Tiểu luận logistics và quản trị chuỗi cung ứng đề tài đặc điểm các phương thức giao nhận trong vận tải logistics

Hàng loạt các hoạt động kinh tếliên quan diễn ra trong chuỗi dịch vụ nhận giao nhận trong hoạt động logistics,theo đó các nguồn tài nguyên được biến đổi thành sản phẩm và điều quan trọng

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÌNH DƯƠNG

KHOA KINH TẾ

TIỂU LUẬN Môn học: LOGISTICS VÀ QUẢN TRỊ CHUỖI CUNG ỨNG

Đề tài: ĐẶC ĐIỂM CÁC PHƯƠNG THỨC GIAO NHẬN

TRONG VẬN TẢI -LOGISTICS

GVHD : TS Võ Trọng Cang SVTH : Lê Nguyễn Phương Duy MSSV : 201030012

LỚP : 201QT4411

MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU 2

1 Các khái niệm cơ bản 3

1.1_ Logistics là gì? 3

1.2_ Các phương thức vận tải 4

1.2.1_ Khái niệm vận tải 4

1.2.2_ Vai trò của vận tải 4

1.2.3_ Các phương thc vận tải 5

1.3_ Các hình thức giao nhận 9

1.3.1_ Khái niệm giao nhận 9

1.3.2_Các dịch vụ chủ yếu trong giao nhận hàng hóa 9

1.3.3_ Các hình thức giao nhận hàng hóa 10

2 Quy trình và thủ tục giao nhận 15

2.1_ Quy trình, thủ tục giao hàng 15

2.2_ Quy trình, thủ tục nhận hàng 16

3 Giao nhận quốc tế (các thông lệ theo Incoterm) 18

3.1_ ICC Incoterms trong thương mại quốc tế là gì? 18

3.2_ Phân loại Incoterms 18

3.2.1_ FAS Incoterm (Tàu miễn phí) 19

3.2.2_ FOB Incoterm (Miễn phí trên tàu) 20

4 Kết luận và đề xuất 21

LỜI MỞ ĐẦU

Dịch vụ giao nhận và vận tải trong hoạt động logistics đóng vai trò vô cùngquan trọng, trong nền kinh tế hiện đại ngày nay, dịch vụ giao nhận trong hoạtđộng logistics đảm bảo sự trơn tru cho các giao dịch kinh tế Nền kinh tế chỉ cóthể phát triển đồng bộ chỉ khi, chuỗi dịch vụ giao nhận và vận tải trong hoạt độnglogistics được hoạt động liên tục, nhịp nhàng Hàng loạt các hoạt động kinh tếliên quan diễn ra trong chuỗi dịch vụ nhận giao nhận trong hoạt động logistics,theo đó các nguồn tài nguyên được biến đổi thành sản phẩm và điều quan trọng làgiá trị được tăng lên, làm thỏa mãn nhu cầu của khách hàng, lẫn người sản xuất

để giảm thiểu những khoản chi phí bất hợp lý, tối ưu hóa thời gian đưa sản phẩm

từ nơi sản xuất đến tay người tiêu dùng, chỉ còn cách các nhà cung ứng, nhà sảnxuất, người vận chuyển, người kinh doanh kho bãi cùng phối hợp thực hiện đồng

bộ các giải pháp, để tối ưu hóa chuỗi hoạt động kinh tế, để tổ chức sản xuất vàphân phối hàng hóa một cách hiệu quả, đúng chủng loại, số lượng đảm bảo đúngđịa điểm, kịp thời gian với chi phí được giảm thiểu tối đa, trong khi vẫn đáp ứngđược các yêu cầu xã hội thỏa mãn người tiêu dùng Hoạt động đó chính là giaonhận và vận tải trong hoạt động logistics

Qua đây em xin được gửi lời cảm ơn đến trường đại học Bình Dương, đã tạođiều kiện cho em có cơ hội được tiếp cận và học tập môn học Logistic và quản trịchuỗi cung ứng Đồng thời em xin cảm ơn Ts.Vũ Trọng Cang người đã truyền đạtcho em những kiến thức bổ ích về môn học giúp em có thể hoàn thành bài tiểuluận này Do còn nhiều hạn chế về mặt thời gian và năng lực nên bài viết của emkhông thể tránh khỏi những thiếu sót, em rất mong nhận được những ý kiến đónggóp, đánh giá của quý thầy cô để bài viết của em được hoàn thiện hơn nữa

Em xin chân thành cảm ơn!

