Phát Triển Tín Dụng Tiêu Dùng Tại Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Đầu Tư Và Phát Triển Việt Nam - Chi Nhánh Đông Đô Đến Năm 2015.Doc

PHẦN MỞ ĐẦU TR¦êNG §¹I HäC KINH TÕ QUèC D¢N * * * ĐỖ TRUNG TÙNG PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG TIÊU DÙNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM CHI NHÁNH ĐÔNG ĐÔ ĐẾN NĂM 2015 Chuyên ngành[.]

ĐỖ TRUNG TÙNG

PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG TIÊU DÙNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM - CHI NHÁNH ĐÔNG ĐÔ ĐẾN NĂM 2015

Chuyên ngành: QUẢN TRỊ KINH DOANH TỔNG HỢP

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS LÊ CÔNG HOA

Hµ Néi, N¨m 2013

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

KHOA QUẢN TRỊ KINH DOANH Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

LỜI CAM ĐOAN

Kính gửi: - Ban giám hiệu Trường Đại học Kinh tế Quốc dân

- Khoa Quản trị kinh doanhTôi tên là: Đỗ Trung Tùng

Lê Công Hoa – Trường đại học Kinh tế Quốc dân là hoàn toàn trung thực, hợppháp và không sao chép

Nếu phát hiện ra sự sao chép, tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm

Hà Nôi, ngày 25 tháng 12 năm 2012

Học viên

Đỗ Trung Tùng

người đã tận tình hướng dẫn tác giả trong suốt quá trình thực hiện đề tài này Tácgiả xin được gửi lời cảm ơn chân thành tới các thầy, các cô của Trường Đại họcKinh tế quốc dân, Viện đào tạo sau đại học – Trường Đại học kinh tế quốc dân;Khoa Quản trị kinh doanh, các bạn học viên lớp cao học Quản trị kinh doanh tổnghợp 19H đã tận tình giúp đỡ tác giả trong thời gian nghiên cứu đề tài Xin đượccảm ơn Ban lãnh đạo BIDV Đông Đô và các bạn đồng nghiệp đã hỗ trợ cung cấp

số liệu, đóng góp những ý tưởng cho luận văn này Một lần nữa tác giả xin đượccảm ơn !

Tác giả

Đỗ Trung Tùng

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

DANH MỤC SƠ ĐỒ, BẢNG VÀ BIỂU ĐỒ

TÓM TẮT LUẬN VĂN

PHẦN MỞ ĐẦU 0

1 Tính cấp thiết của đề tài 0

2 Mục đích nghiên cứu 0

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 0

4 Kết cấu của đề tài 0

CHƯƠNG 1 : TỔNG QUAN VỀ CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 0

1 Tổng quan về các công trình nghiên cứu liên quan 0

2 Những tồn tại và hướng nghiên cứu 0

3 Phương pháp nghiên cứu 0

CHƯƠNG 2: LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG TIÊU DÙNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 0

2.1 Phát triển tín dụng tiêu dùng tại Ngân hàng thương mại 0

2.2 Đặc điểm và phân loại tín dụng tiêu dùng tại Ngân hàng thương mại 0

2.2.1 Đặc điểm tín dụng tiêu dùng 0

2.2.2 Phân loại tín dụng tiêu dùng 0

2.3 Vai trò và xu thế phát triển tín dụng tiêu dùng tại ngân hàng thương mại 0

2.3.1 Vai trò của tín dụng tiêu dùng 0

2.3.2 Xu thế phát triển tín dụng tiêu dùng 0

2.4 Tiêu chí đánh giá phát triển tín dụng tiêu dùng tại ngân hàng thương mại 0

2.5Các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển tín dụng tiêu dùng tại ngân hàng thương mại 0

2.5.1 Nhân tố bên ngoài 0

2.5.2 Nhân tố nội bộ 0

CHƯƠNG 3 THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG TIÊU DÙNG TẠI BIDV ĐÔNG ĐÔ 0

3.1 Giới thiệu về BIDV Đông Đô 0

3.2 Thực trạng phát triển tín dụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô 0

3.3 Các giải pháp BIDV Đông Đô đã thực hiện để phát triển tín dụng tiêu dùng 0

3.3.1 Đẩy mạnh phát triển các sản phẩm tín dụng tiêu dùng 0

3.3.2 Thực hiện quy trình cấp tín dụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô 0

3.3.3 Áp dụng hệ thống xếp hạng tín dụng tại BIDV Đông Đô 0

3.3.4 Quản lý rủi ro trong phát triển tín dụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô 0

3.3.5 Các giải pháp khác 0

3.4 Đánh giá chung về phát triển tín dụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô 0

3.4.1 Những kết quả đạt được 0

3.4.2 Những tồn tại, hạn chế và nguyên nhân 0

CHƯƠNG 4 GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG TIÊU DÙNG TẠI BIDV ĐÔNG ĐÔ ĐẾN 2015 0

4.1 Định hướng, mục tiêu phát triển của BIDV và BIDV Đông Đô 0

4.1.1 Định hướng, mục tiêu phát triển của BIDV 0

4.1.2 Định hướng, mục tiêu phát triển của BIDV Đông Đô 0

4.2 Các giải pháp phát triển tín dụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô 0

4.2.1 Ứng dụng công nghệ thông tin vào thực hiện quy trình 0

4.2.2 Vận dụng linh hoạt chính sách khách hàng 0

4.2.3 Nâng cao chất lượng cán bộ quan hệ khách hàng cá nhân 0

4.2.4 Tăng cường kiểm tra, kiển soát nội bộ 0

4.2.5 Đa dạng hóa danh mục sản phẩm tín dụng tiêu dùng và đẩy mạnh hoạt động marketing 0

4.3 Kết luận và kiến nghị 0

4.3.1 Kiến nghị với Chính phủ và các Bộ, ngành liên quan 0

4.3.2 Kiến nghị với Ngân hàng nhà nước 0

4.3.3 Kiến nghị với BIDV 0

KẾT LUẬN 0

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 0

BIDV Đông Đô : Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam –

Chi nhánh Đông Đô

Sơ đồ 3.1 Cơ cấu tổ chức của BIDV Đông Đô 0

BẢNG Bảng 3.1 Tổng hợp kết quả hoạt động kinh doanh từ 2009-2011 0

Bảng 3.2 Quy mô và cơ cấu huy động vốn theo loại tiền 0

Bảng 3.3.Một số chỉ tiêu phát triển tín dụng 0

Bảng 3.4 Cơ cấu dự nợ cho vay tiêu dùng theo sản phẩm 0

Bảng 3.5 Một số chỉ tiêu đánh giá chất lượng tín dụng tiêu dùng 0

BIỂU ĐỒ Biểu đồ 3.1 Quy mô huy động vốn dân cư bình quân 0

Biểu đồ 3.2 Quy mô tín dụng tiêu dùng 2009-2012 0

Biểu đồ 3.3 Quy mô cho vay tiêu dùng ngắn hạn và trung hạn 0

Biểu đồ 3.4 Cơ cấu cho vay tiêu dùng theo kỳ hạn qua các năm 0

Biểu đồ 3.5 Nợ xấu tín dụng tiêu dùng 0

Biểu đồ 3.6 Diễn biến nợ xấu và nợ nhóm 2 0

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Thị trường tín dụng tiêu dùng ở Việt Nam có tiềm năng tăng trưởng lớn, nênkhông chỉ các ngân hàng nước ngoài, ngân hàng liên doanh, ngân hàng trong nước

mà nhiều định chế tài chính cung ứng dịch vụ tiêu dùng hàng đầu thế giới đều đẩymạnh và coi đây là nghiệp vụ quan trọng cần phát triển

Tín dụng tiêu dùng đã được Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và Pháttriển Việt Nam (BIDV) triển khai trong khoảng mười năm trở lại đây và đã thuđược một số thành công nhất định Tuy nhiên, những kết quả đã đạt được còn thấphơn nhiều so với những cơ hội mà thị trường tín dụng tiêu dùng mang lại và nhữngđiều kiện hiện có của BIDV

Sau hơn 8 năm tồn tại và phát triển, Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư

và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông Đô (BIDV Đông Đô) đã đạt được nhữngthành tựu nhất định trong đó phát triển tín dụng tiêu dùng là một trong những hoạtđộng được Ban lãnh đạo chi nhánh ưu tiên đẩy mạnh phát triển Mặc dù vậy, hoạtđộng tín dụng tiêu dùng và phát triển tín dụng tiêu dùng trong toàn hệ thống BIDVnói chung và tại BIDV Đông Đô nói riêng còn nhiều hạn chế, chưa tương xứng vớitiềm năng của thị trường, lợi thế cạnh tranh và uy tín của thương hiệu BIDV

Vì vậy, tác giả đã lựa chọn nghiên cứu đề tài “Phát triển tín dụng tiêu dùng tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông Đô đến năm 2015” nhằm mục tiêu nghiên cứu, tìm hiểu hoạt động tín dụng

tiêu dùng và phát triển tín dụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô Dựa trên những kếtquả nghiên cứu đó, tác giả đưa ra một số kiến nghị và đề xuất để phát triển tíndụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô đến năm 2015

2 Mục đích nghiên cứu

Việc nghiên cứu đề tài này nhằm mục đích sau:

• Hệ thống lại một số vấn đề cơ bản về hoạt động tín dụng, tín dụng tiêu dùng

và phát triển tín dụng tiêu dùng tại ngân hàng thương mại

• Phân tích tình hình hoạt động kinh doanh và hoạt động phát triển tín dụng

tiêu dùng tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông

Đô Đánh giá những kết quả đã đạt được cũng như những mặt còn hạn chế vànguyên nhân của những tồn tại, hạn chế đó trong phát triển tín dụng tiêu dùng tạiBIDV Đông Đô

