượng
Quan h : c th và tr u tệ ụ ể ừ ượng
c) Áo chàm (y ph c) ch ngụ ỉ ười dân s ng Vi tố ở ệ
B cắ
+ Quan h : D u hi u đ c tr ng và s v tệ ấ ệ ặ ư ự ậ
d, + Trái đ t: Ch loài ngấ ỉ ười ti n b đang s ngế ộ ố
trên trái đ t.ấ
+ Quan h : V t ch a và v t b ch a.ệ ậ ứ ậ ị ứ
III. Luy n t pệ ậ
Bài t pậ 1:
a) Làng xóm: người dân
Qh : V t ch a và v t bệ ậ ứ ậ ị
ch a.ứ b) Mười năm: ng n, trắ ướ c
m t, c th ắ ụ ể
Trăm năm: dài, tr uừ
tượng
quan h : c th và tr uệ ụ ể ừ
tượng
c) Áo chàm (y ph c) chụ ỉ
người dân s ng Vi tố ở ệ
Trang 7Bài t p 2:ậ
* M c tiêuụ : HS Phân bi t đ ệ ượ ẩ c n d và hoán ụ
d ụ
* Nhi m vệ ụ: HS nghe câu h i tr l i.ỏ ả ờ
* Phương th c th c hi nứ ự ệ : HĐ c p đôiặ
* Yêu c u s n ph mầ ả ẩ : v ghi.ở
* Cách ti n hànhế :
+ Đ c yêu c u bài t p.ọ ầ ậ
+ Phân bi t đ ệ ượ ẩ c n d và hoán d ụ ụ
Nghe và làm bt
3. D ki n s n ph mự ế ả ẩ
a. Gi ng: G i tên s v t, hi n tố ọ ự ậ ệ ượng này b ngằ
tên s v t, hi n tự ậ ệ ượng khác
b. Khác:
+ n d : D a vào m i quan h tẩ ụ ự ố ệ ương đ ng (quaồ
so sánh ng m) v hình th c, cách th c, ph mầ ề ứ ứ ẩ
ch t, c m giác.ấ ả
+ Hoán d : D a vào m i quan h tụ ự ố ệ ương c n (g nậ ầ
gũi) đi đôi v i nhau. V b ph n toàn th , v tớ ề ộ ậ ể ậ
ch a v t b ch a, d u hi u s v t, c th ứ ậ ị ứ ấ ệ ự ậ ụ ể
tr u từ ượng
+ Quan h : D u hi u đ cệ ấ ệ ặ
tr ng và s v t.ư ự ậ
d, + Trái đ t: Ch loàiấ ỉ
người ti n b đang s ngế ộ ố trên trái đ t.ấ
+ Quan h : V t ch a vàệ ậ ứ
v t b ch a.ậ ị ứ Bài t p 2:ậ
HO T Đ NG 4: V N D NGẠ Ộ Ậ Ụ
* M c tiêuụ : HS bi t v n d ng ki n th c đã h cế ậ ụ ế ứ ọ
7