Với mục tiêu hiểu sâu rộng hơn kiến thức môn logistics và quản trị chuỗi cungứng và mong muốn nghiên cứu rõ hơn về của các phương thức giao nhận và vận

tải trong hoạt động logistics Em xin phép được chọn đề tài “Đặc điểm các phương thức giao nhận trong vận tải – logistics” làm chủ đề tiểu luận kết thúc

học phần môn logistics và quản trị chuỗi cung ứng Ngoài phần mở đầu và kếtluận phần nội dung chính của bài gồm có 3 chương đó là:

Chương 1: Các khái niệm cơ bản

Chương 2: Quy trình và thủ tục giao nhận

Chương 3: Giao nhận quốc tế (các thông lệ theo Incoterm)

1 Các khái niệm cơ bản.

1.1_ Logistics là gì?

Logistics là tập hợp các hoạt động nhằm đảm bảo cung cấp các thành phầncần thiết cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, tiêu dùng hàng hóa một cách kịpthời, hiệu quả Đối tượng của logistics trước đây chỉ là hàng hóa, sản phẩm hữuhình Tuy nhiên, hiện nay người ta cũng sử dụng logistics cho cả những đối tượngnhư dịch vụ, thông tin, năng lượng Về phía người quản lý, logistics luôn gắnvới việc phải lựa chọn phương án tối ưu nhằm kiểm soát hiệu quả về thời gian vàchi phí trong suốt quá trình hàng hóa lưu thông.(1)

1.2_ Các phương thức vận tải

1.2.1_ Khái niệm vận tải.

Vận tải: hoạt động kinh tế có mục đích của con người nhằm thay đổi vị trícủa hàng hóa và con người từ nơi này đến nơi khác bằng các phương tiện vận tải

1.2.2_ Vai trò của vận tải.

Vận tải hiện nay là kết quả cuộc cách mạng khoa học công nghệ vận tải Từthập niên 60 – 70 của thế kỷ trước, vận tải (logistics) đã trở thành ngành kinh tế –

kỹ thuật quan trọng, luôn gắn kết với giao thông vận tải trong sản xuất và lưuthông phân phối Trên thế giới, không có bất kì quốc gia nào hoạt động mà không

có sự phối hợp chặt chẽ với Bộ giao thông vận tải Riêng đối với các nước đã pháttriển, cơ sở hạ tầng phát triển và đã hoàn thiện từ lâu như: đường cao tốc, cảngbiển, đường sắt, đường bộ, đường hàng không…

Vận tải là yếu tố cốt lõi tạo nên sự thành công của logistics Vận tải hỗ trợ kếthợp những yếu tố tưởng chừng như không hề có sự liên kết nào với nhau lại trởthành những thứ bổ trợ cho nhau trong quy trình của chuỗi cung ứng Theo khảosát của các nhà nghiên cứu thống kê được, logistics có sự kết hợp chặt chẽ củavận tải sẽ mang lại doanh thu cao hơn 7-14% tùy vào mỗi ngành kinh doanh Do

đó, để đảm bảo chuỗi cung ứng vận hành hiệu quả thì phải đảm bảo hệ thống vậntải được quản lý một cách chặt chẽ và tối ưu Điều này đồng nghĩa với việc tất cả

các thành viên trong chuỗi cung ứng đều phải có một tầm nhìn tuyệt đối với cáchình thức vận tải.

Vận tải là một yếu tố chủ chốt đặc biệt quan trọng đối với đời sống conngười, nếu không có vận tải thì cuộc sống của nhân loại sẽ rất khó để tiến hóa vàphát triển tiến đến sự văn minh và thịnh vượng được bởi vì vận tải giúp đáp ứngnhu cầu di chuyển ngày càng tăng của hàng hóa và con người Rút ngắn khoảngcách về địa lý Mở rộng quan hệ giao thương Tăng sản phẩm quốc gia và thunhập quốc dân Tăng cường khả năng quốc phòng và bảo vệ quốc gia Tăngcường lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp và các quốc gia

1.2.3_ Các phương thức vận tải.

Hiện nay các phương thức vận tải trong Logistics được chia thành 5 phương

thức chính vận tải đường bộ, vận tải đường sắt, vận tải đường thủy, vận tải hàng không, vận tải đường ống và một phương thức đặc biệt đó là vận tải đa phương thức Mỗi phương thức sẽ phù hợp cho từng nhóm hàng hóa khác nhau cụ thể:

- Vận tải đường bộ

Phương thức vận tải đường bộ là một trong những phương thức vận tải được

sử dụng nhiều nhất hiện nay Đa số những hàng hóa cỡ vừa và nhỏ đều sử dụngphương thức vận tải này Khi vận chuyển hàng hóa theo đường bộ, các đơn vị vậnchuyển sẽ sử dụng xe đầu kéo, xe tải và container…để chuyên chở hàng hóa đếnđiểm giao hàng cuối cùng