• Đề xuất một số giải pháp có thể áp dụng trong thực tiễn để phát triển tíndụng tiêu dùng tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánhĐông Đô

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• Đối tượng nghiên cứu: Tín dụng tiêu dùng và phát triển tín dụng tiêudùng tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông Đô

• Phạm vi nghiên cứu

+ Về không gian: Nghiên cứu các hoạt động kinh doanh của Ngân hàngTMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông Đô và một số ngân hàngthương mại khác hoạt động trên địa bàn Hà Nội

+ Về thời gian: Thực hiện nghiên cứu, phân tích, đánh giá về phát triển tíndụng tiêu dùng tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánhĐông Đô trong giai đoạn 2009 – 2012 và đề xuất một số giải pháp để phát triển tíndụng tiêu dùng tại chi nhánh đến năm 2015

4 Kết cấu của đề tài

Ngoài phần Lời mở đầu, Kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, luận văngồm 4 chương:

Chương 1 : Tổng quan về các công trình nghiên cứu liên quan và phương

CHƯƠNG 1 : TỔNG QUAN VỀ CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

1 Tổng quan các công trình nghiên cứu liên quan

Đã có nhiều công trình nghiên cứu về phát triển sản phẩm dịch vụ truyềnthống trong lĩnh vực ngân hàng ở Việt Nam Những công trình này đã đề cập đếncác nghiệp vụ của ngân hàng như: Cho vay, bảo lãnh, huy động vốn, dịch vụ phi tíndụng, quản trị rủi ro, phát hành thẻ Luận văn đã nêu chi tiết một số công trìnhnghiên cứu liên quan đến hoạt động tín dụng, phát triển tín dụng tiêu dùng, quản trịrủi ro tín dụng của các ngân hàng thương mại đang hoạt động tại Việt Nam

2 Những tồn tại và hướng nghiên cứu

Phần lớn các đề tài nghiên cứu nêu trên chủ yếu tập trung vào đánh giá thựctrang hoạt động cho vay, cho vay tiêu dùng, quản trị rủi ro tín dụng từ đó đề xuấtcác giải pháp nhằm đẩy mạnh phát triển tín dụng, phát triển tín dụng tiêu dùng theochiều rộng mà chưa quan tâm nhiều đến phát triển tín dụng, phát triển tín dụng tiêudùng theo chiều sâu

Ngoài ra các công trình nghiên cứu về phát triển bảo lãnh trong tín dụng tiêudùng vẫn chưa được các tác giả quan tâm, đi sâu nghiên cứu Trong thực tiễn hoạtđộng bảo lãnh cũng là một nội dung hết sức quan trọng trong phát triển tín dụng vàphát triển tín dụng tiêu tiêu dùng tại các tổ chức tín dụng nói chung và tại các ngânhàng thương mại nói riêng Từ quá trình thực tiễn công tác tại BIDV Đông Đô, tácgiả nhận thấy cần thiết phải đẩy mạnh phát triển tín dụng tiêu dùng tại chi nhánhmột cách đầy đủ hơn, toàn diện hơn

3 Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu được sử dụng chủ yếu là các phương pháp: thống kê,tổng hợp, so sánh, thu thập thông tin đã có và phân tích Thông tin thu thập đượcthông qua nhiều kênh như : quá trình làm việc trực tiếp tại chi nhánh, phỏng vấn cácđồng nghiệp trong và ngoài chi nhánh, các cán bộ, công nhân viên tại các ngân hàngkhác, các báo cáo tài chính năm, báo cáo tín dụng … Phương pháp phân tích sử dụng

các thông tin này, kết hợp với phương pháp so sánh, đối chiếu, tổng hợp thông tin, từ

đó đưa ra những đánh giá và đề xuất một số giải pháp phát triển tắn dụng tiêu dùng tạiBIDV Đông Đô

Phương pháp thu thập thông tin số liệu: Các số liệu được tác giả thu thập từcác nguồn như: Các báo cáo tài chắnh, báo cáo tổng kết hoạt động năm kinh doanhcủa Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam Ờ Chi nhánh Đông Đô từ năm2009-2012; số liệu báo cáo từ các phòng như: Phòng tổ chức nhân sự, phòng kếtoán, phòng Kế hoạch tổng hợp, phòng Quan hệ khách hàng cá nhân, các phònggiao dịch, phòng Quản lý rủi ro của Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển ViệtNam Ờ Chi nhánh Đông Đô

Phương pháp phân tắch, so sánh, tổng hợpẦ

+ Phân tắch tổng hợp theo thời gian (giai đoạn 2009 - 2012)

+ Phân tắch tổng hợp theo không gian

+ Phân tắch tổng hợp theo nhóm, đối tượng

CHƯƠNG 2: LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG TIÊU

DÙNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI

Chương 2 đã nghiên cứu những vấn đề lý luận cơ bản về tắn dụng tiêu dùng,phát triển tắn dụng tiêu dùng tại các Ngân hàng thương mại (NHTM) Qua đó,chúng ta đã thấy được tầm quan trọng của phát triển tắn dụng tiêu dùng trong hoạtđộng kinh doanh của NHTM Bên cạnh những điều kiện thuận và cơ hội cho pháttriển tắn dụng tiêu dùng như là: mức sống của người dân ngày một tăng lên, xuhướng hiện đại hóa, đa dạng hóa, phân tán rủi ro, Ầ là những khó khăn, thách thứccần phải vượt qua từ đó khẳng định được vị thế trong môi trường cạnh tranh ngàycàng khắc nghiệt của ngành ngân hàng Chương 2 cũng đã hệ thống các tiêu chắđánh giá sự phát triển của tắn dụng tiêu dùng cả về chiều rộng và chiều sâu Tác giảcũng đã nêu ra và phân tắch những nhân tố tác động đến sự phát triển của tắn dụng

tiêu dùng để từ đó có thể đề xuất những giải pháp phù hợp trong thực tiễn phát triểntín dụng tiêu dùng tại các NHTM Việt Nam

Vấn đề đặt ra tiếp theo là cần đi sâu nghiên cứu thực trạng phát triển tíndụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô Vấn đề này được tác giả nêu chi tiết trong

chương tiếp theo “Chương 3: Thực trạng phát triển tín dụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô“.

CHƯƠNG 3 THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG TIÊU

DÙNG TẠI BIDV ĐÔNG ĐÔ

Chương 3 đã nêu rõ được thực trạng hoạt động và kết quả kinh doanh nóichung của BIDV Đông Đô Tìm hiểu về quá trình hình thành, phát triển, cơ cấu tổchức và các hoạt động của chi nhánh

Tác giả cũng đã trình bày những nghiên cứu về hoạt động tín dụng tiêu dùng

và phát triển tín dụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô Thông qua việc nghiên cứuhoạt động tín dụng tiêu dùng và thực trạng phát triển tín dụng tiêu dùng qua cácnăm tại chi nhánh, để đánh giá những mặt được và những mặt còn hạn chế của hoạtđộng này Trên cơ sở đó, tác giả nêu ra những nhân tố ảnh hưởng đến phát triển tíndụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô

Dựa trên những kết quả nghiên cứu trong các Chương 1, Chương 2, Chương 3,tác giả đề xuất một số giải pháp nhằm đẩy mạnh phát triển tín dụng tiêu dùng tạiBIDV Đông Đô đến năm 2015 và những năm tiếp theo

CHƯƠNG 4 GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG TIÊU

DÙNG TẠI BIDV ĐÔNG ĐÔ ĐẾN 2015

Chương 4 đã nêu lên định hướng phát triển cũng như mục tiêu cụ thể củaBIDV nói chung và của BIDV nói riêng trong giai đoạn 2012-2015 Nêu lên một sốgiải pháp nhằm phát triển tín dụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô đến năm 2015 vànhững năm tiếp theo Đồng thời, tác giả cũng đề xuất một số kiến nghị đối vớiChính phủ, NHNN và BIDV để phát triển tín dụng tiêu dùng

KẾT LUẬN

Đối với các NHTM thì tín dụng vẫn là hoạt động quan trọng, đặc biệt là ởViệt Nam thì lợi nhuận từ hoạt động tín dụng vẫn chiếm tỷ trọng lớn trong hoạtđộng ngân hàng Trong xu thế toàn cầu hóa, do tính chất cạnh tranh ngày càngkhốc liệt, các NHTM Việt Nam phải đa dạng hóa hoạt động của mình để tồn tại vàphát triển Vì vậy, vấn đề phát triển tín dụng tiêu dùng là yêu cầu không chỉ cácNHTM mà Chính phủ và NHNN đều quan tâm Xuất phát từ yêu cầu đó, tác giả đãthực hiện nghiên cứu hoạt động tín dụng tiêu dùng và phát triển tín dụng tiêu dùngtại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông Đô tronggiai đoạn từ 2009 đến 2012 Luận văn cũng đã đưa ra những nhận định, đánh giá vềthực trạng phát triển tín dụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô và đề xuất một số giảipháp nhằm đẩy mạnh sự phát triển tín dụng tiêu dùng tại Chi nhánh

Sau quá trình nghiên cứu, luận văn đã đạt được một số kết quả như sau:

- Làm rõ những vấn đề cơ bản về hoạt động tín dụng và tín dụng dụng tiêudùng tại các Ngân hàng thương mại Thấy được tầm quan trọng và sự cần thiết phảiphát triển tín dụng tiêu dùng tại các NHTM