Ưu điểm: Ưu điểm lớn nhất của vận tải đường bộ chính là sự linh hoạt trong quá

trình vận chuyển Vận chuyển theo phương thức đường bộ thì bạn sẽ không bịphụ thuộc và giờ giấc và lịch trình cố định Thời gian giao hàng và địa điểm giao

có thể thương lượng được giữa bên mua và bên bán Bạn có thể tự lựa chọnphương tiện vận chuyển, tuyến đường vận chuyển hoặc số lượng hàng hóa vậnchuyển theo yêu cầu Hàng hóa được vận chuyển bằng đường bộ đa phần sẽ tiếtkiệm thời gian hơn so với các phương thức vận chuyển khác Vận chuyển hànghóa theo đường bộ sẽ rất hiệu quả ở cự li vận chuyển ngắn và trung bình Trongquá trình vận chuyển, hàng hóa sẽ không đi qua bất kì trung gian vận chuyển nào.Vậy nên sẽ không có trường hợp bốc dỡ hàng hóa gây độn chi phí

Nhược điểm: Đối với phương thức vận chuyển đường bộ, bạn sẽ tổn thêm chi

phí trả tại các trạm thu phí đường dài Vẫn tiềm ẩn nguy cơ tắc đường, tai nạngiao thông trong quá trình vận chuyển Không vận chuyển được hàng hóa cỡ lớn.Phụ thuộc khá nhiều vào yếu tố thời tiết

- Vận tải đường sắt

Đây là một trong những phương thức vận tải xuất hiện lâu đời nhất So vớivận tải đường bộ thì vận tải đường sắt giải quyết được vấn đề vận chuyển hànghóa cỡ lớn, cồng kềnh So với các phương thức vận chuyển khác thì vận chuyểnbằng đường sắt có cước phí rẻ hơn và an toàn hơn nhiều phương thức này thường

di chuyển trên 1 tuyến đường riêng, không bị tác động bởi những yếu tố khác

Ưu điểm: Giá cước rẻ hơn so với các loại hình vận chuyển theo đường bộ Khối

lượng cũng như kích thước hàng hóa vận chuyển bằng đường sắt sẽ lớn hơn Giácước vận tải đường sẵn không bị điều chỉnh khi giá xăng dầu biến động Hànghóa được bảo đảm an toàn trong quá trình di chuyển Từng loại hàng hóa sẽ đượcxếp vào từng toa hàng khác nhau như toa hàng lạnh, toa siêu trường siêutrọng Hàng hóa trong quá trình vận chuyển ít bị ảnh hưởng bởi yếu tố thời tiết

Nhược điểm: Phương thức vận tải đường sắt chỉ hoạt động trên những tuyến

được ray có sẵn Vậy nên hàng hóa vẫn phải kết hợp với phương thức vận tảikhác (thông thường là đường bộ) để vận chuyển hàng hóa đến tay người muahàng

- Vận tải đường thủy

Đây là hình thức vận chuyển hàng hóa bằng tàu biển Đối với nước ta, đườngthủy hầu hết dùng để phục vụ vận chuyển hàng hóa quốc tế Tương tự như đườngsắt, đường thủy dùng để vận chuyển hàng hóa có kích thước cực kỳ lớn, nhữngloại hàng siêu trường, siêu trọng

Ưu điểm: Có thể vận chuyển hàng hóa với khối lượng cực lớn Tổng lượng hàng

mà tàu biển có thể vận chuyển gấp hàng trăm đến hàng nghìn lần so với cáphương thức vận chuyển khác Chi phí vận chuyển thấp do khối lượng hàng vậnchuyển rất lớn Đó là lý do tại sao đây là phương thức vận tải được ưu tiên sửdụng để vận chuyển hàng hóa giữa các quốc gia Thúc đẩy giao lưu kinh tế giữa

các nước, bởi tàu chở hàng muốn vận chuyển hàng đến quốc gia nào đó cần phảiđược sự cho phép trên vùng biển của họ.

Nhược điểm: Thời gian giao hàng chậm, hàng hóa sau khi được giao đến cần

phải kết hợp với các phương thức vận tải khác để hàng hóa đến tay người mua.Hàng hóa khi lưu thông trên biển sẽ gặp rủi ro về cướp biển và những vùng biểnnóng, liên quan đến chính trị

- Vận tải đường hàng không

Phương thức vận tải đường hàng không tuy mới xuất hiện nhưng đã chiếmđược ưu thế trong lĩnh vực vận chuyển hàng hóa Do đặc thù của ngành hàngkhông nên những loại hàng hóa cần vận chuyển nhanh sẽ thường sử dụng phươngthức vận tải này Một số loại hàng hóa được vận chuyển nhiều bằng đường hàngkhông là thư tín, hàng hóa có giá trị cao, vắc xin, thuốc, thiết bị điện tử, hàng xa

xỉ, hàng hóa dễ hư hỏng…

Ưu điểm: Thời gian vận chuyển nhanh nhất trong các phương thức vận chuyển

hàng hóa ngày nay Đảm bảo an toàn trong quá trình vận chuyển hàng hóa do tỉ lệtai nạn máy bay rất thấp

Nhược điểm: Cước phí vận tải rất cao đặc biệt là các tuyến vận tải quốc tế Hạn

chế về khối lượng khi vận chuyển hàng hóa Những loại hàng hóa có kích cỡ lớnthường sẽ không được vận chuyển bằng đường hàng không Thủ tục vận chuyểnphức tạp, đóng gói hàng hóa luôn được chú trọng hàng đầu khi vận chuyển hàngbằng đường hàng không

lý đến nơi cần nhận hàng, hình thức này đòi hỏi nhiều hiệp định chặt chẽ về việccung cấp, phân chia các sản phẩm trước khi tiến hành xây dựng và vận chuyển

Ưu điểm: Phương thức vận chuyển này có chi phí vận hành không đáng kể,

không cần quá nhiều nhân lực cho vị trí vận hành Vận chuyển chất lỏngkhông có hao hụt trong quá trình trừ khi có những đoạn vỡ ống Vận chuyểndưới hình thức này không bị phụ thược vào thời tiết, có thể hoạt động24/7/365 ngày

Nhược điểm: Vận tốc vận chuyển khá chậm Tùy vào đường kính ống mà

vận tốc vận chuyển sẽ có sự biến thiên Tuy nhiên theo ghi nhận thì vận tốccủa nó chỉ khoảng từ 5 đến 7km/h Chi phí ban đầu rất lớn, thiết kế phức tạp,đòi hỏi những yêu cầu kỹ thuật cao hơn khi xây dựng

- Vận tải đa phương thức

Vận tải đa phương thức hay còn gọi là Multimodal transport Là phươngthức vận chuyển hàng hóa bằng ít nhất hai phương thức vận tải khác nhau trên cơ

sở hợp đồng vận tải đa phương thức Vận tải đa phương thức gồm: vận tải đaphương thức quốc tế và vận tải đa phương thức nội địa Vận tải đa phương thứcquốc tế là vận tải đa phương thức từ nơi người kinh doanh vận tải đa phương thứctiếp nhận hàng hóa ở Việt Nam đến một địa điểm được chỉ định giao trả hàng ởnước khác và ngược lại Vận tải đa phương thức nội địa là vận tải đa phương thứcđược thực hiện trong phạm vi lãnh thổ Việt Nam

Ưu điểm: Vận tải đa phương thức sử dụng từ 2 phương thức vận chuyển trở lênnhưng chỉ thể hiện trên một hợp đồng và một chứng từ nên thủ tục gọn và nhanhchóng. Người kinh doanh vận tải đa phương thức phải chịu trách nhiệm xuyênsuốt từ khi bắt đầu hàng hóa xuất đến khi hàng hóa về đúng nơi nhận hàng nênkhách hàng có thể yên tâm hơn về độ an toàn của hàng hóa Vận tải đa phươngthức cho phép chuyên chở nhiều loại hàng, vận chuyển hàng hóa với một khốilượng, kích cỡ lớn Độ an toàn cao, hiếm xảy ra thiệt hại khi vận chuyển hàng

hóa theo hình thức vận tải đa phương thức

Nhược điểm: Vận tải đa phương thức đòi hỏi cao về cơ sở vật chất, kết cấu hạ

tầng.Trong một số mô hình của vận tải đa phương thức thường có tốc độ chuyênchở chậm, chịu nhiều ảnh hưởng bởi điều kiện ngoại cảnh Vận tải đa phươngthức hạn chế với một số hàng hóa nhanh hỏng, chất lượng giảm theo thời gian

1.3_ Các hình thức giao nhận.

1.3.1_ Khái niệm giao nhận.