- Tìm hiểu, phân tích, đánh giá thực trạng hoạt động tín dụng tiêu dùng vàphát triển tín dụng tiêu dùng tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam –Chi nhánh Đông Đô trong khoảng thời gian từ năm 2009 đến năm 2012 Thông quanghiên cứu để đánh giá những kết quả đã đạt được, làm rõ những hạn chế và tìmhiểu nguyên nhân của những hạn chế đó

- Trên cơ sở những kết quả nghiên cứu về hoạt động tín dụng tiêu dùng vàphát triển tín dụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô, tác giả cũng đã đưa ra một số giảipháp nhằm đẩy mạnh phát triển tín dụng tiêu dùng tại Chi nhánh Đồng thời, tác giảcũng đề xuất một số kiến nghị với Chính phủ, NHNN, BIDV nhằm hỗ trợ cho pháttriển tín dụng và tín dụng tiêu dùng tại các ngân hàng thương mại

Hy vọng những kết quả nghiên cứu của đề tài sẽ có đóng góp một phần vàoviệc giúp BIDV Đông Đô phát triển tín dụng tiêu dùng hiệu quả hơn Trong thời

gian tới, cùng với sự phát triển của các sản phẩm tín dụng bán lẻ, sẽ tiếp tục cónhiều nghiên cứu về hoạt động tín dụng và tín dụng tiêu dùng

Do hạn chế về kiến thức lý luận, về tài liệu và thời gian nghiên cứu, luận văn

sẽ không tránh khỏi những thiếu sót Tác giả kính mong sẽ nhận được những đónggóp của các thầy, cô, các bạn và những ai quan tâm đến đến đề tài này để luận vănđược hoàn thiện hơn

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Thị trường tín dụng tiêu dùng ở Việt Nam có tiềm năng tăng trưởng lớn, nênkhông chỉ các ngân hàng nước ngoài, ngân hàng liên doanh, ngân hàng trong nước

mà nhiều định chế tài chính cung ứng dịch vụ tiêu dùng hàng đầu thế giới đều đẩymạnh phát triển và coi đây là nghiệp vụ quan trọng cần phát triển

Tín dụng tiêu dùng đã được Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và Pháttriển Việt Nam (BIDV) triển khai trong khoảng mười năm trở lại đây và đã thuđược một số thành công nhất định, tuy nhiên những kết quả đã đạt được còn thấp

so với những cơ hội mà thị trường tín dụng tiêu dùng mang lại và những điều kiệnhiện có của BIDV

Sau hơn 8 năm tồn tại và phát triển của mình, Ngân hàng Thương mại cổphần Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông Đô (BIDV Đông Đô) đã đạtđược những thành tựu nhất định trong đó phát triển tín dụng tiêu dùng là một trongnhững nghiệp vụ được Ban lãnh đạo chi nhánh ưu tiên đẩy mạnh phát triển Tuynhiên, hoạt động tín dụng tiêu dùng trong toàn hệ thống BIDV nói chung và tạiBIDV Đông Đô nói riêng còn nhiều hạn chế, chưa tương xứng với tiềm năng của thịtrường, lợi thế cạnh tranh và uy tín của thương hiệu BIDV

Vì vậy, tác giả đã lựa chọn nghiên cứu đề tài “ Phát triển tín dụng tiêu dùng tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông Đô đến năm 2015 ” nhằm mục tiêu nghiên cứu, tìm hiểu hoạt động tín dụng

tiêu dùng và phát triển tín dụng tiêu dùng tại Chi nhánh, từ đó đưa ra một số kiếnnghị và đề xuất để phát triển tín dụng tiêu dùng tại BIDV Đông Đô đến năm 2015

2 Mục đích nghiên cứu

Việc nghiên cứu đề tài này nhằm mục đích sau:

• Hệ thống lại một số vấn đề cơ bản về hoạt động tín dụng, tín dụng tiêu dùngcủa ngân hàng thương mại và cơ sở lý luận về phát triển tín dụng tiêu dùng tại ngânhàng thương mại

• Phân tích tình hình hoạt động kinh doanh và hoạt động phát triển tín dụngtiêu dùng tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông

Đô, từ đó đánh giá những kết quả đã đạt được cũng như những mặt còn hạn chếtrong phát triển tín dụng tiêu dùng tại chi nhánh

• Đề xuất một số giải pháp có thể áp dụng trong thực tiễn để phát triển tíndụng tiêu dùng tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánhĐông Đô

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• Đối tượng nghiên cứu: Tín dụng tiêu dùng và phát triển tín dụng tiêudùng tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông Đô

• Phạm vi nghiên cứu

+ Về không gian: Nghiên cứu các hoạt động kinh doanh của Ngân hàngTMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông Đô và một số ngân hàngthương mại khác hoạt động trên địa bàn Hà Nội

+ Về thời gian: Thực hiện nghiên cứu, phân tích, đánh giá phát triển tíndụng tiêu dùng tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánhĐông Đô trong giai đoạn 2009 – 2012 và đề xuất một số giải pháp để phát triển tíndụng tiêu dùng tại chi nhánh đến năm 2015

4 Kết cấu của đề tài

Ngoài phần Lời mở đầu, Kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, luận văngồm 4 chương:

Chương 1 : Tổng quan về các công trình nghiên cứu liên quan và phương

CHƯƠNG 1 : TỔNG QUAN VỀ CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

1 Tổng quan về các công trình nghiên cứu liên quan

Đã có nhiều công trình nghiên cứu về phát triển sản phẩm dịch vụ truyềnthống trong lĩnh vực ngân hàng ở Việt Nam Các công trình này đã đề cập đến cácnghiệp vụ chính của ngân hàng như: Cho vay, bảo lãnh, huy động vốn, dịch vụ phitín dụng, quản trị rủi ro tín dụng, phát hành thẻ

Một số công trình nghiên cứu liên quan đến tín dụng ngân hàng, tín dụng tiêudùng tại các ngân hàng thương mại hoạt động tại Việt Nam như:

Trong luận văn thạc sỹ “ Giải pháp nhằm nâng cao chất lượng tín dụng bán lẻ tại Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam ” của tác giả Nguyễn Thị Vui ( Học

viện tài chính ) viết năm 2011; Về mặt lý luận, đề tài đã góp phần hệ thống hóa các

lý luận về tín dụng bán lẻ của ngân hàng thương mại

Đề tài cũng đóng góp những đánh giá, những phân tích về thực trạng và đưa ramột số giải pháp nhằm đẩy mạnh và nâng cao chất lượng các sản phẩm tín dụng bán

lẻ của các NHTM đang hoạt động tại Việt Nam nói chung và của BIDV nói riêng

Đề tài đã hệ thống hóa, tổng hợp, phân tích chi tiết về các sản phẩm tín dụngbán lẻ của BIDV và nghiên cứu các nội dung cụ thể về tín dụng bán lẻ để đưa ranhững giải pháp thực tiễn nhằm nâng cao chất lượng các sản phẩm này

Luận văn của tác giả tập trung nghiên cứu vào chất lượng tín dụng bán lẻ củaNHTM, thực trạng chất lượng tín dụng bán lẻ của BIDV giai đoạn từ 2008 đến

2010 Thông qua quá trình nghiên cứu thực tế, tác giả đánh giá những kết quả đã đạtđược, những vấn đề còn tồn tại trong phát triển tín dụng bán lẻ của BIDV từ đó đềxuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng phát triển tín dụng bán lẻ củaBIDV nói riêng và Ngân hàng thương mại nói chung Tuy nhiên, luận văn chưa đềcập chi tiết đối với mở rộng và nâng cao chất lượng tín dụng tiêu dùng trong pháttriển tín dụng bán lẻ tại các NHTM

Luận văn thạc sỹ kinh tế, “ Quản trị rủi do tín dụng tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Quân Đội ”, Đại học Kinh tế Quốc dân, 2009, tác giả Nguyễn Thị

Minh Hằng

Mục đích nghiên cứu của luận văn: Hệ thống hóa lý thuyết về rủi ro tíndụng, quản trị rủi ro tín dụng tại ngân hàng thương mại; Phân tích, đánh giá thựctrạng hoạt động quản trị rủi ro tín dụng tại ngân hàng Thương mại cổ phần Quânđội; Đề xuất một số giải pháp hoàn thiện công tác quản trị rủi ro tín dụng tạingân hàng Thương mại cổ phần Quân đội

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu: Luân văn nghiên cứu rủi ro tín dụng vàquản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Quân đội trong giai đoạn

từ năm 2006 đến năm 2009

Phương pháp nghiên cứu: Phương pháp thống kê, phân tích; Phương pháp sosánh tổng hợp; Phương pháp thu thập thông tin số liệu qua các báo cáo tài chính cácnăm của Ngân hàng TMCP Quân đội

Những đóng góp của đề tài: Đề tài này đã hệ thống hóa cơ sở lý luận khoa học

về rủi ro tín dụng và quản trị rủi ro tín dụng tại các ngân hàng thương mại; Đưa rađược hệ thống các chỉ tiêu đánh giá rủi ro tín dụng và các phương pháp đánh giá

Đề tài đã phân tích thực trạng hoạt động tín dụng và quản trị rủi ro tín dụng tạiNgân hàng Thương mại cổ phần Quân đội Đánh giá về những kết quả đạt được vànhững mặt còn hạn chế, đồng thời cũng chỉ ra những nguyên nhân của những hạnchế trong hoạt động quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Thương mại cổ phầnQuân đội Từ đó đưa ra các giải pháp góp phần hoàn thiện công tác quản trị rủi rotín dụng tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Quân đội những năm tiếp theo

Trong luận văn thạc sỹ “ Giải pháp mở rộng tín dụng tiêu dùng tại Chi nhánh Ngân hàng Đầu tư và Phát triển thành phố Hồ Chí Minh ” của tác giả Nguyễn

Xuân Thảo (Đại học kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh ) viết năm 2007

Luận văn đã hệ thống hóa các lý luận cơ bản về tín dụng và tín dụng tiêu dùngtại ngân hàng thương mại Luận văn đã nêu lên được những kết quả đạt được trong

hoạt động mở rộng tín dụng tiêu dùng tại Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam– Chi nhánh TP Hồ Chí Minh Đồng thời tác giả cũng nêu lên những mặt còn hạnchế trong quá trình mở rộng tín dụng tiêu dùng tại Ngân hàng Đầu tư và Phát triểnViệt Nam – Chi nhánh TP Hồ Chí Minh

Thông qua kết quả nghiên cứu của luận văn, tác giả đã đề xuất những giảipháp mở rộng tín dụng tiêu dùng tại Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam –Chi nhánh Thành phố Hồ Chí Minh nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanhnói chung và hoạt động tín dụng và tín dụng tiêu dùng nói riêng của chi nhánh Luận văn chủ yếu sử dụng các phương pháp nghiên cứu như: thống kê, phântích và tổng hợp , … Trên cơ sở vận dụng lý luận về tín dụng tiêu dùng và thôngqua nghiên cứu hoạt động thực tiễn tại Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam –Chi nhánh Thành phố Hồ Chí Minh, từ đó tác giả đưa ra những giải pháp đẩy mạnhtín dụng tiêu dùng có tính ứng dụng trong quá trình cấp tín dụng tại chi nhánh cácngân hàng nói chung và Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánhThành phố Hồ Chí Minh nói riêng

Luận văn thạc sỹ “ Mở rộng cho vay tiêu dùng tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân đội ” của tác giả Lương Thị Xuân (Đại học kinh tế quốc dân, Khóa 13 )

viết năm 2008 cũng đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về cho vay tiêu dùng tại cácNHTM và đã phân tích thực trạng cho vay tiêu dùng tại Ngân hàng TMCP Quânđội, trên cơ sở đó đánh giá khả năng phát triển cho vay tiêu dùng trong giai đoạntiếp theo tại Ngân hàng TMCP Quân đội

Tuy nhiên, trong luận văn của tác giả mới chỉ dừng lại ở việc hệ thống hóa cơ

sở lý luận về cho tay tiêu dùng tại các NHTM và đánh giá khả năng phát triển sảnphẩm này mà chưa nêu ra được những giải pháp cụ thể nhằm mở rộng và phát triểncho vay tiêu dùng tại các NHTM nói chung và vận dụng vào phát triển cho vay tiêudùng tại một chi nhánh ngân hàng cụ thể tại Việt Nam

Luận văn của tác giả sử dụng đa dạng các phương pháp nghiên cứu như: thống

kê, phân tích và tổng hợp , … Trên cơ sở vận dụng lý luận về tín dụng tiêu dùng vàthông qua nghiên cứu hoạt động thực tiễn tại Ngân hàng TMCP Quân đội, từ đó tác

giả đưa ra những giải pháp mở rộng cho vay tín dụng tiêu dùng có tính ứng dụngtrong quá trình cấp tín dụng tại các ngân hàng thương mại nói chung và tại Ngânhàng TMCP Quân đội nói riêng

Luận văn thạc sỹ “ Nâng cao năng lực quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Á Châu”, Đại học kinh tế quốc dân 2009, tác giả Nguyễn

Giáng Hương

Mục đích nghiên cứu của luận văn: Đánh giá thực trạng hoạt động tín dụng,quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng TMCP Á Châu Luận văn đã phân tích, đánhgiá những kết quả đạt được, nêu lên những tồn tại và nguyên nhân của những tồn tạitrong họat động quản trị rủi ro tín dụng trong hoạt động kinh doanh của Ngân hàngTMCP Á Châu Trong luận văn, tác giả Nguyễn Giáng Hương cũng đề xuất một

số giải pháp nhằm nâng cao năng lực quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàngTMCP Á Châu

Đối tượng, phạm vi nghiên cứu của luận văn: Đối tượng nghiên cứu của luậnvăn là rủi ro tín dụng và quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng TMCP Á Châu Phạm vi nghiên cứu của luận văn: Luận văn nghiên cứu về các hoạt động kinhdoanh của Ngân hàng TMCP Á Châu và một số ngân hàng thương mại khác hoạtđộng tại địa bàn Hà Nội trong giai đoạn từ năm 2005-2009 Từ đó, tác giả cũng đềxuất một số giải pháp nhằm nâng cao năng lực quản trị rủi ro tín dụng tại Ngânhàng TMCP Á Châu cho những năm tiếp theo

Phương pháp nghiên cứu: Đề phù hợp với nội dung, yêu cầu và mục đích màluận văn đề ra, tác giả sử dụng các phương pháp nghiên cứu gồm:

Phương pháp thu thập thông tin số liệu: Từ các báo cáo tài chính, báo cảo tổngkết hoạt động kinh doanh của Ngân hàng TMCP Á Châu từ năm 2005-2009 Số liệubáo cáo từ phòng tài chính, kế toán, Ban kiểm toán nội bộ của Ngân hàng TMCP

Á Châu; Tác giả sử dụng phương pháp phân tích, so sánh, tổng hợp , kết hợp sửdụng bảng, biểu đồ, sơ đồ và hình minh hoạ trong quá trình nghiên cứu

Ngoài ra, tác giả cũng vận dụng các kết quả nghiên cứu từ các công trình khoa

học có liên quan để làm rõ hơn các cơ sở lý luận và thực tiễn của đề tài.

Kết quả nghiên cứu của luận văn: Luận văn đã làm rõ ba nội dung chính làhoạt động tín dụng, rủi ro tín dụng và quản trị rủi ro tín dụng tại ngân hàngthương mại

Trong luận văn, tác giả đã đưa ra những kết quả nổi bật đã đạt được của Ngânhàng TMCP Á Châu; đánh giá thực trạng chất lượng tín dụng và quản trị rủi ro tíndụng tại của Ngân hàng TMCP Á Châu đồng thời nêu lên những mặt còn hạn chế

và nguyên nhân của những hạn chế tại của Ngân hàng TMCP Á Châu Từ đó, tácgiả cũng đề xuất một số giải pháp để nâng cao năng lực quản trị rủi ro tín dụng tạicủa Ngân hàng TMCP Á Châu Đồng thời, tác giả cũng có một số kiến nghị đối vớiNHNN, Chính phủ để giúp nâng cao hơn nữa hiệu quả hoạt động quản trị rủi ro tíndụng tại các ngân hàng thương mại nói chung

Trong luận văn thạc sỹ “ Mở rộng cho vay tiêu dùng tại Ngân hàng Công thương Việt Nam ” của tác giả Lê Phương Lan (Đại học kinh tế quốc dân, khóa 13 )

viết năm 2007, tác giả đã phân tích, đánh giá thực trạng cho vay tiêu dùng tại Ngânhàng Công thương Việt Nam, đồng thời đưa ra một số giải pháp để phát triển sảnphẩm cho vay tiêu dùng tại Ngân hàng Công thương Việt Nam Luận văn đã sửdụng phương pháp tổng hợp, phân tích, so sánh để phân tích hoạt động cho vay tiêudùng tại Ngân hàng Công thương Việt Nam Luận văn đã phân tích, đánh giá hoạtđộng cho vay tiêu dùng tại Ngân hàng Công thương Việt Nam từ đó đưa ra một sốgiải pháp phát triển cho vay tiêu dùng Luân văn nghiên cứu hoạt động cho vay tiêudùng tại Vietinbank trước thời điểm Ngân hàng Công thương Việt Nam thực hiện

cổ phần hóa nên những giải pháp tác giả đưa ra gắn với điều kiện Ngân hàng Côngthương Việt Nam là NHTM 100% vốn sở hữu của Nhà nước Vì vậy, đến thời điểmhiện nay, khi mà hầu hết các NHTM đã được cổ phần hóa thì cần thiết phải nghiêncứu, đánh giá và đưa những giải pháp phù hợp trong điều kiện môi trường kinhdoanh ngành ngân hàng đã thay đổi so với thời điểm tác giả thực hiện nghiên cứu

Luận văn thạc sỹ kinh tế, tác giả Nguyễn Phương Mai, “ Quản trị rủi ro tín dụng

tại Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam”, Đại học Kinh tế Quốc dân – 2011

Mục đích nghiên cứu: Hệ thống hoá các lý thuyết cơ bản về hoạt động củangân hàng thương mại, hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản trị rủi ro tín dụng tronghoạt động của ngân hàng thời kỳ hội nhập kinh tế quốc tế

Tác giả đã phân tích thực trạng hoạt động kinh doanh và hoạt động quản trị rủi

ro tín dụng tại Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam, từ đó đánh giá những mặttích cực, những mặt còn hạn chế của công tác quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàngTMCP Kỹ thương Việt Nam

Trên cơ sở nghiên cứu của mình, tác giả đã đề xuất một số giải pháp thực hiệnquản trị rủi ro tín dụng có thể áp dụng tại Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Namtrong thực tiễn nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản trị rủi ro tại ngân hàng Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn: Luận văn của tác giả nghiêncứu về Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam đến năm 2010 và đề xuất một sốgiải pháp hoàn thiện công tác quản trị rủi ro đến năm 2015

Phương pháp nghiên cứu: Tác giả sử dụng những phương pháp nghiên cứukhá đa dạng gồm: So sánh, tổng hợp, thu thập số liệu kết hợp với thống kê,phân tích

Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận văn: hệ thống hoá được các cơ sở lýluận về quản trị rủi ro tín dụng tại ngân hàng thương mại Xây dựng được hệ thốngcác tiêu chí đánh giá rủi ro tín dụng và quản trị rủi ro tín dụng tại các ngân hàngthương mại nói chung Luận văn đã phân tích thực trạng hoạt động quản trị rủi rotín dụng tại Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam Đồng thời tác giả cũng nêu lênnhững hạn chế trong hoạt động quản trị rủi ro tín dụng của Ngân hàng TMCP Kỹthương Việt Nam như chưa phân tích, định lượng đầy đủ rủi ro tín dụng, đánh giáxếp hạng khách hàng, hệ thống thông tin tín dụng Từ đó đưa ra các giải phápnhằm nâng cao năng lực quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng TMCP Kỹ thươngViệt Nam nói riêng và tại các ngân hàng thương mại nói chung

Trong luận văn Ộ Một số giải pháp cơ bản nhằm nâng cao chất lượng cho vay tiêu dùng tại Ngân hàng Công Thương - Chi nhánh quận Hoàng Mai Ộ, luận văn

thạc sỹ, Đại học Kinh tế quốc dân, 2010 của tác giả Lê Thị Thanh Huyền; Luận văn

đã khái quát những cơ sở lý luận về cho vay tiêu dùng tại các NHTM và vận dụngvào nghiên cứu tình hình thực tế của cho vay tiêu dùng tại Ngân hàng Công ThươngViệt Nam - Chi nhánh quận Hoàng Mai, để tìm ra giải pháp nâng cao chất lượngcủa tắn dụng tiêu dùng tại Ngân hàng Công Thương Việt Nam - Chi nhánh quậnHoàng Mai

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn tập trung vào hoạt động chovay tiêu dùng chất lượng cho vay tiêu dùng ở Ngân hàng Công Thương Việt Nam -Chi nhánh quận Hoàng Mai - Hoàng Mai trong 3 năm 2007, 2008 và 2009

Phương pháp nghiên cứu được sử dụng chủ yếu là phương pháp thu thậpthông tin và phương pháp phân tắch Thông tin thu thập được thông qua nhiềukênh như quá trình thực tập trực tiếp tại chi nhánh, phỏng vấn các cán bộ côngnhân viên của ngân hàng, các báo cáo tài chắnh năm, báo cáo tắn dụngẦ Phươngpháp phân tắch sử dụng các thông tin này, kết hợp với phương pháp so sánh, đốichiếu, tổng hợp thông tin, từ đó đưa ra những nhận định về tình hình cho vay tiêudùng tại Ngân hàng Công Thương Việt Nam - Chi nhánh quận Hoàng Mai

Những giải pháp của tác giả đề xuất trong công trình nghiên cứu chủ yếu tậptrung vào nâng cao chất lýợng cho vay tiêu dùng tại Ngân hàng Công Thương ViệtNam - Chi nhánh quận Hoàng Mai Tuy nhiên, nếu đánh giá về hiệu quả tổng thểtrong hoạt động kinh doanh của ngân hàng, cùng với việc phát triển sản phẩm,dịch vụ theo chiều sâu là nâng cao chất lượng thì đồng thời cần phát triển sảnphẩm, dịch vụ theo chiều rộng là đẩy mạnh tăng trưởng về quy mô và đa dạng hóasản phẩm, dịch vụ Trong công trình nghiên cứu của tác giả, vấn để phát triển tắndụng tiêu dùng theo chiều rộng chưa được nghiên cứu chi tiết

Tác giả cũng đã đưa ra một số giải pháp cơ bản nhằm phát triển tắn dụng tiêudùng theo chiều rộng có tắnh ứng dụng trong thực tế hoạt động chung của một chinhánh ngân hàng

2 Những tồn tại và hướng nghiên cứu

Phần lớn các đề tài nghiên cứu nêu trên chủ yếu tập trung vào đánh giá thựctrang hoạt động cho vay, quản trị rủi ro tín dụng từ đó đề xuất các giải pháp nhằmđẩy mạnh phát triển tín dụng theo chiều rộng mà chưa quan tâm nhiều đến pháttriển tín dụng theo chiều sâu Đặc biệt là các công trình nghiên cứu về phát triểntín dụng tiêu dùng tại các ngân hàng thương mại đang hoạt động tại Việt Namcòn chưa nhiều

Ngoài ra, các công trình nghiên cứu về hoạt động bảo lãnh và phát triển bảolãnh trong phát triển tín dụng tiêu dùng vẫn chưa được các tác giả quan tâm, đi sâunghiên cứu Trong thực tiễn hoạt động ngân hàng thì nghiệp vụ bảo lãnh cũng làmột nội dung hết sức quan trọng trong phát triển tín dụng nói chung và phát triển tíndụng tiêu dùng nói riêng

Tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông Đôcũng đã có một số công trình nghiên cứu liên quan đến hoạt động tín dụng như: Chovay xây lắp, quản lý rủi ro, huy động vốn, thẩm định dự án đầu tư, … Tuy nhiên, tạiBIDV Đông Đô chưa có công trình nghiên cứu nào về phát triển tín dụng tiêu dùng

Từ quá trình thực tiễn công tác tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam– Chi nhánh Đông Đô, tác giả nhận thấy cần thiết phải đẩy mạnh phát triển tín dụngtiêu dùng tại chi nhánh đa dạng hơn, toàn diện hơn Vì vây, tác giả quyết định chọn

đề tài nghiên cứu của mình là “ Phát triển tín dụng tiêu dùng tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông Đô đến năm

2015 ” nhằm đóng góp vào việc phát triển tín dụng tiêu dùng tại Chi nhánh.

Tác giả hy vọng rằng kết quả nghiên cứu của luận văn sẽ mang lại những gócnhìn thấu đáo hơn, đầy đủ hơn về tín dụng tiêu dùng, phát triển tín dụng tiêu dùng tạicác NHTM nói chung và tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chinhánh Đông Đô nói riêng

3 Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu được sử dụng chủ yếu là các phương pháp: thống kê,tổng hợp, so sánh, thu thập thông tin đã có và phân tích Thông tin thu thập đượcthông qua nhiều kênh như : quá trình làm việc trực tiếp tại chi nhánh, phỏng vấn cácđồng nghiệp trong và ngoài chi nhánh, các cán bộ, công nhân viên tại các ngân hàngkhác, các báo cáo tài chính năm, báo cáo tín dụng … Phương pháp phân tích sử dụngcác thông tin này, kết hợp với phương pháp so sánh, đối chiếu, tổng hợp thông tin, từ

đó đưa ra những nhận định và đề xuất một số giải pháp phát triển tín dụng tiêu dùngtại BIDV Đông Đô

Phương pháp thu thập thông tin số liệu Các số liệu được tác giả thu thập từcác nguồn như: Các báo cáo tài chính, báo cáo tổng kết hoạt động năm kinh doanhcủa Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông Đô từ năm2009-2012; số liệu báo cáo từ các phòng như: Phòng tổ chức nhân sự, phòng kếtoán, phòng Kế hoạch tổng hợp, phòng Quan hệ khách hàng cá nhân, các phònggiao dịch, phòng Quản lý rủi ro của Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển ViệtNam – Chi nhánh Đông Đô

Phương pháp phân tích, so sánh, tổng hợp…

+ Phân tích tổng hợp theo thời gian (giai đoạn 2009 - 2012)

+ Phân tích tổng hợp theo không gian

+ Phân tích tổng hợp theo nhóm, đối tượng

CHƯƠNG 2: LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG TIÊU

DÙNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 2.1 Phát triển tín dụng tiêu dùng tại Ngân hàng thương mại

Theo Luật các tổ chức tín dụng: Cấp tín dụng là việc thỏa thuận để tổ chức,

cá nhân sử dụng một khoản tiền hoặc cam kết cho phép sử dụng một khoản tiềntheo nguyên tắc có hoàn trả bằng nghiệp vụ cho vay, chiết khấu, cho thuê tài chính,bao thanh toán, bảo lãnh ngân hàng và các nghiệp vụ cấp tín dụng khác

Tín dụng tiêu dùng là hình thức tín dụng cung cấp cho cá nhân, hộ gia đình đểđáp ứng nhu cầu tiêu dùng, như: mua sắm, sửa chữa, cải tạo nhà ở, đồ dùng giađình, phương tiện đi lại, chi phí học hành, giải trí,…

Ngày nay, khái niệm tín dụng tiêu dùng được hiểu nghĩa rộng hơn: tín dụngtiêu dùng là các khoản tài trợ bằng các nghiệp vụ khác nhau (cho vay, bảo lãnh, chothuê ….) mà ngân hàng cấp cho khách hàng là cá nhân, hộ gia đình có những nguồnthu nhập hợp pháp ví dụ như: lương, thưởng và các các khoản thu nhập có tính chấtnhư lương, thu nhập từ hoạt động kinh doanh,… Mục đích tiêu dùng khá đa dạngnhư: mua nhà, xây dựng hay sửa chữa, cải tạo nhà ở, mua xe ô tô, xe máy, thanhtoán chi phí học tập, du lịch, nghỉ dưỡng, khám chữa bệnh

Phát triển tín dụng tiêu dùng theo chiều rộng là việc ngân hàng thực hiện tăngquy mô, tăng tỷ trọng tín dụng tiêu dùng trong cơ cấu nợ vay của ngân hàng

Nếu tiếp cận theo quan điểm chất lượng thì phát triển tín dụng tiêu dùng theochiều sâu là ngân hàng thực hiện các biện pháp nhằm nâng cao chất lượng của cáckhoản vay đáp ứng nhu cầu của khách hàng vay, đưa ra các sản phẩm phù hợp, cácchỉ tiêu dư nợ quá hạn, nợ xấu thấp; tỷ trọng lợi nhuận từ tín dụng tiêu dùng cao, lợiích của khách hàng và ngân hàng cân đối