Giao nhận hàng hóa hay giao nhận xuất nhập khẩu là sự phối hợp vậnchuyển hàng từ địa điểm này đến địa điểm khác Các hoạt động vận chuyển sẽthông qua một hay nhiều phương thức vận chuyển khác nhau như: Đường biển,đường sông, đường bộ đường sắt, và đường hàng không

Sau khi hợp đồng mua bán ký kết thì người bán thực hiện việc giao hàng,chuyển giao quyền sở hữu cho người mua Để thực hiện quá trình đó cần cáccông việc: bao bì, đóng gói, chuyên chở, lưu kho, khai thác cảng, xếp dỡ, phânphối, bảo hiểm, thanh toán, xử lý chứng từ

Giao nhận vận tải hàng hóa Doanh nghiệp giao nhận là doanh nghiệp kinhdoanh các loại dịch vụ giao nhận hàng hóa trong nước và quốc tế => Forwarde

1.3.2_Các dịch vụ chủ yếu trong giao nhận hàng hóa.

- Thay mặt người gửi hàng (xuất khẩu)

+ Chọn tuyến đường, phương thức vận tải, người chuyên chở phù hợp+ Lưu cước với người chuyên chở đã chọn

+ Nhận hàng và cung cấp chứng từ liên quan

+ Nghiên cứu điều khoản, luật lệ của chính phủ

+ Đóng gói hàng hóa theo yêu cầu Lưu kho hàng hóa theo yêu cầu+ Cân đo hàng hóa

+ Mua bảo hiểm hàng hóa theo yêu cầu

+ Vận tải hàng hóa đến cảng, thực hiện khai báo hải quan và giao hàngcho người chuyên chở

+ Thực hiện giao dịch ngoại hối nếu có

+ Thanh toán phí

+ Nhận vận đơn đã ký và giám sát vận tải

- Thay mặt người nhận hàng (nhập khẩu)

+ Giám sát vận tải

+ Nhận và kiểm tra các chứng từ liên quan

+ Nhận hàng từ người chuyên chở và kiểm tra hàng hóa

+ Thanh toán cước phí nếu cần

+ Khai báo hải quan Lưu kho nếu cần

+ Giao hàng đã hoàn tất thủ tục hải quan cho người nhận hàng + Phân phối hàng hóa theo yêu cầu

- Giao nhận hàng hóa đặc biệt

+ Vận chuyển hàng công trình

+ Vận chuyển quần áo treo trên mắc

+ Vận chuyển hàng hóa triển lãm nước ngoài

+ Vận chuyển xe oto, xe máy

- Dịch vụ khác

+ Gom hàng

+ Thông báo nhu cầu tiêu dùng

+ Tư vấn chiến lược xuất nhập khẩu

+ Tư vấn hợp đồng thương mại quốc tế

+ Tư vấn thủ tục pháp lý

1.3.3_ Các hình thức giao nhận hàng hóa

- Giao hàng trực tiếp từ nhà máy sản xuất (Direct shipping)

Mô hình bên miêu tả cách thức hoạt động của phương thức này.

Trong phương thức này, hàng hóa được chuyển trực tiếp từ nhà sản xuất đếntay người tiêu dùng, bỏ qua khâu lưu trữ hàng hóa tại các nhà bán lẻ.

Phương thức này còn được gọi là Dropshipping Dropshipping cho phép các nhàbán lẻ không cần nhập hàng, chỉ cần liên lạc với nhà sản xuất Khi có đơn hàngphát sinh, nhà cung cấp sẽ giao hàng cho người mua với thông tin bán hàng từnhà bán lẻ Phương thức này được sử dụng bởi một số Công ty như Amazon,eBags hoặc Nordstrom.com Họ sẽ nhận thông tin về đơn hàng từ các nhà bán lẻ(bao gồm cá nhân và doanh nghiệp) rồi giao hàng trực tiếp cho khách hàng

- Giao hàng trực tiếp từ nhà máy sản xuất thông qua trung gian kết hợp (Direct

shipping and in-transit merge).

Mô hình bên miêu tả cách thức hoạt động của phương thức này.

Trong phương thức này, hàng hóa, thường là bán thành phẩm, sau khi đượcsản xuất tại nhà máy sẽ được vận chuyển đến một khu vực khác có tên gọi là In-Transit Merge Khu vực này có chức năng tiếp nhận các bộ phận của một sảnphẩm đến từ nhiều địa điểm vật lý khác nhau, sau đó tiến hành lắp lắp và vậnchuyển thành phẩm đến người tiêu dùng cuối cùng

Ví dụ: trong vận chuyển một bộ máy tính PC, màn hình có thể đến từ East Coast

và CPU có thể đến từ West Coast của Mỹ Phương thức này ra đời đã giúp tiếtkiệm chi phí vận chuyển, tiết kiệm thời gian hoàn thành sản phẩm, thời gian giaohàng một cách đáng kể