Theo cách tiếp cận của đề tài, phát triển tín dụng tiêu dùng của ngân hàngthương mại bao gồm cả sự gia tăng về quy mô và chất lượng Sự tăng lên củaquy mô thể hiện qua sự gia tăng về doanh số cho vay, doanh số thu nợ, sự tănglên về số lượng khách hàng, sự mở rộng về đối tượng khách hàng, sự tăng lên

của tỷ lệ dư nợ cho vay tiêu dùng trên tổng dư nợ bán lẻ, tỷ lệ dư nợ cho vay tiêudùng trên tổng dư nợ Chất lượng tín dụng tiêu dùng được nâng lên thể hiện qua

cơ cấu sản phẩm đa dạng, phù hợp; tỷ trọng nợ quá hạn, nợ xấu trên tổng dư nợcho vay tiêu dùng thấp, …

2.2 Ðặc ðiểm và phân loại tín dụng tiêu dùng tại Ngân hàng thýõng mại

2.2.1 Đặc điểm tín dụng tiêu dùng

- Đối tượng khách hàng của tín dụng tiêu dùng là cá nhân và hộ gia đình

- Mục đích cấp tín dụng của tín dụng tiêu dùng: Là nhằm phục vụ nhu cầu tiêudùng của cá nhân, hộ gia đình Do vậy, nguồn trả nợ của khoản vay tiêu dùngthường là từ các nguồn thu nhập như: Tiền lương, tiền thưởng, thu nhập từ kinhdoanh, đầu tư của khách hàng Không nhất thiết nguồn thu nhập để trả nợ vay phải

là kết quả của việc sử dụng vốn vay nên nguồn trả nợ cần đảm bảo tính ổn định,thường xuyên Hầu hết các khoản tín dụng tiêu dùng thường an toàn, ít xảy ra nợquá hạn nếu ngân hàng đánh giá được chính xác các nguồn thu nhập để trả nợ củakhách hàng là đáng tin cậy, có tính ổn định cao, khách hàng sử dụng vốn đúng mụcđích Đây là hình thức cấp tín dụng được các ngân hàng phát triển nhằm phân tánrủi ro từ các khoản vay thương mại

- Tín dụng tiêu dùng là hình thức tín dụng bán lẻ, giá trị giao dịch thườngnhỏ, dẫn đến chi phí cho khoản tín dụng là cao Do vậy, lãi suất khoản tín dụngtiêu dùng thường cao hơn lãi suất các khoản tín dụng thương mại để đảm bảo hiệuquả cho vay

2.2.2 Phân loại tín dụng tiêu dùng

- Căn cứ vào mục đích vay có thể chia thành 2 loại

+ Cho vay tiêu dùng cư trú: là các khoản vay nhằm phục vụ nhu cầu mua,xây dựng, sửa chữa, cải tạo nhà ở của cá nhân, hộ gia đình

+ Cho vay tiêu dùng phi cư trú: là các khoản vay phục vụ cho mục đíchmua đồ dùng sinh hoạt gia đình, phương tiện vận chuyển, thanh toán chi phí họchành, du lịch, hoặc giải trí khác,…

- Căn cứ vào phương thức hoàn trả có thể chia thành 3 loại

+ Cho vay tiêu dùng trả góp: là hình thức vay mà người đi vay trả cho ngânhàng một số tiền bằng nhau nhất định trên mỗi kỳ hạn (hàng tháng, quý hoặc 6tháng), riêng những khoản vay ngắn hạn (dưới 1 năm) thì người vay thường trả nợcuối kỳ (gồm cả gốc và lãi)

Số tiền thanh toán định kỳ gồm nợ gốc (là khoản tiền nhất định trả mỗi kỳ hạn,thường bằng nhau) và nợ lãi tính trên dư nợ thực tế Phương thức này thường ápdụng cho những khoản vay có giá trị lớn hoặc thu nhập định kỳ của người vaykhông đủ khả năng thanh toán hết một lần số nợ vay Đây là hình thức cho vay chủyếu của các ngân hàng thương mại, loại hình vay này giúp cho khách hàng vaykhông bị áp lực trả nợ vào cuối kỳ cao

+ Cho vay tiêu dùng phi trả góp: tiền vay được khách hàng thanh toán chongân hàng chỉ một lần khi đến hạn Thường khoản cho vay tiêu dùng phi trả góp chỉđược cấp cho các khoản vay giá trị nhỏ, thời hạn vay không dài (thường dưới 1năm), đối tượng khách hàng thu nhập khá cao

+ Cho vay tiêu dùng tuần hoàn: là khoản vay mà ngân hàng sẽ cấp chokhách hàng một hạn mức tín dụng được duy trì trong một khoảng thời gian nhấtđịnh, khách hàng có quyền vay và trả nhiều lần mà không vượt quá hạn mức tíndụng của mình Loại vay này thường được áp dụng cho vay thấu chi, thẻ tín dụng.Loại vay tuần hoàn dễ áp dụng, thuận tiện cho khách hàng trong việc chủ động sửdụng nguồn tiền linh hoạt, thông thường đây là những khoản vay nhỏ, khách hàng

có nguồn tiền ra – vào thường xuyên

Cho vay qua thẻ là một loại hình cho vay phổ biến của tín dụng tiêu dùng tuầnhoàn, với một hạn mức được cấp khách hàng có thể rút vượt số dư trên tài khoảncủa mình Đặc biệt là thị trường thẻ ở Việt Nam trong những năm gần đây phát triển

với tốc độ rất nhanh Song cho vay qua thẻ hiện nay ở nước ta còn nhỏ bé so vớitiềm năng phát triển trong dân cư Ngoài ra, tốc độ tăng trưởng kinh tế Việt nam gầnđây phát triển mạnh, đời sống của nhân dân ngày một nâng cao thì nhu cầu về họctập, du lịch trong nước và ngoài nước ngày càng nhiều, đó là thị trường rất hấp dẫn

để các ngân hàng thương mại mở rộng tín dụng qua thẻ, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng

cá nhân trong và ngoài nước Như vậy, thị trường tiềm năng để các ngân hàngthương mại cho vay qua thẻ rất lớn và thuận lợi, các ngân hàng cần phải tận dụngtriệt để mọi cơ hội, các điều kiện thuận lợi để phát triển dịch vụ thẻ, đồng thời đẩynhanh việc đổi mới công nghệ và nâng cao chất lượng dịch vụ

- Căn cứ vào hình thức vay có thể chia tín dụng tiêu dùng thành 2 loại

+ Cho vay tiêu dùng gián tiếp: là hình thức cho vay trong đó ngân hàng

mua lại các khoản nợ từ các doanh nghiệp đã bán chịu hàng hóa, dịch vụ chongười tiêu dùng và thu lại từ khách hàng Hình thức này ngân hàng cho vay thôngqua các doanh nghiệp bán hàng hoặc làm các dịch vụ mà không trực tiếp tiếp xúcvới khách hàng

Ưu điểm của hình thức cho vay tiêu dùng gián tiếp

 Các ngân hàng thương mại dễ dàng mở rộng và tăng doanh số cho vay

 Ngân hàng sẽ cắt giảm được chi phí và tiết kiệm thời gian cho vay, như:giảm chi phí tiếp thị, quảng bá thương hiệu, tiết kiệm thời gian tìm kiếm kháchhàng,…

 Là điều kiện để các ngân hàng thương mại mở rộng quan hệ tốt với cácdoanh nghiệp và phát triển các sản phẩm khác của ngân hàng

Nhược điểm của hình thức cho vay tiêu dùng gián tiếp

 Khi cho vay các ngân hàng thương mại không tiếp xúc trực tiếp với kháchhàng (Bên vay) mà thông qua doanh nghiệp đã bán chịu hàng hóa, dịch vụ Do đó,các khoản vay này có mức rủi ro cao hơn so với các khoản vay trực tiếp

 Ngân hàng khó kiểm soát được các khoản vay (cả trước, trong và sau khivay vốn)

Nhằm hạn chế rủi ro của hình thức cho vay gián tiếp, các ngân hàng thương mạithường mua lại các khoản nợ với h́nh thức truy đòi toàn bộ hoặc một phần từ các doanhnghiệp trong trường hợp khách hàng (Bên vay) không trả nợ cho ngân hàng

+ Cho vay tiêu dùng trực tiếp: Ngân hàng và khách hàng sẽ trực tiếp gặp

nhau để tiến hành đàm phán, ký kết hợp đồng tín dụng; khách hàng sẽ nhận tiền vay

từ Ngân hàng hoặc chuyển vào tài khoản của các doanh nghiệp mà họ sẽ mua hànghóa, dịch vụ hoặc các chủ nợ của họ,…

Hình thức cho vay tiêu dùng trực tiếp có những ưu điểm sau

 Chất lượng tín dụng của những khoản vay trực tiếp thường cao hơn so vớitín dụng gián tiếp, do Ngân hàng có thể sử dụng triệt để trình độ, kiến thức, kinhnghiệm và kỹ năng của cán bộ tín dụng trong quá trình họ thẩm định khách hàng vàkhoản vay

 Hình thức cho vay trực tiếp linh hoạt hơn cho vay gián tiếp, vì khi ngânhàng quan hệ trực tiếp với khách hàng sẽ nắm bắt nhu cầu thực tế và khả năng trả

nợ của khách hàng từ đó đề xuất những giải pháp nhằm xử lý các phát sinh linh hoạthơn Từ đó nâng cao khả năng làm thỏa mãn quyền lợi cho cả ngân hàng vàkhách hàng

 Đối tượng khách hàng là cá nhân, hộ gia đình nên quy mô lớn, phân bố rộngkhắp, nên ngân hàng có điều kiện giới thiệu thêm các sản phẩm dịch vụ, tiện ích mới(dịch vụ thẻ ATM, thanh toán tiền điện, nước, điện thoại,…) đến khách hàng

2.3 Vai trò và xu thế phát triển tín dụng tiêu dùng tại ngân hàng thương mại

2.3.1 Vai trò của tín dụng tiêu dùng

Tín dụng tiêu dùng có vai trò không nhỏ đối với sự phát triển của nền kinh tếnói chung và đối với các chủ thể tham gia nói riêng

a) Vai trò của tín dụng tiêu dùng đối với sự phát triển kinh tế xã hội

Ngoài những chức năng, vai trò chung của tín dụng ngân hàng, tín dụng tiêudùng có vai trò quan trọng trong việc đáp ứng nhu cầu tiêu dùng của các cá nhân và

hộ gia đình Tín dụng tiêu dùng góp phần kích cầu, từ đó thúc đẩy phát triển sảnxuất, đóng góp vào sự tăng trưởng kinh tế Trong nền kinh tế thị trường, giữa sảnxuất và tiêu dùng có mối quan hệ biện chứng không tách rời nhau Tuy nhiên,không phải tất cả các nhu cầu tiêu dùng đều có khả năng thanh toán hoặc có khảnăng thanh toán ngay tại thời điểm phát sinh Trong thực tế, có khi người tiêu dùngchưa có khả năng thanh toán tại thời điểm phát sinh nhu cầu thanh toán nhưng họhoàn toàn có khả năng thanh toán trong tương lai Tín dụng tiêu dùng là một cáchgiúp đáp ứng nhu cầu thanh toán cho tại thời điểm hiện tại và sẽ hoàn trả lại trongtương lai, từ đó đẩy mạnh lưu thông hàng hóa, thúc đẩy phát triển dịch vụ, sản xuất,cải thiện đời sống xã hội từ đó thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế

Tín dụng tiêu dùng thúc đẩy phát triển thương mại dịch vụ, sản xuất, từ đó làmtăng thu nhập của người lao động góp phần đảm bảo an sinh xã hội, tăng nguồn thucho ngân sách Tín dụng tiêu dùng hỗ trợ người tiêu dùng có điều kiện để thỏa mãnnhu cầu được tiêu dùng hàng hóa, dịch vụ trước khi có đủ nguồn thu nhập để chi trảcho nhà cung cấp Sản xuất phát triển, ngân sách Nhà nước được tăng lên từ đó thúcđẩy đầu tư, mở rộng, tái sản sản xuất góp phần giải quyết việc làm cho người laođộng, tăng thu ngân sách, tăng thu nhập quốc dân, phúc lợi xã hội, giảm tệ nạn từ đógóp phần ổn định xã hội

Vì vậy, tín dụng tiêu dùng đóng góp vai trò quan trọng vào việc kích cầu tiêudùng trực tiếp, kích thích đầu tư gián tiếp góp phần nâng cao năng lực sản xuất củanền kinh tế và ổn định chính trị, xã hội

b) Vai trò đối với ngân hàng thương mại

Tín dụng tiêu dùng giúp ngân hàng phát triển quan hệ với khách hàng, từ đólàm tăng khả năng huy động các loại tiền gửi trong dân cư, bởi rất nhiều khách hàng

sẽ không muốn gửi tiền của ḿình vào một ngân hàng nếu họ không nhận thấy đượckhả năng được ngân hàng đáp ứng nhu cầu vay vốn của mình khi có nhu cầu Ngoài

ra khách hàng cũng sẽ tin tưởng và gửi tiền vào những ngân hàng họ đã từng giaodịch và đã từng sử dụng dịch vụ ngân hàng Đối tượng khách hàng trong cho vaytiêu dùng rất đa dạng, có quy mô tương đối lớn và không ngừng tăng lên trong

tương lai Chính vì vậy, khi phát triển tín dụng tiêu dùng sẽ giúp cho ngân hàng mởrộng nền tảng khách hàng, đa dạng khách hàng từ đó hạn chế được rủi ro, tăng thulợi nhuận từ hoạt động cho vay, tạo điều kiện phát triển một cách bền vững, hiệuquả, nâng cao năng lực cạnh tranh.

Tín dụng tiêu dùng còn tạo điều kiện để ngân hàng đa dạng các loại hình kinhdoanh, da dạng hóa sản phẩm, dịch vụ, phân tán rủi ro, tăng lợi nhuận Quản trị rủi

ro trong họat động kinh doanh ngân hàng là đặc biệt quan trọng, một nguyên tắctrong quan trị rủi ro là thực hiện phân tán rủi ro, tránh tập trung vào một số ít sảnphẩm dịch vụ Do hoạt động ngân hàng mang tính hệ thống rất cao và liên quan trựctiếp đến nhiều lĩnh vực kinh tế, xã hội nên rất cần thiết phải đa dạng hóa sản phẩmkinh doanh, không ngừng phát triển sản phẩm, dịch vụ mới phù hợp với sự pháttriển của nền kinh tế, xã hội nhằm hạn chế rủi ro và phát triển bền vững

c) Vai trò đối với khách hàng

Tín dụng tiêu dùng là một phương thức hữu hiệu để giải quyết những nhucầu thanh toán cấp bách để đáp ứng cho nhu cầu tiêu dùng phục vụ đới sống cho cáckhách hàng là cá nhân và hộ gia đình Nguồn thu nhập của cá nhân và hộ gia đình

có đặc điểm là có tính ổn định tương đối cao Tuy nhiên, trong đời sống của kháchhàng, có những nhu cầu tiêu dùng phát sinh ngoài dự kiến, hoặc lớn hơn nhiều sovới thu nhập và nguồn tài chính hiện có Vì vậy, xuất hiện nhu cầu về nguồn tàichính để đáp ứng những nhu cầu tiêu dùng đó của khách hàng Chủ thể cung cấpnguồn tài chính này là các định chế tài chính trong đó NHTM giữ vai trò quan trọnghàng đầu NHTM thực hiện đáp ứng nhu cầu này của khách hàng thông qua hoạtđộng cho vay tiêu dùng

Tín dụng tiêu dùng là một loại sản phẩm của ngân hàng thương mại gópphần nâng cao chất lượng cuộc sống của khách hàng khi chưa có đủ khả năng thanhtoán ở thời điểm hiện tại Có một thực tế là của cải con người được tích lũy theothời gian, do vậy, người ta chỉ có thể mua sắm những vật dụng, phương tiện sinhhoạt có giá trị lớn khi đã lớn tuổi Trong khi đó thế hệ trẻ là những người có nhu cầu

tiêu dùng cao nhưng lại chưa có sự tích lũy nhiều Vì vậy, tín dụng tiêu dùng làphương thức hiệu quả để giải quyết vấn đề này

2.3.2 Xu thế phát triển tín dụng tiêu dùng

Các NHTM đều có xu hướng đẩy mạnh phát triển các dịch vụ ngân hàng bán

lẻ nói chung và phát triển tín dụng tiêu dùng nói riêng, vì những lý do sau đây:

- Nhu cầu về tín dụng tiêu dùng rất lớn: Lượng khách hàng sử dụng các sảnphẩm tín dụng tiêu dùng là các cá nhân, hộ gia đình lớn hơn rất nhiều so với kháchhàng là các tổ chức Nhu cầu của các khách hàng này cũng rất đa dạng, phong phú

và ngày càng gia tăng Điều đó, đòi hỏi các NHTM phải phát triển tín dụng tiêudùng để cung cấp các sản phẩm tín dụng tiêu dùng phù hợp, đáp ứng các nhu cầu đadạng và ngày càng gia tăng của khách hàng

- Lợi nhuận từ hoạt động tín dụng tiêu dùng khá cao: Với lượng nhu cầu củakhách hàng rất lớn như trên, mặt khác các khách hàng này không chỉ sử dụng cácsản phẩm tín dụng mà sử dụng rất nhiều các dịch vụ phi tín dụng như: Thanh toán,gửi tiền, dịch vụ ngân hàng điện tử, dịch vụ thẻ … Theo đó, ngoài lãi tiền vayNHTM sẽ thu được rất nhiều hơn các loại phí liên quan Vì vậy, nếu NHTM nàoquản trị được rủi ro, tập trung phát triển các sản phẩm tín dụng tiêu dùng sẽ gópphần nâng cao doanh thu và lợi nhuận của Ngân hàng

- Phát triển tín dụng tiêu dùng sẽ góp phần làm cho NHTM ngày càng hiệnđại: Do nhu cầu của khách hàng lớn, đa dạng và ngày càng phát triển, để đáp ứngtốt các nhu cầu đó, mỗi NHTM phải đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị, công nghệhiện đại; đầu tư đào tạo cán bộ, nhân viên trở nên năng động và chuyên nghiệp hơn.Điều đó sẽ góp phần làm cho ngân hàng trở nên ngày càng hiện đại, nâng cao tầmvóc và uy tín của mình trong phạm vi quốc gia và quốc tế Làm tăng khả năng thíchứng của ngân hàng với sự phát triển biến động không ngừng của môi trường kinhdoanh, môi trường kinh tế xã hội nói chung

- Phát triển tín dụng tiêu dùng là hướng đến sự phát triển bền vững: Các kháchhàng cá nhân với đặc điểm là số lượng lớn, nhu cầu đa dạng; các khách hàng này

không chỉ sử dụng tiền vay của ngân hàng mà ngược lại còn thường xuyên gửi tiềntại ngân hàng và sử dụng các dịch vụ ngân hàng khác Nguồn tiền gửi từ khách hàng

cá nhân mới là nguồn vốn ổn định của NHTM Do đó, NHTM nào có các sản phẩmtín dụng với chất lượng tốt, nhiều tiện ích, có chiến lược phân đoạn thị trường phùhợp thì sẽ lựa chọn được những khách hàng tốt, nhiều tiềm năng cho sự phát triểnbền vững Khi khách hàng sử dụng thường xuyên, đa dạng các dịch vụ của ngânhàng thì sẽ trở thành những khách hàng thân thiết và trung thành của chính ngânhàng Đó là cơ sở hết sức quan trọng để ngân hàng xây dựng nền tảng khách hàng

ổn định, vững chắc

Như vậy, có thể nhận thấy rằng phát triển tín dụng tiêu dùng là xu hướng tấtyếu khách quan để NHTM phát triển bền vững, đa dạng hóa sản phẩm, phân tán rủi

ro, tăng doanh thu, tăng lợi nhuận, nâng cao giá trị thương hiệu

2.4 Tiêu chí đánh giá phát triển tín dụng tiêu dùng tại ngân hàng thương mại

Cho vay tiêu dùng là hình thức cấp tín dụng chủ yếu của các NHTM hiện naynên có thể đánh giá sự phát triển của tín dụng tiêu dùng thông qua đánh giá hoạtđộng cho vay tiêu dùng Sau đây là một số tiêu chí đánh giá phát triển tín dụng tiêudùng tại các ngân hàng thương mại

- Doanh số và tốc độ tăng của doanh số cho vay tiêu dùng

Doanh số cho vay tiêu dùng: Là tổng số tiền mà ngân hàng đã cho khách hàngvay trong một khoảng thời gian nhất định, thường là một năm

Doanh số cho vay tiêu dùng là số mang tính thời kỳ, phản ánh khái quát nhất

về hoạt động tín dụng tiêu dùng của ngân hàng trong năm tài chính Nếu doanh sốcho vay tiêu dùng trong năm của ngân hàng là lớn, tăng cao so với năm liền kềtrước có nghĩa là hoạt động tín dụng tiêu dùng của ngân hàng được tăng lên về quy

mô, từ đó có thể đánh giá là hoạt động tín dụng tiêu dùng được phát triển Ngược lạinếu doanh số cho vay tiêu dùng trong năm tính toán của ngân hàng nhỏ hơn nămliền kề trước thì có thể đánh giá hoạt động tín dụng tiêu dùng không phát triển

Tốc độ tăng trưởng của doanh số cho vay tiêu dùng là tỷ lệ phần trăm doanh

số của kỳ sau so với kỳ trước:

- Tổng dư nợ cho vay tiêu dùng

Tổng dự nợ cho vay tiêu dùng làm tổng số tiền mà khách hàng còn nợ ngânhàng tại một thời điểm, nó phản ánh lượng tiền mà ngân hàng chưa thu hồi được từcác khoản cho vay tiêu dùng

Các tiêu chí đánh giá chất lượng tín dụng tiêu dùng của NHTM chính là cácchỉ tiêu phản ánh chất lượng tín dụng tiêu dùng được cụ thể hóa bằng những con số.Cho vay tiêu dùng là hình thức cấp tín dụng chủ yếu của các NHTM hiện nay nênchất lượng của các khoản cho vay tiêu dùng sẽ thể hiện chất lượng phát triển tíndụng của các NHTM Các chỉ tiêu đó gồm:

- Tỷ lệ nợ quá hạn từ cho vay tiêu dùng

Nợ quá hạn là hiện tượng phát sinh từ mối quan hệ tín dụng không hoàn hảo,khi người đi vay không thực hiện được nghĩa vụ trả nợ của mình cho ngân hàngđúng hạn mà không được ngân hàng cơ cấu lại thời hạn của khoản vay

Tỷ lệ nợ quá hạn từ cho vay tiêu dùng là tỷ lệ phần trăm giữa nợ quá hạn từcho vay tiêu dùng và tổng dư nợ cho vay tiêu dùng của ngân hàng thương mại ở mộtthời điểm nhất định, thường là cuối tháng, cuối quý, cuối năm

Công thức 1.1: Tỷ lệ nợ quá hạn cho vay tiêu dùng

Tỷ lệ nợ quá hạn từ

cho vay tiêu dùng =

Nợ quá hạn cho vay tiêu dùng

Tổng dư nợ cho vay tiêu dùng

Trong đó t: là tốc độ tăng doanh số cho vay tiêu dùng

M1: Doanh số cho vay tiêu dùng kỳ trước M2: Doanh số cho vay tiêu dùng kỳ sau

Xét về mặt bản chất, tín dụng là sự hoàn trả, do đó tính an toàn là yếu tố quantrọng bậc nhất để cấu thành chất lượng tín dụng Khi một khoản tín dụng khôngđược hoàn trả đúng hạn như đã cam kết và không được ngân hàng cơ cấu lại thờihạn trả nợ thì nó sẽ bị chuyển sang nợ quá hạn Trên thực tế, phần lớn các khoản nợquá hạn sẽ chuyển thành các khoản nợ xấu

Tỷ lệ nợ quá hạn càng cao thì NHTM càng gặp khó khăn trong kinh doanh vì

sẽ có nguy cơ mất vốn, mất khả năng thanh toán, phải trích lập dự phòng rủi ro cao

và lợi nhuận ngân hàng giảm, tức là tỷ lệ nợ quá hạn càng cao, chất lượng tín dụngcàng thấp

Khi phân tích chỉ tiêu tỷ lệ nợ quá hạn từ cho vay tiêu dùng cần so sánh với tỷ

lệ nợ quá hạn chung của NHTM và tỷ lệ nợ quá hạn từ cho vay tiêu dùng của cácNHTM khác để có những đánh giá tổng thể về chất lượng tín dụng tiêu dùng theo sốliệu này

- Tỷ lệ nợ xấu từ cho vay tiêu dùng

Nợ xấu tại NHTM là các khoản tiền NHTM cho khách hàng vay mà NHTMđánh giá là khó có khả năng thu hồi được

Tại Việt Nam, theo quy định về phân loại nợ, trích lập và sử dụng để xử lý rủi

ro tín dụng trong hoạt động ngân hàng của tổ chức tín dụng ban hành theo Quyếtđịnh số 493 /2005/QĐ-NHNN ngày 22/4/2005 của Thống đốc Ngân hàng Nhànước) thì nợ xấu là các khoản nợ thuộc Nhóm 3 (Nợ dưới tiêu chuẩn), Nhóm 4 (Nợnghi ngờ) và Nhóm 5 (Nợ có khả năng mất vốn)

Tỷ lệ nợ xấu từ cho vay tiêu dùng là tỷ lệ phần trăm giữa nợ xấu từ cho vaytiêu dùng và tổng dư nợ cho vay tiêu dùng của NHTM ở một thời điểm nhất định,thường là cuối tháng, cuối quý, cuối năm

Công thức 1.2: Tỷ lệ nợ xấu cho vay tiêu dùng

Cũng giống như chỉ tiêu tỷ lệ nợ quá hạn, tỷ lệ nợ xấu càng cao biểu hiện chấtlượng tín dụng tiêu dùng của NHTM càng thấp Tuy nhiên, nợ xấu là những khoản

nợ mà ngân hàng đánh giá là khó có khả năng thu hồi nợ do vậy chỉ tiêu này phảnánh sát thực nhất chất lượng tín dụng tiêu dùng của NHTM

Khi đánh giá chỉ tiêu tỷ lệ nợ xấu từ cho vay tiêu dùng cần so sánh với tỷ lệ nợxấu của NHTM và tỷ lệ nợ xấu từ cho vay tiêu dùng của các NHTM khác để cónhững đánh giá tổng thể về chất lượng tín dụng tiêu dùng theo chỉ tiêu này

- Tỷ lệ lãi treo từ hoạt động cho vay tiêu dùng

Lãi treo là số lãi phải thu của các khoản cho vay của ngân hàng nhưng chưathu hồi được

Nếu tổng các khoản lãi treo từ hoạt động cho vay tiêu dùng càng thấp, nghĩa làngân hàng đã thu được các khoản lãi của khách hàng để đảm bảo lợi nhuận củangân hàng thể hiện chất lượng cho vay tiêu dùng càng tốt

Khi phân tích lãi treo từ hoạt động cho vay tiêu dùng cần so sánh tỷ lệ lãi treo

từ hoạt động cho vay tiêu dùng trên tổng dư nợ bán lẻ và tỷ lệ lãi treo trên tổng dư

nợ của NHTM để đánh giá tương quan về chất lượng tín dụng tiêu dùng so với chấtlượng tín dụng chung của NHTM

- Chỉ tiêu tỷ suất lợi nhuận từ hoạt động tín dụng tiêu dùng

Không thể nói một khoản tín dụng tiêu dùng có chất lượng cao khi nó khôngđem lại thu nhập, hoặc đem lại thu nhập thấp cho ngân hàng Lợi nhuận do tín dụngtiêu dùng đem lại chứng tỏ tín dụng không những thu hồi được gốc mà còn thuđược lãi và phí bảo đảm lợi nhuận cho ngân hàng Thu nhập từ hoạt động tín dụngtiêu dùng là kết quả cuối cùng, là cái đích hướng đến của các NHTM Thu nhập này

mà càng cao biểu hiện chất lượng tín dụng tiêu dùng càng tốt và ngược lại Để đánhgiá mức độ thu nhập từ tín dụng tiêu dùng mang lại so với các loại hình tín dụngkhác, người ta dùng tỷ suất lợi nhuận từ tín dụng tiêu dùng để so sánh với với tỷsuất lợi nhuận của các hình thức tín dụng khác của ngân hàng và so sánh tỷ suất nàyvới các ngân hàng khác